ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM PHẠM THỊ MINH HẰNG Tên đề tài: ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG , GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG DỰ ÁN ĐƯỜNG BẮC SƠN, ĐƯỜNG MINH CẦU ĐOẠN NỐI ĐƯỜNG BẮC
Trang 1ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM
PHẠM THỊ MINH HẰNG
Tên đề tài:
ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG , GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG DỰ ÁN
ĐƯỜNG BẮC SƠN, ĐƯỜNG MINH CẦU ( ĐOẠN NỐI ĐƯỜNG BẮC SƠN ) VÀ KHU DÂN CƯ SỐ 1 PHƯỜNG HOÀNG
VĂN THỤ – THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC
Giảng viên hướng dẫn : Th.S Dương Thanh Hà
Thái Nguyên, năm 2014
Trang 2LỜI CẢM ƠN
Sau một thời gian dài học tập và nghiên cứu tại trường em đó được phân công về thực tập tốt nghiệp tại UBND phường Hoàng Văn Thụ TPTN Đến nay em
đã thực tập xong và hoàn thành khóa luận tốt nghiệp này
Em xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban chủ nhiệm khoa cùng toàn thể các thầy giáo, cô giáo trong Khoa Quản lý tài nguyên - Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên đó giúp đỡ tạo điều kiện cho em trong suốt quá trình học tập và
nghiên cứu; đặc biệt là cô giáo hướng dẫn ThS Dương Thanh Hà đó hướng dẫn
giúp đỡ em tận tình và chu đáo trong suốt quá trình học tập và triển khai nghiên cứu
đề tài
Em cũng xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới ban lãnh đạo và toàn thể các anh, chị, cô, chú cán bộ của phường Hoàng Văn Thụ đó tạo mọi điều kiện thuận lợi và trực tiếp giúp đỡ em trong quá trình thực tập tốt nghiệp
Bên cạnh đó em còn nhận được sự quan tâm, động viên, tạo điều kiện và giúp đỡ tận tình của gia đình với tấm lòng biết ơn sâu sắc em xin chân thành cảm ơn trước sự giúp đỡ quý báu đó
Em xin chân thành cảm ơn !
Thái Nguyên, ngày 30 tháng 4 năm 2014
Sinh viên
Phạm Thị Minh Hằng
Trang 3DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
Trang 4DANH MỤC CÁC BẢNG
Bảng 4.1 Hiện trạng dân số, lao động phường Hoàng Văn Thụ năm 2013 20
Bảng 4.2 Tình hình sân số và lao động khu vực GPMB 22
Bảng 4.3 Tình hình dân trí của phường và khu vực giải tỏa 23
Bảng 4.4 Mức thu nhập trong khu GPMB 24
Bảng 4.5: Diện tích, cơ cấu các loại đất chính của phường năm 2013 29
Bảng 4.6: Kết quả bồi thường đất ở 31
Bảng 4.7: Kết quả bồi thường đất tổ chức 32
Bảng 4.8: Kết quả bồi thường đất nông nghiệp 32
Bảng 4.9: Kết quả bồi thường đất lâm nghiệp 33
Bảng 4.10: Bồi thường tài sản trên đất cây cối và hoa mầu và các khoản tiền khác 33
Bảng 4.11: Tổng hợp nguồn kinh phí bồi thường, giải phóng mặt bằng 33
Bảng 4.12: Tiến độ thực hiện bồi thường GPMB của dự án 34
Bảng 4.13 Chính sách hỗ trợ của nhà nước 35
Bảng 4.14 Tình hình công việc của người dân trong độ tuổi lao động sau khi tái định cư 36 Bảng 4.15: Kết quả điều tra tái định cư năm 2013 36
Bảng 4.16: Bảng tổng hợp ý kiến của người dân 38
Bảng 4.17: Các nguyên nhân gây chậm tiến độ thực hiện giải phóng mặt bằng 39
Trang 5MỤC LỤC
Phần 1 1
ĐẶT VẤN ĐỀ 1
1.1 Tính cấp thiết của đề tài 1
1.2 Mục đích của đề tài 2
1.3 Yêu cầu của đề tài 3
1.4 Ý nghĩa của đề tài 3
Phần 2 4
TỒNG QUAN TÀI LIỆU 4
2.1 KHÁI QUÁT VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB 4
2.1.1 Khái niệm về bồi thường GPMB 4
2.1.2 Đặc điểm của quá trình bồi thường GPMB 4
2.1.3 Những yếu tố tác động đến công tác GPMB 5
2.2 CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI 6
2.2.1 Các văn bản pháp quy của nhà nước có liên quan đến công tác bồi thường giải phóng mặt bằng 6
- Luật Đất đai 2003 6
2.2.2 Các văn bản pháp quy của địa phương có liên quan đến công tác bồi thường giải phóng mặt bằng 6
2.3 CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GPMB KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT 7
2.3.1 Chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng của Nhà nước 7
2.3.2 Chính sách bồi thường GPMB ở địa phương 8
2.4 CÔNG TÁC GPMB TRÊN THẾ GIỚI VÀ MỘT SỐ TỈNH TRONG NƯỚC 8
2.4.1 Công tác GPMB trên thế giới 8
2.4.2 Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng ở Việt Nam 10
2.4.3 Tình hình công tác GPMB tỉnh Thái Nguyên 10
Phần 3 13
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 13
3.1 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU 13
3.2 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU 13
3.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 13
3.3.1 Phương pháp điều tra thu thập các số liệu thứ cấp 13
Trang 63.3.2 Phương pháp điều tra phát phiếu điều tra 14
Thu thập số liệu từ 2 đối tượng gồm: 14
- 25 hộ thuộc diện GPMB; 14
- 15 cán bộ quản lý đất đai 14
Cách chọn hộ dân: theo phương pháp ngẫu nhiên, các đối tượng phỏng vấn trong độ tuổi lao động có độ tuổi từ 16 đến 60 tuổi 14
Cách chọn cán bộ phỏng vấn: là những cán bộ trực tiếp tham gia và tiếp xúc với các hộ dân thuộc diện GPMB 14
3.3.3 Phương pháp tổng hợp số liệu: 14
Phần 4 15
KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU 15
4.1 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI PHƯỜNG NẰM TRONG KHU GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG 15
4.1.1 Điều kiện tự nhiên 15
4.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội của phường trong khu vực GPMB 18
Bảng 4.1 Hiện trạng dân số, lao động phường Hoàng Văn Thụ năm 2013 20
Bảng 4.2 Tình hình sân số và lao động khu vực GPMB 22
Bảng 4.3 Tình hình dân trí của phường và khu vực giải tỏa 23
Bảng 4.4: Mức thu nhập trong khu GPMB 24
4.2 TÌNH HÌNH SỬ DỤNG ĐẤT TẠI PHƯỜNG HOÀNG VĂN THỤ VÀ VÀI NÉT VỀ DỰ ÁN 28
4.2.1 Tình hình sử dụng đất phường Hoàng Văn Thụ 28
Bảng 4.5: Diện tích, cơ cấu các loại đất chính của phường năm 2013 29
4.2.2 Vài nét về dự án của phường Hoàng Văn Thụ - TP Thái Nguyên 29
4.2.3 Quy trình thực hiện giải phóng mặt bằng của Thái Nguyên 30
4.3 ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG, GIẢ PHÓNG MẶT BẰNG PHƯỜNG HOÀNG VĂN THỤ 30
4.3.1 Đánh giá công tác bồi thường về đất đai và các tài sản gắn liền với đất 31
Bảng 4.6: Kết quả bồi thường đất ở 31
Bảng 4.7: Kết quả bồi thường đất tổ chức 32
Bảng 4.8: Kết quả bồi thường đất nông nghiệp 32
Bảng 4.9: Kết quả bồi thường đất lâm nghiệp 33
Trang 7Bảng 4.10: Bồi thường tài sản trên đất cây cối và hoa mầu và các khoản tiền khác 33
4.3.2 Nguồn kinh phí để thực hiện dự án 33
Bảng 4.11: Tổng hợp nguồn kinh phí bồi thường, giải phóng mặt bằng 33
4.3.3 Đánh giá tiến độ thực hiện công tác GPMB của dự án 34
Bảng 4.12: Tiến độ thực hiện bồi thường GPMB của dự án 34
4.3.4 Đánh giá về chính sách hỗ trợ và bố trí tái định cư 34
Bảng 4.13 Chính sách hỗ trợ của nhà nước 35
Đơn vị tính:Vnđ 35
4.3.5 Đánh giá tình hình công việc của người dân sau khi tái định cư 36
Bảng 4.14 Tình hình công việc của người dân trong độ tuổi lao động sau khi tái định cư. 36
4.4 ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC TÁI ĐỊNH CƯ CỦA DỰ ÁN 36
Bảng 4.15: Kết quả điều tra tái định cư năm 2013 36
4.4.1 Đánh giá công tác GPMB qua ý kiến của người dân 37
Bảng 4.16: Bảng tổng hợp ý kiến của người dân 38
4.4.2 Đánh giá công tác bồi thường GPMB qua ý kiến của cán bộ giải phóng mặt bằng 38
Bảng 4.17: Các nguyên nhân gây chậm tiến độ thực hiện giải phóng mặt bằng 39
4.5 ĐÁNH GIÁ NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN TRONG CÔNG TÁC GPMB VÀ ĐỀ XUẤT PHƯƠNG ÁN GIẢI QUYẾT 40
4.5.1 Đánh giá những thuận lợi và khó khăn trong công tác GPMB 40
4.5.2 Đề xuất phương án giải quyết và rút ra những bài học kinh nghiệm cho công tác bồi thường GPMB 41
Phần 5 44
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 44
5.1 KẾT LUẬN 44
5.2 KIẾN NGHỊ 44
TÀI LIỆU THAM KHẢO 46
ĐÁNH GIÁ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG , GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG DỰ ÁN ĐƯỜNG BẮC SƠN, ĐƯỜNG MINH CẦU ( ĐOẠN NỐI ĐƯỜNG BẮC SƠN ) VÀ KHU DÂN CƯ SỐ 1 PHƯỜNG HOÀNG VĂN THỤ – THÀNH PHỐ THÁI NGUYÊN 1
Trang 8Phần 1
ĐẶT VẤN ĐỀ
1.1 Tính cấp thiết của đề tài
Đất đai là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá, là tặng vật của thiên nhiên dành cho con người Thông qua trí tuệ và lao động của chính bản thân mình, con người
đã tác động vào đất đai tạo ra những sản phẩm để nuôi sống mình và thông qua đất đai phục vụ những lợi ích khác trong cuộc sống vật chất cũng như trong cuộc sống tinh thần của con người Đất đai là nguồn tài nguyên không thể thay thế, gắn liền với hoạt động của loài người, có tác động trực tiếp đến môi trường sinh thái, là yếu
tố quyết định cho sự nghiệp xây dựng và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước
Cùng với sự Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá đất nước, trong những năm qua nhiều dự án đầu tư phát triển xây dựng các công trình, phát triển các ngành kinh tế, các lĩnh vực kinh tế - văn hoá - xã hội đang được phát triển mạnh tại các địa phương trong cả nước Trong đó các dự án xây dựng khu công nghiệp, khu công nghệ cao, khu chế xuất đã đóng góp một phần đáng kể vào việc giải quyết công ăn việc làm cho rất nhiều lao động trẻ của nước ta, góp phần vào sự tăng trưởng nền kinh tế Một trong những yếu tố dẫn đến sự thành công của dự án đó là công tác giải phóng mặt bằng (GPMB)
Để dự án đầu tư xây dựng các công trình có tính khả thi, xây dựng đúng tiến
độ thì công tác giải phóng mặt bằng là một vấn đề hết sức quan trọng, quyết định thời gian thi công các công trình, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vốn của chủ đầu
tư Công tác này ảnh hưởng trực tiếp đến lợi ích của Nhà nước, của chủ đầu tư cũng như của cơ sở, vật chất tinh thần của người bị thu hồi đất
Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng là một công việc rất quan trọng, đang được nhà nước và toàn xã hội quan tâm Nó không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi của tổ chức, cá nhân và hộ gia đình có đất bị thu hồi mà còn ảnh hưởng rất lớn đến tình hình kinh tế, chính trị - xã hội của địa phương sau khi tái định cư cho người dân Bồi thường và giải phóng mặt bằng là một trong những lĩnh vực
Trang 9nhạy cảm và gặp nhiều khó khăn trong quá trình thực hiện, như thương lượng giá bồi thường hợp lý với người dân vì khung gia bối thường đất và tài sản liên quan đến đất thường thấp hơn nhiều so với giá đất ngoài thị trường Ngoài ra còn phải giải quyết vấn đề công ăn việc làm, tái định cư và các hậu quả sau khi giải phóng mặt bằng (BT & GPMB)
Do gặp nhiều khó khăn như vậy, nên việc đánh giá công tác bồi thường và giải phóng mặt bằng để thấy được những thuận lợi và hạn chế để đưa ra phương án khả thi nhằm giải quyết những vấn đề khó khăn một cách có hiệu quả đang là nhu cầu cấp thiết của toàn xã hội
Thái Nguyên là một thành phố công nghiệp, hiện nay đang từng bước hoàn chỉnh hệ thống cơ sở hạ tầng, đặc biệt là hệ thống giao thông Trong đó, Dự án đường Bắc Sơn, đường Minh Cầu (đoạn nối đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 01 phường Hoàng Văn Thụ - thành phố Thái Nguyên là một dự án quan trọng trong chiến lược xây dựng cơ sở hạ tầng đồng bộ của tỉnh Thái Nguyên và tạo điều kiện thuận lợi cho việc đi lại, giao lưu kinh tế trên địa bàn tỉnh Do vậy công tác BT&GPMB của dự án này có vai trò quan trọng ảnh hưởng tới tình hình kinh tế, chính trị - xã hội của tỉnh Thái Nguyên
Xuất phát từ vấn đề đó, được sự nhất trí của Trường Đại Học Nông Lâm Thái Nguyên, Ban chủ nhiệm khoa Quản lý tài nguyên, được sự hướng dẫn trực tiếp
của giảng viên ThS Dương Thanh Hà, tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng Dự án đường Bắc Sơn, đường Minh Cầu (đoạn nối đường Bắc Sơn ) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ – thành phố Thái Nguyên ”
1.2 Mục đích của đề tài
Đánh giá công tác giải phóng mặt bằng dự án đường Bắc Sơn, đường Minh Cầu (đoạn nối đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ- TP thái Nguyên
Đánh giá những ảnh hưởng của công tác giải phóng mặt bằng đến đời sống của người dân trong khu giải phóng mặt bằng
Trang 10Đề xuất phương án giải quyết có tính khả thi và rút ra những bài học kinh nghiệm cho công tác giải phóng mặt bằng
1.3 Yêu cầu của đề tài
Tìm hiểu kỹ Luật Đất đai năm 2003, các Nghị định, Thông tư có liên quan đến công tác GPMB, hỗ trợ và tái định cư cho người dân sau khi GPMB
Nắm chắc các Quyết định, Tờ trình và các văn bản khác có liên quan đến bồi thường, giải phóng mặt bằng của Nhà nước và của địa phương
Điều tra thu thập kết quả của việc giải phóng mặt bằng, từ đó phân tích và nhận xét
Đề xuất những phương án giải quyết có tính khả thi và rút ra những bài học kinh nghiệm cho công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
1.4 Ý nghĩa của đề tài
- Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học: Trước hết đề tài giúp tôi củng
cố và hiểu biết sâu hơn về công tác quản lý Nhà nước về đất đai nói chung và tỉ mỉ hơn nữa về công tác bồi thường và giải phóng mặt bằng nói riêng
- Ý nghĩa trong thực tiễn: Công tác bồi thường và giải phóng mặt bằng là công tác hết sức quan trọng đối với các dự án xây dựng, nó quyết định thời gian thi công các công trình, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vốn của chủ đầu tư
Trang 11Phần 2 TỒNG QUAN TÀI LIỆU
2.1 KHÁI QUÁT VỀ CÔNG TÁC BỒI THƯỜNG GPMB
2.1.1 Khái niệm về bồi thường GPMB
Việt Nam là nước có nền kinh tế đang phát triển, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đã có những thay đổi về mọi mặt, với tốc độ phát triển nhanh và đạt những thành quả hết sức quan trọng trong quá trình đổi mới đất nước
Do đó đã thu hút được nhiều nguồn vốn đầu tư của các cá nhân, tổ chức doanh nghiệp trong và ngoài nước Cùng với quá trình công nghiệp hoá tốc độ đô thị hoá ngày càng mạnh, kéo theo những thay đổi đã làm ảnh hưởng rất lớn đến quá trình sử dụng đất, đất nông nghiệp giảm dẫn đến đất phi nông nghiệp tăng lên (Đất khu công nghiệp, đất đô thị, đất giao thông, đất thuỷ lợi).Vì vậy việc thu hồi đất là không tránh khỏi
Bồi thường có nghĩa là trả lại tương xứng giá trị hoặc công lao động cho một chủ thể nào đó thiệt hại vì một hành vi của chủ thể khác
Việc bồi thường có thể tiến hành bằng tiền hoặc bằng vật chất khác có thể do các quy định của pháp luật điều tiết hoặc do thoả thuận của các chủ thể Bồi thường thiệt hại về đất đai thực chất là việc giải quyết mối quan hệ về kinh tế giữa Nhà nước với người được giao đất, cho thuê đất và những người bị thu hồi đất Bồi thường thiệt hại về đất phải được thực hiện theo quy định của của nhà nước về giá đất, phương thức thu hồi và thanh toán Nó vừa đảm bảo lợi ích của người bị thu hồi đất đồng thời cũng đảm bảo lợi ích của Nhà nước, của người nhận đất thu hồi để sử dụng, tức là phải giải quyết hài hoà lợi ích của cả ba đối tượng này
2.1.2 Đặc điểm của quá trình bồi thường GPMB
Quá trình bồi thường giải phóng mặt bằng là quá trình đa dạng và phức tạp,
nó thể hiện khác nhau giữa các dự án, liên quan đến lợi ích của toàn xã hội Do đó quá trình bồi thường GPMB có đặc điểm sau:
Trang 12+ Tính đa dạng: Mỗi dự án được tiến hành trên các vùng khác nhau với điều
kiện tự nhiên, điều kiện kinh tế xã hội trình độ dân trí nhất định đối với khu vực nội thành, mức độ tập trung dân cao, ngành nghề đa dạng, giá trị đất và tài sản trên đất lớn dẫn đến quá trình giải phóng mặt bằng có đặc trưng nhất định Đối với khu vực ven đô, mức độ tập trung dân cư khá cao, ngành nghề dân cư phức tạp, hoạt động sản xuất đa dạng: Công nghiệp tiểu thủ công nghiệp, thương mại, buôn bán nhỏ…Quá trình giải phóng mặt bằng cũng có đặc trưng riêng của nó Đối với khu vực ngoại thành hoạt động chủ yếu của dân cư là nông nghiệp, do đó GPMB cũng được tiến hành với những đặc trưng riêng biệt
+ Tính phức tạp: Đất đai là tài sản có giá trị cao, có vai trò quan trọng trong
đời sống kinh tế xã hội, đối với mọi người dân Đối với vùng nông thôn thì đất đai
là tư liệu sản xuất không thể thiếu trình độ san xuất nông dân thấp, khả năng chuyển đổi nghề nghiệp khó khăn, do đó tâm lý dân cư vùng này là giữ được đất để sản xuất, thậm chí họ cho thuê đất còn thu được lợi nhuận cao hơn là sản xuất nhưng họ vẫn không cho thuê Tình hình đó dẫn đến công tác tuyên truyền vận động dân di chuyển là rất khó khăn Việc hỗ trợ nghề nghiệp là điều cần thiết để đảm bảo đời sống dân cư sau này Mặt khác cây trồng vật nuôi trên vùng đất đấy cũng đa dạng không tập trung một loại cây trồng vật nuôi nhất định nên gây khó khăn cho công tác định giá bồi thường
2.1.3 Những yếu tố tác động đến công tác GPMB
Trong quá trình bồi thường GPMB có rất nhiều yếu tố tác động đến nó có thể thúc đẩy quá trình bồi thường GPMB diễn ra nhanh hay chậm
- Yếu tố quản lý nhà nước về đất đai
- Tác động của công tác quy hoạch, kế hoạch hoá việc sử dụng đất
- Tác động của công tác giao đất, cho thuê đất
- Đăng ký đất đai, lập và quản lý hồ sơ địa chính, quản lý hợp đồng sử dụng đất, thống kê cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
- Thanh tra chấp hành các chế độ, cấp giấy chứng nhận QSDĐ
Trang 13- Giải quyết tranh chấp đất đai, khiếu nại, tố cáo các vi phạm trong quản lý
sử dụng đất đai [2]
2.2 CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI
2.2.1 Các văn bản pháp quy của nhà nước có liên quan đến công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
- Luật Đất đai 2003
- Căn cứ Nghị định số 188/2004/NĐ-CP ngày 16/11/2004 của Chính phủ về phương pháp xác định giá đất và khung giá các loại đất; Nghị định số 123/2007/NĐ-CP ngày 27/7/2007 của Chính phủ về sửa đổi bổ sung một số Điều của Nghị định số 188/2004/NĐ-CP; Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13/8/2009 của Chính phủ quy định bổ sung về quy hoạch sử dụng đất, giá đất, thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ và tái định cư;
- Căn cứ Thông tư số 145/2007/TT-BTC ngày 06/12/2007 của Bộ Tài chính, hướng dẫn thực hiện Nghị định số 188/2004/NĐ-CP ngày 16/11/2004 của Chính phủ về phương pháp xác định giá đất và khung giá các loại đất và Nghị định số 123/2007/NĐ-CP ngày 27/7/2007 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 188/2004/NĐ-CP;
- Căn cứ Thông tư liên tịch số 02/2010/TTLT-BTNMT-BTC ngày 08/01/2010 của Bộ Tài nguyên và Môi trường - Bộ Tài chính, hướng dẫn xây dựng, thẩm định, ban hành bảng giá đất và điều chỉnh bảng giá đất thuộc thẩm quyền của
Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương;
2.2.2 Các văn bản pháp quy của địa phương có liên quan đến công tác bồi thường giải phóng mặt bằng
- Căn cứ Quyết định số 2044/2005/QĐ-UBND ngày 30/9/2005 của UBND tỉnh Thái Nguyên về việc ban hành quy định thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất theo Nghị định số 197/2004/NĐ-CP ngày 03/12/2004 của Chính phủ;
Trang 14- Căn cứ Quyết định số 2431/QĐ-UBND ngày 16/08/2007 của UBND thành phố Thái Nguyên về việc kiện toàn Hội đồng bồi thường, hỗ trợ và tái định cư thực hiện các dự án trên địa bàn thành phố Thái Nguyên;
- Theo đề nghị tại Tờ trình số 36/TT-CT ngày 09/10/2007 của Công ty xây dựng và san nền Thái Nguyên về việc thành lập Hội đồng bồi thường hỗ trợ và tái định cư
- Xét Tờ trình số 89/TTr-UBND ngày 23/11/2012 của Uỷ ban nhân dân tỉnh Thái Nguyên, về việc quy định giá các loại đất trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên năm 2013; Báo cáo thẩm tra của Ban Kinh tế và Ngân sách Hội đồng nhân dân Tỉnh và ý kiến của các đại biểu Hội đồng nhân dân Tỉnh
2.3 CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GPMB KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT 2.3.1 Chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng của Nhà nước
1 Nhà nước thu hồi đất của người sử dụng đất mà người bị thu hồi đất
có giấy chứng nhận QSDĐ hoặc đủ điều kiện để cấp giấy chứng nhận QSDĐ theo Quy định tại điều 50 của luật đất đai năm 2003 thì người thu hồi đất được bồi thường, trừ trường hợp quy định tại các khoản 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9,
đai năm 2003
2 Người bị thu hồi đất nào thì được bồi thường bằng đất mới có cùng mục đích sử dụng, nếu không có đất để bồi thường thì bồi thường bằng giá trị tại thời điểm có quyết định thu hồi
3 UBND tỉnh thành phố trực thuộc Trung ương lập và thực hiện các dự án tái định cư trước khi nhà nước thu hồi đất để bồi thường bằng nhà ở, đất ở và phải
di chuyển chỗ ở cho người bị thu hồi Khu tái định cư được quy hoạch chung cho nhiều dự án trên cùng một địa bàn phải có điều kiện phát triển bằng và tốt hơn nơi ở
cũ
Trường hợp không có khu tái định cư thì người bị thu hồi đất được bồi thường bằng tiền và được ưu tiên mua hoặc thuê nhà ở thuộc sở hữu của nhà nước đối với khu đô thị; bồi thường bằng đất đối với khu vực nông thôn, trường hợp giá
Trang 15trị đất bị thu hồi lớn hơn đất ở được bồi thường thì người thu hồi đất được bồi thường bằng tiền đối với phần chênh lệch đó
4 Trường hợp thu hồi đất của hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất thì ngoài việc được bồi thường bằng tiền, người thu hồi đất còn được Nhà nước hỗ trợ
để ổn định đời sống, đào tạo chuyển đổi ngành nghề, bố trí việc làm mới
5 Trường hợp người sử dụng đất được nhà nước bồi thường khi thu hồi đất
mà chưa thực hiện nghĩa vụ tài chính về đất đai theo quy định của pháp luật thì phải trừ đi giá trị nghĩa vụ tài chính chưa thực hiện trong giá trị được bồi thường, hỗ trợ
6 Chính phủ quy định việc bồi thường, tái định cư cho người có đất bị thu hồi và việc hỗ trợ để thực hiện việc thu hồi.[9]
2.3.2 Chính sách bồi thường GPMB ở địa phương
Tạo mọi điều kiện thuận lợi cho người dân có đất bị thu hồi, hưởng những quyền lợi và chế độ ưu đãi trong việc chuyển mục đính sử dụng đất, không thu tiền chuyển mục đích trong hạn mức
Công tác bồi thường GPMB đối với một số dự án nhà nước thu hồi nhưng giao cho doanh nghiệp thực hiện, ngoài mức bồi thường hỗ trợ theo quy định thì nhà đầu tư hỗ trợ thêm cho đối tượng bị thu hồi đất
2.4 CÔNG TÁC GPMB TRÊN THẾ GIỚI VÀ MỘT SỐ TỈNH TRONG NƯỚC 2.4.1 Công tác GPMB trên thế giới
2.4.1.1 Công tác bồi thường GPMB ở Thái Lan
Mặc dù chưa có những chính sách bồi thường và tái định cư của quốc gia nhưng Hiến pháp năm 1982 quy định việc trưng dụng đất cho xây dựng cơ sở hạ tầng, quốc phòng, phát triển nguồn tài nguyên cho đất nước, phát triển đô thị, cải tạo đất đai và các công trình công cộng khác phải theo thời gian thị trường cho những hợp pháp về tất cả những thiệt hại do việc trưng dụng đất gây ra và quy định việc bồi thường phải khách quan cho người chủ mảnh đất và cho người có quyền thừa kế tài sản đó Dựa trên các quy định này, các ngành có quy định chi tiết cho việc trưng dụng đất cho ngành mình
Trang 16Năm 1987, Thái Lan ban hành luật trưng dụng bất động sản ứng dụng cho việc trưng dụng đất sử dụng vào việc xây dựng tiện ích công cộng, quốc phòng phát triển nguồn tài nguyên hoặc các lợi ích khác cho đất nước, phát triển đô thị, công nghiệp, nông nghiệp, cải tạo đất đai sử dụng vào mục đích công cộng Luật quy định những nguyên tắc về việc trưng dụng đất, nguyên tắc tính giá trị bồi thường của các loại tài sản bị thiệt hại Căn cứ vào đó từng ngành đưa ra những quy định cụ thể về trình tự tiến hành bồi thường tái định cư, nguyên tắc cụ thể để xác định bồi thường, các bước lập và phê duyệt dự án bồi thường, thủ tục thành lập cơ quan, uỷ ban tính toán bồi thường tái định cư, trình tự đàm phán, nhận tiền bồi thường, quyền khiếu nại, tố cáo, khởi kiện ra toà
2.4.1.2 Công tác bồi thường GPMB ở Trung Quốc
Ở Trung Quốc, chính sách bồi thường tái định cư là hạn chế tối đa việc thu hồi đất cung như những người chịu ảnh hưởng của dự án Trong trường hợp không thể tránh khỏi, việc tái định cư sẽ được chuẩn bị thành những chương trình cụ thể để đảm bảo cho những người bị ảnh hưởng được bồi thường và hỗ trợ đầy đủ trong đó
đã tính đến lợi ích của cả ba bên Nhà nước tập thể và các nhân Tại các thành phố lớn như Bắc Kinh, Vũ Hán, Quảng châu và một số tỉnh nhiệm vụ quy hoạch đất đai
ở đô thị và nông thôn được Nhà nước Trung Quốc quan tâm triệt để
Công tác bồi thường tái định cư của Trung Quốc những năm gần đây đạt được kết quả đáng kể, nguyên nhân là do xây dựng các chính sách và các thủ tục rất chi tiết, ràng buộc các hoạt động tái định cư với nhiều lĩnh vực khác, mục tiêu của chính sách này là cung cấp cơ hội phát triển cho tái định cư, thông qua cách tiếp cận
và tạo nơi ở ổn định, tạo nguồn lực sản xuất cho người thuộc diện bồi thường, tái định cư Đối với những dụ án phải bồi thường để giải phóng mặt bằng , kế hoạch tái định cư chi tiết được chuẩn bị trước khi thông qua dự án, cùng với việc dàn xấp kinh tế khối kinh tế cho từng địa phương, từng gia đình và người bị ảnh hưởng
Sở dĩ chính phủ Trung Quốc thành công trong việc thực hiện bồi thường và tái định cư là do hệ thống pháp luật đồng bộ, pháp luật đất đại và chính sách đất đai đầy đủ, phù hợp công tác quy hoạch kế hoạch sử dụng đất đai rất năng động, rất
Trang 17khoa học cùng với một số pháp quyền vững chắc, năng lực thể chế của chính quyền địa phường theo thẩm quyền có hiệu lực cao, người dân có ý thức pháp luật nghiêm chỉnh, nhân dân tin tưởng vào chế độ tốt đẹp của Nhà nước xã hội chủ nghĩa
2.4.2 Công tác bồi thường giải phóng mặt bằng ở Việt Nam
Việt Nam đang trong quá trình phát triển kinh tế xã hội ngày càng được nhìn nhận đầy đủ, toàn diện và khoa học, đặc biệt là trong thời kỳ công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước Tình hình bồi thường, giải phóng mặt bằng hiện nay đó được Nhà nước quan tâm đúng mức, đó thực hiện tốt công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội Đáp ứng được nhu cầu xây dựng các dự
án, nhằm thúc đẩy tiến độ phát triển kinh tế thị trường Tuy nhiên bên cạnh đó vẫn còn tồn tại những vấn đề khó khăn, bất cập Thực tế cho thấy sau khi Nhà nước thu hồi đất và thực hiện bồi thường, giải phóng mặt bằng người dân bị ảnh hưởng gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là những người bị thu hồi hết đất sản xuất phải chuyển sang nghề khác Với giá trị được bồi thường, người có đất bị thu hồi không có khả năng tạo lập nơi ở mới cũng như không có khả năng đầu tư để chuyển sang nghề khác Cùng với tiến trình phát triển của đất nước, dưới sự tác động của nền kinh tế thị trường cùng với số lượng các dự án gia tăng; công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất ngày càng trở nên phức tạp và khó khăn, đòi hỏi phải có sự thay đổi về cơ chế, chính sách trong công tác này Đồng thời Nhà nước cũng cần có chính sách phù hợp về nhà ở, lao động và việc làm … để giải quyết những vấn đề liên quan đến đời sống, kinh tế cộng đồng và ổn định xã hội
2.4.3 Tình hình công tác GPMB tỉnh Thái Nguyên
* Tình hình chung
Để thực hiện tốt công tác GPMB,UBND tỉnh Thái Nguyên đã ra những văn bản, những quyết định cụ thể chi tiết hướng dẫn trong công tác quản lý sử dụng đất, bồi thường hỗ trợ và tái định cư khi nhà nước thu hồi đất, thể hiện đúng tinh thần đổi mới của Đảng và Nhà nước, phù hợp với Luật đất đai và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan của Chính phủ
Trang 18* Công tác BT&GPMB tại thành phố Thái Nguyên - Tỉnh Thái Nguyên:
- Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng trên địa bàn thành phố đó được triển khai thực hiện đúng trình tự thủ tục, đảm bảo công khai dân chủ và nhận được
sự ủng hộ của nhân dân
- Công tác giải quyết các đơn kiến nghị, khiếu nại về Trung tâm phát triển quỹ đất thành phố cơ bản đó được giải quyết kịp thời, đúng trình tự, thủ tục đúng pháp luật các nội dung khiếu nại tố cáo của công dân góp phần thực hiện có hiệu quả các dự án trên địa bàn
- Về công tác tuyên truyền: Phối hợp chặt chẽ với các tổ chức đoàn thể, Mặt trận tổ quốc thành phố, phường, xã nơi có dự án Thực hiện tốt công tác tuyên truyền sâu rộng trong nhân dân về ý nghĩa, mục đích, hiệu quả dự án, các chính sách, đơn giá bồi thường theo quy định hiện hành
Bên cạnh những kết quả đạt được còn những tồn tại sau:
- Vẫn còn những dự án còn chậm tiến độ
- Việc thống kê kiểm đếm còn sai sót nhiều, phải bổ sung điều chỉnh nhiều lần
- Chế độ chính sách không ổn định thường xuyên thay đổi, nhiều dự án thực hiện trong thời gian dài gây bức xúc cho người dân trong khu vực dự ỏn
- Đơn giá ban hành hàng năm của UBND tỉnh không sát với giá thực tế nên khi bồi thường gặp nhiều vướng mắc
- Công tác trích đo bản đồ địa chính, chỉnh lý bản đồ chất lượng cao phải chỉnh sửa nhiều lần dẫn đến công tác thu hồi đất, bồi thường, giải phóng mặt bằng chậm so với tiến độ
- Việc bố trí tái định cư cho các hộ di chuyển còn chậm và chưa hoàn thiện xong cơ sở hạ tầng, nên gây khó khăn trong việc triển khai thực hiện, ảnh hưởng đến tiến độ giải phóng mặt bằng của dự án
Về nhận thức của người dân: Một bộ phần người dân chưa nhận thức đúng chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về chính sách bồi thường, gây khó khăn trong việc giải phóng mặt bằng [19]
Trang 19* Tóm lại:
Thái Nguyên đang trong quá trình công nghiệp hóa – hiện đại hóa nên đặt ra rất nhiều những yêu cầu về nâng cấp cơ sở hạ tầng, đường xá, Hiện nay, Thái Nguyên đang triển khai những dự án lớn và trọng điểm, và công tác giải phóng mặt bằng của những dự án này còn gặp nhiều khú khăn nhất định Bên cạnh đó, không thể phủ nhận đi được những thành công mà công tác giải phóng mặt bằng đã gặt được, đã xây dựng được những công trình cơ sở hạ tầng trọng điểm cho cả tỉnh
Tuy nhiên trong khi thực hiện vẫn còn rất nhiều những khó khăn và tồn tại khác nhau gây ảnh hưởng đến tiến trình của cả dự án bởi rất nhiều nguyên nhân khác nhau, không chỉ do bên thực hiện giải phóng mặt bằng mà còn do công tác tổ chức, tuyên truyền, công tác tái định cư còn chậm hoặc do chưa đáp ứng được hoàn toàn yêu cầu của người dân
Để phát triển Thái Nguyên hơn nữa thì đòi hỏi công tác nâng cấp cơ sở hạ tầng ngày càng phải tăng lên, chính vì thế phải có nhiều dự án cần được tiến hành, các hộ dân sẽ phải di chuyển chỗ ở và thay đổi nghề nghiệp mà họ đang làm Do đó cần chú trọng đến công tác đền bù, hơn nữa cần chú trọng nhất đến công tác ổn định lâu dài cho nhân dân sau khi di chuyển
Trang 20Phần 3
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.1 ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
- Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng công tác BT&GPMB tại phường Hoàng
Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
- Phạm vi nghiên cứu: Toàn bộ khu BT&GPMB dự án đường Bắc Sơn
Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
- Địa điểm: UBND phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
- Thời gian tiến hành: Từ ngày 20/01/2014 đến ngày 30/04/2014
3.2 NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
- Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội phường Hoàng Văn Thụ
- Tình hình quản lý và sử dụng đất tại phường Hoàng Văn Thụ
- Đánh giá thực trạng công tác BT&GPMB dự án đường Bắc Sơn Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường
- Phân tích những thuận lợi và khó khăn trong công tác BT&GPMB dự án đường Bắc Sơn Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
- Đề xuất phường án giải quyết có tính khả thi trong công tác BT& GPMB
dự án đường Bắc Sơn Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư
số 1 phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
3.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.3.1 Phương pháp điều tra thu thập các số liệu thứ cấp
Thu thập tài liệu, số liệu về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, tình hình quản lý và sử dụng đất của phường Hoàng Văn Thụ, tại UBND phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên
Trang 21Thu thập tài liệu, số liệu về công tác BT & GPMB dự án đường Bắc Sơn Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ - Thành phố Thái Nguyên và tại ban BT&GPMB Thành phố Thái Nguyên
Thu thập tài liệu, số liệu về công tác BT&GPMB tại phòng dự án Công ty Xây dựng và San Nền Thái Nguyên
3.3.2 Phương pháp điều tra phát phiếu điều tra
Thu thập số liệu từ các hộ dân và các cán bộ có liên quan trong công tác BT&GPMB của dự án đường Bắc Sơn Đường Minh Cầu (đoạn nối Đường Bắc Sơn) và khu dân cư số 1 phường Hoàng Văn Thụ - thành phố Thái Nguyên
Thu thập số liệu từ 2 đối tượng gồm:
Trang 22Phần 4 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
4.1 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI PHƯỜNG NẰM TRONG KHU GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG
4.1.1 Điều kiện tự nhiên
4.1.1.1 Vị trí địa lý
Phường Hoàng Văn Thụ là một trong những phường trung tâm của thành phố Thái Nguyên có tổng diện tích đất tự nhiên 159,18 ha có ranh giới hành chính như sau:
- Phía Bắc giáp phường Quang Vinh và Xã Đồng Bẩm;
- Phía Nam giáp phường Đồng Quang;
- Phía Đông giáp phường Phan Đình Phùng và phường Trưng Vương;
- Phía Tây giáp phường Quang Trung
4.1.1.2 Địa hình
- Địa hình: Địa hình của phường tương đối bằng phẳng, thấp dần theo hướng Đông Bắc - Tây Nam, chỉ có một số đồi thấp nằm trong khu dân cư ở khu vực gần trung tâm
- Địa chất công trình: Tuy chưa có tài liệu nghiên cứu địa chất công trình, nhưng căn cứ vào tài liệu địa chất của những công trình đã được xây dựng (trên địa bàn thì có gần 70 cơ quan, xí nghiệp, trường học của Trung ương, địa phương) có thể đánh giá địa chất công trình của phường thuận lợi cho việc xây dựng nhà cao tầng
và các cở sở sản xuất kinh doanh có quy mô lớn
Trang 23- Nắng: Số giờ nắng trong năm đạt 1.600 - 1.700 giờ Tháng 5; 6; 7; 8 có số giờ nắng cao nhất (đạt 170 -200 giờ) và tháng 2; 3 có số giờ nắng thấp nhất (đạt 40 - 50 giờ)
b Lượng mưa:
- Lượng mưa trung bình năm là 1.764 mm, tập trung chủ yếu vào mùa mưa (tháng 6, 7, 8, 9) chiếm 85% lượng mưa cả năm, trong đó tháng 7; 8 có số ngày mưa nhiều nhất
c Độ ẩm:
- Độ ẩm trung bình đạt 82%, nhìn chung không ổn định có sự biến thiên theo mùa, cao nhất vào tháng 7-8 lên đến 86 - 87%, thấp nhất vào tháng 3 là 70%
d Gió:
Có hai loại gió chính là: Gió mùa Đông Bắc và gió mùa Đông Nam
Gió mùa Đông Nam (từ tháng 4 đến tháng 10) trong năm khí hậu mát mẻ kéo theo mưa nhiều
Gió mùa Đông Bắc xuất hiện (từ tháng 11 đến tháng 3 năm sau) kèm theo khí hậu lạnh làm ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và phát triển của cây trồng vụ Đông Xuân
Tóm lại: Với những phân tích như ở trên cho thấy phường Hoàng Văn Thụ
nói riêng và thành phố Thái Nguyên nói chung ít chịu ảnh hưởng bất lợi của điều kiện thời tiết, khí hậu
Trang 244.1.1.4 Các nguồn tài nguyên
a Tài nguyên đất
Tổng diện tích đất tự nhiên trên địa bàn phường là 159,18 ha Đất đai của phường chủ yếu là đất phù sa được hình thành do quá trình bồi đắp của sông Cầu Bên cạnh đó trên địa bàn phường cũng có một số ít diện tích đất đồi thấp, nhỏ phân
bố ở khu trung tâm Nhìn chung đất đai trên địa bàn hiện nay không thích hợp cho trồng lúa nước và nuôi trồng thuỷ sản
b Tài nguyên nước
- Nguồn nước mặt: Có trữ lượng tương đối dồi dào nhờ có sông Cầu, suối
Mỏ Bạch và hệ thống các hồ ao trong khu dân cư tương đối dày Tuy nhiên do nước thải trong sinh hoạt chưa được xử lý đúng theo các quy trình kỹ thuật nên đã gây ra ô nhiễm nhất định cho nguồn nước mặt trên địa bàn phường
- Nguồn nước ngầm: Trên địa bàn chưa có khảo sát, nghiên cứu đầy đủ về trữ lượng và chất lượng nước ngầm Tuy nhiên qua đánh giá sơ bộ của các hộ gia đình hiện đang khai thác sử dụng thông qua hình thức giếng khơi cho thấy trữ lượng tương đối phong phú, mực nước ngầm có ở độ sâu 4 m - 5 m
c Tài nguyên nhân văn
Với truyền thống cách mạng, giàu lòng yêu nước, người dân phường Hoàng Văn Thụ luôn có ý thức tự lực, tự cường, cần cù sáng tạo, biết khắc phục khó khăn,
kế thừa và phát huy những kinh nghiệm, thành quả đã đạt được để xây dựng quê hương đất nước ngày càng văn minh, giàu đẹp Với những kết quả rất đáng khích lệ
đã đạt được trong những năm qua, Đảng bộ và nhân dân phường được nhận nhiều danh hiệu cao quí của Đảng và Nhà nước phong tặng
4.1.1.5 Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên
a Những thuận lợi, lợi thế
Với vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên, các nguồn tài nguyên và cảnh quan môi trường, phường có những thuận lợi cơ bản cho phát triển kinh tế - xã hội:
- Là phường trung tâm, có các tuyến giao thông quan trọng chạy qua (đường Bắc Cạn, đường Hoàng Văn Thụ, đường Lương Ngọc Quyến) tạo nên những thuận
Trang 25lợi trong việc giao lưu phát triển kinh tế - xã hội của phường trong những năm tới, đặc biệt là phát triển dịch vụ - thương mại
- Nhân dân phường cần cù chịu khó, ham học hỏi, sáng tạo, đoàn kết; có đội ngũ cán bộ quản lý năng động có trách nhiệm, biết vận dụng sáng tạo đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước trong phát triển kinh tế - xã hội
4.1.2 Điều kiện kinh tế - xã hội của phường trong khu vực GPMB
4.1.2.1 Tăng trưởng kinh tế
Phát huy những thành tích đã đạt được, trong những năm qua Đảng bộ và nhân dân phường Hoàng Văn Thụ đã đoàn kết nhất trí, nỗ lực phấn đấu, khai thác thuận lợi, khắc phục khó khăn thực hiện thắng lợi kết quả Nghị quyết Đại hội Đảng
bộ phường lần thứ XII Tổng thu ngân sách năm 2013 đạt 19.288.425.000 đồng.[19]
Chuyển dịch cơ cấu kinh tế : Trong những năm qua, cơ cấu kinh tế của
phường đã có sự chuyển dịch tích cực theo hướng tăng nhanh giá trị sản xuất của ngành Dịch vụ - thương mại và tiểu thủ công nghiệp, giảm dần tỷ trọng của ngành sản xuất nông nghiệp Trong cơ cấu kinh tế của phường năm 2013, ngành thương mại - dịch vụ, ngành tiểu thủ công nghiệp chiếm tỷ trọng lớn
a Khu vực kinh tế nông nghiệp
Trong những năm qua phường đã tập trung vào việc chuyển đổi cơ cấu trong sản xuất nông nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế trên một đơn vị diện tích Hợp tác xã nông nghiệp đã được chuyển đổi cơ chế quản lý theo Luật hợp tác xã, theo đó xã viên được chuyển dịch cơ cấu cây trồng vật nuôi theo nhu cầu của thị trường, chuyển hướng sang chế biến lâm sản, thực phẩm Giá trị sản xuất ngành
Trang 26nông nghiệp năm 2013 đạt 35 triệu đồng/ha, tăng gấp 1,39 lần so với năm 2009 (28 triệu đồng/ha)
Năm 2013, tổng đàn lợn của phường có 3.025 con (tăng gấp 1,04 lần so với năm 2009 và tăng gấp 1,16 lần so với năm 2005); tổng đàn trâu có 26 con (giảm từ
23 con năm 2009)
b Ngành công nghiệp - thương mại và dịch vụ
* Khu vực kinh tế công nghiệp
Các ngành sản xuất tiểu thủ công nghiệp chủ yếu của phường hiện nay là: Gia công sắt thép, chế biến gỗ, vật liệu xây dựng, may, xay sát
Sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp của phường trong những năm qua gặp nhiều khó khăn do giá nguyên liệu đầu vào tăng cao như phôi thép, xăng dầu, điện nước Tuy nhiên giá trị sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp của phường vẫn đạt mức tăng trưởng khá Hàng năm, chỉ tiêu giá trị sản xuất tiểu thủ công nghiệp thành phố giao cho phường đều thực hiện vượt mức từ 10 đến 30% kế hoạch Giá trị sản xuất của ngành năm 2013 đạt 34,482 tỷ đồng vượt 42% so với kế hoạch
Số hộ tham gia sản xuất công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp trên địa bàn phường có xu hướng tăng trong những năm gần đây Năm 2013 toàn phường có 434
hộ sản xuất tiểu thủ công nghiệp (toàn bộ là sản xuất tiểu thủ công nghiệp chế biến), tăng gấp 1,19 lần so với năm 2009
* Khu vực kinh tế thương mại - dịch vụ
Thương mại - dịch vụ là chiếm tỷ trọng chính trong cơ cấu kinh tế của phường (trong cơ cấu kinh tế của phường năm 2013, ngành thương mại - dịch vụ chiếm tới 65%) Trong những năm qua, phường đã có nhiều chủ trương khuyến khích các hộ dân chuyển từ sản xuất nông nghiệp sang kinh doanh dịch vụ nhằm tận dụng về lợi thế phát triển của phường Vì vậy các hoạt động thương mại - dịch vụ vẫn diễn ra sôi động, hàng hoá lưu thông trên thị trường phong phú về mẫu mã, đa dạng về chủng loại thu hút được nhiều khách hàng, các khách sạn, nhà hàng được nâng cấp đầu tư tạo ra diện mạo mới cho mỹ quan đô thị
Trang 27Hiện nay toàn phường có trên 850 hộ (chiếm 23,7% tổng số hộ của toàn phường) tham gia sản xuất kinh doanh dịch vụ đã đóng góp đáng kể vào nguồn thu của phường, tạo thêm nhiều việc làm, tăng thu nhập nâng cao đời sống nhân dân
4.1.2.2 Dân số, lao động của phường Hoàng Văn Thụ
Theo số liệu tổng diều tra đân số và nhà ở trên địa bàn phường Hoàng Văn Thụ năm 2012 có 3,620 hộ với 13,564 khẩu (quy mô hộ là 4 người/hộ), được phân
bố ở 32 tổ dân phố
Công tác dân số kế hoạch hoá gia đình được quan tâm thường xuyên và đã đạt được kết quả đáng khích lệ Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên của phường trong những năm qua luôn đạt dưới 1%/năm
Bảng 4.1 Hiện trạng dân số, lao động phường Hoàng Văn Thụ năm 2013
13.564
3.768 8.262 1.534
100
27,7 60,9 11,4
4500
1.422 2.120
958
100
31,6 47,2 21,2
2
Tổng số lao động
-Laođộng nông nghiệp
-Lao động phi nghiệp
Người Người Người
12.234 3.058 9.176
100 24,9 75,1
2.310
435 1.875
100 18,8 81,2
(Nguồn: UBND phường Hoàng Văn Thụ) [12]
* Lao động, việc làm và thu nhập
- Lao động, việc làm
Phường Hoàng Văn Thụ có lực lượng lao động tương đối dồi dào với trên 12.234 người (chiếm khoảng 90,1% tổng dân số), trong đó chủ yếu là lao động phi nông nghiệp (chiếm trên 75,1%) Trong những năm qua, với công tác khuyến nông