- Bộ Y tế chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về khám bệnh, chữa bệnh và có các nhiệm vụ, quyền hạn sau đây: + Xây dựng và ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ
Trang 1- Quản lý nhà nước là một dạng quản lý xã hội đặc biệt, xuất hiện và tồn tại cùng với sự xuất hiện và tồn tại của nhà nước Đó chính là hoạt động quản lý gắn liển với hệ thống các cơ quan thực thi quyền lực nhà nước- bộ phận quan trọng của quyền lực chính trị trong xã hội, có tính chất cưỡng chế đơn phươngđối với xã hội Quản lý nhà nước được hiểu trước hết là hoạt động của các cơ quan quyền lức nhà nước thực thi quyền lực nhà nước[4].
- Quản lý nhà nước về y tế là dạng quản lý mà trong đó, chủ thể quản lý chính là nhà nước Đó là dạng quản lý xã hội mang tính quyền lực nhà nước, được sử dụng quyền lực nhà nước bộ máy hành chính nhà nước để điều chỉnh các quan hệ xã hội
và hành vi hoạt động của con người trong lĩnh vực hoạt động y tế
* Các khái niệm được quy định trong điều 2 của luật khám bệnh chữa bệnh
[2]
- Khám bệnh: là việc hỏi bệnh, khai thác tiền sử bệnh, thăm khám thực
thể, khi cần thiết thì chỉ định làm xét nghiệm cận lâm sàng, thăm dò chức năng đểchẩn đoán và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp đã được công nhận
- Chữa bệnh: là việc sử dụng phương pháp chuyên môn kỹ thuật đã được
công nhận và thuốc đã được phép lưu hành để cấp cứu, điều trị, chăm sóc, phục hồichức năng cho người bệnh
Trang 2- Người bệnh: là người sử dụng dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh.
* Quản lý chất lượng khám chữa bệnh:
Theo Thông tư 19/2013/TT-BYT của Bộ Y Tế, ban hành ngày 12 tháng 7 năm
2013 về việc quản lý chất lượng khám chữa bệnh [3] Điều 1 thông tư này quy định vềphạm vi điều chỉnh: thông tư này hướng dẫn việc quản lý chất lượng dịch vụ khámbệnh, chữa bệnh tại bệnh viện (sau đây gọi tắt là quản lý chất lượng bệnh viện), baogồm:
- Nội dung triển khai quản lý chất lượng bệnh viện
- Hệ thống tổ chức quản lý chất lượng bệnh viện
- Trách nhiệm thực hiện quản lý chất lượng bệnh viện
1.1.2 Nội dung công tác quản lý nhà nước về khám chữa bệnh
Điều 5 Luật Khám bệnh chữa bệnh do Quốc hội thông qua ngày 23 tháng 11năm 2009[2] quy định: trách nhiệm quản lý nhà nước về khám bệnh, chữa bệnh Gồmcác quy đinh sau:
- Chính phủ thống nhất quản lý nhà nước về khám bệnh, chữa bệnh
- Bộ Y tế chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước
về khám bệnh, chữa bệnh và có các nhiệm vụ, quyền hạn sau đây:
+ Xây dựng và ban hành theo thẩm quyền hoặc trình cơ quan có thẩm quyềnban hành văn bản quy phạm pháp luật, quy chuẩn kỹ thuật về khám bệnh, chữa bệnh;chiến lược phát triển, quy hoạch hệ thống cơ sở khám bệnh, chữa bệnh;
+ Chỉ đạo hướng dẫn, tuyên truyền và tổ chức triển khai thực hiện văn bản quyphạm pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh; chiến lược phát triển, quy hoạch hệ thống
Trang 3+ Thanh tra, kiểm tra, giải quyết khiếu nại, tố cáo và xử lý vi phạm pháp luật
về khám bệnh, chữa bệnh;
+ Tổ chức đào tạo, đào tạo liên tục, bồi dưỡng phát triển nguồn nhân lực;hướng dẫn việc luân phiên người hành nghề; nghiên cứu, ứng dụng khoa học và côngnghệ trong khám bệnh, chữa bệnh;
+ Thực hiện hợp tác quốc tế về khám bệnh, chữa bệnh; thừa nhận chứng chỉhành nghề giữa các nước; hướng dẫn khám bệnh, chữa bệnh nhân đạo; hợp tác chuyêngia, chuyển giao kỹ thuật và phương pháp chữa bệnh mới
* Nhiệm vụ, quyền hạn của Sở Y Tế: Trình Uỷ ban nhân dân tỉnh:
+ Dự thảo quy hoạch phát triển ngành; quy hoạch mạng lưới các cơ sở y tế; kếhoạch dài hạn, 5 năm, hàng năm; đề án, chương trình phát triển y tế, cải cách hànhchính và phân cấp quản lý, xã hội hoá trong lĩnh vực y tế ở địa phương;
+ Dự thảo các quyết định, chỉ thị thuộc thẩm quyền ban hành của Uỷ ban nhân dântỉnh về lĩnh vực y tế;
+ Dự thảo quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các Chicục trực thuộc Sở;
+ Dự thảo quy định về tiêu chuẩn chức danh đối với trưởng, phó các đơn vị thuộc
Sở Y tế; trưởng và phó trưởng Phòng Y tế
1.1.3 Nguyên tắc tổ chức thực hiện quản lý chất lượng khám chữa bệnh
Điều 2, thông tư 19/2013/TT-BYT của Bộ Y Tế, ban hành ngày 12 tháng 7năm 2013 quy định về nguyên tắc tổ chức thực hiện quản lý chất lượng
- Lấy người bệnh làm trung tâm
- Việc bảo đảm và cải tiến chất lượng là nhiệm vụ trọng tâm, xuyên suốtcủa bệnh viện, được tiến hành thường xuyên, liên tục và ổn định
- Các quyết định liên quan đến hoạt động quản lý chất lượng trong bệnhviện dựa trên cơ sở pháp luật, cơ sở khoa học với các bằng chứng cụ thể và đáp ứngnhu cầu thực tiễn nâng cao chất lượng của bệnh viện
Trang 4- Giám đốc bệnh viện chịu trách nhiệm về chất lượng bệnh viện Tất cả cán bộ,công chức, viên chức, người lao động (gọi chung là nhân viên y tế) trong bệnh viện cótrách nhiệm tham gia hoạt động quản lý chất lượng.
1.2 Quan điểm của Đảng và nhà nước về quản lý chất lượng khám chữa bệnh 1.2.1 Quan điểm của Đảng về chăm sóc sức khỏe nhân dân
Xuất phát từ đặc điểm phát triển kinh tế xã hội và nhu cầu chăm sóc Sức khỏe củanhân dân trong giai đoạn mới, nghị quyết Trung Ương IV của Ban chấp hành TW Đảng khóa VII về 1 số vấn đề cấp bách trong công tác chăm sóc Sức khỏe nhân dân
đã khẳng định quan điểm của Đảng bao gồm:
- Sức khỏe và con người:
Con người là nguồn tài nguyên quan trọng nhất quyết định sự phát triển của đất nước, trong đó Sức khỏe là vốn quý nhất của con người và toàn xã hội, đây cũng là niềm hạnh phúc nhất của mỗi người, mỗi gia đình Vì vậy đầu tư cho Sức khỏe chính
là sự đầu tư cho sự phát triển kinh tế xã hội của đất nước, nâng cao chất lượng cuộc sống cho mỗi cá nhân và mỗi gia đình
Nhà nước XHCN đảm bảo cho mọi người được Sức khỏe phù hợp với khả năng kinh tế của đất nước, đồng thời có chính sách khám Sức khỏe miễn phí và giảm phí vớingười có công với nước, người nghèo, người sống ở vùng có nhiều khó khăn và đồng bào dân tộc ít người
1.2.2 Pháp luật của Nhà nước
Trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, xây dựng Nhà nướcpháp quyền, hội nhập quốc tế, pháp luật nước ta ngày càng thể hiện rõ vai trò quantrọng, là công cụ điều chỉnh hàng đầu các quan hệ xã hội Pháp luật là công cụ của Nhànước để quản lý xã hội, công cụ hướng dẫn và bảo đảm, bảo vệ các quyền và lợi íchchính đáng của người dân Song song với giáo dục, y tế, là một ngành đặc biệt quantrọng trong tất cả các ngành, được quan tâm nhiều nhất vì nó liên quan đến vốn quýnhất của con người, đó là sức khỏe Nhà nước quản lý tất cả các mặt của đời sống xã
Trang 5hội trong đó có y tế Nhà nước thể hiện vai trò quản lý chặt chẽ hệ thống y tế bằng việcquản lý từ khâu đào tạo nhân lực cho ngành y tế, đến các quy định trong khâu khámchữa bệnh tại các cơ sở y tế, cụ thể bằng Luật Khám bệnh chữa bệnh, số:40/2009/QH12 ban hành năm 2009 Điều 1 luật khám bệnh chữa bệnh quy định: phạm
vi điều chỉnh của luật khám chữa bệnh: “Luật này quy định quyền và nghĩa vụ củangười bệnh, người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh;điều kiện đối với người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh và cơ sở khám bệnh, chữabệnh; quy định chuyên môn kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh; áp dụng kỹ thuật,phương pháp mới trong khám bệnh, chữa bệnh; sai sót chuyên môn kỹ thuật, giảiquyết khiếu nại, tố cáo và tranh chấp trong khám bệnh, chữa bệnh; điều kiện bảo đảmcông tác khám bệnh, chữa bệnh.” Khoa nhi là nơi khám trẻ từ lúc mới sinh cho đến 15tuổi, đặc biệt một số bệnh liên quan dịch bệnh như tay chân miệng, sốt xuất huyết, tiêuchảy cấp trẻ em Vì vậy hoàn thành tốt nhiệm vụ của mình, khoa nhi đã được cácngành, các cấp lãnh đạo quan tâm sâu sát Trước tình hình mới của đất nước, sự biếnđổi phức tạp của dịch bệnh Tăng cường công tác quản lý chất lượng khám chữa bệnhtại khoa theo hướng ngày càng tiến bộ sẽ giúp khoa nhi ngày một phát triển theo theo
xu hướng và sự phát triển của thời đại
Luật khám bệnh chữa bệnh do quốc hội ban hành ngày 23 tháng 11 năm 2009,
có hiệu lực từ 01 tháng 01 năm 2011, điều 1 quy định quyền và nghĩa vụ của ngườibệnh, người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; điềukiện đối với người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh;quy định chuyên môn kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh; áp dụng kỹ thuật, phươngpháp mới trong khám bệnh, chữa bệnh; sai sót chuyên môn kỹ thuật, giải quyết khiếunại, tố cáo và tranh chấp trong khám bệnh, chữa bệnh; điều kiện bảo đảm công táckhám bệnh, chữa bệnh Đây là văn bản pháp lý có giá trị cao nhất trong quản lý hệthống y tế Hiểu biết về văn bản này sẽ giúp nhân viên y tế thực hiện tốt chức tráchnhiệm vụ của mình, những điều cần làm, cần tránh, hiểu biết về quyền và nghĩa vụ
Trang 6người bệnh và các vấn đề liên quan trong công tác chăm sóc người bệnh để bảo vệquyền và lợi ích hợp pháp của người bệnh cũng như bảo vệ nhân viên y tế, tạo môitrường chăm sóc điều trị thân thiện và hiệu quả cho người bệnh, an toàn cho nhân viên
- Kịp thời và tuân thủ đúng quy định chuyên môn kỹ thuật
- Ưu tiên khám bệnh, chữa bệnh đối với trường hợp cấp cứu, trẻ em dưới
6 tuổi, người khuyết tật nặng, người từ đủ 80 tuổi trở lên, người có công với cáchmạng, phụ nữ có thai
- Bảo đảm đạo đức nghề nghiệp của người hành nghề
- Tôn trọng, hợp tác và bảo vệ người hành nghề khi làm nhiệm vụ
* Các hành vi bị cấm
- Từ chối hoặc cố ý chậm cấp cứu người bệnh
- Khám bệnh, chữa bệnh không có chứng chỉ hành nghề hoặc đang trongthời gian bị đình chỉ hành nghề, cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh mà không cógiấy phép hoạt động hoặc đang trong thời gian bị đình chỉ hoạt động
- Hành nghề khám bệnh, chữa bệnh, cung cấp dịch vụ khám bệnh, chữabệnh vượt quá phạm vi hoạt động chuyên môn được ghi trong chứng chỉ hành nghề,giấy phép hoạt động, trừ trường hợp cấp cứu
- Thuê, mượn, cho thuê, cho mượn chứng chỉ hành nghề hoặc giấy phéphoạt động
Trang 7- Người hành nghề bán thuốc cho người bệnh dưới mọi hình thức, trừ bác
sỹ đông y, y sỹ đông y, lương y và người có bài thuốc gia truyền
- Áp dụng phương pháp chuyên môn kỹ thuật y tế chưa được công nhận,
sử dụng thuốc chưa được phép lưu hành trong khám bệnh, chữa bệnh
- Quảng cáo không đúng với khả năng, trình độ chuyên môn hoặc quáphạm vi hoạt động chuyên môn được ghi trong chứng chỉ hành nghề, giấy phép hoạtđộng; lợi dụng kiến thức y học cổ truyền hoặc kiến thức y khoa khác để quảng cáo giandối về phương pháp chữa bệnh, thuốc chữa bệnh
- Sử dụng hình thức mê tín trong khám bệnh, chữa bệnh
- Người hành nghề sử dụng rượu, bia, thuốc lá hoặc có nồng độ cồn trongmáu, hơi thở khi khám bệnh, chữa bệnh
- Vi phạm quyền của người bệnh; không tuân thủ các quy định chuyênmôn kỹ thuật trong khám bệnh, chữa bệnh; lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong quátrình khám bệnh, chữa bệnh; lạm dụng nghề nghiệp để xâm phạm danh dự, nhân phẩm,thân thể người bệnh; tẩy xóa, sửa chữa hồ sơ bệnh án nhằm làm sai lệch thông tin vềkhám bệnh, chữa bệnh
- Gây tổn hại đến sức khỏe, tính mạng, danh dự, nhân phẩm của ngườihành nghề.- Ngăn cản người bệnh thuộc diện chữa bệnh bắt buộc vào cơ sở khámbệnh, chữa bệnh hoặc cố ý thực hiện chữa bệnh bắt buộc đối với người không thuộcdiện chữa bệnh bắt buộc
- Cán bộ, công chức, viên chức y tế thành lập, tham gia thành lập hoặctham gia quản lý, điều hành bệnh viện tư nhân hoặc cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đượcthành lập và hoạt động theo Luật doanh nghiệp và Luật hợp tác xã, trừ trường hợpđược cơ quan nhà nước có thẩm quyền cử tham gia quản lý, điều hành tại cơ sở khámbệnh, chữa bệnh có phần vốn của Nhà nước
- Đưa, nhận, môi giới hối lộ trong khám bệnh, chữa bệnh
CHƯƠNG 2:
Trang 8THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ KHÁM CHỮA B ỆNH TẠI
KHOA NHI BVĐKTT AN GIANG
2.1 Đặc điểm tình hình của Khoa Nhi
Về cơ cấu tổ chức: khoa nhi là một khoa phòng lớn của bệnh viện Đa KhoaTrung Tâm An Giang với cơ cấu 140 giường bệnh,với 30 giường cấp cứu Nhân sựgồm 100 nhân viên với 23 bác sĩ, trong đó có một bác sĩ trưởng khoa, 3 bác sĩ phókhoa Có 15/23 bác sĩ có trình độ chuyên môn sau đại học Có 68 điều dưỡng, y sĩ,trong đó có 2 cử nhân, 6 hộ lý và 2 nhân viên
Sơ đồ cơ cấu tổ chức khoa nhi:
* Nhiệm vụ của bác sĩ trưởng khoa: lập tổ chức và thực hiện kế hoạch của
khoa, kiểm tra đôn đốc việc thực hiện quy chế bệnh viện, chịu trách nhiệm về chuyênmôn và mọi hoạt động của khoa Cụ thể như: căn cứ kế hoạch công tác bệnh viện màlập kế hoạch khoa, tổ chức các thành viện trong bệnh viện thực hiện kế hoạch khoa,
Trang 9sắp xếp buồng bệnh và bố trí nhân sự trong khoa cho phù hợp công việc, từ khâu tiếpđón, khám, điều trị và chăm sóc Trực tiếp khám điều trị, hội chẩn, đặc biệt bệnh khó,bệnh nặng Chủ trì giao ban khoa, dự giao ban viện, chủ trì hội chẩn, kiểm thảo tửvong trong khoa hoặc liên khoa, chỉ định các phương pháp chẩn đoán và điều trị, sửdụng thuốc và chăm sóc toàn diện ký các giấy tờ cho người bệnh vào viện chuyểnviện, ra viện, duyệt bệnh án ra Báo cáo tình hình hoạt động của khoa Thông tin chokhoa các quy chế, quy định, các quyết định, chỉ thị cấp trên cho nhân viên Nhận xétcác thành viên trong khoa, học viên thực tập Thực hiện công tác đào tạo giảng dạy tạikhoa Xử lý các trường hợp bất thường trong khoa
quy chế về chẩn đoán, làm hồ sơ bệnh án, kê đơn, quy chế ra vào viện, chuyển khoa,chuyển viện, quy chế hội chẩn, quy chế buồng bệnh, buồng thủ thuật, quy chế sử dụngthuốc, tham gia khám và điều trị người bệnh, chỉ định đúng phác đồ, thực hiện các thủthuật hoặc hướng dẫn điều dưỡng thực hiện thủ thuật khó nếu có Dự hội nghị khoahọc kỹ thuật, sinh hoạt chuyên môn, n ghiên cứu khoa học, kiểm thảo tử vong Thamgia thường trực theo lịch phân công, tham gia công tác tuyên truyền vệ sinh phòngbệnh và chăm sóc sức khỏe ban đầu, hướng dẫn học sinh thực tập, thay thế trưởngkhoa khi vắng mặt
* Nhiệm vụ của điều dưỡng trưởng khoa: tổ chức thực hiện việc chăm sóc
người bệnh toàn diện, quản lý và điều hành nhân lực, quản lý tài sản, vật tư Cụ thểnhư: giao ban khoa, giao ban viện, chịu trách nhiệm quản lý chuyên môn điều dưỡngcủa khoa, kiểm tra việc thực hiện y lệnh của bác sĩ, điều phối các vị trí nhằm đảm bảocông tác chăm sóc người bệnh, kiểm tra việc sử dụng, quản lý dụng cụ, y cụ, trangthiết bị trong khoa, phổ biến các quy định, chỉ thỉ của cấp trên cho nhân viện Báo cáotổng kết tình hình thu dung bệnh và tổng kết hoạt động của khoa mỗi 3,6,9 tháng vànăm
Trang 10* Nhiệm vụ của điều dưỡng viên: thực hiện giao nhận trực (thuốc, trang
thiết bị, y cụ, tài sản, sổ sách ), thực hiện y lệnh bác sĩ: về thuốc, xét nghiệm, về chế
độ dinh dưỡng, theo dõi, phân công chăm sóc, bàn giao bệnh nặng Kiểm tra việc thựchiện y lệnh, nhắc nhở người bệnh và người nuôi bệnh
* Nhiệm vụ của hộ lý: thực hiện nhiệm vụ vệ sinh , phục vụ người bệnh, phối
hợp với điều dưỡng trong chăm sóc người bệnh, thu gom quản lý và xử lý rác thải
2.2 Thực trạng công tác quản lý khám chữa bệnh tại khoa nhi
2.2.1 Những mặt đạt được:
Tại khoa nhi bệnh viện Đa Khoa Trung Tâm An Giang, tất cả các khâu từkhám ngoại trú, đến khâu tiếp đón, cấp cứu người bệnh đều phải được thực hiện theohướng dẫn của luật khám bệnh chữa bệnh Ngoài ra các chủ trương chính sách củaĐảng và nhà nước liên quan đến công tác khám chữa bệnh, các thủ tục của ngườibệnh ra, vào, chuyển viện, các quy định của nhà nước về công tác học tập nâng caotay nghề, chỉ đạo tuyến, phòng ngừa, chống dịch đều phải được thực hiện theođúng quy định của pháp luật Vì vậy tăng cường công tác quản lý chất lượng khámchữa bệnh tại khoa nhi sẽ giúp khoa hoạt động tốt hơn, làm tốt chức năng nhiệm vụcủa mình mà còn góp phần đảm bảo công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân được tốthơn mà còn giúp đảm bảo quyền và bảo vệ nhân viên y tế khi có rủi ro ngoài ý muốnxảy ra
Khoa nhi với 3 khu vực có chức năng khám chữa bệnh gồm: phòng khámngoại trú (phòng khám thường và phòng khám dịch vụ 24/24 giờ), phòng cấp cứu nhi
30 giường, khu điều trị nội trú 130 giường (thường và dịch vụ) Tổng kết năm 2012
và kế hoạch năm 2013 đạt những kết quả sau:
* Khám bệnh tại phòng khám nhi:
Trang 11* Nội trú:
Giườngthực kê
BN nội trú
Côngsuất/
Giường
Số bn tửvong
Số bn xin
chuyển việnnội trú
1942,43%
STT Tên bệnh Số lượng Tỷ lệ Tên bệnh Số lượng Tỷ lệ
1 Tay chân miệng 1.780 22,5 Nhiễm khuẩn