Tình hình nhiễm, một số yếu tố gây bệnh của vi khuẩn salmonella spp ở bò nuôi tại tỉnh kon tum và thử nghiệm phác đồ điều trị

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY NGUYÊN PHẠM MẠNH CƯỜNG TÌNH HÌNH NHIỄM, MỘT SỐ YẾU TỐ GÂY BỆNH CỦA VI KHUẨN SALMONELLA SPP.. BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY NGUYÊN

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY NGUYÊN

PHẠM MẠNH CƯỜNG

TÌNH HÌNH NHIỄM, MỘT SỐ YẾU TỐ GÂY BỆNH CỦA VI

KHUẨN SALMONELLA SPP Ở BÒ NUÔI TẠI TỈNH KON

TUM VÀ THỬ NGHIỆM PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ

LUẬN VĂN THẠC SĨ NÔNG NGHIỆP

BUÔN MA THUỘT – 2011

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY NGUYÊN

PHẠM MẠNH CƯỜNG

TÌNH HÌNH NHIỄM, MỘT SỐ YẾU TỐ GÂY BỆNH CỦA VI

KHUẨN SALMONELLA SPP Ở BÒ NUÔI TẠI TỈNH KON

TUM VÀ THỬ NGHIỆM PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ

Chuyên ngành: Thú y

Mã số: 60 62 50

LUẬN VĂN THẠC SĨ NÔNG NGHIỆP

HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS PHÙNG QUỐC CHƯỚNG

BUÔN MA THUỘT - 2011

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÂY NGUYÊN

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC CHUYÊN NGÀNH THÚ Y

TÌNH HÌNH NHIỄM, MỘT SỐ YẾU TỐ GÂY BỆNH CỦA VI KHUẨN

BỆNH CỦA VI KHUẨN SALMONELLA SALMONELLA SPP SPP Ở BÒ Ở BÒ BỆNH CỦA VI KHUẨN

BỆNH CỦA VI KHUẨN SALMONELLA SALMONELLA SPP SPP Ở BÒ Ở BÒ NUÔI TẠI TỈNH KON TUM VÀ THỬ NGHIỆM

PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ

PHẠM MẠNH CƯỜNG NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS PHÙNG QUỐC CHƯỚNG

NỘI DUNG

Những nội dung chính của ñề tài

ĐỐI TƯỢNG-NỘI DUNG- PP NGHIÊN CỨU

KẾT QUẢ THẢO PHẦN

MỞ ĐẦU

LUẬN

KẾT LUẬN

-ĐỀ NGHỊ

MỞ ĐẦU

Cùng với sự phát triển về mọi mặt của ñất nước, ngành chăn nuôi trong những năm gần ñây ñã ñạt ñược các thành tựu to lớn trong mở rộng quy

mô, nâng cao chất lượng ñàn gia súc, gia cầm.

Là một tỉnh Tây Nguyên, Kon Tum có nhiều ñiều kiện thuận lợi cho việc phát triển ngành chăn nuôi, trong ñó có chăn nuôi bò Tuy nhiên hàng năm tình hình dịch bệnh vẫn xảy ra, tuy không nổ ra thành dịch nhưng vân gây thiệt hại cho người chăn nuôi, trong ñó có bệnh

LÝ DO

CHỌN

1

2

dịch nhưng vân gây thiệt hại cho người chăn nuôi, trong ñó có bệnh

do vi khuẩn Salmonella gây ra.

Theo Selbitz H-J và cs (1995) thì các ñàn gia súc bị nhiễm Salmonella

trầm trọng không những gây thiệt hại kinh tế cho chăn nuôi mà chúng còn là nguồn tàng trữ mầm bệnh chủ yếu ñối với con người

CHỌN

ĐỀ TÀI

Để góp phần ñẩy mạnh sản xuất chăn nuôi bò tại tỉnh Kon Tum, giúp người chăn nuôi giảm thiểu thiệt hại do các bệnh gây ra, trong ñó có bệnh

do Salmonella, chúng tôi tiến hành nghiên cứu ñề tài: “Tình hình nhiễm, một số yếu tố gây bệnh của vi khuẩn Salmonella spp ở bò nuôi tại tỉnh Kon Tum và thử nghiệm phác ñồ ñiều trị”.

3

4

MỤC TIÊU CỦA ĐỀ TÀI

Xác ñịnh các serotype Salmonella

và một số yếu tố gây bệnh của vi khuẩn phân lập ñược từ ñàn bò nuôi tại tỉnh Kon Tum và ñề xuất sử dụng tỉnh Kon Tum và ñề xuất sử dụng thuốc kháng sinh trong ñiều trị.

Ý nghĩa khoa học của ñề tài

Salmonella spp ở bò tại tỉnh Kon Tum làm cơ sở

cho việc phòng, trị bệnh.

của các serotype Salmonella thường gây bệnh và

của các serotype Salmonella thường gây bệnh và một số yếu tố gây bệnh của vi khuẩn Salmonella

khi bò, bê bị tiêu chảy.

năng tiêu diệt ñược vi khuẩn, xây dựng phác ñồ

ñiều trị bệnh do Salmonella gây ra ở bò.

ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

Đ T nghiên cứu

Địa ñiểm lấy mẫu

1

2

- Vi khuẩn Salmonella trên bò

(≥ 12 tháng tuổi), bê (≤12 tháng tuổi)

- Bò nuôi tại các hộ gia ñình trên ñịa bàn các huyện:

Sa Thầy, Đắk Tô và Thành phố Kon Tum.

- Các ñiểm chăn nuôi bò tại các huyện Sa

Đối tượng

- Các hộ chăn nuôi bò tại các huyện: Sa Thầy, Đắk Tô và Thành phố Kon Tum.

Vật liệu nghiên cứu

3

- Các ñiểm chăn nuôi bò tại các huyện Sa Thầy, Đắk Tô và TP Kon Tum.

- Môi trường thạch thường, môi trường Tăng sinh Selenit , môi trương chọn lọc XLD Agar,, môi trường sinh hóa KIA…

Đối tượng

nghiên cứu

4

Địa ñiểm nghiên cứu - Phòng thí nghiệm Thú y, Khoa Chăn nuôi

thú y, trường Đại học Tây Nguyên

- Phòng thí nghiệm vi khuẩn, cơ quan Thú y Vùng 5.

Thời gian nghiên cứu

Để ñạt mục tiêu của ñề tài, chúng tôi nghiên cứu các nội dung sau:

1 Tình hình chăn nuôi và dịch bệnh ở bò tại tỉnh Kon Tum từ 2006- 2010.

2 Tỷ lệ nhiễm Salmonella ở ñàn bò nuôi trên ñịa bàn tỉnh Kon

Tum

NỘI DUNG NGHIÊN CỨU

3 Xác ñịnh các Serotype vi khuẩn Samlnella phân lập ñược.

4 Kiểm tra ñộc lực của vi khuẩn Salmonella phân lập ñược.

5 Xác ñịnh một số yếu tố gây bệnh của các chủng vi khuẩn

Salmonella thường gây bệnh ở bò (S typhimurium, S dublin và

S enteritidis) phân lập ñược.

6 Kiểm tra sự mẫn cảm với một số thuốc kháng sinh và hóa dược

của vi khuẩn Salmonella phân lập ñược.

7 Điều trị thử nghiệm và xây dựng phác ñồ ñiều trị cho bò, bê bị

tiêu chảy do Salmonella.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Mẫu phân

1

- TP Kon Tum

- H Sa Thầy

- H Đắk Tô

- Dụng cụ vô trùng

-Từ trực tràng hoặc ngay sau khi

bò thải phân

Bảo quản

Ghi chép thông tin

2

3

- Dụng cụ vô trùng

- Tiến hành nuôi cấy vào môi trường

- Không ñể quá 24 giờ

- Ngày tháng lấy mẫu

- Tình trạng sức khỏe

- Lứa tuổi, ñịa chỉ…

Bệnh phẩm

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Mẫu nghiên cứu ñược chọn

1

- 01 phường của TP Kon Tum

- 01 xã của huyện ven TP (H Sa Thầy)

- 01 xã của huyện xa TP (H Đắk Tô) -Theo PP chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng

Số liệu thu thập

Xác ñịnh dung lượng lấy mẫu cần lấy

2

3

- Dựa vào số liệu tiêm phòng do Chi cục Thú y tỉnh Kon Tum cung cấp

- Dùng phần mềm WinEpicope Phương pháp

chọn mẫu

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Mẫu phân sau khi lấy

Nuôi cấy tăng sinh

1

2

- Cho vào lọ ñã ñược hấp tiệt trùng

- Bảo quản trong phích lạnh

- Chuyển về phòng thí nghiệm

- Nuôi cấy vào môi trường Silenit

- Để tủ ấm ở 37 0 C/ 24 giờ

Nuôi cấy phân lập

3 - Lấy 1 ít huyển dịch từ môi trường Silenit cấy vào muôi trường XLD

Phương pháp

xử lý mẫu

4 Kiểm tra hình thái VK - Trên môi trường KIA, manit…

5 Giữ mẫu - Xác ñịnh các Serotype của vi khuẩn

Quy

trình

phân lập

vi khuẩn

Salmonella

trong

thí

nghiệm

Gia súc bình thường Mẫu phân Gia súc tiêu chảy

Môi trường tăng sinh Silenit

Đem ử ấm ở 37 0 C trong 24 giờ

Cấy chuyển trên môi trường XLD/ ủ ở nhiệt ñộ 37 0 C trong 24 giờ

Chọn khuẩn lạc ñiển hình

Cấy chuyển vào môi trường text sinh hóa: KIA, manit, ure- itndol

Biểu hiện ñặc trưng của Salmonella: trên KIA: ñỏ/vàng/H2S(+)/gas(+)/;

Manitol(+); Urea(-); Indol(-); VP(-)

Cấy VK vào môi trường thạch thường ñể giữ mẫu

Xác ñịnh Serotype

KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

Điều kiện tự nhiên, kinh tế và xã hội của tỉnh

Kon Tum

- Điều kiện tự nhiên:

Kon Tum là một tỉnh miền núi vùng cao, biên giới phía bắc Tây Nguyên Nằm ở ngã ba Đông Dương có cửa khẩu Quốc

Tây Nguyên Nằm ở ngã ba Đông Dương có cửa khẩu Quốc

tế Bờ Y- Ngọc Hồi.

Phía Đông giáp với tỉnh Quảng Ngãi, Bắc giáp Quảng Nam, Tây giáp với hai nước bạn Lào và Campuchia, Nam giáp với tỉnh Gia Lai Vì vậy, tỉnh Kon Tum có vị trí rất quan trọng

về phát triển kinh tế xã hội, bảo vệ môi trường và an ninh quốc phòng ñối với vùng Tây Nguyên, Miền Trung và cả nước.

Điều kiện tự nhiên (tt):

Tổng diện tích tự nhiên của tỉnh Kon Tum là

Kon Tum nằm trong vùng khí hậu nhiệt ñới gió mùa cao nguyên:

+ Nhiệt ñộ trung bình phổ biến ñạt 22 – 23 0 C.

+ Nhiệt ñộ trung bình phổ biến ñạt 22 – 23 0 C.

+ Độ ẩm bình quân hàng năm 78 – 87%.

+ Lượng mưa trung bình hàng năm là 1.730 – 1.880

mm, và có sự phân hóa thời gian và không gian.

+ Biên ñộ dao ñộng nhiệt giữa ngày và ñêm khá lớn, nhất là vào các tháng mùa khô

Điều kiện tự nhiên (tt):

Mỗi năm có hai mùa rõ rệt: Mùa mưa chủ yếu bắt ñầu vào tháng 4, 5 ñến tháng 10, 11, tập trung ñến

85 – 90% lượng mưa hàng năm.

Kon Tum là tỉnh biên giới, miền núi, ñồng bào

Kon Tum là tỉnh biên giới, miền núi, ñồng bào dân tộc ít người chiếm 54% dân số của tỉnh.

Tình hình phát triển kinh tế - xã hội:

Kon Tum là một trong những tỉnh nghèo của cả nước Kết cấu hạ tầng tuy ñã ñược cải thiện nhưng vẫn còn yếu kém Dân số còn quá ít và phân bố không hợp lý, ñồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ cao Tích lũy nội

bộ nền kinh tế thấp, chưa tạo ñược nguồn lực ổn ñịnh

bộ nền kinh tế thấp, chưa tạo ñược nguồn lực ổn ñịnh

và lâu dài cho ñầu tư và phát triển.

Đây chính là những khó khăn, hạn chế gây ảnh hưởng trực tiếp ñến công tác phòng chống bệnh cho

Bản ñồ hành chính tỉnh Kon Tum

Tình hình chăn nuôi và dịch bệnh

Theo số liệu tổng hợp qua các năm tiêm phòng cho ñàn gia súc của Chi cục Thú y tỉnh Kon Tum, tổng ñàn

bò của tỉnh trong 5 năm từ 2006- 2010 như sau:

Bảng: Tổng ñàn bò (Đơn vị tính: con) Năm

Tổng ñàn

Bò

Tổng ñàn bò của tỉnh Kon Tum trong 5 năm từ 2006- 2010

91160

99090

94504

80000

90000

100000

Tổng số bò tại Kon Tum

0 10000

20000

30000

40000

50000

60000

70000