TRẦN MẠNH CƯỜNG XÂY DỰNG CÁC TIÊU CHÍ VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI CÁC DỰ ÁN KHAI THÁC KHOÁNG SẢN RẮN TỪ ĐÁY BIỂN LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC Hà Nội, 2015... TRẦN
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
*****
TRẦN MẠNH CƯỜNG
XÂY DỰNG CÁC TIÊU CHÍ VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG
MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI CÁC DỰ ÁN KHAI THÁC
KHOÁNG SẢN RẮN TỪ ĐÁY BIỂN
LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC
Hà Nội, 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
*****
TRẦN MẠNH CƯỜNG
XÂY DỰNG CÁC TIÊU CHÍ VÀ NỘI DUNG ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG
MÔI TRƯỜNG ĐỐI VỚI CÁC DỰ ÁN KHAI THÁC
KHOÁNG SẢN RẮN TỪ ĐÁY BIỂN
Chuyên ngành: Khoa học Môi Trường
LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC Người hướng dẫn khoa học : TS Nguyễn Thành Long
Hà Nội, 2015
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất
kỳ luận văn nào khác
Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này
đã đƣợc cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đƣợc chỉ rõ nguồn gốc
Tác giả luận văn
Trần Mạnh Cường
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Trong quá trình điều tra, nghiên cứu để hoàn thiện luận văn, tôi đã nhận
được sự hướng dẫn, giúp đỡ nhiệt tình, quý báu của các nhà khoa học, của các
cơ quan, tổ chức, nhân dân và các địa phương
Tôi xin được bày tỏ sự cảm ơn trân trọng nhất tới giáo viên hướng dẫn
khoa học TS Nguyễn Thành Long đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong
suốt quá trình hoàn thành luận văn
Tôi xin trân trọng cảm ơn sự góp ý chân thành của các thầy, cô giáo
trong khoa Môi trường, trường Đại Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc Gia Hà
Nội, Trung tâm Điều tra Tài nguyên - môi trường biển … đã nhiệt tình giúp
đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này
Tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, những người thân, cán bộ, đồng
nghiệp và bạn bè đã tạo điều kiện tốt nhất về mọi mặt cho tôi trong suốt quá
trình thực hiện đề tài
Mặc dù đã có nhiều cố gắng để thực hiện đề tài một cách hoàn chỉnh
nhất Song do thời gian và kinh nghiệm còn hạn chế nên luận văn không tránh
khỏi những thiếu sót, vì vậy rất mong nhận được sự góp ý của các Thầy, Cô
và các bạn để luận văn được hoàn thiện hơn
Một lần nữa tôi xin trân trọng cảm ơn!
Hà Nội, ngày… tháng… năm 2015
Tác giả luận văn
Trần Mạnh Cường
Trang 5
KÝ HIỆU CÁC TỪ VIẾT TẮT
KTKSRĐB: Khai thác khoáng sản rắn đáy biển
Trang 6DANH MỤC BẢNG BIỂU
Bảng 3.1 Tải lượng ô nhiễm do đốt nhiên liệu với sản lượng khai thác 450.000
Bảng 3.2 Ví dụ minh họa về chất lượng nước khu vực tàu hút cát do khai thác vùng
A, khu Tây luồng Nam Triệu - Hải Phòng Error! Bookmark not defined Bảng 3.3 Bộ tiêu chí phục vụ cho công tác ĐTM các dự án KTKSRĐB Error! Bookmark not defined
Bảng 3.4 Danh mục một số tác động đến môi trường của hoạt động KTKSRĐB
Error! Bookmark not defined.
Bảng 3.5 Ma trận một số tác động môi trường đơn giản của hoạt động KTKSRĐB
Error! Bookmark not defined.
Trang 8MỞ ĐẦU
Sau hơn 20 năm tiến hành điều tra địa chất khoáng sản biển đã thu được nhiều kết quả khả quan Theo kết quả điều tra địa chất khoáng sản biển đến 100m nước ở các tỷ lệ 1:500.000, 1:100.000, vùng biển Việt Nam rất có triển vọng về khoáng sản rắn đáy biển bao gồm hàng trăm tỷ m3
VLXD các loại và hàng trăm triệu tấn sa khoáng [13]
Do điều kiện phân bố các loại hình khoáng sản rắn đáy biển này chủ yếu ở các vùng biển nước nông, dễ khai thác, nên rất nhiều doanh nghiệp muốn khai thác
để sử dụng và xuất khẩu Điển hình nhất là vùng biển Sóc Trăng, năm 2003 công ty Rohde Nielse A/S đề nghị thực hiện dự án hợp tác thăm dò và khai thác cát biển tại tỉnh Sóc Trăng Trên cơ sở đề xuất của công ty này và của Uỷ ban nhân dân tỉnh Sóc Trăng, Thủ tướng Chính phủ đã có ý kiến chỉ đạo tại công văn số 1331/VPCP-QHQT ngày 23 tháng 3 năm 2004 cần “khẩn trương hoàn tất việc thăm dò, đánh giá tiềm năng tài nguyên khoáng sản vùng ven biển Sóc Trăng để có căn cứ cho các doanh nghiệp lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, cũng là cơ sở cho các cơ quan nhà nước có thẩm quyền xem xét, quyết định các dự án đầu tư vào khu vực này” Kết quả điều tra đã xác định vùng biển Sóc Trăng rất có triển vọng về VLXD với
nhiều công ty đang chờ Sóc Trăng hoàn thiện quy hoạch sử dụng khoáng sản biển
để xin giấy phép thăm dò và khai thác
Tuy nhiên, xét dưới góc độ quản lý nhà nước để cấp phép cho KTKSRĐB, các cơ quan quản lý từ trung ương đến địa phương và các doanh nghiệp đang gặp nhiều khó khan về cơ sở pháp lý Trong số đó, vẫn chưa có các văn bản quan trọng
quy định cụ thể về việc đánh giá tác động môi trường đối với các dự án KTKSRĐB
Đứng trước tình hình cấp thiết đó, học viên xin lựa chọn đề tài: “Xây dựng
tiêu chí và nội dung báo cáo ĐTM trong hoạt động khai thác khoáng sản rắn đáy biển” nhằm xây dựng quy định, hướng dẫn thành lập báo cáo đánh giá tác động môi
Trang 9Luận văn ngoài phần mở đầu và kết luận gồm có 3 chương chính là:
MỞ ĐẨU
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN
CHƯƠNG 2 ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
CHƯƠNG 3 KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
Trang 11* Tài liệu tiếng việt
1 Nguyễn Biểu (2001), Báo cáo tổng kết Đề án “Điều tra địa chất – khoáng sản, địa chất môi trường và tai biến địa chất biển ven bờ Việt Nam (0-30m nước) tỷ
lệ 1:500.000”. Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
2 Lê Thạc Cán (1994) Đánh giá tác động môi trường NXB Khoa học kỹ
thuật
3 Hoàng Xuân Cơ, Phạm Ngọc Hồ (2009), Đánh giá tác động môi trường,
NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, tr.15-24
4.Lê Văn Học (2011), Báo cáo tổng kết Dự án thành phần “Điều tra, nghiên cứu, đánh giá và dự báo ô nhiễm môi trường các vùng biển Việt Nam” thuộc Dự án
“Điều tra, đánh giá mức độ tổn thương tài nguyên – môi trường, khí tượng thủy văn biển Việt Nam; Dự báo thiên tai, ô nhiễm tại các vùng biển; kiến nghị các giải pháp bảo vệ” phục vụ cho “Đề án tổng thể về điều tra cơ bản và quản lý tài nguyên-môi trường biển đến năm 2010, tầm nhìn đến năm 2020” Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
5 Nguyễn Chu Hồi (2008), Cơ sở Tài nguyên và Môi trường biển, NXB Đại
học Quốc gia Hà Nội
6 Hoàng Văn Huệ (2002), Xử lý nước thải, NXB Khoa Học - Kỹ Thuật
7 Trần Đăng Quy (2011), Báo cáo chuyên đề lập bản đồ hiện trạng môi trường biển vùng biển Điền Hương – Cửa Tư Hiền (0-60m nước), tỷ lệ 1:100.000
thuộc Dự án “Điều tra đặc điểm địa chất, địa động lực, địa chất khoáng sản, địa chất môi trường và dự báo tai biến địa chất vùng biển Thừa Thiên Huế - Bình Định (0-60m nước) tỷ lệ 1/100.000”; Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
8 Vũ Trường Sơn (2009), Báo cáo tổng kết Đề án “Khảo sát, đánh giá tiềm năng tài nguyên, khoáng sản vùng biển ven bờ tỉnh Sóc Trăng, tỷ lệ 1:100.000”
Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
Trang 129 Phạm Đức Thắng (2002) Nghiên cứu tối ưu vị trí và cấu trúc công trình chắn cát cửa lấy nước bên sông Luận án Tiến sỹ (Bản thảo) Viện Khoa học Thủy
lợi, Hà Nội
10 Nguyễn Ngọc Thụy (1983), Thủy triều các vùng ven biển Việt Nam Nxb
KHKT, Hà Nội
11 Đào Mạnh Tiến (2007), Báo cáo tổng kết Đề án “Điều tra địa chất khoáng sản, địa chất môi trường và tai biến địa chất vùng biển Nam Trung Bộ (Tuy Hòa – Vũng Tàu) ở tỷ lệ 1:100.000 và một số vùng trọng điểm ở tỷ lệ 1:50.000”
Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
12 Đào Mạnh Tiến (2008), Báo cáo tổng kết Dự án “Điều tra đánh giá hiện trạng môi trường biển Phú Quốc từ 0-20m nước tỷ lệ 1:50.000” phục vụ cho đề án
“Điều tra tổng thể xây dựng các biện pháp bảo vệ môi trường đảo Phú Quốc đến năm 2010 và định hướng đến năm 2020” Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi trường biển, Hà Nội
13 Trịnh Nguyên Tính (2011), Báo cáo tổng kết Dự án “Điều tra đặc điểm địa chất, địa động lực, địa chất khoáng sản, địa chất môi trường và dự báo tai biến địa chất các vùng biển Việt Nam” Lưu trữ tại Trung tâm Điều tra tài nguyên – môi
trường biển, Hà Nội
14 Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Thừa Thiên Huế (2010), Báo cáo hiện trạng và định hướng hoạt động quan trắc môi trường tỉnh Thừa Thiên Huế - 2010
15 Tổng cục Địa chất và Khoáng sản (2011), Đánh giá triển vọng vật liệu xây dựng đáy biển vùng biển Việt Nam (0-100m nước) và định hướng khai thác bền vững, Tạp chí Địa chất, loạt A, số 327-328, 9-12/2011, tr.111-120
16 Tổng cục Thống kê (2011), Niêm giám thống kê 2010 – Thừa Thiên Huế, NXB Thống kê
* Tài liệu tiếng anh
17 Brian D Clark, Ronald Bisset, Peter Wathern (1980) - Environmental Impact Assessment: A Bibliography With Abstracts, London : Mansell ; New York :
Bowker
Trang 1318 Erry, B., Johnston, P & Santillo, D (2000), Seabed Mining: A technical review, Greenpeace Research Laboratories Technical Note 24/2000
19 Kenny, A J., and Rees, H L (1994) The effects of marine gravel extraction on the macrobenthos: early post dredging recolonization Marine
Pollution Bulletin, 28: 442-447
20 Newell, R C., Seiderer, L J., and Hitchcock, D R (1998) The impact of dredging works in coastal waters: a review of the sensitivity to disturbance and subsequent recovery of biological resources on the sea bed Oceanography and
Marine Biology: an Annual Review, 36: 127-178;
21 Van Dalfsen, J A., Essink, K., Toxvig Madsen, H., Birklund, J., Romero,
J., and Manzanera, M (2000) Differential response of macrozoobenthos to marine sand extraction in the North Sea and the western Mediterranean ICES Journal of
Marine Science, 57: 1439-1445;
22 Sarda´, R., Pinedo, S., Gremare, A., and Taboada, S (2000), Changes in the dynamics of shallow sandy-bottom assemblages due to sand extraction in the Catalan Western Mediterranean Sea ICES Journal of Marine Science, 57:
1446-1453
23 Susan Gubbay (2003), Marine aggregate extraction and biodiversity,
Report to the Joint Marine Programme of The wildlife Trusts and WWF-UK
24 Suzanne Ware and Andrew Kenny – Cefas (2008), Marine sediment extraction in Baltic sea, Guidelines for the Conduct of Benthic Studies at Marine
Aggregate Extraction Sites
25 British Marine Aggregate Producers Association (1995), Aggregates from the sea, London, British Marine Aggregate Producers Association, Second
edition
26 Congress of united states, Office of Technology Assessment, Marine minerals: Exploring Our new ocean frontier, Washington, DC:U.S Government Printing Office, July 1987, tr.168
Trang 1427 DOE (Department of the Environment) (1989) Environmental assessment: a guide to theprocedures London: HMSO
28 Mineral Management Service-MMS (1996), Marine mining technologies and mitigation techniques – A detailed analysis with respect to the mining of specific offshore mineral commodities, Office of international activities and Marine
Minerals (INTERMAR)
29 Postford Duvier Environment (2001), Guidelines on the impact of aggregate extraction on European marine sites, UK Marine SACs Project
30 Rapid Inventory techniques in Environmental pollution, World Health Oranization, Geneva 1993