CHUẨN mực đạo đức NGHỀ NGHIỆP của KIỂM TOÁN VIÊN

Chuan mực kiểm toán Việt Nam quy định rằng trong quá trình kiểm toán, kiểm toán viên phải thực sự không bi chi phối hoặc tác động bởi bất kỹ lợi ích vật chất hoặc tỉnh thần nào làm ảnh h

LỜI NÓI ĐẦU Nền kinh tế nước ta đang trong quá trình chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch hoá tập trung sang nên kinh tế thị trường cỏ sự quản lý của nhà nước, đáp ứng sự dòi hỏi tất yêu của công cuộc đổi mới cải cách hành chỉnh nhà nước và xây dựng

nhà nước pháp quyền Trong điều kiện đó, hoạt động kiểm toán là hoạt động hết

sức mới mẻ Tuy nhiên, với chức năng xác mỉnh và bảy tô ý kiến của mình, kiếm toán đã góp phần quan trọng vào việc đảm bảo tính trung thực và hợp lý của các

bang khai tài chính, từ đó đem lại sự thành công cho một doanh nghiệp hay một tổ chức kinh doanh Đẳng thời , kết quả kiếm toán đã góp phần đáng kế vào việc lập

lại trật tự kỹ cương trong quan lý các hoạt động kinh tế tài chính

Trong nền kinh tế thị trường, số lượng dịch vụ kiểm toán ngày cảng tăng lên kéo theo là số lượng người sử đụng các thông tin tài chính sau khi được kiểm toán

ngày cảng tăng đời hỏi các kiểm toán viên phải tuân thủ chuẩn mực về đạo đức

nghề nghiệp khi thực hiện kiểm toán báo cáo tài chính Việc kiểm toán viên tuân thủ đạo đức nghề nghiệp sẽ giúp bảo vệ và nâng cao uy tín của nghề kiếm toán trong xã hội, bảo đảm về chất lượng cao của các dịch vụ cung ứng cho khách hàng

và cho xã hội Nếu kiểm toán viên không tuân thủ các chuẩn mực về đạo đức nghề

nghiệp thì lòng tin của công chúng vào địch vụ kiểm toán sẽ giảm xuống

Nhận thức rõ tầm quan trọng của đạo đức nghề nghiệp đối với kiểm toán viên em đã quyết định chọn đề tài :

“Chuẩn mực dạo đức nghệ nghiệp của kiểm toán viên” cho đề án môn

học của mình Nội dung đề án được trình bày theo ba phần :

Phần I: Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp của kiểm toán viên

Phân II: Thực trạng đạo tạo , bồi dưỡng kiểm toán viên ở Việt Nam

Phản II: Giải pháp và kiến nghị

Do thời gian ngắn , khả năng nghiên cứu lại hạn chế , những vẫn để em tìm hiểu được và trình bày trong đề án môn học này có thể còn nhiều thiểu sót

Em rat mong nhận dược sự chi bảo, hướng dẫn và góp ý của các thầy cô để bài viết của em được đầy đủ và hoàn chỉnh hơn

PHAN I: KHÁI QUÁT VỀ CHUĂN MỰC ĐẠO ĐỨC NGHỀ NGHIỆP CUA

KIÊM TOÁN VIÊN

1 KHÁI NIỆM VÀ VAI TRÒ CỦA CHUẨN MỰC ĐẠO ĐỨC NGHẺ NGHIỆP ĐỐI VỚI KIÊM TOÁN VIÊN

Chuân mực đạo đức nghề nghiệp là những quy tắc để hướng dẫn cho kiểm

toán viên ứng xử và hoạt động một cách trung thực phục vụ cho lợi ích chung của nghề nghiệp và xã hội Nói cách khác, đạo đức nghề nghiệp là những chí

dẫn đẻ các thành viên luôn duy trì thái độ nghề nghiệp đúng đắn

Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp của kiểm toán viên có vai trò rất quan trọng Nó là một trong những nguyên tắc cơ bản của hoạt động kiểm toán Một kiểm toán viên cần phải có đạo đức và một công ty kiểm toán cần phải là một cộng đồng các kiểm toán viên có đạo đức Đặc biệt, trong nên kinh tế thị trường thì nhu cầu đối với nghề kiểm toán đáng tin cậy và được công nhận trở nên lớn

hơn bao giờ hết [ơn nữa, những người chịu trách nhiệm lập báo cáo tài chính nếu không có đạo đức thì để có thể làm cho thông tin báo cáo kiểm toán tài chính không tin tưởng dẫn dến hậu quả là sự mất lòng tin trong công chúng Trong bối cảnh đó, nếu không có hoạt động kiểm toán để xác định tinh tin cậy của các hệ thống thông tin tài chính thì sẽ gây cán trở lớn Do vậy, những đòi hỏi

về đạo đức nghề nghiệp đối với kiểm toán viên phải được xác định rõ ràng và

được công bó dé cho công chúng nói chung biết, qua đó họ có thể đòi hỏi các hành vi đạo đức của kiểm toán viên cũng như đánh giá các cam kết của ngành này

Chuẩn mực là tiêu chuẩn đánh giá và định lượng các nghiệp vụ hoạt động

kiểm toán, hay nói cách khác là mẫn mực đễ hành nghề của hoạt động kiểm

toán Thông qua các chuẩn mực đã phát triển một cách thích hợp, có thể đánh

giá trình độ và chất lượng của hoạt động kiểm toán Dong thời các chuẩn mực

cũng là cơ sở cho việc giáo dục và đào tạo nhằm đạt được chuyên môn hoàn

hảo Đối với những người không thuộc lĩnh vực kiểm toán như các nhà quản lý,

hội đồng quan tri, cdc cỗ đông, nhà đầu tư, các 16 chức điều khiển và tất cả

những ai quan tâm, các chuẩn mực được sử dụng như là biện pháp hữu ích của địch vụ kiểm toán mà mọi người mong muốn có được

Như vậy chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp có vai trò rất quan trọng trong

các cuộc kiểm toán nên nó phải được xây dựng một cách chặt chẽ, hợp lý để làm

sao cho kiểm toán viên áp dụng một cách thuận lợi mà không phạm sai lầm hay

bị chồng chéo bởi các điều lệ khác

2 CÁC NGUYÊN TÁC ĐẠO ĐỨC NGHẺ NGHIỆP

Yêu cầu về nhân cách đạo đức của bất cứ tổ chức kiểm toán nào cũng phải dựa trên các nguyên tắc cơ bản sau Các nguyễn tắc này chí đạo kiểm toán viên trong quá trình hành nghề và quan hệ với người khác

3.1 Tính độc lận

Độc lập là nguyên tắc hành nghề cơ bản của kiểm toán viên Không có tính độc lập thì chức năng kiểm toán không có giá trị trong xã hội

Chuan mực kiểm toán Việt Nam quy định rằng trong quá trình kiểm toán,

kiểm toán viên phải thực sự không bi chi phối hoặc tác động bởi bất kỹ lợi ích vật chất hoặc tỉnh thần nào làm ảnh hưởng đến sự trung thực, khách quan và độc

lập nghề nghiệp của mình

Tính độc lập trong kiểm toán có nghĩa là việc có một quan điểm vô tư khi

thực hiện các cuộc kiểm toán, đánh giá các kết quả và công bố báo cáo kiểm toán Nếu kiểm toán viên là một luật sư của khách hàng, một chủ ngân hàng cá

biệt hoặc bất kỳ ai khác có lợi ích trực tiếp hay gián tiếp về mặt tài chính, có

quan hệ họ hàng thân thuộc với những người trong bộ máy quản lý của đơn vị được kiếm toán thì anh ta sẽ không thế được xem là độc lập Ví dụ trước đây đã

có lần chấp nhận cho kiểm toán viên sở hữu một số lượng cổ phần giới hạn

trong công ty khách hàng Nhưng ngày nay điều đó được xem như khả năng tiềm 4n tác động xấu đến tích độc lập của công ty kiểm toán và chắc chắn có khả năng ảnh hưởng đến nhận thức của người sử dụng về tính độc lập của kiểm toán viên Việc trực tiếp hay gián tiếp sở hữu cổ phần của một công ty thì theo nguyên tắc 101 công ty kiểm toán đó sẽ bị cấm trình bay quan điểm về các báo cáo tải chính của công ty này Hoặc nếu kiểm toán viên là một thành viên của hội đồng quán trị hay một viên chức của công ty khách hàng, khả năng để thực hiện những đánh giá độc lập của anh ta về sự trình bày trung thực ở các báo cáo tài chính sẽ đễ dàng bị ảnh hưởng Ngay cả khi việc các chức vụ này không thực

tế làm ảnh hưởng đến tính độc lập của kiểm toán viên thì sự dính líu thường xuyên với ban quản trị và các quyết định mà ban quản trị lập sẽ có khả năng ảnh hưởng đến cách nhìn nhận tính độc lập của kiểm toán viên từ những người sử dựng báo cáo Để loại trừ khá năng này, nguyên tắc 101 nghiêm cấm kiểm toán viên có tự cách là giám đốc hoặc viên chức của công ty khách hàng

Tinh độc lập có thể coi là cơ sở quan trọng dé hoạt động kiếm toán có hiệu quả Tuy nhiên chúng ta hoàn toàn nhận thức được rằng tính độc lập không bao

giờ là đủ vì luôn có những điều kiện hạn chế ít nhiều tính độc lập Ví dụ hội đồng quản trị bắt buộc phải giải trình với chính quyền và xã hội, giám đốc điều hành cũng chịu sự bắt buộc như vậy cộng thêm sự bắt buộc của hội đồng quản

trị Kiểm toán viên bên ngoài hoàn toàn không bao giờ quên rằng khách hàng trả tiền cho họ và tiền công đó là cần thiết để duy trì một hãng kiểm toán tồn tại và

phát triển Kiểm toán viên nội bộ báo cáo với một cá nhân trong tổ chức phụ

thuộc vào tổ chức đó vì cuộc sống của họ Việc chống lại sức ép của đồng sự

trong tổ chức mà kiểm toán viên nội bộ muốn giữ quan hệ làm việc tốt luôn là

vấn để đáng quan ngại Tất cá những điều đó có nghĩa là không người nảo tự cho mình là một ốc dao cô lập và tính độc lập bao giờ cũng là một thuật ngữ

tương đối - độc lập nhiều hay độc lập ít - chứ không bao giờ tuyệt đối Điều này

không làm giảm giá trị của tính độc lập hoặc coi thường những cố gắng mở rộng phạm vi và nâng cao chất lượng cuả tính độc lập mong muốn Đối với kiểm toán

viên, sự cổ gắng không ngừng của chúng ta là củng cố tính độc lập cần thiết mặc

đù có và luôn luôn có những giới hạn thực sự đôi với tính độc lập đó Giá trị của

sự cố gắng này là góp phần làm cho tính độc lập cao hơn để hoạt động kiểm toán

có hiệu quả, góp phần vào sự phồn vinh tối đa của tổ chức

3.2 Tính liêm chính và tỉnh khách quan

Kiểm toán viên có nghĩa vụ phải đạt đến một chuẩn mực cao về hành vi

như: phải trung thực và thẳng thắn trong quá trình làm việc và trong quan hệ của

họ với các nhân viên của đơn vị được kiểm toán Đề có sự tin cậy từ nhía công

chúng, các kiểm toán viên không được để bị nghỉ ngờ và không được để bị chỉ

trích, phẩm chất liêm chính được đánh giá theo nghĩa đúng, dan va céng bing

Pham chất này đời hỏi kiểm toán viên phải tuân thủ cả về hình thức và tỉnh thần

các chuẩn mực về đạo đức và các chuẩn mực về kiểm toán Phẩm chất trung

thực cũng đòi hỏi kiểm toán viên tuân thú các nguyên tắc khách quan và độc lập, duy trì cac chuẩn mực cao nhất về nhân cách và các hành vi nghề nghiệp, đưa ra

các quyết định vì lợi ích của công chúng và áp dụng các tiêu chuẩn cao về phẩm chất trung thực trong khi xử lý công việc và các nguồn lực cúa cơ quan kiếm toán

Kiếm toán viên phải là người có tinh khách quan và công bằng trong tat ca các công việc bao gồm việc lập các báo cáo trung thực và chính xác Do đó các kết luận trong báo cáo và ý kiến chỉ nên bị ảnh hưởng bởi các bằng chứng được thu thập theo các chuẩn mực kiểm toán của cơ quan kiểm toán tối cao Các kiếm toán viên nên sử dụng các thông tin cũng như các ý kiến do đối tượng kiểm toán

hoặc các đơn vị khác cung, cấp Tuy vậy các kết luận của kiểm toán không nên bị

tác động bởi các ý kiến đó, còn theo nguyên tắc 102 về tính khách quan thì một hội viên không được chủ tâm phản ánh sai sự việc và khi hợp đồng thực hiện kiểm toán độc lập anh ta không dược để sự phán xét của mình bị lệ thuộc vào người khác

3.3 Các chuẩn mực về nghiệp vụ và năng lực

Kiểm toán viên phải thực hiện công việc kiểm toán theo những kỹ thuật và những chuẩn mực chuyên môn đã quy định trong chuẩn mực kiểm toán Việt

Nam hoặc chuẩn mực kiểm toán quốc tế được Việt Nam chấp nhận vả các quy

định pháp luật hiện hành Các chuẩn mực kiểm toán này quy định các nguyên tác, thủ tục cơ bản và hướng dẫn thê thức áp dụng các nguyên tắc và thủ tục cơ bản liên quan đến kiểm toán báo cáo tài chính

Kiếm toán viên phải thực hiện công việc kiểm toán với đầy đủ năng lực

chuyên môn cần thiết, với sự thận trọng cao nhất và tỉnh thần làm việc chuyên

cần Kiểm toán viên có nghĩa vụ duy trì cập nhật và nâng cao kiến thức trong

hoạt động thực tiễn, trong môi trường pháp lý và các tiền bộ kỹ thuật để đáp ứng

yêu cầu công việc Kiểm toán viên cần phải có thái độ hoài nghỉ mang tính nghề

nghiệp trong quá trình lập kế hoạch, thực hiện kiểm toán và luôn ý thức rằng có thể tổn tại những tình huống dẫn đến những sai sót trọng yếu của báo cáo lài chính như khi nhận được bản giải trình đó đã là đúng mà phái tìm được những

bằng chứng cần thiết để chứng minh cho những giải trình đó Điều đó nói lên

rằng tính thận trọng trong nghề nghiệp dúng mực chính là diều kiện cần có để xác định và kiến nghị đúng đắn những cơ hội đem lại hiệu quả quản lý và có khả

năng thu lợi nhuận tốt hơn

Tuy vậy, các kiểm toán viên trái qua nhiều giai đoạn trong quá trình phát triển nghề nghiệp Họ có trình độ năng lực khác nhau do mỗi cá nhân có kiến thức, kỹ năng và kỷ luật cũng như bề dày kinh nghiệm khác nhau I)o đó cần phải lưu ý khi giao trách nhiệm kiểm toán cho kiểm toán viên

3.4 Trách nhiệm dối với khách hàng - tính bảo mật

Kiểm toán viên phải bảo mật các thông tin có được trong quá trình kiểm toán, không được tiết lộ bất cứ một thông tin nào khi chưa được phép của người

có thấm quyên, trừ khi có nghĩa vụ phải công khai theo yêu cầu của pháp luật hoặc trong phạm ví quyền hạn nghề nghiệp của mình

Trong tiến trình kiểm tra, các kiểm toán viên thu được một số lượng lớn

thông tin bảo mật, gồm cả lương của các viên chức, quá trình định giá sản phẩm, các kế hoặch quảng cáo, số liệu chỉ phí sản phẩm Nếu những thông tin này bị tiết lộ ra ngoài hoặc cho các nhân viên của công ty khách hàng biết thì mỗi quan

hệ giữa kiểm toán viên với Ban quản trị sẽ trở nên căng thẳng nghiêm trọng, thậm chí còn có thé là nguyên nhân làm hại đến công ty khách hàng.Hơn nữa, được tiếp cận với các bản tư liệu sẽ cho các nhân viên của công ty khách hàng một cơ hội để làm thay đổi thông tin trên các tư liệu đó Vì thế, luôn luôn phải cần trọng dé bảo vệ các tư liệu

Kiểm toán viên chỉ có thé cung cấp tư liệu cho người khác khi được phép của công ty khách hàng Tuy nhiên, trong trường hợp các tư liệu đó được toà án

triệu đòi hoặc được sử dụng như một bệ phận của chương trình xem xét chất

lượng tự nguyện với các công ty kiểm toán khác thì sẽ không cần có sự cho phép Nếu tư liệu bị triệu đòi, công ry khách hàng phải được thông báo ngay

Công ty khách hàng và luật sư hợp pháp của công ty có thể phản đối trát đòi này

3.5, Trách nhiệm đối với khách hàng - Thù lao phụ thuộc

Theo nguyên tắc 302- thù lao phụ thuộc, các địch vụ về nghiệp vụ không

được bán hoặc cung cấp theo một sự thu xếp mà theo đó không có khoản thủ lao nảo được tính trừ phi đạt được một phát hiện cụ thể, hoặc ở đó thủ lao phụ thuộc

vào những phát hiện hoặc kết quả của những địch vụ đó.Thí dụ, giả sử có một

công ty kiểm toán hợp đồng với khách hàng là thù lao được tính là 4000 USD, nếu là một báo cáo chấp nhận hoàn toàn, nhưng chỉ là 2000 USD, nếu là một báo cáo chấp nhận có loại trừ

Tuy vậy, thủ lao của một hội viên có thể thay dỗi.Và thường thì công ty

kiểm toán tính thù lao căn cứ trên số giờ làm việc Các mức giá theo thời gian khác nhau được tính cho các trình độ khác nhau của nhân viên Song trong những năm gần đây, các công ty kiểm toán đã tăng đần các cuộc đấu thầu hợp

đồng dựa trên một căn cứ tính thủ lao cố định mà không cần xem xét đến nhu

cầu vẻ thời gian phải bỏ ra

Các khoản thù lao không được xem là phụ thuộc nêu chúng được quy định boi toa án hay các tố chức quyền lực khác hoặc, trong các van dé vé thuế, nên được xác định dựa trên các kết quả của các vụ kiện theo luật hoặc những phát

hiện của các cơ quan nhà nước

Như vậy, việc tính thù lao dựa trên kết quả của dich vụ cung cấp là để giúp các kiểm toán viên giữ vững tính khách quan khi điều tra các cuộc kiếm toán hoặc khi cung cấp các địch vụ về thuế hoặc tư vấn quản lý

3.6 Trách nhiệm đối với đồng nghiệp

Hiện nay không có nguyên tắc đạo đức nào vẻ trách nhiệm đối với đồng nghiệp Tuy nhiên, mối quan hệ tốt đẹp giữa các đồng nghiệp được AICPA thừa nhận là rất quan trọng Cách mà những người trong cùng một nghề đối xử với nhau sẽ ảnh hưởng đến thái độ của xã hội đối với nghề nghiệp đó Sự hỗ trợ lẫn nhau nên bao gồm việc cung cấp người trợ lý có nghiệp vụ chuyên môn cao trong các vấn đề có tính nghiệp vụ cho bạn hành nghề và sự hạn chế hợp lý trong việc thay thế các công ty kiểm toán hiện hữu ở các khách hàng hiện nay của họ

Mỗi thành viên của Công ty là một phần thành tố làm nên năng lực của cả Công ty Các kiểm toán viên phải gắn kết với nhau, tạo nên một khối năng lực thống nhất, không tách rời Sự gắn kết ấy không chỉ thể hiện ở sự đoàn kết thuần tuý theo cách hiểu lâu nay mà còn thể hiện ở công việc, ở trình độ nghiệp vụ chuyên môn, ở công tác quản lý Có nghĩa rằng, trong nghiệp vụ chuyên môn tất

cá phải có trách nhiệm, giúp đỡ lẫn nhau trên tỉnh thần cùng học tập và cùng tiến

bộ Mỗi kiểm toán viên phải tự học và học hỏi lẫn nhau, đó là động lực, là trách nhiệm và quyền lợi của chính mình, của công ty

3.7 Trách nhiệm và thông lệ khác — Hành vi làm mắt tín nhiệm

llành vi làm mất tín nhiệm không được định nghĩa rõ rằng trong các nguyên tắc, các văn bản hướng dẫn, hoặc các quy định ( không có quy định nào

về hành vi làm mất tin nhiệm ) Tuy nhiên, trong nguyên tắc 501 nói rõ hội viên không được phạm phải một hành vi làm mất tín nhiệm đối với nghề nghiệp

Có ba văn bản hướng dẫn, nhưng ngoài văn bản đầu tiên, hai văn bản còn lại cũng rất mơ hồ Ba văn bản hướng dẫn có thể được tóm lược như sau:

1 Giữ lại số sách của khách hàng sau khi một đòi hỏi không được đáp ứng

là một hành ví làm mất tín nhiệm Thí dụ, giả sử Ban quản trị không trả thù lao cho công ty kiểm toán và các chủ chung vốn của công ty kiểm toán đo đó từ chỗi trả lại số sách của khách hàng Chủ chung vốn của công ty kiểm toán da vi phạm nguyên tắc 501

2 Một công ty kiểm toán không được phân biệt đối xử giữa các chúng tộc,

màu đa, tôn giáo, giới tính, tuổi tác hoặc quốc tịch

3 Nếu một người hành sự đồng ý thực hiện kiểm toán ở một cơ quan nhà nước, mà cơ quan này quy định các thể thức kiểm toán khác với GAAS, thì cả các thể thức của cơ quan nhà nước đó và GAAS đều phải được tuân thú trử phi báo cáo kiểm toán được diễn đạt bằng một cách khác

Để hướng dẫn về những gì cấu thành một hành vi làm mất tín nhiệm, các văn bản dưới luật của AICPA cung cấp những hướng dẫn rõ ràng hơn là Bản Điều lệ đạo đức Các văn bản dưới luật nói rõ rằng một hội viên trong AICPA sẽ

bị khai trừ mà không cần nghe phán xét kết tội đối với bất kỳ sự vi phạm nào trong bốn loại vi phạm sau:

1 Sự phạm tội có thể bị phạt tù giam từ một năm trở lên

2 Có ý quên không điền vào bất kỳ bản khai thuế lợi tức nào mà kiểm toán viên, với tư cách là người nộp thuế cá nhân, được yêu cầu điền vào theo luật

3 Nhân danh kiểm toán viên hoặc khách hàng điển một bản khai thuế lợi tức giả hoặc gian đối

4 Cổ tình giúp đỡ lập hoặc trình bày một bản khai thuế lợi tức giả hoặc gian dỗi của khách hàng

5 Như vậy, trong trường hợp một người uống rượu quá say, hành động gây mất trật tự, hoặc những hành ví khác mà nhiều người xem là trái với tiêu chuẩn nghề nghiệp thì không bị coi là hành vỉ làm mắt tín

Quảng cáo là việc sử dựng các phương tiện khác nhau, như tạp chí và dài

để thông báo các thông tin thú vị về các địch vụ của công ty kiểm toán Việc

quảng cáo nhằm mục đích ký hợp đồng với khách hàng mới thay vì chấp nhận

họ tự đến với công ty Ví dụ như tổ chức chiêu dãi khách hàng tương lai để giải

thích các dịch vụ của công ty kiểm toán, mở các hội thảo về những thay đối của

luật thuế hiện hành cho khách hàng tiềm tàng, và tờ quảng cáo trong những

trang vàng của niên giám điện thoại

Ngày nay, mọi hình thức quảng cáo mà không giả dối hoặc bịp bợm đều được chấp nhận Sự thay đổi này trong các nguyên tắc về hành ví đạo đức tương

tự như sự thay đổi trong các ngành nghề khác Hiện nay, quảng cáo được chấp nhận ở hầu hết ngành nghẻ

3.9 Trách nhiệm và thông lệ khác — Hoa hồng

Nguyên tắc 503: Hội viên không được trả hoa hồng để có khách hàng, và

cũng không được nhận hoa hồng cho việc chuyển cho khách hàng một kết quả hoặc dịch vụ của người khác Nguyên tắc này không nghiêm cắm các khoản

thanh toán đối với việc mua một dịch vụ kế toán hoặc thanh toán tiền hưu trí cho các cá nhân trước đây được thuê mướn trong thực tiễn công tác kiểm toán độc lập hoặc các khoản thanh toán cho người thừa kế của họ hoặc bắt động sản của

họ,

Nguyên tắc này nhằm ngăn ngừa sự quá khích trong lĩnh vực kiểm toán thông qua việc “ trả thủ lao cho người tìm kiểm” đối với đội ngũ nhân viên, ngân hàng và những người khác để có thể giúp công ty mở rộng hoạt động của mình

Nguyên tắc này cũng nhằm ngăn ngừa kiểm toán viên tính thêm ngoài

dịch vụ đã thực hiện

3.10 Trách nhiệm và thông lệ khác —- Các công việc không phù hợp

Nguyên tắc 504: Hội viên làm việc trong công ty kiểm toán công cộng không được đẳng thời làm việc trong bất kỳ doanh nghiệp nào hoặc làm công việc nào mà có thể sinh ra mâu thuẫn về quyền lợi khi cung cấp dich vụ chuyên nghiệp

Hiện tại vẫn chưa có văn bản hướng dẫn vẻ công việc không phù hợp và hầu như không có các quy định đạo đức

3.11 Trách nhiệm va thông lệ khác - Hình thức hành nghề và (ên gọi

Nguyên tắc 505: Hội viên có thế hành nghề kiếm toán độc lập với tư cách

là một chủ sở hữu hoặc một nhân viên, chỉ đưới hình thức sở hữu cá nhân, công

ty hợp danh, công ty cỗ phần chuyên ngành mà có đặc điểm phù hợp với các

nghị quyết của Quốc hội

Hội viên không được hành nghề với tên một công ty mà gồm cả tên hư danh, chỉ rõ nguyên nhân hoặc làm nhằm lẫn về hình thức tổ chức ( sở hữu cá nhân, công ty hợp danh hoặc công ty cổ phần ) Thí dụ tên “ công ty kiểm toán chất lượng” là vi phạm quy định Tuy vậy, tên của một hoặc nhiều người chung vốn hoặc cỗ đông có thế được ghi vào trong tên của công ty Như tên công ty kiểm toán Johnson và Rogers, được chấp nhận nếu cả hai người chung vốn đó

đều đã đủ phẩm chất để hành nghề với tư cách là các kiểm toán viên độc lập vào

lúc công ty hợp đanh được hình thành Tương tự, người chung vốn còn lại sau khi những người chung vốn kia chết hoặc rút vốn có thể tiếp tục hành nghề đưới tên gọi của công ty hợp danh trong vòng 2 năm sau khi trở thành người hành nghề đuy nhất,

3.12 Sự bắt buộc,

Không chấp hành các nguyên tắc đạo đức có thẻ dẫn đến việc bị khai trừ

khỏi AICPA Điều này tự bản thân nó không ngăn ngừa kiểm toán viên hành

nghề kiểm toán độc lập Nhưng nó nhất định là một hình phạt nặng về mặt xã

PHAN II: THUC TRẠNG ÁP DỤNG CÁC CHUAN MVC CUA

KIEM TOAN VIEN 6 VIET NAM

1 NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ CHUNG THỰC TRẠNG CỦA CHUẨN

MỤC ĐẠO ĐỨC CỦA KIÊM TOÁN VIÊN HIỆN NAY

Trong một thời gian dài chúng ta quản lý nền kinh tế đất nước mà không

có hệ thống kiểm toán nên các công ty, xí nghiệp, các tổ chức kế toán không biết

nhờ ai, cơ quan nào có đầy đủ khả năng chuyên môn để kiểm tra kế toán hay

hợp đồng nhằm giúp thực hiện tốt công tác kế toán của mình Nhận thức được

tầm quan trọng của kiểm toán, thời gian gần đây nhà nước đã bắt đầu triển khai

công tác kiểm toán Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, công tác kiểm toán cũng thể hiện những mặt hạn chế cần khắc phục

1.1 Ưu điểm

Hoạt động kiểm toán đang đi dần vào nề nếp và ngày càng có hiệu quả, trình độ của các kiểm toán viên ngày càng tiến bộ và chất lượng của cuộc kiểm toán ngày được nâng lên Đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, ngành kiểm toán đã

được công nhận va đáng tin cậy hơn bao giờ hết Chính vì vậy nghề kiểm toán

đòi hỏi một khung pháp lý với mức độ quyên lực cần thiết để hoạt động

Trai qua 13 năm xây dựng và trưởng thành, đội ngũ cán bộ kiểm toán viên được tin cậy giao phó các nhiệm vụ mới mẻ nhưng rat ning nề Tuyệt đại bộ phận cán bộ kiểm toán viên đã chứng 1ö sự vững vàng về bản lĩnh chính trị,

thường xuyên tu dưỡng đạo đức, lỗi sống, có phong cách dân chủ tập thể, có ý thức tổ chức kỷ luật, nói đi đôi với làm, đã có nhiều sự đóng góp vào sự nghiệp

chung được đồng nghiệp tín nhiệm, được các đối tượng kiểm toán tin cậy, yêu mến Hầu hết kiểm toán viên tuổi đời còn rất trẻ, có trình độ học vẫn, có nhiệt tình tâm huyết với ngành, có tỉnh thần trách nhiệm hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ

được giao, có đồng chí đạt danh hiệu chiến sĩ thi đua cơ sở và chiến sĩ thi đua ngành

kiểm toán Chẳng hạn như khi kiểm toán một đơn vị hoạt động xuất nhập khẩu,

nhiều hợp đồng, chứng từ bằng tiếng nước ngoài các kiểm toán viên không đọc

được, hay một số doanh nghiệp áp dụng phần mém tìn học vào kế toán, mnình

không đủ trình độ để kiểm tra trên vi tính, mà yêu cầu họ in ra chi một vẫn để rất

nhỏ đã là một khối lượng giấy rất lớn rồi, các kiểm toán viên không có thời gian

đề có thê đọc được hết dẫn đến rủi ro của các cuộc kiểm toán rất cao

Bên cạnh đó, một số kiêm toán viên đến với nghề vì mục đích vật chat tam thường, chí vì sẵn có việc làm và được ở lại thành phố, thị xã Một khi họ vào

nghề với động cơ cá nhân thì khó lòng yêu say nghề thực sự, từ đó bắt đầu nảy

sinh tư tưởng không lành mạnh, nhũng nhiễu, ưu sách, một số tác phong làm việc kém

Hiện nay, công tác kiêm toán vẫn chưa được thực hiện một cách rộng rãi,

có hệ thông với những hướng dẫn cụ thé bang pháp luật Đề giải quyết tình hình này, việc tuyển chọn, đào tạo và bồi dưỡng kiểm toán viên được coi là một trong

những hướng khá quan, Để xây dựng được chương trình đảo tạo, bồi dưỡng thi điều quan trọng không thể thiếu được là phải xác định rõ mục tiêu đào tạo Đối

Với Cơ quan kiểm toán, tất cả các lĩnh vực hoạt động đều còn mới mẻ đèi hỏi

những chuyên gia có trình độ chuyên môn cao, đồng thời phái thành thạo trong nghiệp vụ để tổ chức các nghiệp vụ có hiệu quả Có thể nói đây là một lĩnh vực

đòi hỏi sự nghiêm ngặt về chất lượng, về quy phạm và hết sức khoa học Mặt

khác, xét về mặt số lượng, chất lượng và cơ cấu của công tác kiểm toán còn có nhiều mặt chưa ngang tầm với đòi hỏi của sự phát triển sự nghiệp kiểm toán trong thời kỳ mới

2 SỐ LƯỢNG KIÊM TOÁN VIÊN CÒN ÍT SO VỚI NHU CẢU Ở VIỆT