Nâng cao hiệu quả thi hành án dân sự ở thái bình

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT VŨ VĂN TUYÊN NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở THÁI BÌNH LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC HÀ NỘI – 2015... CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VIỆC NÂNG CAO HIỆU

Trang 1

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA LUẬT

VŨ VĂN TUYÊN

NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở THÁI BÌNH

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

HÀ NỘI – 2015

Trang 2

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

KHOA LUẬT

VŨ VĂN TUYÊN

NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở THÁI BÌNH

Chuyên ngành: Luật dân sự và tố tụng dân sự

Mã số: 60 38 01 03

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC

Người hướng dẫn khoa học: TS BÙI THỊ HUYỀN

HÀ NỘI – 2015

Trang 3

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học của riêng tôi Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong luận văn đảm bảo độ tin cậy, chính xác và trung thực Những kết luận khoa học của luận văn chưa từng được ai công bố trong bất kỳ

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Vũ Văn Tuyên

Trang 4

MỤC LỤC

Trang

Trang phụ bìa

Lời cam đoan

Mục lục

Danh mục các từ viết tắt

Danh mục các bảng

MỞ ĐẦU 1

Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ NÂNG CAO HIỆU

QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Error! Bookmark not defined

1.1 KHÁI NIỆM, ĐẶC ĐIỂM CỦA NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH

ÁN DÂN SỰ Error! Bookmark not defined

1.2 CÁC YÊU CẦU VỀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰError! Bookmark not defined 1.2.1 Thi hành án đúng hạn Error! Bookmark not defined

1.2.2 Thi hành án đúng thủ tục Error! Bookmark not defined

1.2.3 Bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của đương sự, người có quyền

lợi nghĩa vụ liên quan trong thi hành án dân sựError! Bookmark not defined

1.3 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN VIỆC NÂNG CAO HIỆU QUẢ

CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Error! Bookmark not defined

1.3.1 Cơ cấu tổ chức bộ máy cơ quan thi hành án; cán bộ thi hành ánError! Bookmark not defined 1.3.2 Ý thức pháp luật của người dân Error! Bookmark not defined

1.3.3 Sự phối kết hợp của các tổ chức trong thi hành ánError! Bookmark not defined

1.3.4 Đồng bộ, phù hợp giữa pháp luật thi hành án với pháp luật khácError! Bookmark not defined 1.3.5 Sự phối hợp của ban chỉ đạo, chính quyền các cấpError! Bookmark not defined

1.3.6 Chất lượng bản án, quyết định của Tòa ánError! Bookmark not defined

1.3.7 Cơ chế quản lý thông tin về thu nhập, tài sản của người phải thi

hành án Error! Bookmark not defined

Trang 5

1.3.8 Tính chất phức tạp của vụ việc Error! Bookmark not defined

1.4 CƠ SỞ CỦA VIỆC NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰError! Bookmark not defined 1.4.1 Cơ sở lý luận của việc nâng cao hiệu quả thi hành án dân sựError! Bookmark not defined 1.4.2 Cơ sở thực tiễn của nâng cao hiệu quả thi hành án dân sựError! Bookmark not defined

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 Error! Bookmark not defined

Chương 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN DÂN SỰ

Ở TỈNH THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined

2.1 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THI HÀNH ÁN DÂN SỰError! Bookmark not defined

2.1.1 Kết quả thi hành án một số năm từ năm 2010 đến năm 2014Error! Bookmark not defined 2.1.2 Tình hình tổ chức cưỡng chế thi hành án dân sựError! Bookmark not defined

2.1.3 Việc lập hồ sơ đề nghị xét miễn, giảm thi hành ánError! Bookmark not defined

2.1.4 Công tác phối hợp giữa cơ quan thi hành án dân sự với Tòa án để

giải quyết những khó khăn vướng mắc do án tuyên không rõ,

tuyên có sai sót không thi hành được đạt kết quả caoError! Bookmark not defined

2.2 NHỮNG HẠN CHẾ, BẤT CẬP, KHÓ KHĂN TRONG CÔNG TÁC

THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở TỈNH THÁI BÌNHError! Bookmark not defined

2.2.1 Những hạn chế bất cập Error! Bookmark not defined

2.2.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến thực trạng công tác thi hành án dân sự

ở tỉnh Thái Bình Error! Bookmark not defined

Chương 3: HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ THI HÀNH ÁN DÂN

SỰ VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ

Ở THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined

3.1 QUAN ĐIỂM NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở

THÁI BÌNH HIỆN NAY Error! Bookmark not defined

3.2 HOÀN THIỆN CÁC QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT THI HÀNH

ÁN DÂN SỰ Error! Bookmark not defined

Trang 6

3.3 GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ THI HÀNH ÁN DÂN SỰ Ở

THÁI BÌNH Error! Bookmark not defined

3.3.1 Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng và chính quyềnError! Bookmark not defined 3.3.2 Thực hiện việc tà soát, phân loại án Error! Bookmark not defined

3.3.3 Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật thi hành án dân sựError! Bookmark not defined

3.3.4 Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác thi hành án

dân sự Error! Bookmark not defined

3.3.5 Tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan Tòa án, Viện kiểm sát,

Công an, các ngành hữu quan và cơ quan thi hành án dân sựError! Bookmark not defined 3.3.6 Nâng cao hiệu quả hoạt động của ban chỉ đạo thi hành án dân sựError! Bookmark not defined

3.3.7 Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát của thủ trưởng

đơn vị Error! Bookmark not defined

3.3.8 Một số giải pháp khác Error! Bookmark not defined

KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 4

Trang 7

DANH MỤC CÁC BẢNG

Số hiệu

bảng

Bảng 2.1: Kết quả thi hành án về việc từ 2010-2014 Error!

Bookmark not defined

Bảng 2.2: Kết quả thi hành án về tiền từ năm 2010 - 2014 Error!

Bookmark not defined

Trang 8

1

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Thi hành án là giai đoạn tiếp nối cuối cùng của quá trình tố tụng, nếu những phán quyết của Tòa án không được đưa ra thi hành thì các giai đoạn trước đó của quá trình tố tụng không có ý nghĩa trên thực tế, không bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân

Chính vì vậy, Hiến pháp năm 2013 đã quy định rõ "Bản án, quyết định của Toà

án nhân dân có hiệu lực pháp luật phải được cơ quan, tổ chức, cá nhân tôn trọng; cơ quan, tổ chức, cá nhân hữu quan phải nghiêm chỉnh chấp hành" [34]

Nhận thức tầm quan trọng của công tác thi hành án, Đảng đã đề ra nhiều chủ trương, chính sách về thi hành án dân sự như: Nghị quyết hội lần thứ chín Ban Chấp hành Trung ương đảng (khóa IX) ngày 3/2/2004 về tập trung thực hiện tốt công tác thi hành án, nhất là thi hành án dân sự, khắc phục

cơ bản án tồn đọng kéo dài; Nghị quyết số 48-NQ/TW ngày 24/5/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam đến năm 2010, định hướng đến năm 2020:

Xây dựng và hoàn thiện pháp luật về tổ chức và hoạt động của các cơ quan Tư pháp phù hợp với mục tiêu định hướng chiến lược cải cách tư pháp; xác định đúng, đủ quyền năng và trách nhiệm pháp lý cho từng cơ quan, chức danh tư pháp…

Cải cách mạnh mẽ các thủ tục tố tụng tư pháp theo hướng dân chủ, bình đẳng, công khai, minh bạch, chặt chẽ nhưng thuận tiện đảm bảo sự tham gia và giám sát của nhân dân đối với hoạt động tư pháp [26]

Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 2/05/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020:

Trang 9

2

Tổ chức các cơ quan tư pháp và các chế định bổ trợ tư pháp hợp lý, khoa học và hiện đại về cơ cấu tổ chức và điều kiện, phương tiện làm việc; trong đó xác định Tòa án có vị trí trung tâm và xét xử

là hoạt động trọng tâm…

Từng bước thực hiện xã hội hóa và quy định những hình thức, thủ tục để giao cho tổ chức không phải là cơ quan nhà nước thực hiện một số công việc thi hành án…

Nghiên cứu chế định thừa phát lại; trước mắt có thể tổ chức thí điểm tại một số địa phương, sau vài năm, trên cơ sở tổng kết đánh giá thực tiễn sẽ có bước đi tiếp theo [27]

Thể chế hóa đường lối chính sách của Đảng, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã ban hành Pháp lệnh Thi hành án dân sự năm 1989, Pháp lệnh Thi hành

án dân sự năm 1993, Pháp lệnh Thi hành án dân sự năm 2004 và Quốc hội khóa XII kỳ họp thứ 4 đã thông qua Luật thi hành án dân sự năm 2008 và có hiệu lực từ ngày 1/7/2009 Do vậy công tác thi hành án dân sự trong những năm qua đạt được một số kết quả đáng khích lệ, kết quả nổi bật nhất theo đánh giá của Chính phủ là hệ thống cơ quan thi hành án dân sự được hình thành trong cả nước, công tác thi hành án dân sự đã được triển khai và hoạt động bước đầu có hiệu quả Tuy nhiên, công tác thi hành án dân sự vẫn đang đứng trước những khó khăn, tồn tại, bất cập đặt ra cần được giải quyết Hiệu quả công tác thi hành án dân sự chưa cao, chưa đáp ứng được yêu cầu nhiệm vụ

Theo đánh giá của Bộ Tư pháp trong những năm qua, mặc dù chúng ta

đã có nhiều cố gắng và đạt được những kết quả nhất định, nhưng lượng án chuyển kỳ sau còn nhiều mà chưa tìm ra phương án giải quyết hữu hiệu nhất Theo thống kê, năm 2012, các cơ quan thi hành án dân sự trong cả nước thụ lý 642.885 việc, tăng 10.340 việc đã thi hành xong 395.284 việc, tăng 15.384 việc (4,1%) so với năm 2011; đạt tỷ lệ 88,58% Tổng số tiền phải thi hành là

Trang 10

3

43.219 tỷ đồng, đã thi hành được 10.344 tỷ đồng đạt tỷ lệ 76,97%[40] Mặc

dù số việc và tiền thi hành xong vượt chỉ tiêu đề ra nhưng số lượng việc chuyển kỳ sau nhiều (229.000 việc với số tiền trên 28 nghìn tỷ đồng) Hầu hết trong số đó là những trường hợp người phải thi hành án bị tuyên phạt tù nhiều năm, tù chung thân, hoặc không có tài sản để thi hành án Nhiều vụ việc có giá trị thi hành án nhỏ, nhưng nếu tính chi phí thực tế mà cơ quan thi hành án phải bỏ ra để tổ chức thi hành án còn lớn hơn nhiều lần giá trị phải thi hành Nguyên nhân của kết quả trên là do nhiều tổ chức cá nhân và ngay cả các cấp chính quyền cũng thường coi tổ chức thi hành án dân sự là việc riêng của hệ thống cơ quan thi hành án thuộc Bộ Tư pháp, thậm chí, một số ủy ban nhân dân là đối tượng bị thi hành án còn không tự giác thi hành hoặc cố tình trì hoãn việc thực hiện nghĩa vụ thi hành án Đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng án tồn chuyển kỳ sau ngày càng nhiều, dẫn đến hiệu quả của công tác thi hành án chưa cao

Đối với Thái Bình, được sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Bộ Tư pháp, Tổng Cục Thi hành án dân sự, Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh, cấp ủy

và chính quyền các cấp, cùng với sự nỗ lực phấn đấu của đội ngũ chấp hành viên, cán bộ, công chức trong ngành, công tác thi hành án dân sự tỉnh Thái Bình đã đạt được những kết quả đáng khích lệ Kết quả thi hành án từ ngày 01/10/2012 đến ngày 30/9/2013 như sau:

Tổng số việc thụ lý 6313 việc tăng 268 việc so với năm 2012 trong

đó Số việc năm trước chuyển là: 2.091 việc Số việc mới thụ lý là: 4.222 việc, tăng 565 việc so với năm 2012 bao gồm: việc có điều kiện thi hành: 4.613 việc bằng 73%; việc chưa có điều kiện thi hành 2700 việc bằng 27%

Trong số việc có điều kiện thi hành, đã thi hành xong 4346/6313 đạt 92% vượt 4% so với chỉ tiêu Số việc còn phải thi hành chuyển kỳ sau là:

1967 việc

Trang 11

4

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Nguyễn Công Bình (Chủ biên) (2007), Luật Thi hành án dân sự Việt

Nam những vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội

2 Nguyễn Công Bình (Chủ biên) (2010), Giáo trình Luật Thi hành án dân

sự, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội

3 Bộ Tài chính - Bộ Tƣ pháp (2011), Thông tư liên tịch số

184/2011/TTLT-BTP-BTC hướng dẫn cơ chế quản lý tài chính về kinh phí tổ chức cưỡng chế thi hành án dân sự, Hà Nội

4 Bộ Tƣ pháp (2007), Thông tư số 01/2013/TT-BTP ngày 3/1/2013 hướng

dẫn chế độ báo cáo, thống kê thi hành án dân sự, Hà Nội

5 Bộ Tƣ pháp (2010), Thông tư 17/2010/TT-BTP ngày 11/10/2010 quy

định phân cấp quản lý công chức, công chức lãnh đạo cơ quan quản lý thi hành án dân sự và cơ quan thi hành án dân sự, Hà Nội

6 Bộ Tƣ pháp - Bộ Công an (2012), Thông tư liên tịch số

03/2012/TTLT-BTP-BCA quy định phối hợp bảo vệ cưỡng chế trong thi hành án dân sự,

Hà Nội

7 Bộ Tƣ pháp - Bộ Công an - Bộ Tài chính - Tòa án nhân dân tối cao-Viện

kiểm sát nhân dân tối cao (2011), Thông tư liên tịch số

14/2011/TTLT-BTP-BCA-BTC-TANDTC-VKSNDTC hướng dẫn hoạt động của Ban chỉ đạo thi hành án dân sự, Hà Nội

8 Bộ Tƣ pháp - Bộ Công an - Bộ Tài chính - Tòa án nhân dân tối cao -

Viện kiểm sát nhân dân tối cao (2010), Thông tư liên tịch số

10/2010/TTLT-BTP-BCA-BTC-TANDTC-VKSNDTC hướng dẫn việc miễn giảm nghĩa vụ thi hành án đối với khoản thu nộp ngân sách Nhà nước, Hà Nội

9 Bộ Tƣ pháp - Bộ Công an - Tòa án nhân dân tối cao - Viện kiểm sát nhân

dân tối cao (2010), Thông tư liên tịch số

14/2010/TTLT-BTP-BCA-TANDTC-VKSNDTC hướng về thủ tục thi hành án dân sự và phối hợp liên ngành trong thi hành án dân sự, Hà Nội

Trang 12

5

10 Bộ Tƣ pháp - Tòa án nhân dân tối cao - Viện kiểm sát nhân dân tối cao -

Bộ Công an - Bộ Quốc phòng (2012), Thông tư liên tịch số

04/2012/TTLT-BTP- TANDTC-VKSNDTC-BCA-BQP hướng trình tự, thủ tục tra cứu, xác minh, trao đổi, cung cấp thông tin lý lịch tư pháp, Hà Nội

11 Chính phủ (2009), Nghị định số 58/2009/NĐ-CP ngày 13/7/2009 quy

định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật thi hành án dân

sự về thủ tục thi hành án dân sự, Hà Nội

12 Chính phủ (2009) Nghị định số 61/2009/NĐ-CP ngày 24/7/2009 về tổ

chức và hoạt động Thừa phát lại thực hiện thí điểm tại Thành phố Hồ Chí Minh, Hà Nội

13 Chính phủ (2009), Nghị định số 74/2009/NĐ-CP ngày 09/9/2009 quy

định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật thi hành án dân

sự về cơ quan quản lý thi hành án dân sự, cơ quan thi hành án dân sự và công chức làm công tác thi hành án dân sự, Hà Nội

14 Chính phủ (2009), Nghị định số 88/2009/NĐ-CP ngày 19/10/2009 về cấp

giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất, Hà Nội

15 Chính phủ (2013) Nghị định số 125/2013/NĐ-CP ngày 14/10/2013 của

Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số

58/2009/NĐ-CP ngày 13/7/2009 quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật thi hành án dân sự về thủ tục thi hành án dân sự, Hà Nội

16 Chính phủ (2014) Nghị định số 62/2015/NĐ-CP ngày 18 tháng năm

2015 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của luật Thi hành án dân sự, Hà Nội

17 Cục Thi hành án dân sự Thái Bình (2010), Báo cáo tổng kết công tác thi

hành án năm 2010 và phương hướng nhiệm vụ năm 2011, Thái Bình

18 Cục Thi hành án dân sự Thái Bình (2011), Báo cáo tổng kết công tác thi

hành án năm 2011 và phương hướng nhiệm vụ năm 2012, Thái Bình

Trang 13

6

19 Cục Thi hành án dân sự Thái Bình (2012), Báo cáo kết quả công tác thi

hành án dân sự năm 2012 và phương hướng nhiệm vụ công tác thi hành

án năm 2013, Thái Bình

22 Cục Thống kê Thái Bình (2000), Báo cáo xu hướng biến động dân số và

tác động của nó đến sự phát triển của Thái Bình, Thái Bình

23 Cục Thống kê Thái Bình (2001), Tình hình kinh tế - xã hội tỉnh Thái

Bình năm 2000, Thái Bình

24 Đảng Cộng sản Việt Nam (2002), Nghị quyết 08-NQ/TW ngày 2/1/2002

của Bộ Chính trị về một số nhiệm vụ trong tâm công tác tư pháp trong thời gian tới, Hà Nội

25 Đảng Cộng sản Việt Nam (2004), Nghị quyết Hội nghị lần thứ chín Ban

Chấp hành Trung ương khóa IX, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

26 Đảng Cộng sản Việt Nam (2005), Nghị quyết số 48-NQ/TW ngày

24/5/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật Việt Nam đến năm 2010, định hướng đến năm 2020, Hà Nội

27 Đảng Cộng sản Việt Nam (2005), Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày

2/05/2005 của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm

2020, Hà Nội

28 Lê Thu Hà (2011), Một số vấn đề hoàn thiện pháp luật thi hành án dân

sự Việt Nam, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội

29 Nguyễn Lân (2000), Từ điển Từ và ngữ Việt Nam, Nxb Thành phố Hồ

Chí Minh, Thành phố Hồ Chí Minh

Định dạng
Số trang	14
Dung lượng	359,2 KB