Bài giảng sinh học 9 lai một cặp tính trạng (1)

Đối tượng thí nghiệm: - Đậu Hà Lan Bảng 2: Kết quả thí nghiệm của Menđen d... Kết quả thí nghiệm: - Kiểu hình là tổ hợp toàn bộ các tính trạng của cơ thể... Đối tượng thí nghiệm: - Khi

a Đối tượng thí nghiệm:

- Đậu Hà Lan

Em hãy nghiên cứu thông tin SGK phần I từ:

“ Đậu Hà Lan … tiếp tục tự thụ phấn để cho ra F2 ” kết hợp quan sát H 2.1.

? Hãy nêu quy trình thí nghiệm của Menđen.

? Đối tượng nghiên cứu thí nghiệm của Menđen là gì.

? Phương pháp nghiên cứu thí nghiệm như thế nào.

b Phương pháp nghiên cứu:

- Phân tích các thế hệ lai:

Pkhác nhau 1cặp TT tương phản, t/c F2

c Quy trình thí nghiệm:

- Bước 1: Cắt bỏ nhị ở

hoa của cây mẹ khi chưa

chín để ngăn ngừa sự tự

thụ phấn.

- Bước 2: Khi nhị ở hoa

của cây bố chín lấy phấn

rắc lên nhuỵ ở hoa của cây

mẹ.

- Bước 3: F1 tiếp tục tự thụ

phấn để cho ra F2.

TT P F 1 F 2 TØ lÖ kiÓu h×nh F 2 1

2

3

1 Thí nghiệm của Menđen:

b

b Phương pháp nghiên cứu :Phân tích các thế hệ lai từ P khác nhau 1cặp TT tương phản, t/c F 2

c Quy trình thí nghiệm:

- Bước 1: Cắt bỏ nhị ở hoa của cây mẹ khi chưa chín để ngăn ngừa sự tự thụ phấn.

- Bước 2: Khi nhị ở hoa của cây bố chín lấy phấn rắc lên nhuỵ ở hoa của cây mẹ.

- Bước 3: F 1 tiếp tục tự thụ phấn để cho ra F 2

a Đối tượng thí nghiệm: - Đậu Hà Lan

Bảng 2: Kết quả thí nghiệm của Menđen

d Kết quả thí nghiệm:

x

Hoađỏ

Hoa trắng

;

;

thân lùn Thân lùn Thân cao 787

428

277 Quả vàng

Hoađỏ Hoa trắng Thân cao Thân lùn

Quả lục Quả vàng

thân cao thân lùn

2,84 3,1

2,82

3

3 3

htrắng tlùn

hđỏ tcao qlục : qvàng

: : 1 1

1

Kiểu hình là gì ?

- Kiểu hình là tổ hợp toàn bộ các tính trạng của cơ thể

VD: Hoa đỏ, hoa trắng, thân cao …

- Tính trạng biểu hiện ở F 1 là tính trạng trội.

VD: Hoa đỏ, thân cao, quả lục …

- Tính trạng đến F 2 mới được biểu hiện là tính trạng lặn.

VD: Hoa trắng, thân lùn, quả vàng …

TT P F 1 F 2 TØ lÖ kiÓu h×nh F 2

1 ,

2 ,

3 ,

x

Hoađỏ

Thân cao thân cao

Hoa trắng

;

;

thân lùn Thân lùn Thân cao 806

446

270 Quả vàng

Quả lục x Quả lục quả lục 148 quả vàng

Hoađỏ Hoa trắng

Thân cao Thân lùn

Quả lục Quả vàng

hoađỏ hoa trắng thân cao thân lùn

3

3

3tcao tlùn hđỏ

qvàng :

: :1 1

1

htrắng

quả lục

1

2

3

x

Hoađỏ

Thân cao thân cao

Hoa trắng

x Hoađỏ 705 hoađỏ ;224 hoa trắng

; thân lùn

Thân lùn Thân cao 787 277 Quả vàng Quả lục quả lục 152 quả vàng

Hoađỏ Hoa trắng

Thân cao Thân lùn

hoađỏ hoa trắng thân cao thân lùn quả lục quả vàng

3

3

hđỏ tcao

qvàng :

: :

: 11 1

1

htrắng

quả lục

Quả lục x

Nhận xét: Dù thay đổi vị trí của các giống làm bố và làm mẹ thì kết quả của các phép lai không thay đổi hay nói cách khác vai trò của bố và mẹ là như nhau.

1 Thí nghiệm của Menđen:

b Phương pháp nghiên cứu:Phân tích các thế hệ lai từ P khác nhau 1cặp TT tương phản, t/c F 2

c Quy trình thí nghiệm:

a Đối tượng thí nghiệm:

d Kết quả thí nghiệm:

- Kiểu hình là tổ hợp toàn bộ các tính trạng của cơ thể

VD: Hoa đỏ, hoa trắng, thân cao …

- Tính trạng biểu hiện ở F 1 là tính trạng trội.

VD: Hoa đỏ, thân cao, quả lục …

- Tính trạng đến F 2 mới được biểu hiện là tính trạng lặn.

VD: Hoa trắng, thân lùn …

* Bài tập

Dựa vào những kết quả thí nghiệm ở bảng 2 và cách gọi tên các tính trạng của Menđen, hãy điền các từ hay cụm từ: đồng tính , 3 trội : 1 lặn , vào các chỗ trống trong câu sau:

Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính trạng thuần chủng tương phản thì F 1

……….về tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F 2 có sự phân li tính trạng theo tỉ lệ

trung bình ………

đồng tính

3 trội : 1 lặn

- Kết luận: Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính trạng thuần chủng tương

phản thì F 1 đồng tính về tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F 2 có sự phân li tính trạng

theo tỉ lệ trung bình 3 trội : 1 lặn

1 Thí nghiệm của Menđen:

b Phương pháp nghiên cứu:Phân tích các thế hệ lai từ P khác nhau 1cặp TT tương phản, t/c F 2

a Đối tượng thí nghiệm:

- Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính trạng thuần chủng tương phản thì F 1 đồng tính về tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F 2 có sự phân li tính trạng theo tỉ lệ

trung bình 3 trội : 1 lặn

Bài 2: Lai một cặp tính trạng

d Kết quả thí nghiệm: c Quy trình thí nghiệm:

2 Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:

- Chữ cái in hoa là nhân tố di truyền(NTDT) trội

quy định tính trạng(TT) trội

VD: NTDT A quy định màu hoa đỏ

- Chữ cái thường là NTDT lặn quy định TT lặn

VD: NTDT a quy định màu hoa trắng

- Trong tế bào sinh dưỡng, nhân tố di truyền( gen) tồn tại thành từng cặp quy định tính trạng

- Sơ đồ lai ( H 2.3 ):

A A

G:

Hoa đỏ

Pt/c:

a

a

Hoa trắng x

A

F1:

,

, ,

,

Hoa đỏ

F1 x F1: A A a x A A a a

G:

F2:

- Sự phân li và

- Sự phân li và tổ hợp của cặp NTDT( gen ) quy định cặp tính trạng tương phản ng phản thông qua quá trình phát sinh giao tử và thụ tinh.

-Tỉ lệ các loại giao tử ở F1 là 1A :1a

-Tỉ lệ các loại hợp tử ở F2 là 1AA : 2Aa :1aa

-Tỉ lệ các loại giao tử ở F1 là 1A :1a

-Tỉ lệ các loại giao tử ở F1 và tỉ lệ các loại hợp tử ở F2 như thế nào?

- Tỉ lệ 1AA : 2Aa Tỉ lệ 1AA : 2A a : 1aa : 1 aa

-Tỉ lệ kiểu hình 3 hoa đỏ : 1 hoa trắng

1 Thí nghiệm của Menđen:

b Phương pháp nghiên cứu: Phân tích các thế hệ lai từ Pkhác nhau 1cặp TT tương phản,

t/c F2

- Khi lai hai bố mẹ khác nhau về một cặp tính trạng thuần chủng tương

phản thì F1 đồng tính về tính trạng của bố hoặc mẹ, còn F2 có sự phân li

tính trạng theo tỉ lệ trung bình 3 trội : 1 lặn

Bài 2: Lai một cặp tính trạng

d Kết quả thí nghiệm: c Quy trình thí nghiệm:

2 Menđen giải thích kết quả thí nghiệm:

- Sự phân li và tổ hợp của cặp NTDT( gen ) quy định cặp tính trạng tương phản thông qua quá trình phát sinh giao tử và thụ tinh.

3 Quy luật phân li:

- Trong quá trình phát sinh giao tử, mỗi nhân tố di truyền trong cặp nhân tố

di truyền phân li về một giao tử và giữ nguyên bản chất như ở cơ thể thuần chủng của P.

Bài tập:

- Theo đề bài: quả đỏ là tính trạng trội, quả vàng là tính trạng lặn.

- Quy ước: A quy định màu quả đỏ

a quy định màu quả vàng

- Sơ đồ lai: P Cà chua quả đỏ x Cà chua quả vàng

AA aa

G A a

F1 100% Aa (quả đỏ)

F1 x F1 Aa x Aa

G A, a A, a

F2 1AA, 1Aa, 1Aa, 1aa

Tỉ lệ 1AA : 2 Aa : 1 aa

Tỉ lệ kiểu hình 3 quả đỏ : 1 quả vàng

Bài tập: Ở cà chua, màu quả đỏ là tính trạng trội, màu quả vàng là tính trạng lặn.

cà chua thuần chủng quả đỏ với quả vàng Biết màu quả chỉ do một NTDT quy định.

Các bước làm bài tập lai:

CỦNG CỐ

- Chú ý quy luật phân li của Menden.

- Viết được sơ đồ lai và giải thích thí nghiệm.

- Làm các bài tập trong SGK/10

- Để tìm hiểu thí nghiệm lai và giải thích các kết quả thí nghiệm.