bài giảng tích hợp liên môn sinh học 8 CHỦ đề “bảo vệ hệ hô hấp

Dựa vào kiến thức vật lý em hãy giải thích vì sao thể tích phổi tăng khi hít vào sau đó lại có hiện tượng thở ra và ngược lại khi thể tích phổi giảm khi thở ra sau đó lại có hiện tượng

Kiểm tra bài cũ :

Hô hấp là quá trình không ngừng cung

cấp oxy cho các tế bào của cơ thể và loại

khí cacbonic do các tế bào thải ra khỏi cơ

thể.

- Hô hấp là gì?

- Hô hấp gồm những giai đoạn nào?

Gồm 3 giai đoạn chủ yếu: Sự thở, TĐK

ở phổi, TĐK ở tế bào

- Ý nghĩa của hô hấp?

I Thụng khớ ở phụ̉i

(hụ hṍp cơ thờ̉)

Tại sao phổi được thụng khớ?

1 Cử động hụ hṍp

Tiết 22: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp.

I Thông khí ở phổi ( hô hấp cơ thể)

Sau khi quan sát hình hãy hoạt động nhóm theo bàn trong

2 phút hoàn thành bảng sau:

Cử động

hô hấp Hoạt động của các cơ và xương tham gia hô hấp

Cơ liên sườn Hệ thống xương

ức và xương sườn Cơ hoành Thể tích phổi

120 99 9876543210

Hết giờ

? Các cơ và xương lồng ngực đã phối hợp

hoạt động với nhau như thế nào để làm

tăng thể tích lồng ngực (khi hít vào) và

giảm thể tích lồng ngực (khi thở ra)?

I THễNG KHÍ Ở PHỔI

1 Cử động hụ hṍp

Cử đụ̣ng hụ hṍp gụ̀m:

- 1 lần hớt vào và 1 lần thở ra

- Các cơ liờn sườn, cơ hoành, cơ bụng phụ́i hợp với xương ức, xương sườn trong cử đụ̣ng hụ hṍp.

Tiết 22: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp.

Dựa vào kiến thức vật lý em hãy giải thích vì sao thể tích phổi tăng ( khi hít vào) sau đó lại có hiện tượng thở ra và ngược lại khi thể tích phổi giảm( khi thở ra) sau đó lại có hiện tượng hít vào?

Khi thể tích phổi tăng dẫn đến áp suất tăng

vì vậy không khí từ trong phổi sẽ tràn ra

ngoài gây nên động tác thở ra.

Khi thể tích phổi giảm dẫn đến áp suất giảm

vì vậy không khí từ ngoài sẽ tràn vào phổi

gây nên động tác hít vào.

Khí dự

trữ

Thở ra gắng sức (800 – 1200 ml)

Hô hấp bình thường

(500 ml)

Hít vào gắng sức (2100 – 3100 ml)

Khí còn lại trong phổi (1000 – 1200 ml)

3400 –

4800 ml

Tổng dung tích của phổi

2900 3150 3400 3650

- 2725 3025 3325

- 2400 2550 2700

-2150 2350 2550 -

2075 2250 2425 -

2000 2175 2350 -

1550 1650 1750 -

Dung tích sống thay đụ̉i theo yờ́u tố nào?

Tiết 22: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp.

+ Luyợ̀n tập TDTT và thở sõu đờ̉ tăng dung tớch sụ́ng

Tiết 22: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp.

TËp b¬i khi ® îc 21

th¸ng tuæi

TËp b¬i khi 4 tuæi VĐV trªn ® êng ®ua

xanh

II.Trao đụ̉i khớ ở phụ̉i và tờ́ bào

Thiờ́t bị đo nụ̀ng đụ̣ ụxi trong khụng khớ hớt vào, thở ra.

O2 CO2 N2 Hơi

nước

Khớ thở ra 16,40% 4,10% 79,50% Bão hoà

Bảng: Một số thành phần khụng khí hít vào và thở ra

Tiết 22: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp.

Hình 21.A- Sự trao đổi khí ở phổi

PO 2 = 106 mHg

PCO 2 = 40 mHg

PO 2 = 40 mHg

PCO 2 = 46 mHg

• TĐK ở phổi:Nồng độ oxi trong không khí phế nang cao hơn trong máu mao mạch nên oxi khuyếch tán từ không khí phế

nang vào máu

• Nồng độ cacbonic trong máu mao mạch cao hơn trong trong không khí phế nang nên cacbonic khuyếch tán từ máu vào

không khí phế nang

dự đoán sự khuyếch tán của oxi và cacbonic trong trao đổi khí ở phổi ?

1.Trao đổi khí ở phổi

CO 2

PO 2 = 104 mHg

PCO 2 = 40 mHg

PO 2 = 40 mHg PCO 2 = 46 mHg

Hình 21.B- Sự trao đổi khí ở tế bào

Giải thích sự khác nhau ở mỗi thành phần của khí hít vào và thở ra?

Khí hít vào

Khí thở ra

Cao Thấp Do O 2 đã khuếch tán từ khí phế nang

vào máu mao mạch.

Không đổi

Cao Thấp

Không đổi

CỦNG CỐ

Câu 1:- Khoanh tròn vào câu trả lời đúng:

1 Sự thông khí ở phổi là do:

a Lồng ngực nâng lên, hạ xuống.

b Cử động hô hấp hít vào, thở ra

c Thay đổi thể tích lồng ngực.

d Cả a, b, c.

2 Thực chất sự trao đổi khí ở phổi và ở tế bào là:

a Sự tiêu dùng ôxi ở tế bào của cơ thể.

* DÆn dß

- VÒ nhµ häc bµi theo c©u hái SGK

- Xem tr íc bµi 22.

III- Cần bảo vệ hệ hụ hṍp khỏi cỏc tỏc nhõn cú hại

Đọc thụng tin tin mục I, bảng 22, kờ́t hợp quan sỏt cỏc hỡnh ảnh sau và

trả lời:

Khụng khớ cú thể bị ụ nhiễm và gõy

tỏc hại tới hoạt động hụ hṍp từ

những loại tỏc nhõn như thế nào?

Đọc thụng tin tin mục I, bảng 22, kờ́t hợp quan sỏt cỏc hỡnh ảnh sau và

trả lời:

Khụng khớ cú thể bị ụ nhiễm và gõy

tỏc hại tới hoạt động hụ hṍp từ

những loại tỏc nhõn như thế nào?

Tiết 23: Chủ đề: Bảo vệ hệ hô hấp (tiếp theo).

Không khí có thể bị ô nhiễm và gây tác hại tới hoạt động hô hấp từ những

loại tác nhân nào.

Bão bụi Núi lửa hoạt động

Bụi

Chất khí độc

Ô nhiễm không khí từ khói hương

Vi sinh vật

gây bệnh

Vi khuẩn lao trong phổi người bệnh

- Các tác nhân gây hại cho đường

hô hấp là: bụi, chất khí độc (NOx,

gây bệnh.

- Các tác nhân gây hại cho đường

hô hấp là: bụi, chất khí độc (NOx,

SOx, CO, nicôtin…), các vi sinh vật gây bệnh.

III- Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

Đeo khẩu trang khi làm vệ sinh và ở những nơi có bụi

Biện pháp bảo vệ hệ hơ hấp tránh các chất khí độc hại

- Hạn chế sử dụng các thiết bị có thải ra các khí độc hại.

- Không hút thuốc và vận động mọi người không nên hút thuốc

Hạn chế sử dụng các thiết bị thải ra khí độc.

Không hút thuốc lá và vận động mọi người không hút thuốc lá.

Biện pháp bảo vệ hệ hơ hấp tránh các vi sinh vật gây hại

- Thường xuyên dọn vệ sinh

- Không khạc nhổ bừa bãi.

Đảm bảo nơi làm việc và nơi ở có đủ nắng, gió, tránh ẩm thấp.

Thường xuyên dọn vệ sinh Không khạc nhổ bừa bãi.

Các biện pháp bảo vệ hệ hô hấp tránh các tác nhân có hại.

- Không hút thuốc lá và vận

động mọi người không hút thuốc lá.

Hạn chế ô nhiễm không khí

- Đảm bảo nơi làm việc và nơi

ở có đủ nắng, gió, tránh ẩm thấp.

- Thường xuyên dọn vệ sinh.

- Không khạc nhổ bừa bãi.

Hạn chế ô nhiễm không khí

từ vi sinh vật gây bệnh.

- Trồng nhiều cây xanh.

- Không xả rác bửa bãi

- Không hút thuốc lá

- Đeo khẩu trang chống bụi khi

làm vệ sinh hay khi hoạt động ở nơi có nhiều bụi.

- Trồng nhiều cây xanh.

- Không xả rác bửa bãi

- Không hút thuốc lá

- Đeo khẩu trang chống bụi khi

làm vệ sinh hay khi hoạt động ở nơi có nhiều bụi.

III- Cần bảo vệ hệ hô hấp khỏi các tác nhân có hại

- Biện pháp bảo vệ hệ hô hấp tránh các tác nhân có hại:

1- Giải thích vì sao khi luyện tập thể dục thể thao đúng cách, đều đặn từ bé có thể có được dung tích sống lí

tưởng?

2- Giải thích vì sao khi thở sâu và giảm số nhịp thở trong mỗi phút sẽ làm tăng hiệu quả hô hấp?

3- Hãy đề ra các biện pháp luyện tập để có thể có một

hệ hô hấp khỏe mạnh.

IV- Cần tập luyện để có một hệ hô hấp khỏe mạnh

Đọc thông tin mục II- SGK và trả lời các câu hỏi sau:

1- Giải thích vì sao khi luyện tập thể dục thể thao đúng cách, đều đặn từ bé có thể có được dung tích sống lí tưởng?

2- Giải thích vì sao khi thở sâu và giảm số nhịp thở trong mỗi phút sẽ làm tăng hiệu quả hô hấp?

3- Hãy đề ra các biện pháp luyện tập để có thể có một

hệ hô hấp khỏe mạnh.

Cần tích cực rèn luyện để có một

hệ hô hấp khỏe mạnh bằng luyện tập thể dục thể thao phối hợp tập thở sâu và giảm nhịp thở thường xuyên, từ bé.

Cần tích cực rèn luyện để có một

hệ hô hấp khỏe mạnh bằng luyện tập thể dục thể thao phối hợp tập thở sâu và giảm nhịp thở thường xuyên, từ bé.

IV- Cần tập luyện để có một hệ hô hấp khỏe mạnh

• Đánh dấu vào câu trả lời đúng:

• 1 Sự thông khí ở phổi là do:

• a Lồng ngực nâng lên, hạ xuống.

• b Cử động hô hấp hít vào, thở ra

• c Thay đổi thể tích lồng ngực.

• d Cả a, b, c.

• 2 Thực chất sự trao đổi khí ở phổi và ở tế bào là:

• a Sự tiêu dùng ôxi ở tế bào của cơ thể

• b Sự thay đổi nồng độ các chất khí

• c Chênh lệch nồng độ các chất khí dẫn tới khuếch tán.

• d Cả a, b, c.

Trồng nhiều cây xanh có ích lợi gì trong việc làm trong

sạch bầu không khí quanh ta?

Trồng nhiều cây xanh có ích lợi gì trong việc làm trong

sạch bầu không khí quanh ta?

Hút thuốc lá có hại như thế nào cho hệ hô hấp?

Em đã làm gì để giữ bầu không khí trong

sạch ở trường, lớp?

Em đã làm gì để giữ bầu không khí trong

sạch ở trường, lớp?

* DÆn dß

- VÒ nhµ häc bµi theo c©u hái SGK

- Xem tr íc bµi thùc hµnh:

H« hÊp nh©n t¹o