Tìm hiểu về dược lâm sàng tại việt nam

Trang 1

TÌM HIỂU VỀ DƯỢC LÂM SÀNG TẠI VIỆT NAM

SINH HOẠT NGOẠI KHÓA

Trang 2

DƯỢC LÂM SÀNG ???

Khi nào ? Ở đâu ? Tại sao ?

Trang 3

Sự phát triển của nền công nghiệp Dược phẩm

 Từ 2000 – 2012: Khoảng 400 thuốc mới được FDA chấp thuận

 Chỉ định mới, dạng bào chế mới…

Tham khảo: Drugs: From Discovery to Approval 3e 2015

Trang 4

Sai sót dùng thuốc (Medication Errors)

 US AHRQ: 20% sai sót y khoa gây tổn thương hoặc tử vong là các sai sót về sử dụng thuốc

 Sai sót: kê toa, phân phát, dùng thuốc…

 Báo cáo 2006 của Viện Y khoa Hoa Kì: sai sót dùng thuốc gây hại 1,5 triệu BN mỗi năm

AHRQ: Agency for Healthcare Research and Quality

Trang 5

Sai sót dùng thuốc (Medication Errors)

The top 10 medication errors in 2003 (United States)

Improper dose/quantity 49,100 22.5 % Prescribing error 48,954 22.4 % Unauthorized drug 22,635 10.4 %

Wrong drug preparation 10,591 4.9 %

Trang 6

SỰ RA ĐỜI CỦA DƯỢC LÂM SÀNG TRÊN THẾ GIỚI

 Thập niên 60 của TK XX, DLS ra đời ở Mĩ, sau đó lan sang các nước khác

 Sự ra đời của DLS xuất phát từ:

• Sự phát triển nhanh chóng của ngành Dược tạo ra nhiều sản phẩm thuốc mới

• Những sai sót y khoa liên quan đến việc dùng

thuốc

=> Vai trò của DS trong chăm sóc sức khỏe

 Châu Á: Ấn Độ, Thái Lan, Malaysia, Singapore…

 Canada (1972), Pháp (1984) đưa DLS vào giảng dạy ở bậc ĐH…

Tham khảo: Bộ Y tế (2006), Dược lâm sàng, NXB Y học.

Trang 7

Joseph T DiPiro và các cộng sự:

 Pharmacotherapy – A

Pathophysiologic Approach

 Pharmacotherapy Handbook

Þ Nâng cao kiến thức về lâm sàng

và bệnh học cho DS và sinh viên

Trang 8

Một số tác phẩm khác:

 Oxford Handbook of Clinical

Pharmacy

 Encyclopedia of Clinical Pharmacy

 Applied Therapeutics – The

Clinical Use of Drugs

 Clinical Pharmacy and

Therapeutics

Trang 9

TRƯỚC

1985

Chậm trễ so với các nước trong khu vực

Tham khảo: PGS.TS Trương Văn Tuấn, Quá trình phát triển Dược lâm sàng tại VN (2014)

ĐÀO TẠO VÀ THỰC HÀNH DLS TẠI VIỆT NAM

Trang 10

1998: Bộ môn DLS – ĐH Dược HN

Giảng dạy Đại học và Sau đại học

Đào tạo ThS, TS, CK1, CK2 Dược lý – Dược lâm sàng

Tham khảo: 1 PGS.TS Trương Văn Tuấn, Quá trình phát triển Dược lâm sàng tại VN (2014)

2 DS Lê Bá Hải, Dược lâm sàng tại Bệnh viện VN (2015)

Trang 11

Giảng dạy Đại học và Sau đại học

 GS.TS Hoàng Thị Kim Huyền

 Những giáo trình đầu tiên:

Trang 12

 Xây dựng chương trình đào tạo DLS

 Biên soạn tài liệu, giáo trình về DLS

• Dược lâm sàng – Những nguyên lý cơ bản và sử dụng thuốc trong điều trị (2 tập) (2014)

• Cơ sở dữ liệu ca lâm sàng (3 tập) (2012)

Trang 13

Văn bản pháp quy

Thông tư 31/2012 của Bộ Y tế: Hướng dẫn hoạt động

dược lâm sàng trong bệnh viện

 Văn bản chính thức đầu tiên quy định đầy đủ về

hoạt động DLS

Trang 14

Văn bản pháp quy

Thông tư 31/2012 của Bộ Y tế: Hướng dẫn hoạt động

dược lâm sàng trong bệnh viện

“Dược lâm sàng là hoạt động thực hành thuộc lĩnh vực khoa học sức

khỏe, trong đó người dược sĩ thực hiện vai trò tư vấn về thuốc cho thầy thuốc, giúp tối ưu hóa phác đồ điều trị; đồng thời thực hiện vai trò cung cấp thông tin, tư vấn, hướng dẫn sử dụng thuốc an toàn, hợp lý, hiệu quả cho cán bộ y tế và cho người bệnh.”

“Dược sĩ lâm sàng là những dược sĩ làm việc trong lĩnh vực dược lâm

sàng tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; thực hiện tư vấn về thuốc cho thầy thuốc trong chỉ định, điều trị và hướng dẫn sử dụng thuốc cho cán

bộ y tế và cho người bệnh.”

Trang 16

Dược Lâm Sàng tại BV Bạch Mai – Hà Nội

2008: Xây dựng quy trình DLS theo mô hình của Úc

Tham khảo: TS Nguyễn Thị Hồng Thủy, Chia sẻ kinh nghiệm triển khai hoạt động DLS tại BV Bạch Mai (2015)

08 DSLS: 01 DS/1-2 khoa

02 DS phụ trách Thông tin thuốc

Trang 17

 Năm 2013, triển khai hoạt động DSLS đi phòng bệnh (khoa Phụ, khoa BN hậu phẫu)

TK: Bài báo cáo tại Hội nghị Dược sĩ bệnh viện TP.HCM năm 2013 – DS Đặng Thị Thuận Thảo

Dược Lâm Sàng tại BV Từ Dũ

Dược sĩ

lâm sàng

Trang 18

Dược Lâm Sàng tại BV Từ Dũ

Hoạt động Thông tin thuốc

Thông tin thuốc, http://www.tudu.com.vn/vn/tin-tuc-su-kien/thong-tin-thuoc/

Trang 19

Hội nghị - Hội thảo về DLS

Phòng – Việt Nam (năm 2013):

• 12/09 – 15/09/2013

• 853 đại biểu (Việt Nam 459)

• 24 quốc gia (châu Á & Hoa Kì, Canada, Úc, Pháp)

Tham khảo: PGS.TS Trương Văn Tuấn, Nhìn lại hội nghị Dược lâm sàng Châu Á (2013)

Trang 20

Hội nghị - Hội thảo về DLS

TP.HCM mở rộng:

• Từ năm 2010 đến nay

• Công tác Dược bệnh viện, bao gồm Dược lâm sàng

Tham khảo: http://hcpa.vn/hpahcmc/

Trang 21

Một số báo cáo về DLS

Trang 22

Đào tạo liên tục về DLS

 Các khóa tập huấn, đào tạo liên tục được các Sở Y

tế, các trường đại học y dược tổ chức thường xuyên

để nâng cao kiến thức cho dược sĩ

Tập huấn DLS – Sở Y tế Hà Nội (09/2011)

Trang 23

Lớp Đào tạo liên tục lần 2/2015 – ĐH Y Dược TPHCM

(06 – 08/10/2015)Điều trị bệnh nhiễm trùng niệu – sinh dụcPGS Lê M.Hùng – ĐH Trident University International

Trang 24

DƯỢC SĨ LÂM SÀNG ???

Là ai ? Làm gì ? Vai trò ?

Trang 25

Dược sĩ

lâm sàng

Thông tư 31/2012 của Bộ Y tế

Dược sĩ đại học

Trang 26

Trang 27

NHIỆM VỤ CHUYÊN MÔN CỦA DƯỢC SĨ LÂM SÀNG

1 DSLS thực hành tại khoa, phòng

Dược sĩ Bác sĩ

• Tiền sử dùng thuốc

• Tiền sử dị ứng thuốc, thực phẩm

• Đọc hồ sơ bệnh án

• Xem xét, trao đổi về đơn thuốc

• Hướng dẫn bệnh nhân dùng thuốc

• Ghi nhận ADR

• Hội chẩn

• Tiền sử dùng thuốc

• Tiền sử dị ứng thuốc, thực phẩm

• Đọc hồ sơ bệnh án

• Xem xét, trao đổi về đơn thuốc

• Hướng dẫn bệnh nhân dùng thuốc

Trang 29

Trang 30

Trang 31

Trang 32

Trang 33

Trang 34

2 Hoạt động thông tin thuốc

Bản tin thông tin thuốc – BV Vinmec

Trang 35

Khoa dược (Dược sĩ)

Dược sĩ lâm sàng

Bác sĩ, điều dưỡng Câu hỏi thông tin thuốc

Tiếp nhận câu hỏi Phân loại Đánh giá mức độ (khẩn cấp, chuyên biệt,…)

Tìm kiếm thông tin

Trả lời câu hỏi Theo dõi sự phản hồi Ghi chép, lưu trữ

Trang 36

Ví dụ: Trả lời TTT tương tác Fibrate - Statin

Tham khảo:Nhịp cầu dược lâm sàng

Trang 37

3 Báo cáo phản ứng có hại của thuốc

Mẫu báo cáo phản ứng có hại của thuốc

(Trung tâm DI & ADR quốc gia)

Tham khảo:http://canhgiacduoc.org.vn/

Trang 38

Tình hình báo cáo ADR – Quý 1/2015

Tham khảo: Trần Ngân Hà, Nguyễn Hoàng Anh Tổng kết công tác báo cáo ADR 3 tháng đầu năm 2015 Tạp chí Cảnh giác dược, số 2/2015

Trang 39

Trang 40

Trang 41

Trang 42

Cần học những gì ?? Học DLS như

thế nào ??

Trang 43

Các môn học cần thiết với

Dược lâm sàng

Tham khảo:Namud.vn

Trang 44

• Phân loại thuốc theo cấu trúc hóa học

• Cơ chế tác dụng của thuốc

• Liên quan cấu trúc và tác dụng sinh học

• Liên quan cấu trúc và tác dụng phụ

Hóa hữu cơ – Hóa dược

Trang 45

Ví dụ 1: Phân loại thuốc theo cấu trúc hóa học

Hóa hữu cơ – Hóa dược

Thuốc chẹn kênh calci (calcium channel blockers)

Trang 46

 Celecoxib: NSAIDs ức chế chọn lọc COX-2

Trang 47

• Trạng thái và độ ổn định của các dạng thuốc

• Tương kị thuốc tiêm và dung môi

• Tương kị, tương hợp giữa các thuốc dùng đồng thời

• Các dạng bào chế và cách sử dụng

Hóa lý – Bào chế cơ bản

Trang 48

Ví dụ 1: Cách dùng và bảo quản một số thuốc tiêm – Khoa Dược – BV Nhân Dân 115

Trang 49

Ví dụ 2: Bảng tương hợp các thuốc tiêm thường dùng – Khoa Dược – BV Nhi Đồng 1

Trang 50

Viên bao tan ở ruột

Ví dụ 3: Một số dạng bào chế đặc biệt cần lưu ý khi sử dụng

Thuốc đạn

Thuốc khí dung

Viên phóng thích kéo dài

Trang 51

• Kiến thức giải phẫu cơ bản về các cơ quan trong

cơ thể

• Các quá trình sinh lý cơ bản

• Các thay đổi sinh lý trong bệnh lý

Giải phẫu – Sinh lý – Sinh lý bệnh

Trang 52

Ví dụ 1: Sinh lý hệ thống Renin – Angiotensin – Aldosterone và

các nhóm thuốc liên quan

• Thuốc ức chế men chuyển angiotensin (ACEi)

• Thuốc chẹn thụ thể angiotensin (ARB)

• Thuốc ức chế renin (Aliskiren)

Trang 53

Ví dụ 2: Sinh lý tiết cortisol của tuyến thượng thận và thời

điểm dùng các thuốc corticosteroid hợp lý

Thời điểm dùng thuốc

hợp lýHạn chế sự ức chế

trục HPA

Trang 54

• Các kiến thức cơ bản về enzyme và tác dụng sinh học

• Hóa sinh các cơ quan – hệ thống trong cơ thể (hóa sinh gan, hóa sinh thận, hóa sinh máu,…)

• Các thông số xét nghiệm cận lâm sàng

Hóa sinh học

Trang 55

Ví dụ 1: Enzyme là đích tác động của nhiều thuốc

Hóa sinh học

Trang 56

Ví dụ 2: Một bảng xét nghiệm các thông số nước tiểu

Hóa sinh học

Þ Đọc được các

thông số xét nghiệm

Þ Đánh giá độ nặng và diễn tiến của

bệnh thông qua các thông số xét nghiệm

Trang 57

• Các quá trình đáp ứng miễn dịch cơ bản

• Các loại phản ứng dị ứng

• Các kiến thức về kháng thể, vaccine

• Thuốc sinh học (các kháng thể đơn dòng)

Miễn dịch học

Trang 58

Ví dụ 1: Phân loại phản ứng

dị ứng thuốc

Thử phản ứng của cơ thểtrước khi dùng thuốc

Miễn dịch học

Trang 60

• Các vi sinh vật, ký sinh trùng gây bệnh thường gặp

• Các đặc điểm bệnh lý do các vi sinh vật, ký sinh trùng gây ra

• Các kháng sinh, các thuốc điều trị ký sinh trùng

• Kỹ thuật kháng sinh đồ trong lựa chọn kháng sinh

Vi sinh – Ký sinh trùng

Trang 61

P.aeruginosa trên thạch

Meuller Hinton

Thực trạng P.aeruginosa

kháng đa thuốc

Ví dụ 1: P.aeruginosa – tác nhân hàng đầu trong nhiễm trùng

bệnh viện và tình trạng đa kháng thuốc hiện nay

Trang 62

Ví dụ 2: Các thuốc điều trị kí sinh trùng và giải Nobel 2015

Avermectin Artemisinin

Trang 63

Hai khối kiến thức quan trọng nhất

Trang 65

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Bộ Y tế (2006) Dược lâm sàng, NXB Y học.

2 Rick Ng (2015) Drugs: From Discovery to Approval 3e.

3 Trương Văn Tuấn (2014), Quá trình phát triển Dược lâm sàng tại

VN (báo cáo).

4 Trương Văn Tuấn (2013), Nhìn lại hội nghị Dược lâm sàng Châu Á

(báo cáo).

5 Lê Bá Hải (2015), Dược lâm sàng tại Bệnh viện VN: Khảo sát về

những dịch vụ đang được triển khai của dược lâm sàng và cơ hội phát triển (báo cáo).

6 Nguyễn Thị Hồng Thủy (2015), Chia sẻ kinh nghiệm triển khai hoạt

động DLS tại BV Bạch Mai (báo cáo).

7 Đặng Thị Thuận Thảo (2013), Mô hình dược sĩ lâm sàng đi buồng

bệnh tại bệnh viện Từ Dũ (báo cáo).

8 Trần Ngân Hà, Nguyễn Hoàng Anh (2015) Tổng kết công tác báo

cáo ADR 3 tháng đầu năm 2015 Tạp chí Cảnh giác dược, số

2/2015

9 Và các thông tin từ internet…

Định dạng
Số trang	65
Dung lượng	8,03 MB

Tài liệu tham khảo	Loại	Chi tiết
1. Bộ Y tế (2006). Dược lâm sàng, NXB Y học	Khác
2. Rick Ng (2015). Drugs: From Discovery to Approval 3e	Khác
3. Trương Văn Tuấn (2014), Quá trình phát triển Dược lâm sàng tại VN (báo cáo)	Khác
4. Trương Văn Tuấn (2013), Nhìn lại hội nghị Dược lâm sàng Châu Á (báo cáo)	Khác
5. Lê Bá Hải (2015), Dược lâm sàng tại Bệnh viện VN: Khảo sát về những dịch vụ đang được triển khai của dược lâm sàng và cơ hội phát triển (báo cáo)	Khác