Tiểu luận tác chiến phòng không trong chiến tranh công nghệ cao

Do đó giới quân sự các nớc đã chớp thời cơ và nhanh chóng ứng dụng khoa học và công nghệ cao vào nghiên cứu chế tạo, sản suất hàng loạt vũ khí, khí tài quân sự theo quan điểm của Mỹ và c

ịch sử thế giới đã cho thấy: một quốc gia hùng mạnh, phát triển ổn

định, có vị thế quan trọng trên thế giới là quốc gia trớc hết có nền quân sự hiện đại, vững chắc, “chính qui, tinh nhuệ” Vì lẽ đó mà Quân

sự đợc mọi quốc gia chăm lo xây dựng Đặc biệt trong điều kiện xã hội chủ nghĩa việc đề ra chiến lợc phát triển kỹ thuật quốc phòng tốt có ý nghĩa quyết định đối với việc phát huy đầy đủ của khoa học kỹ thuật trong công cuộc hiện đại hoá quốc phòng đối với việc nâng cao sức mạnh tổng hợp quốc gia và tăng cờng thực hiện cạnh tranh cục diện chiến lợc thế giới

L

Hiện nay không một quốc gia nào không nhận thức đợc vai trò then chốt của khoa học kỹ thuật đối với sự phát triển kinh tế xã hội, củng cố quốc phòng và an ninh quốc gia Trong đà phát triển khoa học kỹ thuật phát triển ngày nay và những thành tựu của nó có rất nhiều tác động đến kỹ thuật quân sự đặc biệt là loại vũ khí có ứng dụng công nghệ cao nh tên lửa Tomahoc, máy bay tàng hình, vũ khí tinh khôn Vì rằng vũ khí công nghệ cao loại vũ khí đợc nghiên cứu thiết kế chế tạo dựa trên những thành tựu của cuộc cách mạng khoa học và công nghệ hiện đại có sự nhảy vọt về chất lợng, tính năng, kỹ chiến thuật Do đó giới quân sự các nớc đã chớp thời cơ

và nhanh chóng ứng dụng khoa học và công nghệ cao vào nghiên cứu chế tạo, sản suất hàng loạt vũ khí, khí tài quân sự theo quan điểm của Mỹ và các nớc phơng đông thì các phơng tiện tấn công đờng không là phơng tiện chủ yếu của cuộc chiến tranh và nó giữ vai trò quyết định để đạt đợc các mục tiêu của chiến tranh Do tính năng độc đáo hơn hẳn các các phơng tiện khác, các cờng quốc quân sự ngày càng tăng cờng đầu t để ứng dụng công nghệ cao để xây dựng và hoàn thiện các phơng tiện tác chiến đờng không

Ngày nay mạng máy tính phát triển cũng là chiến trờng nóng bỏng,

đó là nơi xảy ra cuộc chiến bất kể ngày cũng nh đêm Các hacker luôn luôn tìm mọi cách xâm nhập vào mạng máy tính quân sự hoặc dân sự để ăn cắp tài liệu, phá huỷ hay làm tê liệt hệ thống mạng máy tính, làm sai lệch các thông tin… Hàng loạt các vụ đánh cắp thông tin hoặc gây rối phá huỷ bằng các loại virus luôn xảy ra hàng giờ, hàng ngày trên mạng làm thiệt hại rất lớn đến kinh tế Theo thống kê số vụ tấn công vào mạng máy tính của bộ quốc phòng Mỹ tăng từ 22500 vụ trong năm 1999 lên 24500 vụ vào năm

2000 Các cuộc chiến tranh trong tơng lai có xu hớng là các cuộc chiến tranh mạng, các thông tin quân sự bị đánh cắp có thể là bí mật quân sự, nó

sẽ làm ảnh hởng rất lớn tới cục diện chiến tranh

Trong tác chiến phòng không KHKT có tác động rất lớn, nhờ có KHKT mà tác chiến phòng không trở thành yếu tố quyết định cục diện chiến tranh Từ xa con ngời đã thấy tiến công từ trên cao xuống đối phơng rất có hiệu quả, KHKT và công nghệ phát triển tạo ra những loại vũ khí và phơng tiện tiến công đờng không hiện đại hoạt động rất có hiệu quả Thực

tế cho thấy trong chiến tranh Việt Nam cũng nh trong các cuộc chiến tranh gần đây quân đội Mỹ sử dụng chủ yếu là các phơng tiện tiến công đờng không nh máy bay, tên lửa, bom, hệ thống ra đa…hiện đại làm cho đối

ph-ơng suy yếu, sau đó mới bắt đầu đa bộ binh vào chiếm đóng Việc sử dụng các phơng tiện tiến công đờng không cùng các phơng tiện trinh sát hiện đại

từ mặt đất, trên không hay trong vũ trụ làm thay đổi cơ bản t tởng, quan

điểm tiến hành chiến tranh xâm lợc của các nớc đế quốc Không gian chiến trờng đợc mở rộng, gần nh không có sự phân biệt hậu phơng và tiền tuyến, tiến công đờng không với hoả lực mạnh chính xác đã trở thành phơng thức tác chiến chủ yếu trong quá trình chiến tranh

Trong giai đoạn cuối của cuộc chiến tranh thế giới lần thứ hai thảm hoạ bom nguyên tử mà mỹ ném xuống Hidroxima và Nagaxaki ở Nhật Bản

đã cho thấy sức mạnh của vũ khí công nghệ cao đặc biệt là bom nguyên tử

Sau chiến tranh cùng với sự phát triển của cuộc cách mạng khoa học

kỹ thuật và công nghệ cao, các phơng tiện tấn công đờng không cũng đợc phát triển nhanh chóng, trong đó chiến tranh ở Việt Nam là một điểm mốc quan trọng Mở màn cuộc chiến tranh phá hoại miền bắc Việt Nam đế quốc

Mỹ tuyên bố đem tiềm lực khoa học kỹ thuật quân sự hiện đại nhất nhằm

đ-a Việt Nđ-am về thời kỳ đồ đá Các phơng tiện tác chiến đờng không hiện đại

nh máy bay ném bom chiến lợc tầm xa B52 tên la tự dẫn chống Ra đa Sơ rai, máy bay tiêm kích cánh cụp cánh xoè F 111 máy bay trinh sát bằng ra

đa tầm xa E - 2A bom điều khiển bằng lare lần đầu tiên Mỹ sử dụng ở Việt Nam Trong chiến tranh vùng Vịnh (1991) các phơng tiện tác chiến đ-ờng không hiện đại nh máy bay tàng hình F117A các tên lửa điển hình là tên lửa Tomahoc và bom đạn tự dẫn bằng laze, rađa, hồng ngoại, vô tuyến truyền hình báo trí gọi là vũ khí “tinh khôn” đã trở thành một nhân tố nổi bật để giành chiến thắng một cách nhanh chóng (42 ngày) với thơng ít

đến một cách kinh ngạc (147 ngời) trong khi 58148 ngời Mỹ đã chết trong chiến tranh Việt Nam Nếu nh trong các cuộc chiến tranh trớc đây, đặc biệt

là ở Việt Nam, ngời ta còn tranh cãi về hiệu quả và vai trò to lớn của các phơng tiện tác chiến đờng không thì đến nay, sau chiến tranh vùng Vịnh ít ngời có thể phủ nhận hiệu quả vai trò của vũ khí công nghệ cao Điều này càng đợc khẳng định qua cuộc chiến tranh Nam T vừa qua vừa qua Mỹ và Natô dùng phơng thức “đánh không trực tiếp tiếp xúc, đánh bằng vũ khí tự dẫn chính xác tầm xa”, mục tiêu chiến lợc do Mỹ cầm đầu của phơng thức

này là: Xây dựng hệ thống lực lợng chiến lợc liên hợp do mỹ đứng đầu, thủ

đoạn chiến lợc là giành quyền kiểm soát trên không, lấy không trung kiểm soát mặt đất chấp nhận những điều kiện do mỹ đặt ra với những tổn thất về sinh mạng lính mỹ là thấp nhất do đó không có ngời lính Mỹ nào phải hi sinh Đây cũng là một điều thành công của Mỹ vì trớc đây nhân dân Mỹ kịch liệt phản đối chiến tranh Việt Nam một phần là do lính mỹ hi sinh quá nhiều còn trong hai cuộc chiến gần đây ( Irac , Nam T ) phần lớn nhân dân ủng hộ vì nó không gây thiệt hại về sinh mạng mặt khác Mỹ lại đạt đợc mục đích của mình về chính trị Qua đó ngời ta hình dung một cuộc chiến tranh trong tơng lai sẽ là cuộc chiến tranh của các phơng tiện tác chiến đ-ờng không hiện đại Trong đó các phơng tiện tác chiến đđ-ờng không chủ yếu

là máy bay, tên lửa cùng với bom đạn và các loại vũ khí lợi hại nhất, có sức mạnh hoả lựclớn, tầm tác chiến xa, sức cơ động cao, linh hoạt, bất ngờ Nó

có thể tiến công bằng hoả lực đờng không Tớc và sâu trong lãnh thổ đối

ph-ơng sau đó đổ bộ lục quân vào Nh vậy các biện pháp hoạt động nhằm quản

lý, bảo vệ an toàn vùng trời tổ quốc, phát hiện những dấu hiệu tiến công đ-ờng không của địch để kịp thời đánh trả và phòng tránh là cực kỳ quan trọng Đó là nhiệm vụ của lực lợng phòng không theo tổ chức và nhiệm vụ

có :

- Phòng không quốc gia

- Phòng không lục quân

- Phòng không hải quân

- Phòng không địa phơng

- Phòng không nhân dân Trong cuộc chiến tranh phơng tiện tác chiến đờng không của địch đóng vai trò bị động còn lực lợng phòng không đóng vai trò chủ động Tuy đóng vai trò bị động nhng phơng tiện tác chiến đờng không ngày càng hiện đại do đó lực lợng phòng không cũng phải đợc nâng cao về trình độ kỹ thuật trang bị

đầy đủ vũ khí để chống trả: Việt Nam là nớc đang phát triển chúng ta hoàn toàn có khả năng, có ý tởng để chống trả các phơng tiện tác chiến đờng không hiện đại của địch nhng không có cơ sở vật chất kỹ thuật đầy đủ nên cha làm đợc Nhng bù lại phơng pháp tác chiến của ta ngày càng đợc hoàn

thiện và không ngừng đổi mới sao cho phù hợp với cuộc chiến tranh (phù hợp với các phơng tiện đờng không ngày càng hiện đại của địch)

Từ xa xa tới nay sự phát triển của vũ khí trong từng giai đoạn, bao giờ cũng gặp phải những giới hạn tất yếu về khoa học công nghệ bển tiến công khi nghiên cứu chế tạo một loại vũ khí nào đó biết rất rõ những hạn chế của nó và nỗ lực tích cực khắc phục để tạo ra loại vũ khí mới hoàn thiện hơn Ngợc lại bên phòng thủ cũng biết khai thác những giới hạn đó để tạo

ra các biện pháp phòng chống thích hợp Không những thế bên phòng thủ còn phải nghiên cứu để dự báo trớc các hệ vũ khí mới với những hạn chế tiềm tàng trong đó để chuẩn bị sẵn sàng các bịên pháp đối phó Trong chiến tranh vùng Vịnh phơng tiện tác chiến đờng không công nghệ cao cũng bộc

lộ khá nhiều nhợc điểm: Tên lửa Tomahoc do bay chậm, độ cao thấp, lại bay thành từng tốp do đó sẽ bị hoả lực phòng không tầm thấp bắn rơi Máy bay tàng hình F117A khó bị phát hiện với cả máy bay của ta nên thờng phải hoạt động đơn độc một dấu hiệu dễ nhận biết Hơn na do không đợc trang

bị Rađa nó phải hoạt động ở độ cao khá thấp nhờ hệ thống đờng laze và bay theo hành lang cố định nh “ một tên lửa hành có ngời lái ” Nh vậy các

ph-ơng tiện tác chiến đờng không hiện đại cũng bộc lộ khá nhiều yếu điểm có thể khai thác đợc

Ngày nay, khi nhắc tới chiến tranh ai cũng biết đó là những cuộc chiến tranh công nghệ cao Chiến tranh công nghệ cao thực chất là cuộc chiến tranh KHKT hiện đại với vũ khí và phơng tiện chiến đấu tối tân, có khả năng tàng hình, hoả lực mạnh, khả năng sát thơng lớn, tấn công mục tiêu chính xác, hiệu suất tiêu diệt cao…Với vũ khí công nghệ cao cùng hệ thống khí tài trinh sát tiên tiến làm hạn chế thấp nhất những ảnh hởng của khí hậu và thời tiết, làm cho chiến trờng trở nên “trong suốt”, tác chiến diễn

ra gần nh không còn phân biệt ngày đêm KHKT phát triển ứng dụng vào trong quân sự làm số binh lính thiệt mạng của bên tiến hành chiến tranh ngày càng giảm Thực tế cho thấy số lính Mỹ thiệt mạng trong chiến tranh

ở Việt Nam là hơn 58000, đến chiến tranh vùng Vịnh là vài trăm và đến chiến chống khủng bố tại ápganixtan con số đó chỉ còn vài chục

Nh vậy nhiệm vụ của lực lợng phòng không và chúng ta là những sinh viên của đất nớc là phải ra sức học tập nâng cao trình độ, nắm bắt kịp thời những tiến bộ khoa học kỹ thuật, rèn luyện kỹ chiến thuật thành thục Triệt để khai thác sủ dụng khí tài hiện có, đồng thời cải tiến, nâng cấp hiện

đại hóa vũ khí trang bị Bằng các biện pháp kỹ - chiến thuật vũ khí phòng không công nghệ tơng đối thấp vẫn có phát huy tác dụng nếu đợc cải tiến ,nâng cấp kịp thời sử dụng một cách hợp lý Trong cuộc chiến tranh với Mỹ, Pháp chúng ta đã biến những cái không thể thành cái có thể, lấy vũ khí công nghệ thấp chống lại cac phơng tiện tác chiến đờng không hiện đại của

Mỹ Ngay từ những ngày đầu của cuộc kháng chiến thực dân Pháp ỷ vào sức mạnh đa những máy bay tham gia vào cuộc đua “Nền văn minh của nớc

đại Pháp” đi khai hoá các thuộc địa bằng cách đánh phá Việt Nam, Đi đôi với những biện pháp phòng và tránh, quân đội ta đã từng dùng súng trờng, súng máy thiết lập thành những trung đội, đại đội trực tiếp chiến đấu với các phơng tiện tác chiến đờng không hiện đại của mỹ và những chiếc máy bay hiện đại đầu tiện của Mỹ đã bị bắn rơi trên bầu trời Việt Nam Ngày 29/6/1946 quan và dân huyện Đức Hoà bắn rơi máy bay bằng súng bộ binh Ngày 16/8/1946 đồng chí Nguyễn Vĩnh Thờng cán bộ bộ đội địa phơng tỉnh Vĩnh Trà đã bắn rới một máy bay trinh sát pote bằng súng trung liên và rất nhiều máy bay đã bị bắn rơi Chúng ta đã tận dụng những khẩu súng của

địch để thiết lập thành tổ săn bắn máy bay bằng súng trơngf và tiểu liên, trung liên, đại liên và kết hợp với các phơng tiện hiện có để đánh địch

nh “ mìn tự tạo” và những quả không lôi gây cho giặc lái địch hoang mang

lo sợ không cho máy bay bay sà xuống thấp, lúc đó phơng tiện tác chiến đ-ờng không của ta cha mạnh Sự xuất hiện của pháo cao xạ đã đánh dấu một bớc ngoặt lịch sử trong thế trận chiến tranh nhân dân Trải qua 2 cuộc kháng chiến chống pháp và chống Mỹ, pháo phòng không đã khẳng định vai trò của mình nhằm làm chủ vùng trời của tổ quốc, khống chế đợc hoạt

động của không quân vốn là chỗ mạnh của địch Trong chiến dịch Điện Biên Phủ Mỹ, Pháp tơng đã thắng lợi khi cho máy bay B52 là máy bay hiện

đại nhất lúc bấy giờ, là pháo đài bay kiên cố vào chiến đấu Sở dĩ địch có niềm tin tuyệt đối vào thắng lợi của vậy, vì chúng khẳng định không có một loại vũ khí nào của Việt Nam có thể bắn rơi B52, và coi việc đánh phá miền bắc là những cuộc “dạo chơi nhàn hạ trên xứ sở nhiệt đới ” và xét về mặt khách quan thì lực lợng phòng không của ta đợc trang bị những vũ khí nh tên lửa nh Sam2, Máy bay Mig không hiện đại bằng của địch, hơn nửa lực lợng phòng không của ta mới đợc thành lập (1951) do đó sẽ không đánh thắng đợc Nhng bằng những kinh nghiệm thực tiễn đánh B52 lực lợng phòng không của ta đã cho cuộc dạo chơi trở thành những phút bay trên bờ vực thẳm, ta đã bắn rơi tại chỗ nhiều máy bay địch, hạn chế hoạt động của chúng, chi viện đắc lực cho bộ binh, pháo binh chiến đấu thu hẹp vùng trời cắt đứt tiếp tế đờng không của địch, tác chiến bảo vệ giao thông vận tải

và hậu phơng chiến dịch là những trang sử oanh liệt của bộ đội phòng không việt nam trong chiến dịch đông xuân 1953 - 1954 và đặc biệt trong chiến dịch Điện Biên Phủ Nh vậy lực lợng phòng không của ta đã dùng những vũ khí không thể bắn rơi đợc B52 quan điểm của Mỹ để bắn hạ B52

và nhiều máy bay hiện đại khác với thành tích bắn rơi 34 máy bay B52 trong tổng số 4184 máy bay Mỹ, lực lợng phòng không của ta đã đập tan

đ-ợc các phơng tiện tấn công đờng không hiện đại và các kế hoạch, các chiến dịch nhằm khống chế phong toả ý tởng thốn nhất đất nớc của nhân dân ta Sau thất bại ở Việt Nam Mỹ đem quân đánh Irac, Nam T với những vũ khí hiện đại hơn nhng vẫn bị quân Irac đánh trả Irac đã từng dùng súng bộ binh bắn rơi máy bay Tonado rất hiện đại của liên quân khi chúng xà xuống ném bom chùm để phá đờng bay của Irac Bên cạnh thành tích dùng vũ khí tầm thấp đánh tên lửa có cánh Irac còn bắn rơi một trong hai chiếc máy bay chỉ huy báo động sớm (AWACS) E-8A trị giá hàng tỉ đô la làm cho mỹ hết sức

lo ngại Nam T rút kinh nghiệm từ cuộc chiến tranh Irac nên đã đánh rơi

đ-ợc máy bay tàng hình F117A của Mỹ Qua đó ta thấy vũ khí dù có hiện đại

đến mấy nhng vẫn có sơ hở, với ý trí đoàn kết quyết tâm, phát huy sức mạnh tổng hợp toàn dân nghiên cứu nắm vững phơng tiện tác chiến đờng không của địch để đề ra cách đánh hợp lý thì nhất định sẽ chiến thắng Trong các cuộc chiến để bắn rơi máy bay của địch, ngoài việc sử dụng pháo phòng không ta còn dùng đến hệ thống tên lửa phòng không có điều khiển

Bộ đội tên lửa phòng không không có khả năng chiến đấu nhng lại có hoả lực mạnh, hiệu quả cao

+ có khả năg tiêu diệt mục tiêu trên khong ở độ cao 20 m đến 30 km

+ có khả năng cơ động hoả lực mạnh

khi máy bay của địch bay vào trận địa của ta thì trớc tiên sẽ gặp phải màn

đạn do pháo phòng không của bộ độ ta bắn lên Nếu máy bay của địch đi vào màn đạn này thì rất nguy hiểm vì ta bắn thành từng tầng, lớp lớp đạn xen kẽ nhau nên xác suất chúng mục tiêu là rất cao Do đó máy bay địch đã nâng độ cao để nâng cao tầm bắn của ppk, lúc này tên lửa của ta sẽ bắn lên

Nh vậy dù bay ở độ cao nào thì máy bay địch vẫn gặp phải lực lợng phòng không của ta bắn trả quyết liệt Việc xuất hiện tên lửa đất đối không (SAM)

đã đánh dấu bớc đầu sự thay đổi cơ bẳn trong sự đọ sức giữa tiến công đờng không và lực lợng phòng không Những ngời Xô Viết thừa nhận có ba giai

đoạn trong các cuộc hoạt động của phòng không bắc việt nam Từ tháng bảy năm 1965 đến giữa năm 1966 khi số lợng tên lửa đất còn ít thì tên lửa chủ yếu đợc sử dụng ở những trận điạ phục kích dọc theo đờng bay đã đợc

dự tính trớc của máy bay tiến công Khi số lợng đất đối không đã tăng lên nhiều thì các hoạt động phòng không bớc vào giai đoạn hai bảo vệ tại chỗ các mục tiêu quan trọng nhất trên mặt đất, giai đoạn 3 xảy ra vào những năm 1970, khi lực lợng đất đối không ngày càng lớn mạnh làm cho Việt Nam có thể bảo vệ vững chắc các mục tiêu quan trọng Viêc sử dụng rộng rãi tên lửa đất đối không đã nhanh chóng làm tăng thêm chi phí và sự phức tạp cho hoạt động không quân mỹ ở miền Bắc Các lực lợng không quân mỹ

đã thực hiện các hoạt động theo thể đội từng tốp nhỏ, giảm bớt lực lợng

đánh phá các mục tiêu chủ yếu và tăng thêm các tốp yểm trợ để chế áp phòng không ở mặt đất.Trớc khi máy bay bắn phá tới khu vực mục tiêu thì

mỹ cho máy bay F105S bay trớc để giăng bẫy nhử các trận địa tên lửa bắn lên Lúc đó F105 mới phóng tên lửa Shrise hoặc tên lửa chống rada standard tiêu diệt các đơn vị Sam2 Tiếp theo đợt phóng tên lửa chống rada tiến công bằng không quân thông thờng Trong cuộc chiến tranh hiệu lực của Sam2 liên tục suy giảm bởi những biện pháp chống đối vô tuyến điện tử (ECM) Nh vậy xét toàn bộ cuộc chiến tranh không quân ở miền Bắc, số máy bay chiến đấu và ném bom thuộc các lực lợng không quân mỹ tổn thất

do pháo phòng không nhiều hơn tên lửa đất đối không đến 2 lần Nh vậy tên lửa mà ta sử dụng đã không thể hiện là 1 vũ khí chiến lợc trong cuộc đấu tranh chống Mỹ, ngợc lại đối với giới quân sự thế giới tên lửa đã trở thành 1 lực lợng đột kích quan trọng trong thành phần các phơng tiện tác chiến đ-ờng không, tên lửa ngày nay cơ bản đã khắc phục đợc những hạn chế mà máy bay khó vợt qua tên lửa và máy bay 2 loại vũ khí này hỗ trợ cho nhau tạo thành sức mạnh thực sự của lltcdk Do đó tên lửa ngày càng đợc trang

bị nhiều và đợc ứng dụng nhiều trong kỹ thuật hiện đại nhất Chiến tranh vùng vịnh năm 1991 Irac đã sử dụng tên lửa đờng đạo so với các biến thế cải tiến để tiến công các mục tiêu trên đất Israel và Arapxeut gây thiệt hại nghiêm tọng về ngời và của cho mỹ và liên quân còn mỹ dùng tên lửa tomahoc BGM109C tiến công Irac với xác suât trúng đich 90% Sự phát triển nhanh chóng của của các ngành kỹ thuật tiên tiến đặc biệt là kỹ thuật

điện tử, công nghệ thông tin đã cho phép chế tạo những thiết bị dẫn đờng đủ nhỏ, đây là các loại tên lửa bom, đạn, pháo điều khiển chính xác có khả năng tự tìm mục tiêu đã chọn không cần đén bất cứ sự can thiệp nào của bên ngoài Hơn nữa, do kết hợp nhiều phơng thức dẫn (rada, hồng ngoại) chúng có khả năng hoạt động trong mọi thời tiết với xác suất trúng đích cao

và có thể phóng từ ngoài tầm hoả lực phòng thủ trực tiếp của đối phơng Vũ khí này lần đầu tiên Mỹ sử dụng năm 1984 tại Libi đó là tên lửa chống rada tốc độ cao (HARM) tên lửa chiến thuật TLAM Hiện nay mỹ đang triển khai chơng trình tên lửa tàng hình AGM-137 đây là điều lo lăng đối với các nớc trên thế giới.Trớc sự phát triển về khả năng chiến đấu nh vũ bão của các loại tên lửa trê thế giới do liên xô cung cấp từ những năm 1980 đã quá thời hạn sử dụng, chúng ta cha có đủ khả năng để trang bị các loại tên lửa kỹ thuật cao vì giá thành của nó rất cao Tơng lai, nếu xảy ra chiến tranh thì không kích của địch sẽ có qui mô, tính chất cờng độ và mức độ tàn phá lớn hơn so với ở Nam T Trong khi đó khả năng đánh trả của ta còn hạn chế so với trong khu vực cũng nh trên thế giới Do vậy vấn đề phòng chống, đánh trả không quân của địch là một vấn đề rất cấp thiết trong tổ chức phòng thủ quốc gia (vì địch có vũ khí công nghệ cao) Để phòng tránh có hiệu quả cân giải quyết các vấn đề chính sau:

- công sự nguỵ tang nghi binh

- cơ động

- sơ tán và nhanh chóng khắc phục hậu quả của các cuộc không kích

Ta cần phải học thêm những kinh nghiệm về khả năg nguỵ trang trong cuộc chiến tranh Nam T Mỹ đã sử dụng trinh sát đờng không vũ trụ để cung cấp cho lực lợng liên quân những thông tin những hình ảnh về mục tiêu chiến lợc, các mục tiêu chiến lợc quan trọng trên chiến trờng, trong các khu vực tác chiến, vì vậy yếu tố bí mật bất ngờ có vai trò rất quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả chiến đấu cuả bên tiến công Rút kinh nghiệm trong chiến tranh vùng Vịnh, hệ thống phòng không của Irac bộc lộ quá sớm dễ

bị đối phơng tiêu diệt, Nam T đã vận dụng chiến thuật “ nguỵ trang tiến công ” trong 2 đợt không tập trớc Nam T đã cất giấu hệ thống phòng thủ chủ lực điều khiển bằng Rada sau đó chờ thời cơ bất thần tiến công, nhờ đó

mà họ đã bảo toàn lực lợng phòng không chủ lực, tận dụng cá loại tên lửa

phòng không tầm gần tự hành, xe kéo pháo, pháo phòng không với u điểm

là cơ động linh hoạt, khả năng chống bức xạ tốt không sợ bị đối phơng gây nhiễu điện tử do không dùng rada nên dẽ dàng tiến công đánh trả đợt không tập của Na Tô Bằng việc nguỵ trang, thay đổi mô hình đờng bay dự kiến của tên lửa Tomahoc của Mỹ, Nam T đã làm mất khả năng định vị tìm mục tiêu của tên lửa Nam T đã làm ra hàng loạt các mô hình máy bay, xe tăng giả đặt ở khắp mọi nơi nên đã làm hao tổn rất nhiều tên lửa, bom đạn của

Mỹ và Na Tô Đi đôi với tích cực chủ động phòng tránh, tích cực đánh trả cần đẩy mạnh công tác phòng không nhân dân Tổ chức hệ thống phòng không rộng khắp hoàn chỉnh ở từng khu vực cũng nh ở phạm vi cả nớc.Vấn

đề này Nam T đã không làm đợc nên khi phi công Mỹ nhảy dù xuống địa phận Nam T thì không có một lực lợng nào của Nam T ra bắt cả do đó Mỹ

đã tổ chức cứu thoát đợc và việc cứu thoát này đợc truyền hình trực tiếp cho toàn dân Nam T xem Từ hai cuộc chiến tranh đó ta rút ra đợc những u nhợc

điểm của từng nớc để học tập và khắc phục có hiệu quả Trong giai đoạn hiện nay những nhiệm vụ cốt yếu của ngời Việt Nam là tích cực chủ động phát triển tiềm lực khoa học và công nghệ để chống lại vũ khí công nghệ cao của địch ta phải không ngừng nâng cao khả năng chiến đấu của mình, cải tiến và nâng cấp vũ khí theo hớng số hoá, tự động hoá các khâu điều khiển làm cho vũ khí trở lên đa năng hơn diều này phụ thuộc vào “ trí tuệ ngời Việt Nam ”Hiện nay Mỹ là nớc có vệ tinh trinh sát (vtts) đờng không

vũ trụ Theo liên hợp quốc hiện nay vẫn cha công nhận chủ quyền của mọi quốc gia về không gian vũ trụ nên Mỹ đã, Na Tô và các cờng quốc về công nghệ vũ trụ đợc phép quan sát mọi hoạt động của bất kỳ quốc gia nào trên thế giới Nếu nớc ta có thể nghiên cứu chế tạo ra 1 loại chất hoá học hoặc vật liệu có khả năng “che mắt” đợc vệ tinh trinh sát này là tốt nhất Khi đó mọi căn cứ hoạt động của ta có thể đợc giữ bí mật Trong những điều kiện

cụ thể yếu tố bí mật bất ngờ hết sức quan trọng quyết định thắng bại của trận đánh Do đó nhiệm vụ của sinh viên cũng nh mọi ngời Việt Nam là cần phải nâng cao hiểu biết về khoa học để nâng cao khả năng chống đỡ lại các vệ tinh trinh sát này

Trên đây ta đã thấy đợc một cách tổng quan vai trò của tác chiến phòng không thông qua các cuộc chiến tranh đợc xem là chiến tranh công nghệ cao Bây giờ ta xem cụ thể vai trò của tác chiến phòng không thông qua một số phơng tiện tác chiến đờng không.trớc tiên phải kể đến khả năng hoạt động của tên lửa phòng không Tên lửa đóng vai trò đặc biệt quan

trọng trong phơng tiện tác chiến đờng không Vì các hệ thống báo động cảnh giới, hoả lực phòng không ngày càng đợc hoàn thiện, các chiến dịch tiến công bằng không quân ngày càng có nguy cơ tổn thất lớn Tính bất ngờ của đòn tiến công bị hạn chế, nên hiệu quả của đột kích không cao để đạt

đợc hiệu quả cao, cần phải khống chế điện tử một cách tuyệt đối, làm tê liệt

hệ thống báo động cảnh giới phòng không của đối phơng bắng vệ tinh trinh sát, máy bay chỉ huy báo động trên không, mạng rađa trên bộ và trên biển… mặt khác, phải có u thế áp đảo trên không (Nh không quân lliên quân trong chiến dịch “bão táp xa mạc”) để đạt đợc hai điều kiện trên(thực tế là dành quyền khống chế trên không), đối với không quân nhiều nớc, thì đây là điều mong muốn Trong thành phần các phơng tiện tác chiến đờng không, tên lửa ngày nay, cơ bản đã khắc phục đợc những hạn chế mà máy bay khó có

thể vợt qua Tên lửa và mày bay, hai loại vũ khí này hỗ trợ cho nhau, tạo thành sức mạnh thực sự của các lực lợng tiến công đờng không Tên lửa ngày nay, dù còn bị hệ thống phòng không gây khó khăn, nhng nếu tiến công bất ngờ với cờng độ cao, mật độ lớn có thể tiêu diệt đợc mục tiêu quan trọng nằm sâu trong lãnh thổ đối phơng(nh các sân bay, sở chỉ huy, hệ thống phòng không …) khiến đối phơng mất quyền khống chế trên không, tạo điều kiện thuận lợi cho đòn tập kích tiếp theo bằng máy bay Ngày nay tên lửa trở thành một trong những loại vũ khí kỹ thuật cao đợc chuyên gia quân sự các nớc đặc biệt coi trọng và đợc phổ biến rộng rãi vì nó có những

điểm mạnh trong hoạt động tác chiến nh: Đa dạng linh hoạt: tên lửa có thể phóng đi từ bệ phóng cố định, hàm ngầm, cơ động trên xe cơ giới, tàu nổi, tàu ngầm và máy bay Nó có thể mang đầu đạn hạt nhân, hoá học hoặc thông thờng, thích hợp cho việc thực hiện các nhiệm vụ khác nhau Vì vậy

nó đợc sử dụng trong hầu hết các quân, binh chủng. Độ chính xác cao, thích

hợp cho việc tiến công nhiêù loại mục tiêu: kỹ thuật không phức tạp so với máy bay Những máy bay cỡ nhỏ hoặc không ngời lái nếu lắp thêm thuốc

nổ và thiết bị điều khiển vô tuyến hay bộ chơng trình là có thể thành một quả tên lửa có cánh. Diện phản xạ máy bay nhỏ: khả năng vợt qua hệ thống

phòng không đối phơng tơng đối cao Trang bị tên lửa trở thành biện pháp phát triển lực lợng trên không Thực tiễn chiến tranh từ những năm 60 trở lại đây, tên lửa là bộ phận cấu thành lực lợng tiến công đờng khôngcủa nhiều nớc Theo đó, với một cơ sở kinh tế, ký thuật có hạn vẫn có thể xây dựng đợc một thực lực quân sự mạnh, có thể tiến công uy hiếp đối phơng từ

cự ly hàng trăm, hàng nghìn km. Tên lửa đợc sử dụng linh hoạt theo nhiệm

vụ: khi tiến công mục tiêu điểm, thông thờng sử dụng 1-2 quả, nhiều nhất là 3-4 qủa Khi tiến công mục tiêu diện, thờng phóng loạt, thực hiện đột kích kiểu “phẫu thuật” hoặc đột kích liên tục Kiểu loại tên lửa khác nhau thì chiến thuật tấn công của chúng cũng khác nhau Với những u điểm nh trên, chúng ta có thể thấy: tên lửa đã trở thành một lực lợng đột kích quan trọng, với chiến thuật sử dụng đa dạng Trớc sự phát triển không ngừng, tên lửa ngày càng đợc trang bị nhiều và tình hình thay đổi chắc sẽ xuất hiện thêm những phơng thức tác chiến mới

Một trong những thành tựu khoa học kỹ thuật vĩ đại nhất trong thời

đại ngày nay đó là Rađa Rađa có thể phát hiện ra máy bay ở cự ly rất xa trong bất kỳ điều kiện thời tiết nào, tính toán đợc tốc độ, hớng bay và các

đặc điểm của máy bay để chỉ thị cho các đơn vị hỏa lực có thể bám sát và tiêu diệt Sau chiến tranh thế giới lần thứ hai, kỹ thuật tên lửa và vũ khí tiến công hàng không ngày càng phát triển thì vai trò của Rađa ngày càng trở nên quan trọng Trong cuộc chiến tranh ở Việt Nam, khi đế quốc Mỹ mở cuộc chiến tranh phá hoại bằng không quân và hải quân ra miền Bắc nớc ta, ngày 15/8/1964 bộ đội Rađa phòng không đã cảnh giác cao phát hiện máy bay đich từ xa đảm bảo cho các đơn vị hoả lực đánh thắng máy bay phản lực Mỹ Ngày 18/12/1972 đại đội 45 cùng với đại đội 16 trung đoàn Rađa

291, đã phát hiện B52 sớm, báo về trung tâm trớc khi B52 vào đánh Hà nội

35 phút Tuy cha chế tạo đợc Rađa ngng ngời Việt Nam với trí thông minh

và lòng yêu nớc đã biết khai thác sử dụng và phát huy tính năng, làm chủ

đ-ợc các đài Rađa đđ-ợc trang bị khiến kẻ thù bất ngờ bị động Kỹ thuật Rađa phát triển rất nhanh chóng Lúc đầu là các Rađa sóng mét, tiếp theo là các

Rađa sóng dm và cm Cự ly lúc đầu là 70-80km đã nâng lên 250km Sự phát triển của khoa học, công nghệ vi điện tử và máy tính đã tạo ra tiềnđề mới cho sự phát triển của Rađa những Rađa mới nhất hiện nay trên thế giới có những tính năng cực kỳ u việt: cự ly phát hiện xa, độ phân giải mục tiêu cao, thiết bị gọn nhẹ, hệ thống xử lý tín hiệu và hiển thị số, nhiều khâu xử

lý tín hiệu đợc tự động hoá rất thuận tiện cho ngời sử dụng

Trong chiến tranh công nghệ cao không thể không nhắc tới vai trò quan trọng của tác chiến điện tử Sử dụng sức mạnh tác chiến điện tử để khống chế phổ tần số làm việc của các phơng tiện chỉ huy, điều khiển vũ khí phòng không của đối phơng, chuẩn bị môi trờng cho cho các đòn tấn công hoả lực là đặc trng tác chiến đờng không hiện đai cuả Mỹ

Tác chiến điện tử là hoạt động quan sự sử dụng tổng hợp các biện pháp kỹ chiến thuật nhằm loại trừ hoặc giảm hiệu quả các hệ thống chỉ huy bộ đội,

điều khiển vũ khí bằng điện tử của đối phơng và bảo đảm tối đa cho sự hoạt

động ổn định các hệ thống cuả ta Thuật ngữ “tác chiến điện tử” hay “chiến tranh điện tử” là tuy thuộc vào quan điểm của giới quân sự các nớc Theo quan điểm của Mỹ và NATO là “Chiến tranh điện tử”, của Liên Xô(cũ) gọi là”Đấu tranh vô tuyến điện tử” và Trung Quốc gọi là “Đối kháng điện tử” hay “Điện tử chiến” Còn theo quan điểm của ta gọi là “Tác chiến điện tử”

Vai trò của tác chiến điện tử trong chiến tranh hiện đại rất quan trọng Vũ khí công nghệ cao đợc sử dụng trong hệ thống chỉ huy, trinh sát,

điều khiển vũ khí, hệ thống hoả lực gây sát thơng lớn…làm cho hệ thống chỉ huy, điều khiển phải đáp ứng đợc yêu cầu nhanh chóng, chính xác cao, kịp thời đối phó với mọi tình hình chiến dịch dể giành quyền chủ động Tuy nhiên nó cũng có điểm yếu là mọi hoạt động đều nhờ vào hệ thống điện tẻ rất nhạy cảm với tác động của điện từ, dễ bị làm rối loạn hoạt động.Trong chiến tranh công nghệ cao thì hệ thống C3i(C4i hay IC4i-Integrated Command Control Communication Computing Intelligence đó là hệ thống

tự động hoá hợp nhất giữa chỉ huy, điều khiển thông tin liên lạc, tình báo) là thần kinh, mạch máu của chiến trờng Nếu làm cho hệ thống C3i của đối phơng không hoạt động sẽ làm cho chỉ huy, điều khiển của đối phơng bị tê liệt, rối loạn sẽ dẫn tới thất bại Vai trò của tác chiến điện tử đợc thể hiện là bằng mọi biện pháp làm vô hiệu hoá hệ thống C3I của đối phơng, nó sẽ quyết định sự sống còn của các hoạt động quân sự trên chiến trờng Tác chiến điện tử trở thành cuộc chiến tranh C3I, đó là cuộc chiến tranh giành giật quyền khống chế phổ tần số điện từ, hai bên luôn luôn tìm mọi cách phá hoại hệ thống C3I của đối phơng và bảo vệ hệ thống C3I của mình Tác chiến điện tử thờng đợc thực hiện trớc và duy trì liên tục cho đến khi kết thúc cuộc chiến tranh Các hoạt động chế áp mềm bằng gây nhiễu cờng độ lớn trên dải tần làm việc của các thiết bị thông tin, ra đa dẫn đờng, ra đa chỉ thị mục tiêu, đài điều khiển tên lửa phòng không có thể làm tê liệt hoạt

động chiến đấu của các đơn vị phòng không đối phơng Hoạt động chế áp cứng nh tiến công trực tiếp vào các trận địa phòng không bằng các tên lửa

tự dẫn, sử dụng bom đạn tinh khôn có thể huỷ diệt tên lửa phòng không nếu

đối phơng không có biện pháp đối phó thích hợp

Tác chiến điện tử của Mỹ ngày càng phát triển toàn diện cả về quy mô sử dụng, cờng độ, thời gian và không gian nó đã trở thành một hoạt động tác chiến cơ bản Tác chiến điện tử quy mô lớn phủ đầu đối phơng trớc khi tiến