tài liệu bồi dưỡng giáo viên module THPT 10 unprotected

GIỚI THIỆU TỔNG QUAN Hc sinh ngày nay có nhiu iu kin thun li phát trin nhng ng thi cng chu nhiu áp l c tâm lí t$ phía gia ình, nhà trng, xã hi *i v,i ho.t ng hc tp và các ho.t ng khác..

MODULE THPT

Rào cản học tập của các đối t−ợng học sinh trung học phổ thông

NGUYỄN QUANG UẨN PHẠM THANH BèNH

10

A GIỚI THIỆU TỔNG QUAN

Hc sinh ngày nay có nhiu iu kin thun li  phát trin nhng ng thi cng chu nhiu áp l c tâm lí t$ phía gia ình, nhà trng,

xã h)i *i v,i ho.t )ng hc tp và các ho.t )ng khác T1t c2 các áp l c tâm lí nhiu chiu ó có th t.o ra nh3ng khó kh4n tâm lí 5 nhiu m6c

) khác nhau Khi nh3ng khó kh4n tâm lí 5 m6c ) cao gây c2n tr5 và làm gi2m )ng l c trong ho.t )ng hc tp s8 t.o nên nh3ng rào c2n hc tp N;u hc sinh không có k= n4ng thích 6ng c v,i nh3ng rào c2n hc tp

ó s8 2nh h5ng không t*t ;n k;t qu2 hc tp và s hoàn thin nhân cách c?a các em Vì vy, vic hiu v rào c2n và 2nh h5ng c?a rào c2n t,i k;t qu2 hc tp c?a hc sinh  t$ ó có k= n4ng phát hin rào c2n *i v,i hc sinh trong quá trình hc tp, tìm ra phBng pháp hC tr hp lí, kp thi và hiu qu2  phòng tránh các rào c2n hc tp là ho.t )ng cEn thi;t trong nhà trng phF thông

Module này s8 làm rõ khái nim v rào c2n tâm lí trong hc tp; Kc im, phân lo.i rào c2n tâm lí trong hc tp c?a các *i tng hc sinh trung hc phF thông (THPT); các nguyên nhân t.o nên rào c2n tâm lí và 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí t,i k;t qu2 hc tp c?a hc sinh; m)t s* phBng pháp, k= thut phát hin rào c2n và phBng pháp hC tr hc sinh phòng tránh các rào c2n trong hc tp

Oây cng là m)t trong nh3ng n)i dung 5 nhà trng THPT  hC tr hc sinh phòng tránh, khPc phQc m)t phEn các rào c2n tâm lí trong hc tp

và h,ng ;n s phát trin, hoàn thin nhân cách cho các em

Module gm các n)i dung sau:

— Khái quát chung v rào c2n tâm lí và rào c2n tâm lí trong hc tp: khái nim, nguyên nhân và 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí ;n hc tp c?a hc sinh THPT

— Cách phát hin và phòng tránh rào c2n tâm lí trong hc tp

— PhBng pháp và k= n4ng hC tr tâm lí cho hc sinh phát hin và phòng tránh rào c2n tâm lí trong hc tp

B MỤC TIÊU

I MVC TIÊU CYA MODULE

— Hiu c các khái nim cB b2n: khó kh4n tâm lí, rào c2n tâm lí, các biu hin, các lo.i, nguyên nhân và 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

— NPm c các phBng pháp nhn bi;t các biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

— NPm c các phBng pháp, các k= n4ng hC tr tâm lí giúp hc sinh phòng tránh rào c2n tâm lí trong hc tp

— Vn dQng c các ki;n th6c v khó kh4n tâm lí, rào c2n tâm lí  nhn bi;t c các biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

— Vn dQng các phBng pháp, k= n4ng  hC tr hc sinh phòng tránh rào c2n tâm lí trong hc tp

3 Thái 

Có thái ) úng Pn trong vic phát hin và phòng ch*ng rào c2n tâm lí trong hc tp, rèn luyn các hành vi phát hin và phòng ch*ng rào c2n tâm lí trong hc tp

2

Vn dQng c các ki;n th6c v khó kh4n tâm lí, rào c2n tâm lí trong hc tp  lí gi2i nguyên nhân và nh3ng 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí ;n k;t qu2 hc tp c?a hc sinh THPT

3 Thái 

Có thái ) úng Pn *i v,i rào c2n tâm lí trong hc tp và nh3ng 2nh h5ng c?a nó *i v,i k;t qu2 hc tp

II OIeU KInN CoN THIpT Oq THrC HInN NsI DUNG

— Tài liu tham kh2o:

1 DBng Th Diu Hoa, V Khánh Linh, TrEn V4n Th6c, Khó khn tâm lí và nhu cu tham vn ca hc sinh trung hc ph thông, T.p chí Tâm lí hc, s* 2, tháng 2/2007, trang 36

2 Nguyzn Xuân Th6c, Khó khn tâm lí ca tr i hc lp 1, T.p chí Tâm lí hc s* 10/2003

3 OKng PhBng Kit, C# s$ sinh lí thn kinh ca ho&t 'ng tâm lí, NXB D.y hc và Giáo dQc con ngi, Hà N)i, 1998

— Các tài liu hc tp khác: H th*ng các bài tp th c hành, câu hi ôn tp, tình hu*ng th2o lun cho ch? , sB 

III CÁC HO€T OsNG

N)i dung này có ba ho.t )ng:

— Ho.t )ng 1: Làm quen v,i khái nim khó kh4n tâm lí, rào c2n tâm lí và rào c2n tâm lí trong hc tp

— Ho.t )ng 2: Phân tích nh3ng biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

— Ho.t )ng 3: Xác nh nguyên nhân và 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí ;n vic hc tp c?a hc sinh THPT

HOT NG 1: Làm quen vi khái nim khó khn tâm lí, rào c$n tâm lí

và rào c$n tâm lí trong h&c t'p

1 Thông tin

O làm quen v,i khái nim rào c2n tâm lí trong hc tp, tr,c h;t ph2i xu1t phát t$ khái nim khó kh4n tâm lí và khó kh4n tâm lí trong hc tp 1.1 Khó khn tâm lí và khó khn tâm lí trong hc tp

— Khó kh4n tâm lí là nh3ng tr5 ng.i v mKt tâm lí trong quá trình con ngi th c hin và .t c mQc ích c?a ho.t )ng

Trong s phát trin giai o.n l6a tuFi, ho.t )ng hc tp c?a hc sinh THPT giúp các em ti;p thu nh3ng tri th6c khoa hc, kinh nghim, k= n4ng, k= x2o góp phEn to l,n vào s hình thành và phát trin nhân cách Tuy nhiên, không ph2i vic hc lúc nào cng dizn ra m)t cách thun li

mà có nh3ng lúc gKp khó kh4n, b; tPc mà b2n thân hc sinh khó gi2i quy;t c, dn t,i vic hc tp trì tr và k;t qu2 không cao, không .t

c mQc ích  ra… Oó là khi các em ang gKp nh3ng khó kh4n tâm lí trong hc tp

— Khó kh4n tâm lí trong hc tp chính là các tr5 ng.i v mKt tâm lí trong quá trình hc tp làm cho hc sinh khó .t hoKc không .t c mQc tiêu hc tp Khó kh4n tâm lí c biu hin 5 các mKt:

+ MKt nhn th6c: Ch? th cha nhn th6c Ey ? v nhim vQ ho.t )ng c?a mình, cha ánh giá úng kh2 n4ng c?a b2n thân trong ho.t )ng (Oánh giá quá cao hay quá th1p kh2 n4ng c?a b2n thân trong ho.t )ng) + MKt xúc c2m — tình c2m: Thi;u kh2 n4ng kim ch; xúc c2m, tình c2m, th B v,i ho.t )ng

+ MKt hành vi: Nh3ng ngi có khó kh4n tâm lí trong ho.t )ng thng biu hin các hành vi lúng túng, nói n4ng thi;u chính xác, ho.t )ng thi;u lôgic, hành vi dizn ra b)t phát, không làm ch? c trong quá trình ho.t )ng

— Có c2 nguyên nhân ch? quan và nguyên nhân khách quan dn ;n nh3ng khó kh4n tâm lí:

+ Nguyên nhân ch? quan có th là: Nh3ng y;u t* bên trong xu1t phát t$ b2n thân n)i t.i mCi cá nhân khi tham gia vào ho.t )ng: Oó là s thi;u hiu bi;t sâu sPc v ho.t )ng, v*n kinh nghim h.n ch;, vic th c hin các thao tác không phù hp trong quá trình ho.t )ng

+ Nguyên nhân khách quan có th là: Nh3ng y;u t* bên ngoài 2nh h5ng t,i quá trình ho.t )ng: Oó là nh3ng iu kin, phBng tin ho.t )ng, môi trng…

M6c ) c?a khó kh4n tâm lí trong hc tp có c2 m6c ) th1p là nh3ng yêu cEu, th… thách các ph†m ch1t tâm lí 5 hc sinh  .t c mQc tiêu

và c2 m6c ) cao làm c2n tr5 )ng l c ti;n hành các hành )ng hc tp

.t ;n mQc tiêu hc tp Khi 5 m6c ) cao 1y khó kh4n tâm lí tr5 thành nh3ng rào c2n tâm lí

1.2 Khái nim v rào cn tâm lí và rào cn tâm lí trong hc tp

Cùng v,i s phát trin m.nh m8 c?a khoa hc, s bùng nF v thông tin kéo theo n)i dung hc tp c?a hc sinh ngày càng tr5 nên a d.ng, phong phú, ph6c t.p và nhiu chiu tác )ng N)i dung, hình th6c tF ch6c d.y hc và giáo dQc hc sinh còn nhiu b1t cp Kc bit là s quá t2i c?a chBng trình so v,i kh2 n4ng tâm lí, th ch1t c?a hc sinh MKt khác, t$ phía hc sinh, hiu bi;t c?a các em v b2n thân còn h.n ch;, nên ngày càng có nhiu hc sinh gKp không ít khó kh4n trong hc tp, tu dˆng, trong vic tìm tòi và nh h,ng giá tr cho b2n thân mình cng nh trong các m*i quan h v,i b.n bè, v,i cha m‰ và v,i các thEy cô giáo Hc sinh THPT v,i nh3ng Kc im Kc trng nFi tr)i trong s phát trin tâm lí l6a tuFi thì vic gKp ph2i nh3ng khó kh4n tâm lí là t1t y;u M)t s* khó kh4n tâm lí 5 m)t m6c ) nào ó có th tr5 thành )ng l c cho ho.t

)ng c?a hc sinh, làm cho các em ph1n ch1n hBn, c* gPng nhiu hBn n3a trong hc tp, trong cu)c s*ng Tuy nhiên, cng có m)t s* khó kh4n tâm lí 5 m6c ) cao, ph6c t.p và nhiu chiu có th gây cho hc sinh c2m th1y n2n chí, không mu*n vt qua, làm gi2m )ng l c ti;n hành mi

ho.t )ng c?a mình — lúc ó, nh3ng khó kh4n tâm lí này th c s tr5 thành thách th6c, tr5 ng.i v,i các em — t6c là các em ang ph2i *i mKt v,i nh3ng rào c2n tâm lí

Rào c)n tâm lí là nh*ng khó khn tâm lí $ m+c ' cao, tr$ thành nh*ng thách th+c, tr$ ng&i $ m+c ' ln, làm gi)m 'ng l-c ho&t 'ng ca con ng./i, )nh h.$ng tiêu c-c 1n k1t qu) ca ho&t 'ng

Rào c2n tâm lí trong hc tp chŠng qua là nh3ng khó kh4n tâm lí trong hc tp nhng 5 m6c ) cao, có 2nh h5ng ;n )ng l c ti;n hành các hành

)ng hc tp 5 hc sinh và có 2nh h5ng ;n k;t qu2 hc tp c?a các em

2 Nhim v

* Nhim v 1: Phân tích khái nim khó kh4n tâm lí và khó kh4n tâm lí trong hc tp

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Tìm các ví dQ và các lun c6 làm rõ khái nim và m)t s* biu hin v khó kh4n tâm lí và khó kh4n tâm lí trong hc tp

— Phân tích c khái nim v khó kh4n tâm lí trong hc tp

* Nhim v 2: Làm rõ khái nim rào c2n tâm lí và rào c2n tâm lí trong hc tp

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Ch‹ ra khái nim rào c2n tâm lí và rào c2n tâm lí trong hc tp trên cB s5

có s phân tích v s khác bit gi3a khái nim khó kh4n tâm lí và khó kh4n tâm lí trong hc tp

* Nhim v 3: Phân tích m)t hoKc m)t s* ví dQ v khó kh4n tâm lí trong hc tp và rào c2n tâm lí trong hc tp

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Phân tích vào m)t ví dQ  làm nFi bt s khác bit c?a khó kh4n tâm lí trong hc tp và rào c2n tâm lí trong hc tp  hình dung ra nh3ng biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp

3 ánh giá

Câu h%i 1: Khó kh4n tâm lí và khó kh4n tâm lí trong hc tp là gì?

Câu h%i 2: Rào c2n tâm lí và rào c2n tâm lí trong hc tp là gì?

Câu h%i 3: Hãy chia s và phân tích m)t tình hu*ng mà anh (ch) bi;t hc sinh ang gKp rào c2n tâm lí trong hc tp

HOT NG 2: Phân tích nh,ng bi.u hin c/a rào c$n tâm lí trong h&c

t'p c/a h&c sinh THPT

1 Thông tin

Cng gEn gi*ng v,i khó kh4n tâm lí trong hc tp nhng 5 m)t m6c ) cao, rào c2n tâm lí trong hc tp có m)t s* biu hin cB b2n nh sau: 1.1 V m't nhn th(c

Nhn th6c là nhân t* r1t quan trng trong i s*ng tâm lí con ngi Nhn th6c giúp con ngi hiu bi;t c các s vt hin tng, trên cB s5 ó con ngi bày t thái ) tình c2m và có nh3ng hành vi tBng 6ng Trong th c tizn ho.t )ng, 6ng tr,c nh3ng v1n  ph6c t.p c?a cu)c s*ng, Kc bit trong l=nh v c hc tp không ph2i b1t kì lúc nào con ngi cng có nhn th6c úng, mà còn có lúc cha úng, cha hoàn ch‹nh, dn t,i nh3ng khó kh4n, tr5 ng.i thm chí sai lEm trong ho.t

)ng O*i v,i hc sinh THPT, trong môi trng hc tp m,i, ph6c t.p hBn so v,i môi trng hc tp 5 THPT, 5 hc sinh xu1t hin nh3ng rào c2n tâm lí trong hc tp, ó là:

— Nhn th6c cha Ey ? v nhim vQ hc tp 5 THPT Khi hc sinh hiu bi;t Ey ?, sâu sPc v *i tng ho.t )ng c?a mình, thì ho.t )ng ó s8 .t hiu qu2 cao hBn Vic nhn th6c cha Ey ? v nhim vQ hc tp c coi là m)t rào c2n l,n làm h.n ch; k;t qu2 hc tp c?a các em

— Ch? th ánh giá cha úng v b2n thân M)t iu quan trng là trong quá trình hc tp l=nh h)i tri th6c, ch? th cEn ánh giá chính xác n4ng l c c?a b2n thân, xác nh c im m.nh, im y;u, t$ ó l a chn cho mình phBng pháp hc tp sao cho phù hp N;u ánh giá quá cao dn t,i t cao

t .i, xem thng nhim vQ hc tp, xem thng ngi khác N;u ánh giá quá th1p, s8 có mKc c2m t ti, lo s 2nh h5ng t,i k;t qu2 hc tp

— Oánh giá cha úng nh3ng v1n  cEn hc tp: Trong quá trình làm quen v,i vic hc tp 5 THPT, hc sinh cha ánh giá chính xác nh3ng v1n  trong hc tp, quá coi trng hoKc quá xem nh‰, ph6c t.p v1n  dn t,i trong quá trình hc tp các em không t tin vào b2n thân, s mPc sai lEm trong quá trình hc tp hoKc ánh giá th1p n)i dung hc tp nên cha c* gPng hoKc thQ )ng trong quá trình hc tp, do ó k;t qu2 hc tp thng b 2nh h5ng

1.2 V m't xúc cm — tình cm

Oây là thái ) con ngi th hin trong quá trình hc tp Thông thng nh3ng hc sinh ít gKp rào c2n tâm lí trong hc tp thng bi;t làm ch? tr.ng thái c2m xúc c?a b2n thân Ž m)t m6c ) nh1t nh, biu hin 5 s kim ch;, bi;t t.o ra h6ng thú, c2m xúc tích c c cho b2n thân, bi;t iu khin,

iu ch‹nh nh3ng dizn bi;n tâm lí c?a mình, ng thi có phBng pháp hc tp phù hp v,i môi trng hc tp m,i  .t mQc ích hc tp O*i v,i nh3ng hc sinh gKp ph2i nh3ng rào c2n tâm lí trong quá trình hc tp thng có nh3ng biu hin nh: thi;u kh2 n4ng kim ch; xúc c2m, tình c2m, th 5 v,i vic hc hành

1.3 V m't hành vi

Oây là biu hin cQ th c?a ch? th ho.t )ng hc, là s ph*i hp vn

)ng c?a toàn b) các cB quan trong cB th, Kc bit là b) não và s tham gia c?a các giác quan trong quá trình hc tp MKt khác, hành vi còn b quá trình nhn th6c và xúc c2m — tình c2m chi ph*i Chính vì vy, n;u nhn th6c và xúc c2m — tình c2m úng có th dn ;n hành vi th hin trong quá trình hc tp úng Ngc l.i nhn th6c và xúc c2m — tình c2m cha úng thì hành vi hc tp có th cha úng hoKc thi;u chính xác

2 Nhim v

Nhim v 1: Làm rõ nh3ng biu hin v mKt nhn th6c c?a rào c2n tâm lí trong hc tp:

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Tìm các ví dQ nh3ng biu hin v mKt nhn th6c c?a rào c2n tâm lí trong hc tp

— Phân tích c biu hin v mKt nhn th6c c?a rào c2n tâm lí trong hc tp Nhim v 2: Làm rõ nh3ng biu hin v mKt xúc c2m, tình c2m và hành

vi c?a rào c2n tâm lí trong hc tp

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Tìm các ví dQ nh3ng biu hin v xúc c2m, tình c2m và hành vi c?a rào c2n tâm lí trong hc tp

— Phân tích c biu hin v mKt xúc c2m, tình c2m và hành vi c?a rào c2n tâm lí trong hc tp

4:n vic h&c t'p c/a h&c sinh THPT.

;n rào c2n tâm lí trong quá trình hc tp Vì vy, vic xác nh các nguyên nhân gây ra nh3ng rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT là m)t trong nh3ng v1n  h;t s6c quan trng Có th sPp x;p các nguyên nhân ó thành 2 nhóm: Nhóm nguyên nhân ch? quan và nhóm nguyên nhân khách quan

— Nguyên nhân ch? quan:

+ Thi;u kinh nghim s*ng và hc tp m)t cách )c lp

+ B2n thân cha tích c c ch? )ng

+ Không t tin vào b2n thân

+ B2n thân cha có phBng pháp hc tp hp lí

+ B2n thân không h6ng thú v,i hc tp

+ Có c2m giác thi;u s quan tâm c?a gia ình, nên chnh m2ng hc tp + Ki;n th6c l,p d,i hc cha chPc

+ Cha bi;t cách làm quen v,i cách hc tp m,i 5 THPT

— Nguyên nhân khách quan:

+ B* trí thi gian hc trên l,p cho các môn hc cha hp lí

+ Khó kh4n v iu kin vt ch1t, phBng tin liên quan ;n ho.t )ng hc tp + Cha quen v,i phBng pháp gi2ng d.y c?a giáo viên 5 trng

+ Thi;u sách, giáo trình, tài liu tham kh2o

+ Cha bi;t tF ch6c ho.t )ng hc tp

+ Hoàn c2nh gia ình khó kh4n

+ Thi;u thi gian hc tp

+ Áp l c, kì vng t$ cha m‰, thEy cô giáo quá l,n

1.2 5nh h67ng c/a nh1ng rào cn tâm lí t8i vic hc tp c/a hc sinh trung hc ph3 thông

Rào c2n tâm lí c?a hc sinh THPT xu1t phát t$ phía ch? quan và khách quan gây nên Song m6c ) 2nh h5ng c?a chúng là khác nhau Oiu này cng cho th1y rng rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT là hin tng tâm lí có th c Vic nhn th6c Ey ? nh3ng nguyên nhân s8 giúp cho chúng ta có m)t s* nh3ng bin pháp tác )ng nh1t

nh  phòng, tránh nh3ng rào c2n tâm lí ó mà các em ang gKp ph2i, giúp các em hc tp có k;t qu2 cao hBn

Thông thng, rào c2n tâm lí có 2nh h5ng tiêu c c ;n quá trình hc tp c?a hc sinh Nó làm gi2m )ng l c hc tp, không xác nh rõ ràng

c )ng cB hc tp và không hình thành c )ng cB hc tp tích c c, làm trì tr quá trình ti;n hành các thao tác, hành )ng hc tp và không

— Phân tích c các nguyên nhân ch? quan và khách quan c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

* Nhim v 2: Làm rõ nh3ng 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí t,i hc tp c?a hc sinh THPT

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Phân tích c m)t s* 2nh h5ng có th có c?a rào c2n tâm lí t,i hc tp c?a hc sinh THPT

4 ánh giá

Câu h i 1: Nêu các nguyên nhân c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

Câu h i 2: Nêu 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí t,i hc tp c?a hc sinh THPT

IV THÔNG TIN PHhN H’I CHO NsI DUNG 1

1 Khó khn tâm lí và khó khn tâm lí trong h)c t*p

Khó kh4n tâm lí là nh3ng tr5 ng.i v mKt tâm lí trong quá trình con ngi th c hin và .t c mQc ích c?a ho.t )ng

Khó kh4n tâm lí trong hc tp ó chính là các tr5 ng.i v mKt tâm lí trong quá trình hc tp làm cho hc sinh khó .t hoKc không .t c mQc tiêu hc tp

2 Rào c-n tâm lí và rào c-n tâm lí trong h)c t*p

Rào c2n tâm lí là nh3ng khó kh4n tâm lí 5 m6c ) cao, tr5 thành nh3ng thách th6c, tr5 ng.i 5 m6c ) l,n, nó làm gi2m i )ng l c ho.t )ng c?a con ngi, 2nh h5ng tiêu c c ;n k;t qu2 c?a ho.t )ng

Rào c2n tâm lí trong hc tp chŠng qua là nh3ng khó kh4n tâm lí trong hc tp nhng 5 m6c ) cao, có 2nh h5ng ;n )ng l c ti;n hành các hành )ng hc tp 5 hc sinh và có 2nh h5ng ;n k;t qu2 hc tp c?a các em

3 Mt s0 tình hu0ng

Tình hu*ng 1: Ž THCS, Y;n là m)t hc sinh hc gii t1t c2 các môn hc,

Kc bit là 5 môn V4n Nhng khi bPt Eu vào THPT, Y;n càng hc càng th1y khó và k;t qu2 hc tp ngày càng sa sút mKc dù Y;n vn ch4m ch‹ làm bài tp và chú ý nghe thEy cô gi2ng bài trên l,p Y;n c2m th1y r1t

b*i r*i trong cách hc c?a mình Dng nh vic thay Fi phBng pháp, môn hc, trng m,i, b.n m,i Y;n cha th1y quen

Tình hu*ng 2: Hoa là m)t hc sinh l,p 10 v,i thành tích hc tp tBng

*i t*t B* Hoa m1t t$ khi Hoa còn r1t nh Tuy r1t nóng tính nhng m‰ Hoa r1t thBng yêu Hoa và làm t1t c2 mi iu vì Hoa Thi gian gEn ây, m‰ Hoa r1t bn bu v,i công vic buôn bán Hôm 1y, m‰ Hoa r1t b c t6c khi nghe in tho.i thông tin không hay v công vic làm 4n c?a mình Hoa v$a i hc v, hi m‰ xin tin i d sinh nht b.n thân M‰ Hoa không nh3ng không cho tin, không cho i sinh nht l.i còn mPng Hoa M‰ nói rng Hoa ua òi v,i chúng b.n không chu hc hành, không bi;t chn b.n mà chBi, không bi;t thBng m‰ khi m‰ ph2i v1t v2 ki;m tin… Hoa r1t b c t6c v,i m‰ và cãi l.i m‰ tr,c khi v phòng c?a mình

V OÁNH GIÁ SAU KHI HkC XONG NsI DUNG 1

Bài tp 1: Toàn r1t rQt rè và e ng.i khi phát biu ý ki;n Nhiu bài tp, Toàn có th nhanh chóng gi2i c nhng ng.i không dám giB tay phát biu vì s b sai mi ngi trong l,p chê ci Cng chính vì iu này mà Toàn b các thEy cô giáo thng ánh giá Toàn là hc kém Oiu này làm cho Toàn c2m th1y r1t c4ng thŠng và càng c2m th1y khó kh4n hBn trong vic phát biu ý ki;n xây d ng bài c?a mình

Phân tích v tình hu*ng trên và xác nh m6c ) khó kh4n tâm lí trong hc tp mà Toàn ang gKp ph2i

Bài tp 2: Hãy a ra m)t ví dQ v rào c2n tâm lí  hc sinh trong l,p cùng:

— Nhn din v rào c2n tâm lí trong hc tp trong ví dQ ó

— Phân tích nh3ng tr2i nghim có th tr2i qua khi *i mKt v,i rào c2n tâm

3 Thái 

Có thái ) úng Pn *i v,i 2nh h5ng c?a rào c2n tâm lí *i v,i k;t qu2 hc tp và các cách phòng tránh chúng

II OIeU KInN CoN THIpT Oq THrC HInN NsI DUNG 2

— Tài liu tham kh2o:

1 Nguyzn Mai PhBng, Tìm hi6u khó khn trong ho&t 'ng hc t7p ca sinh viên nm th+ nht 8HSP Hà N'i, Lun v4n th.c s= tâm lí hc, 2004

2 Nguyzn Thanh SBn, Nh*ng khó khn ca hc sinh mi=n núi khi hc tác ph?m vn hc c i6n ViAt Nam, Nghiên c6u giáo dQc s* 4/1998

3 Nguyzn Xuân Th6c, Khó khn tâm lí ca tr i hc lp 1, T.p chí Tâm lí hc s* 10/2003

4 OKng PhBng Kit, C# s$ sinh lí thn kinh ca ho&t 'ng tâm lí, NXB D.y hc và Giáo dQc con ngi, Hà N)i, 1998

— Các tài liu hc tp khác: H th*ng các bài tp th c hành, câu hi ôn tp, tình hu*ng th2o lun cho ch? , sB 

III CÁC HO€T OsNG

N)i dung này có hai ho.t )ng:

— Ho.t )ng 1: Lit kê các ch‹ báo v vic xu1t hin rào c2n tâm lí trong hc tp

— Ho.t )ng 2: Tìm hiu cách phòng tránh các rào c2n tâm lí trong hc tp

HOT NG 1: Lit kê các ch; báo v< vic xu>t hin rào c$n tâm lí trong

h&c t'p

1 Thông tin

1.1 M;t s< ch= báo có th? xu@t hin rào cn tâm lí trong hc tp

Vic ch‹ ra các ch‹ báo nhm phát hin các biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp t$ ó tìm ra cách phòng tránh hp lí s8 giúp ích r1t l,n cho hc sinh Ho.t )ng này s8 cung c1p m)t s* cách phát hin các rào c2n tâm lí trong hc tp 5 hc sinh

Có m)t s* ho.t )ng có th ch‹ ra 5 ó xu1t hin các biu hin c?a rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh Nh3ng câu hi 5 t$ng ho.t )ng này s8 c a ra  hc sinh tr2 li, t$ ó s8 cung c1p nh3ng thông tin h3u ích cho vic ch‹ ra m6c ) khó kh4n tâm lí hc sinh ang ph2i *i mKt và xác nh nó có tr5 thành nh3ng rào c2n tâm lí trong hc tp v,i hc sinh hay không

— Ch‹ báo v các ho.t )ng sinh lí

Các ch‹ báo v s xu1t hin rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh:

— Ch‹ báo v ho.t )ng sinh lí: Mt mi, suy nhc cB th, au Eu, toát m hôi, thay Fi ng t… mPt, ch‹ s* huy;t áp t4ng, thi gian ph2n 6ng chm l.i Ging nói có th b nhíu l.i, tay chân có th b run, thay Fi nét mKt…

— Ch‹ báo v mKt xúc c2m: Thng rBi vào tr.ng thái xúc c2m tiêu c c, stress 5 m6c ) cao, suy ngh= tiêu c c, chán n2n và th B v,i vic hc hành…

— Ch‹ báo v mKt nhn th6c: Nhn th6c lch l.c v1n , nhn th6c không

rõ ràng v các nhim vQ hc tp, nhn th6c không úng v n4ng l c b2n thân,

ánh giá cha úng v ki;n th6c hc tp cng nh vai trò c?a môn hc

*i v,i b2n thân và v,i xã h)i, không chu thay Fi thói quen nhn th6c c v v1n , không dám thay Fi và phá cách trong nhn th6c…

— Ch‹ báo v mKt hành vi: Có nh3ng hành vi b mKc nhim vQ ph2i *i mKt hoKc quá c4ng thŠng, buông xuôi nhim vQ hc tp, không c* gPng h;t s6c  hoàn thành các nhim vQ hc tp, ch*ng *i l.i các yêu cEu c?a vic hc Nhiu khi có nh3ng hành vi hung tính, rút lui hoKc tha hip tr,c rào c2n tâm lí gKp ph2i…

— Ch‹ báo v mKt k= n4ng: Thi;u hoKc y;u k= n4ng th c hin các thao tác, hành )ng hc tp  vt qua rào c2n tâm lí, b; tPc trong vic th c hin các hành )ng hc tp  hoàn thành nhim vQ hc tp, r*i lo.n trong

s ph*i hp các )ng tác khi *i mKt v,i nhim vQ hc tp…

1.3 Vn d ng vào bài dCy

Hãy xem xét l.i nh3ng lit kê v các d1u hiu c?a rào c2n tâm lí mà hc sinh ã th c hin và gi2i thích cho hc sinh v,i nh3ng ch‹ báo c tham kh2o trong tài liu O ngh hc sinh chia s v m)t hoKc m)t s* tình hu*ng có th c mà hc sinh ph2i *i mKt Khi chia s luôn ngh= ;n nh3ng ch‹ báo v d1u hiu c?a nh3ng rào c2n tâm lí  h,ng t,i vic tìm cách 6ng phó, phòng tránh v,i nh3ng rào c2n tâm lí này

2 Nhim v

* Nhim v 1: Lit kê c nh3ng ch‹ báo biu hin rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Lit kê c nh3ng ch‹ báo biu hin rào c2n tâm lí trong hc tp c?a hc sinh THPT

* Nhim v 2: Phân tích cQ th v các ch‹ báo biu hin rào c2n tâm lí t,i hc tp c?a hc sinh THPT

— Oc và ti;p nhn các thông tin cho ho.t )ng

— Phân tích cQ th v các ch‹ báo biu hin rào c2n tâm lí t,i hc tp c?a hc sinh THPT

HOT NG 2: Tìm hi.u cách phòng tránh các rào c$n tâm lí trong h&c t'p

— Tích c c phát biu xây d ng bài trong hc tp

— T.o tâm th; t tin s—n sàng trong hc tp

— Rèn luyn thói quen hc tp )c lp

— Oa ra ý ki;n v,i giáo viên v phBng pháp gi2ng d.y

— B* trí thi gian, không gian hp lí cho hc tp

— Tích c c tham gia các buFi th2o lun, hc tp, ngo.i khoá

— Ôn l.i cho v3ng nh3ng ki;n th6c l,p d,i

— Nói chuyn, tâm s v,i cha m‰ thEy cô

1.2 M;t s< câu h%i có th? xu@t hin trong quá trình phòng tránh các rào cn tâm lí trong hc tp c/a hc sinh trung hc ph3 thông

— ˜ng phó v,i các rào c2n tâm lí có liên quan ;n vic 6ng phó v,i các biu hin v mKt c2m xúc, hành vi, nhn th6c và k= n4ng c?a các rào c2n tâm lí hay không?

— Mu*n có phBng pháp phòng tránh các rào c2n tâm lí trong hc tp thì ph2i làm gì?

— HC tr phòng tránh rào c2n tâm lí trong hc tp cEn nh3ng ngun tr giúp nào t$ bên ngoài?