Đề thi Pháp Luật Đại Cương ĐHBKHN K60 có lời giải gợi ý

Đề thi Pháp Luật Đại Cương ĐHBKHN K60 có lời giải gợi ý Đề thi PLĐC ĐHBKHN Đề thi Pháp Luật Đại Cương Đại học Bách Khoa Hà Nội K60 Đề thi cuối kỳ môn Pháp Luật Đại Cương Phân tích cấu thành vi phạm pháp luật, cấu thành vppl

Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội

Viện Kinh tế và Quản lý

Bộ môn Khoa học quản lý & Luật

Đề thi: Tự luận

Mã học phần: SSH1170

Mã lớp học:

Hình thức thi: Không sử dụng tài liệu

Học phần: Pháp luật đại cương

Mã lớp thi:

Thời gian: 60 phút

Đề số: 01-2016 Năm học: 2015-2016

Họ và tên sinh viên: Mã số sinh viên: Ngày sinh: Chữ ký của sinh viên:

Lưu ý: Sinh viên nộp lại đề thi cùng bài làm Nếu không nộp, bài thi sẽ không được chấm

Câu 1 (4 điểm): Nhận định sau đúng hay sai? Giải thích?

1 Nguyên nhân trực tiếp dẫn đến sự ra đời của nhà nước là chế độ tư hữu

2 Nhà nước liên bang hoạt động theo cơ chế cùng đồng thuận

3 Chủ tịch nước CHXHCN Việt Nam do nhân dân trực tiếp bầu ra

4 Pháp luật chỉ có thế được hình thành bằng con đường ban hanh của Nhà nước

5 Ủy ban thường vụ Quốc hội có quyền ban hành Luật và Nghị quyết

6 Năng lực pháp luật và năng lực hành vi của một cá nhân phát sinh cùng thời điểm

7 Mọi cá nhân đều có quyền áp dụng pháp luật để đảm bảo pháp luật được thực thi hiệu quả

Câu 2 (3 điểm)

- Quy phạm pháp luật là gì ? Trình bày tóm tắt (cấu trúc và phương thức thể hiện của quy phạm pháp luật ?

- Xác định cấu trúc của quy phạm pháp luật sau :

«Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng đối với người điều khiển, người ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài quai đúng quy cách khi tham gia giao thông trên đường bộ ».

Câu 3 (3 điểm)

Ngày 9/1/2013, A (26 tuổi, nhận thức bình thường) đi xe máy về đến hẻm nhỏ gần nhà thì gặp B (24 tuổi, nhận thức bình thường), A đã nhường xe cho B qua trước Nhưng khi đi ngang qua, B đã sinh sự chửi mắng A Sau đó, A về kể cho C (19 tuổi, nhận thức bình thường) nghe và rủ C đi tìm B để dằn mặt mà không hề có mục đích giết chết B Sau khi C đã chém B nhiều nhát làm B chảy máu nhiều thì A mới kêu C dừng tay và kêu em trai chạy về nhà, để mặc B nằm

ở đó Kết quả giám định thương tật 14% vĩnh viễn

Hãy phân tích cấu thành vi phạm pháp luật trong trường hợp trên

CHÚC BẠN THI TỐT !

Bài làm gợi ý :

Câu 1:

1 Sai Theo quan điểm của Lê nin, nguyên nhân trực tiếp của sự xuất hiện nhà nước là mâu thuẫn giai cấp không thể điều hòa được

2 Sai Trong nhà nước liên bang (Bundesstaat), việc quyết định các vấn đề

quan trọng, dựa trên nguyên tắc đa số (Mehrheitsprinzip) Quyết định có

thể đi ngược lại mong muốn của nhà nước thành viên Ngược lại, trong

liên minh nhà nước việc quyết định dựa trên nguyên tắc cùng đồng

thuận (Einstimmigkeitsprinzip) Các nhà nước thành viên có quyền phủ

quyết

3 Sai Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số đại biểu Quốc hội theo đề nghị của Ủy ban Thường vụ Quốc hội

4 Sai vì PL là những quy tắc xử sự chung, do NN ban hành hoặc thừa nhận.

Ngoài việc ban hành Nhà nước còn có thể thừa nhận những tập quán

trong xã hội bằng cách pháp điển hóa, ghi nhận trong luật thành văn

5 Sai Luật do quốc hội ban hành theo thủ tục có trình tự là :Dự thảo, trình quốc hội, ác đại biểu tại kỳ họp QH sẽ thảo luận, biểu quyết và ban hành, giá trị pháp lý dưới hiến pháp nhưng cao hơn pháp lệnh luật không được trái hiến pháp

6 Sai Với chủ thể là cá nhân, năng lực pháp luật dân sự có từ khi người đó sinh ra (khoản 3, điều 14, BLDS 2005) Người đủ 6 tuổi bắt đầu có năng lực hành vi dân sự (điều 21, BLDS 2005), người đủ 18 tuổi trở lên có năng lực hành vi dân sự đầy đủ (điều 18, BLDS 2005) (Chỉ xem xét đối với một cá nhân phát triển bình thường)

7 Sai Áp dụng pháp luật là hoạt động thể hiện tính quyền lực nhà nước

Mỗi một cơ quan, loại cơ quan, mỗi cán bộ chỉ được áp dụng pháp luật trong một phạm vi nhất định mà nhà nước đã qui định

Câu 2:

a Quy phạm pháp luật:

- Là quy tắc chung do nhà nước ban hành hoặc thừa nhận và đảm bảo thực hiện, thể hiện ý chí và lợi ích của nhân dân lao động, nhằm điều chỉnh quan hệ xã hội

- Quy phạm pháp luật xã hội là một quy phạm pháp luật

- Quy phạm pháp luật luôn gắn liền với nhà nước

- Quy phạm pháp luật được áp dụng nhiều lần trong cuộc sống có tính chất bắt buộc

b Cấu trúc của quy phạm pháp luật:

* Bộ phận giả định:

- Đây là bộ phận của quy phạm quy định địa điểm thời gian chủ thể, các hoàn cảnh, tình huống có thể xảy ra trong thực tế mà nếu tồn tại chúng thì phải hành động theo quy tắc mà quy phạm đặt ra

- Các loại giả định đơn giản hoặc phức tạp giả định xác định và giả định xác định tương đối, giả định trừu tượng…sở dĩ có nhiều loại giả định như vậy vì đời sống thực tế rất phong phú và phức tạp

- Nhưng để đảm bảo tính xác định chặt chẽ của pháp luật thì giả định dù phù hợp loại nào thì cũng phải có tính xác định tới mức có thể được phù

hợp với tính chất của loại giả định đó.

VD : “Người nào thấy người khác trong tình trạng nguy hiểm đến tính mạng , tuy có điều kiện mà không cứu giúp, dẫn đến hậu quả người đó chết ” ( Điều 102 – Bộ luật hình sự năm 1999) là bộ phận giả thiết của quy phạm

* Quy định:

- Là bộ phận trung tâm của quy phạm pháp luật, vì chính đây là quy tắc

xử sự thể hiện ý chí nhà nước mà mọi người phải thi hành khi xuất hiện những điều kiện mà phần giả định đặt ra

- Với ví dụ trên thì bộ phận quy định “ tuy có điều kiện mà không cứu giúp” có hàm ý là phải cứu người bị nạn

- Có nhiều các phân loại phần quy định, mỗi các phân loại cần dựa vào một tiêu chuẩn nhất định

- Phụ thuộc vào vai trò của chúng trong điều chỉnh các quan hệ xã hội chúng ta có quy định điều chỉnh bảo vệ quy định định nghĩa, phụ thuộc vào mức độ xác định của quy tắc hanh vi ta có quy định xác định quy định tùy nghi, tùy thuộc vào tính phức tạp của nó mà người ta quy định đơn giản và phức tạp phụ thuộc vào phương thức thể hiện nội dung ra

có hai hệ thống phân loại, Vì phần quy định là bộ phận trung tâm của quy phạm pháp luật nên cách phân loại này có thể áp dụng để phân loại quy phạm pháp luật nói chung

* Chế tài:

- Chế tài là bộ phận của quy phạm pháp luật chỉ ra những biện pháp tác động mà nhà nước sẽ áp dụng đối với chủ thể không thực hiện hoặc thực hiện không đúng mệnh lệnh của nhà nước đã nêu trong phần quy định của quy phạm pháp luật

- Có nhiều loại chế tài : Tùy theo mức độ xác định ta có chế tài xác định chế tài xác định tương đối, chế tài lựa chọn, theo tính chất các biện pháp được áp dụng, ta cso thể có chế tài hình phạt, chế tài khôi phục pháp luật hoặc chế tài đơn giản, chế tài phức tạp

Ví dụ trên bộ phận này : “bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến hai năm hoặc phạt tù từ ba tháng đến hai năm”

c Phương thức thể hiện:

-phương thức thể hiện viện dẫn: là phương thức không trình bày đầy

đủ các bộ phận cấu thành trong một quy phạm pháp luật, mà viện dẫn (chỉ ra) ở các điều luật khác trong cùng một văn bản pháp luật Ví dụ: chế tài thường chỉ được quy định ở một hay một số điều luật chung cho toàn

bộ một văn bản quy phạm pháp luật Rất nhiều văn bản pháp luật chỉ có một điều quy định về xử lý vi phạm, chỉ dẫn việc áp dụng các chế tài theo quy định pháp luật hiện hành

-phương thức thể hiện mẫu: phương pháp này lại không viện dẫn điều

luật cụ thể nào trong văn bản pháp luật mà chỉ nêu sự cần thiết phải tham khảo ở một hay nhiều văn bản pháp luật khác có liên quan Thông thường, ở phương thức này, nhà làm luật hay sử dụng cụm từ “ theo pháp luật hiện hành” hay “theo luật định” Ví dụ: Điều 76 Pháp lệnh Bưu chính – viễn thông có hiệu lực thi hành từ 1/10/2002 quy định: “ Tổ chức, cá nhân có thành tích trong hoạt động bưu chính, viễn thông được khen thưởng theo quy định của pháp luật.”

- Xác định cấu trúc của quy phạm pháp luật sau :

«Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng đối với người điều khiển, người ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài quai đúng quy cách khi tham gia giao thông trên đường bộ ».

Giả định : người điều khiển, người ngồi trên xe máy không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mũ bảo hiểm không cài quai đúng quy cách khi tham gia giao thông trên đường bộ

Chế tài : Phạt tiền từ 100.000 đồng đến 200.000 đồng

Câu 3:

Mặt khách quan:

+ Hành vi: chém nhiều nhát bằng dao vào Tài

+ Hậu quả: tỉ lệ thương tật của B 14%

+ Công cụ: dao

+ Thời gian: 09/01/2013

Mặt chủ quan:

+ Lỗi: cố ý gián tiếp

+ Mục đích: dằn mặt

Chủ thể: A và C đều đã thành niên và có đầy đủ năng lực trách nhiệm pháp lí Khách thể: quyền bất khả xâm hại về sức khỏe của B

Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội

Viện Kinh tế và Quản lý

Bộ môn Khoa học quản lý & Luật

Đề thi: Tự luận

Mã học phần: SSH1170

Mã lớp học:

Hình thức thi: Không sử dụng tài liệu

Học phần: Pháp luật đại cương

Mã lớp thi:

Thời gian: 60 phút

Đề số: 01-2016 Năm học: 2015-2016

Họ và tên sinh viên: Mã số sinh viên: Ngày sinh: Chữ ký của sinh viên:

Lưu ý: Sinh viên nộp lại đề thi cùng bài làm Nếu không nộp, bài thi sẽ không được chấm

Câu 1 (4 điểm): Nhận định sau đúng hay sai? Giải thích?

1 Nhà nước được hình thành sau hai lần đại phân công lao động xã hội vào thời kỳ cuối của chế độ công xã nguyên thủy

2 Bộ máy nhà nước là tập hợp các cơ quan nhà nước ở trung ương

3 Ở Việt Nam, Thuế chỉ được dùng để phục vụ cho hoạt động an sinh xã hội

4 Chính phủ có quyền ban hành Quyết định

5 Mỗi điều luật chỉ chứa đựng duy nhất một quy phạm pháp luật

6 Sự biến là những sự kiện phát sinh phụ thuộc vào ý chí của con người

7 Chủ thể không hành động thì không bị xem là có vi phạm pháp luật

8 Hiệu lực hồi tố được áp dụng phổ biến trong pháp luật Việt Nam

Câu 2 (3 điểm)

Văn bản quy phạm pháp luật là gì ? Trình bày hiệu lực theo thời gian của văn bản quy phạm pháp luật? Vì sao pháp luật phải quy định hiệu lực hồi tố?

Câu 3 (3 điểm)

Tháng 9/2008, Bộ tài nguyên môi trường đã phát hiện ra một vụ việc sai phạm nghiêm trọng của công ty Bột ngọt Vedan (công ty TNHH Vedan Việt Nam) Theo đó, suốt 14 năm qua kể từ khi đi vào hoạt động (1994), công ty Vedan đã hằng ngày xả nước thải bẩn (chưa qua xử lý) trực tiếp ra sông Thị Vải (Đồng Nai), ước tín khoảng 45000m3/1 tháng Hành động này đã gây ô nhiễm nặng cho dòng sông Thị Vải, gây chết các sinh vật sống ở sông này và ảnh hưởng trầm trọng đến sức khỏe người dân ven sông

Hãy phân tích cấu thành vi phạm trong tình huống này?

CHÚC BẠN THI TỐT !

Lời giải gợi ý:

Câu 2:

* Văn bản quy phạm pháp luật

- Văn bản quy phạm pháp luật là văn bản do cơ quan nhà nước ban hành hoặc phối hợp ban hành theo thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật này hoặc trong Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân, trong đó có quy tắc xử sự chung, có hiệu lực bắt buộc chung, được Nhà nước bảo đảm thực hiện để điều chỉnh các quan hệ xã hội

- Văn bản do cơ quan nhà nước ban hành hoặc phối hợp ban hành không đúng thẩm quyền, hình thức, trình tự, thủ tục được quy định trong Luật này hoặc trong Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật của Hội đồng nhân dân, Uỷ ban nhân dân thì không phải là văn bản quy phạm pháp luật

Trong thực tế, để sử dụng các văn bản quy phạm pháp luật, chúng ta cần phải xác định rõ hiệu lực của chúng Hiệu lực của văn bản quy phạm pháp luật là giá trị tác động của văn bản quy phạm pháp luật lên các quan hệ xã hội được xác định trong phạm vi thời gian (khi nào?), không gian (ở đâu?)

và đối tượng tác động nhất định (đối với ai?).

* Hiệu lực về thời gian của văn bản quy phạm pháp luật là giá trị tác động

của văn bản lên các quan hệ xã hội phát sinh trong phạm vi kể từ khi nó bắt đầu (thời điểm phát sinh) đến khi chấm dứt (thời điểm chấm dứt) hiệu lực Thời điểm phát sinh hiệu lực của văn bản có thể được xác định theo nhiều hướng khác nhau: có thể ghi rõ hoặc không ghi rõ trong văn bản, tuỳ thuộc vào từng hoàn cảnh và điều kiện Cụ thể, với các văn bản do cơ quan có thẩm quyền ban hành thì thời điểm phát sinh hiệu lực được ghi trong chính văn bản.Tuy nhiên, theo Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm

2008 có hiệu lực từ ngày 1/1/2009 thì thời điểm này không được sớm hơn

45 ngày kể từ ngày văn bản đó được công bố hoặc kí ban hành, trừ những trường hợp văn bản ban hành đòi hỏi thực hiện trong tình trạng khẩn cấp như phòng chống thiên tai, dịch bệnh, thì có thể có hiệu lực ngay từ thời điểm được công bố hoặc kí ban hành nhưng phải được quy định trong chính văn bản và được công bố ngay sau hai ngày làm việc Còn với các văn bản của chính quyền địa phương thì văn bản của Hội đồng nhân dân cấp

tỉnh, Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh có hiệu lực sau 10 ngày kể từ ngày Hội đồng nhân dân thông qua và Chủ tịch Uỷ ban nhân dân kí ban hành; đối với cấp huyện và cấp xã thì lần lượt sau 7 ngày, 5 ngày

Thời điểm chấm dứt hiệu lực của văn bản quy phạm pháp luật được xác định trong các trường hợp sau

 Thứ nhất là trường hợp hết thời hạn có hiệu lực đã được quy định trong văn bản

 Thứ hai, văn bản hết hiệu lực do bị thay thế bởi một văn bản khác (có thể là một văn bản cùng loại nhưng cũng có thể là một văn bản có giá trị pháp lý cao hơn) do chính cơ quan đó ban hành

 Thứ ba, văn bản có thể bị tuyên bố bãi bỏ hoặc huỷ bỏ hoặc tuyên bố hết hiệu lực bởi một cơ quan nhà nước có thẩm quyền

Trường hợp ngưng hiệu lực: văn bản quy phạm pháp luật đang có hiệu lực

có thể bị tạm đình chỉ để xem xét tính hợp hiến, hợp pháp, hợp lý Kể từ thời điểm nó bị tạm thi hành cho đến khi có quyết định xử lý của cơ quan có thẩm quyền là khoảng thời gian văn bản bị tạm ngưng hiệu lực Văn bản đó

có thể tiếp tục có hiệu lực hay bị huỷ bỏ là do quyết định của cơ quan xử lý

có thẩm quyền

* Chú ý vấn đề hiệu lực hồi tố (hiệu lực trở về trước): là trường hợp văn bản quy phạm pháp luật đã phát sinh hiệu lực áp dụng để điều chỉnh các quan

hệ xã hội xảy ra trước thời điểm phát sinh hiệu lực của nó.Thông thường, văn bản quy phạm pháp luật chỉ có giá trị tác động từ sau khi nó có hiệu lực, song có những trường hợp đặc biệt, vì nguyên tắc nhân đạo, văn bản lại được dùng để điều chỉnh các quan hệ xã hội đã xảy ra từ trước khi nó có hiệu lực.Đó chính là trường hợp văn bản có hiệu lực hồi tố Không được quy đinh hiệu lực hồi tố với các trường hợp sau: quy định trách nhiệm pháp lý mới đối với hành vi mà vào thời điểm thực hiện hành vi đó pháp luật không quy định trách nhiệm pháp lý; quy định trách nhiệm pháp lý nặng hơn Câu 3:

Cấu thành vi phạm pháp luật

¤ Mặt khách quan:

- Hành vi nguy hiểm: sả nước thải bẩn chưa qua xử lý ra sông Thi Vải:

45000m3/1tháng Đây là hành vi trái pháp luật hành chính

- Hậu quả: dòng sông bị ô nhiễm nặng, phá hủy môi trường sống và làm

thủy sản chết hàng loạt, gây thiệt hại cho các hộ nuôi thủy sản và ảnh

hưởng trầm trọng đến sức khỏe người dân sống ven sông Những thiệt hại

đó do hành vi trái pháp luật của công ty Vedan gây ra trực tiếp và gián tiếp

- Thời gian: 14 năm (từ năm 1994-2008)

- Địa điểm: sông Thị Vải (thuộc địa phận tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa-Vũng Tàu, Tp.Hồ Chí Minh)

- Phương tiện: sử dụng hệ thống ống sả ngầm

¤ Mặt khách thể:

Việc làm của công ty Vedan đã xâm hại đến các quy tắc quản lý nhà nước: vi phạm trật tự quản lý nhà nước, làm tổn hại đến các quan hệ xã hội được pháp luật bảo vệ

¤ Mặt chủ quan:

- Lỗi: là lỗi cố ý gián tiếp Vì, Công ty Vedan khi thực hiện hành vi này thì nhận thấy trước hậu quả, tuy không mong muốn nhưng vẫn để hậu quả xảy ra

- Mục đích: nhằm giảm bớt chi phí xử lý nước thải Theo quy định thì công

ty Vedan phải đầu tư khoảng 1 chục triệu để xử lý 1m3 dịch thải đậm đặc Đáng ra phải chi từ 15%-20% vốn đầu tư cho việc xử lý nước thải thì Công ty Vedan chỉ dành 1,5% vốn cho việc đó

¤ Mặt chủ thể vi phạm:

- Công ty Vedan (thuộc Công ty TNHH Vedan Việt Nam) là một công ty thực phẩm với 100% vốn đầu tư Đài Loan

- Được xây dựng từ năm 1991

- Có giấy phép hoạt động từ năm 1994

Dẫn đến, là một tổ chức có đầy đủ trách nhiệm pháp lý khi thực hiện hành

vi trái pháp luật này