Error!. Bookmark not defined.. Các DN và ngành ngh SX chính trong KCN Châu S n ...
Trang 1TR NG I H C THU L I
T THÚY NGA
NGHIÊN C U ÁNH GIÁ HI N TR NG VÀ XU T M T S GI I PHÁP QU N LÝ MÔI TR NG CHO KHU CÔNG NGHI P CHÂU S N –
Trang 2Lu n v n th c s này đ c hoàn thành v i s c g ng không ng ng c a tác gi
cùng v i s quan tâm giúp đ c a các th y cô, b n bè trong tr ng và các cá nhân,
t p th trên đ a bàn nghiên c u
Tôi xin g i l i c m n sâu s c đ n PGS TS Bùi Qu c L p, ng i th y đã tr c
ti p h ng d n tôi xây d ng lu n v n, luôn theo sát, giúp đ , ch b o t n tình cho tôi trong su t quá trình h c t p, nghiên c u và th c hi n đ tài
Tôi xin đ c c m n PGS.TS Nguy n V n Th ng, ng i th y đã có nh ng ch
b o, góp ý chân thành, sâu s c giúp tôi hoàn thi n đ c lu n v n này
Tôi xin chân thành c m n ban lãnh đ o tr ng i h c Th y L i, các Th y, Cô trong khoa Môi Tr ng tr ng i h c Th y L i đã quan tâm và t o đi u ki n thu n
l i đ tôi hoàn thành lu n v n này
Tôi c ng xin g i l i c m n đ n ch Nguy n Th H ng - Chi c c B o v môi
tr ng Hà Nam, Ban qu n lý Khu công nghi p Châu S n – t nh Hà Nam đã ng h , cung c p thông tin, đóng góp các ý ki n quý báu, đ ng th i t o đi u ki n cho tôi trong th i gian kh o sát th c đ a, thu th p tài li u đ c di n ra thu n l i
Sau cùng, tôi xin bày t lòng bi t n sâu s c t i gia đình, ng i thân và b n bè
đã quan tâm, chia s khó kh n và đ ng viên tôi trong quá trình th c hi n lu n v n
Do kinh nghi m và ki n th c c a b n thân còn h n ch , lu n đ c hoàn thành trong th i gian có h n nên không tránh kh i nh ng thi u sót Tôi r t mong s nh n
Trang 3Tên tôi là : T Thúy Nga
Tôi xin cam đoan lu n v n v i đ tài “Nghiên c u đánh giá hi n tr ng và đ
xu t m t s gi i pháp qu n lý môi tr ng cho khu công nghi p Châu S n – t nh
Hà Nam” đ c chính tôi th c hi n d i s h ng d n c a PGS.TS Bùi Qu c L p
ây là đ tài nghiên c u m i, không trùng l p v i các đ tài lu n v n nào
tr c đây, do đó không có s sao chép c a b t kì lu n v n nào N i dung c a lu n
v n đ c th hi n theo đúng quy đ nh, các ngu n tài li u, t li u nghiên c u và s
Trang 4DANH M C CH VI T T T
DANH M C B NG
DANH M C HÌNH
M U 1
1 Tính c p thi t c a đ tài 1
2 M c tiêu c a đ tài 2
3 i t ng, ph m vi và ph ng pháp nghiên c u 3
4 K t qu d ki n đ t đ c 4
5 B c c c a lu n v n 4
CH NG I T NG QUAN 5
1.1 T ng quan tình hình phát tri n khu công nghi p t i Vi t Nam 5
1.1.1 Khái ni m và các lo i hình khu công nghi p 5
1.1.2 c đi m các khu công nghi p Vi t Nam 6
1.1.3 Tình hình phát tri n khu công nghi p Vi t Nam 7
1.1.4 Ô nhi m môi tr ng và công tác qu n lý b o v môi tr ng KCN 8
1.1.4.1 Ô nhi m môi tr ng KCN 8
1.1.4.2 Qu n lý môi tr ng KCN 10
1.1.5 nh h ng phát tri n công nghi p đ n n m 2025 và t m nhìn đ n n m 2035 15
1.2 T ng quan v khu công nghi p trên đ a bàn t nh Hà Nam 16
1.2.1 Tình hình phát tri n KCN c a t nh Hà Nam 16
1.2.2 Ô nhi m môi tr ng và qu n lý b o v môi tr ng công nghi p t nh Hà Nam 20
1.2.2.1 Ô nhi m môi tr ng công nghi p 20
1.2.2.2 Qu n lý b o v môi tr ng công nghi p 22
1.3 Gi i thi u v khu công nghi p Châu S n – t nh Hà Nam 24
1.3.1 V trí đ a lý và đi u ki n t nhiên 24
Trang 51.3.3 Quy ho ch đ u t phát tri n h t ng k thu t KCN Châu S n 27
1.3.4 Các ngành công nghi p chính trong KCN Châu S n 30
CH NG II ÁNH GIÁ HI N TR NG MÔI TR NG T I KHU CÔNG NGHI P CHÂU S N – T NH HÀ NAM 33
2.1 Hi n tr ng các ngu n th i phát sinh t i KCN Châu S n 33
2.1.1 N c th i công nghi p 33
2.1.1.1 L ng n c th i 33
2.1.1.2 c tính n c th i theo lo i hình s n xu t 34
2.1.2 Ch t th i r n 38
2.1.2.1 L ng ch t th i r n phát sinh 38
2.1.2.2 c tr ng CTR công nghi p 41
2.1.3 Khí th i – ti ng n 42
2.1.3.1 Ngu n phát sinh khí th i – ti ng n 42
2.1.3.2 c tr ng khí th i – ti ng n 44
2.2 Hi n tr ng môi tr ng t i KCN Châu S n 46
2.2.1 Môi tr ng n c 47
2.2.1.1 Ch t l ng n c th i 47
2.2.1.2 Ch t l ng n c m t 49
2.2.1.3 Ch t l ng n c ng m 52
2.2.2 Môi tr ng không khí 56
2.2.3 Môi tr ng đ t 60
2.3 Tình hình qu n lý b o v môi tr ng t i KCN Châu S n 62
2.3.1 H th ng t ch c qu n lý 62
2.3.2 Tình hình qu n lý b o v môi tr ng 64
CH NG III NGHIÊN C U XU T M T S GI I PHÁP NH M C I THI N CÔNG TÁC B O V MÔI TR NG T I KHU CÔNG NGHI P CHÂU S N – HÀ NAM 73
3.1 C s đ xu t gi i pháp 73
Trang 63.1.2 C s th c ti n 74
3.2 Các gi i pháp đ xu t 74
3.2.1 Các gi i pháp k thu t 74
3.2.1.1 Ki m soát x lý n c th i 74
3.2.1.2 Ki m soát x lý khí th i và ti ng n 84
3.2.2 Các gi i pháp qu n lý 87
3.2.2.1 T ng c ng thanh tra, giám sát 87
3.2.2.2 Qu n lý ch t th i r n 88
3.2.2.3 Áp d ng các công c qu n lý môi tr ng 89
3.2.3 Truy n thông nâng cao nh n th c c ng đ ng 95
K T LU N VÀ KI N NGH 97
TÀI LI U THAM KH O 99
PH L C 102
Trang 8B ng 1.1 S phân b KCN theo khu v c 6
B ng 1.2 S l ng KCN trên c n c t n m 1999 đ n n m 2012 7
B ng 1.3 Quy ho ch các KCN trên đ a b n tình Hà Nam 17
1.2.2 Ô nhi m môi tr ng và qu n lý b o v môi tr ng công nghi p t nh Hà Nam Error! Bookmark not defined. B ng 1.4 L ng rác th i t i m t s khu công nghi p 21
B ng 1.5 S l ng, trình đ đ i ng cán b QLMT t i các KCN 22
B ng 1.6 Hi n tr ng s d ng đ t t i KCN Châu S n 29
B ng 1.7 C c u s d ng đ t theo các ngành công nghi p t i KCN Châu S n 29
B ng 1.8 Các DN và ngành ngh SX chính trong KCN Châu S n 31
B ng 2.1 L ng n c th i phát sinh theo ngành ngh SX t i KCN Châu S n 33
B ng 2.2 Tính ch t và thành ph n n c th i ngành công nghi p s n xu t bia 35
B ng 2.3 Hàm l ng các ch t ô nhi m c a n c th i trong công đo n r a chai bia 35
B ng 2.4 T i l ng các ch t ô nhi m trong n c th i c a nhà máy bia 36
B ng 2.5 Các ch t gây ô nhi m và đ c tính n c th i c a ngành d t-nhu m 37
B ng 2.6 T ng kh i l ng n c th i trong ngành d t 38
B ng 2.7 L ng CTR phát sinh theo ngành ngh t i KCN Châu S n 39
B ng 2.8 c đi m ch t th i r n công nghi p 41
B ng 2.9 Thành ph n CTR nguy h i phát sinh theo ngành ngh SX công nghi p 42 B ng 2.10 Ngu n phát sinh khí th i - ti ng n trong KCN Châu S n 43
B ng 2.11 c tr ng các ngu n gây ô nhi m môi tr ng không khí 44
B ng 2.12 H s ô nhi m đ i v i m t s ngành công nghi p 45
B ng 2.13 T i l ng ô nhi m phát sinh trung bình trên di n tích đ t s n xu t công nghi p 46
B ng 2 15 Thi t b quan tr c môi tr ng 47
B ng 2.16 V trí l y m u n c th i 47
Trang 9B ng 2.18 V trí l y m u n c m t 49
B ng 2.19 K t qu phân tích ch t l ng n c m t c a KCN Châu S n 49
B ng 2.20 V trí l y m u n c ng m 52
B ng 2.21 K t qu phân tích ch t l ng n c ng m c a KCN Châu S n 53
B ng 2.22 V trí l y m u không khí 56
B ng 2.23 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2010 57
B ng 2.24 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2011 57
B ng 2.25 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2012 58
B ng 2.26 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2013 58
B ng 2.27 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2014 59
B ng 2.28 K t qu đo đ c và phân tích ch t l ng môi tr ng không khí KCN Châu S n n m 2015 59
B ng 2.29 V trí l y m u đ t 60
B ng 2.30 K t qu phân tích đánh giá ch t l ng đ t c a KCN Châu S n qua các n m (t n m 2010 đ n n m 2015) 61
B ng 2.31 Tình hình qu n lý x lý n c th i t i các DN trong KCN Châu S n 66
B ng 2.32 Qu n lý x lý khí th i t i các DN trong KCN Châu S n 69
B ng 3.1 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i sinh ho t c a Công ty D t Hà Namd 76
B ng 3.2 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i c a Công ty D t Hà Nam 76
B ng 3.3 Thành ph n n c th i d t nhu m c a công ty Thái Tu n 78
B ng 3.4 Ph ng án kh ng ch ô nhi m môi tr ng 85
Trang 10Hình 1.1 C c u t ch c h th ng qu n lý BVMT KKT, KCNC, KCN và CCN 11
Hình 1.2 V trí KCN Châu S n trên b n đ v tinh [31] 24
Hình 2.1 Bi u đ di n bi n n ng đ COD, BOD 5 qua các n m 50
Hình 2.2 Bi u đ di n bi n n ng đ NH 4 + qua các n m 51
Hình 2.3 Bi u đ di n bi n n ng đ PO 4 3- qua các n m 52
Hình 2.4 Bi u đ th hi n di n bi n hàm l ng COD trong n c ng m qua các n m 54
Hình 2.5 Bi u đ th hi n di n bi n hàm l ng NH 4 + trong n c ng m qua các n m 55
Hình 2.6 Bi u đ th hi n di n bi n hàm l ng Colifom trong n c ng m qua các n m 55
Hình 2.7 S đ t ch c c a Ban QL KCN t nh Hà Nam 63
Hình 2.8 N c th i c a Công ty CP D c ph m Vi t Hoa ch a qua x lý đ c x tr c ti p ra c ng thoát n c m a 68
Hình 3.1 H th ng x lý n c th i d t nhu m công ty VIKOTEX B o L c 77
Hình 3.2 S đ dây chuy n công ngh x lý n c th i nhà máy d t Thái Tu n 79
Hình 3.3 H th ng x lý n c th i d t nhu m c a Công ty Choonggnam Vi t Nam Textile ( ng Nai) 80
Hình 3.4 S đ công ngh x lý n c th i đ xu t cho Công ty D t Hà Nam 81
Hình 3.5 V trí đ t tr m x lý n c th i Công ty D t Hà Nam 84
Hình 3.6 S đ h th ng x lý d p b i s n 86
Trang 11M U
1 Tính c p thi t c a đ tài
Trong nh ng n m g n đây, t c đ đô th hoá, công nghi p hoá t i các thành
ph và các khu đô th Vi t Nam đã gia t ng m nh m và đang có xu h ng ti p
t c t ng trong nh ng n m t i Phát tri n khu công nghi p (KCN) là gi i pháp quan
tr ng nh m thu hút v n đ u t thúc đ y công nghi p ph c v nhu c u trong n c và
xu t kh u n c ta, n m 1991, ng và Nhà n c có ch tr ng tri n khai thí
đi m vi c th c hi n gi i pháp quan tr ng này T đó đ n nay c n c có h n 200 KCN v i các quy mô, lo i hình đ c phân b h u kh p các t nh, thành ph S phát tri n các KCN đã góp ph n to l n vào vi c th c hi n các m c tiêu kinh t - xã h i
c a đ t n c Các KCN tr thành đi m thu hút ngu n v n đ u t n c ngoài, đón
nh n các ti n b khoa h c k thu t và t o ra nh ng nhân t quan tr ng thúc đ y công nhi p hóa, hi n đ i hóa và h i nh p kinh t qu c t Tuy nhiên, bên c nh
nh ng đóng góp tích c c, quá trình phát tri n công nghi p nói chung và h th ng các KCN nói riêng Vi t Nam đang t o ra nhi u thách th c l n v ô nhi m môi
tr ng do ch t th i r n (CTR), n c th i và khí th i công nghi p
Cùng v i nh p đi u phát tri n kinh t chung c a c n c, n n kinh t t nh Hà Nam nói chung và thành ph Ph Lý riêng ngày m t phát tri n và m r ng ây là
m t trong các t nh có đóng góp l n trong công cu c đ i m i di n m o đ t n c, ti n
đ n m c tiêu n c ta tr thành m t n c công nghi p v i các làng ngh s n xu t và hàng lo t các KCN có quy mô l n Tính đ n th i đi m hi n t i, trên đ a bàn toàn
t nh có 8 KCN t p trung đã đ c Th t ng chính ph phê duy t v i t ng di n tích 1773ha, trong đó có 4 KCN v i di n tích 758 ha đã c b n đ u t xây d ng xong v
h t ng k thu t và đi vào ho t đ ng; 01 KCN đang ti n hành gi i phóng m t b ng,
2 KCN đã có quy ho ch chi ti t ch đ u t đang ti n hành các b c l p d án; 1 KCN đang kêu g i các ch đ u t có đ n ng l c vào đ u t xây d ng h t ng
T i 4 KCN đang ho t đ ng, đã thu hút đ c 143 d án đ u t còn hi u l c, trong đó có 85 d án FDI v i t ng v n đ ng ký là 856 tri u USD và 58 d án trong
n c v i t ng v n đ ng ký kho ng 7.000 t đ ng n th i đi m hi n t i đã có 105
d án đã đi vào ho t đ ng, còn l i 38 d án đang ti n hành xây d ng D ki n 6 tháng cu i n m có thêm 14 d án đi vào ho t đ ng
Trang 12K t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a các doanh nghi p (DN) t i các KCN đã góp ph n quan tr ng vào vi c phát tri n kinh t xã h i c a t nh và gi i quy t công n vi c làm cho ng i lao đ ng Trong 6 tháng đ u n m 2014, giá tr
s n xu t công nghi p đ t 6.676 t đ ng t ng 25,3% so v i cùng k n m 2013 và đ t 53,4% k ho ch n m; Thu ngân sách nhà n c đ t 468 t đ ng t ng 21,8% so v i cùng k n m 2013 và đ t 55,3% k ho ch n m; Giá tr xu t kh u đ t 311 tri u USD
t ng 53,1% so v i cùng k n m 2013 và đ t 55,2% k ho ch n m; t o vi c làm m i cho 2.030 lao đ ng nâng s lao đ ng làm vi c trong các KCN lên 31.102 lao đ ng, trong đó lao đ ng đ a ph ng chi m kho ng 75% t ng s lao đ ng
Bên c nh đó, v n đ ô nhi m môi tr ng do KCN gây ra trong quá trình ho t
đ ng v n ch a đ c quan tâm x lý đúng m c, gây nh h ng nghiêm tr ng t i s c
kh e và môi tr ng s ng c a chính ng i dân đ a ph ng N c m t, n c ng m
đã và đang b ô nhi m b i các ch tiêu: BOD5, COD, NH4+, PO43- (đ i v i n c
m t); COD, NH4+, Colifom (đ i v i n c ng m); t có d u hi u ô nhi m b i Nit
t ng s và nguyên t ng (Cu)
Công tác qu n lý môi tr ng t i KCN Châu S n – t nh Hà Nam đã đ c quan tâm th c hi n nh : ti n hành quan tr c và đánh giá ch t l ng môi tr ng đ c ti n hành đ nh k m i n m, đ u t các công trình b o v môi tr ng, đào t o nâng cao trình đ ngu n nhân l c trong các c quan qu n lý, Tuy nhiên, v n còn m t s t n
t i nh m t s DN không t giác trong công tác BVMT, qu n lý và x lý ch t th i,
n c th i còn l ng l o, không đ u t xây d ng h th ng x lý ô nhi m n i b ,
D n đ n tình tr ng ô nhi m môi tr ng v n ti p t c x y ra, đòi h i s quan tâm h n
n a t các nhà qu n lý và chính các doanh nghi p c ng nh c ng đ ng
T th c t đó, tác gi ch n đ tài “Nghiên c u đánh giá hi n tr ng và đ
xu t m t s gi i pháp qu n lý môi tr ng cho khu công nghi p Châu S n – t nh
Hà Nam” đ nghiên c u làm c s góp ph n b o v môi tr ng và phát tri n s n
Trang 13- xu t đ c m t s gi i pháp b o v môi tr ng cho KCN Châu S n – t nh Hà Nam
- Ph ng pháp phân tích, t ng h p, x lý s li u: t ng h p s li u v các thành
ph n môi tr ng t báo cáo k t qu quan tr c môi tr ng hàng n m t i KCN Châu S n, ti n hành so sánh các k t qu này v i nhau và so sánh v i các quy chu n đ l p đ c các bi u đ di n bi n c a các thành ph n môi tr ng Qua đó đánh giá đ c ch t l ng môi tr ng t i KCN Châu S n
- Ph ng pháp đi u tra, kh sát th c đ a: ti n hành đi u tra, kh o sát tình hình
l p đ y các doanh nghi p; kh o sát hi n tr ng các công trình, h t ng c s nh
h th ng thu gom n c m a, n c th i, h th ng giao thông n i b , h th ng cây xanh, nhà máy x lý n c th i t p trung c a KCN Châu S n đ n m đ c tình hình ho t đ ng c a các công trình này c ng nh công tác qu n lý môi
tr ng t i các doanh nghi p trong KCN Châu S n
- Ph ng pháp k th a các k t qu nghiên c u liên quan:
Trang 14- Ph ng pháp đánh giá và qu n lý môi tr ng: T các s li u thu th p và t ng
h p đ c qua các báo cáo k t qu quan tr c môi tr ng đ nh k hàng n m t i KCN Châu S n, ti n hành phân tích, so sánh v i các QCVN, TCVN hi n hành
đ đánh giá ch t l ng môi tr ng t i KCN này ng th i, nghiên c u các th
ch , chính sách, các bi n pháp qu n lý môi tr ng KCN nói chung đ đ xu t các gi i pháp qu n lý BVMT phù h p cho KCN Châu S n
4 K t qu d ki n đ t đ c
Lu n v n d ki n đ t đ c các k t qu nh sau:
- T ng quan đ c tình hình phát tri n các khu công nghi p trong c n c c ng
nh trên đ a bàn t nh Hà Nam và khu công nghi p Châu S n
- ánh giá đ c hi n tr ng môi tr ng và tình hình qu n lý b o v môi tr ng t i khu công nghi p Châu S n
Trang 15CH NG I T NG QUAN
1.1 T ng quan tình hình phát tri n khu công nghi p t i Vi t Nam
1.1.1 Khái ni m và các lo i hình khu công nghi p
Vi t Nam, khái ni m v KCN đ c quy đ nh theo i u 2 – Ngh đ nh
36/CP ngày 24/4/1997 c a Th t ng Chính ph ban hành v ”Quy ch ho t đ ng
c a các khu công nghi p, khu ch xu t, khu công ngh cao” nh sau: KCN là khu
t p trung các doanh nghi p công nghi p chuyên s n xu t hàng công nghi p và th c
hi n các d ch v cho s n xu t công nghi p, có ranh gi i đ a lý xác đ nh, không có dân c sinh s ng, do Chính ph ho c Th t ng Chính ph quy t đ nh thành
đ xu t kh u, có ranh gi i rõ r t, đ c h ng quy ch pháp lý và nh ng u đãi đ c
bi t nh m thu hút đ u t n c ngoài, SX hàng xu t kh u, ti n hành d ch v và ho t
đ ng kinh t h tr cho vi c SX hàng xu t kh u và cho xu t kh u
Khu công ngh cao (KCNC): khu t p trung các DN công ngh , k thu t cao và các c s ph c v cho phát tri n công ngh cao g m nghiên c u – tri n khai khoa
h c, công ngh , đào t o và các d ch v có liên quan, có ranh gi i xác đ nh, do Chính
ph quy t đ nh thành l p, trong đó có th có DN ch xu t
KCN v a và nh : là các KCN có quy mô d i 50ha đ t t i các th tr n, th t
và các vùng nông thôn, t p trung các doanh nghi p thu c m i thành ph n kinh t
nh h p tác xã, h gia đình ho t đ ng trong l nh v c SX và cung c p các d ch v
ph c v cho nông – lâm – ng nghi p
Hai lo i hình ph bi n hi n nay n c ta là KCN và KCX [20]
Trang 161.1.2 c đi m các khu công nghi p Vi t Nam
t nh phía Nam (t nh Bà R a – V ng Tàu: 3 KCN, t nh Long An: 01 KCN) [21]
b S phân b
Tính đ n h t tháng 9/2012, c n c đã có 283 KCN đ c hình thành, các KCN phân b trên 58/63 t nh, thành ph t p trung ch y u t i các khu v c nh b ng 1.1
B ng 1.1 S phân b KCN theo khu v c
B , ng b ng sông H ng và vùng duyên h i Mi n Trung, trong khi đó vùng Trung
du mi n núi phía B c và Tây Nguyên ch có vài KCN
Các KCN t p trung ch y u 20 t nh, thành ph thu c 3 vùng kinh t tr ng
đi m (KTT ) Vùng KTT phía Nam hi n có 90 KCN v i di n tích 30.706 ha,
Trang 17g m các t nh, thành ph nh : TP H Chí Minh, ng Nai, Bình D ng, Long An,
Bà R a – V ng Tàu, đây là nh ng đ a ph ng phát tri n công nghi p m nh nh t trong c n c Vùng KTT phía B c có 52 KCN v i di n tích 12.393 ha, các KCN
t p trung ch y u Hà N i và các t nh B c Ninh, B c Giang, H i D ng, H i Phòng, H ng Yên, V nh Phúc Vùng KTT mi n Trung có 23 KCN và đ c phân
b t ng đ i đ ng đ u, các t nh có nhi u KCN nh t là à N ng, Bình Thu n, Phú Yên, Qu ng Nam [21]
1.1.3 Tình hình phát tri n khu công nghi p Vi t Nam
a S l ng KCN trên c n c
Theo th ng kê c a B K ho ch và u t , tính t n m 1991 đ n n m 2012,
tr i qua h n 20 n m xây d ng và phát tri n, c n c có 283 KCN đ c hình thành
v i t ng di n tích đ t t nhiên kho ng 80.000 ha, trong đó có 179 KCN đã đi vào
ho t đ ng v i t ng di n tích đ t t nhiên trên 47.300 ha; các KCN còn l i đang trong giai đo n đ n bù, gi i phóng m t b ng và xây d ng c b n
S gia t ng s l ng KCN n c ta t n m 1991 đ n n m 2012 đ c trình bày nh trong b ng 1.2
Trang 18Ngu n: T ng c c Môi tr ng, 2012, Báo cáo trình Chính ph v hi n tr ng công tác qu n lý và BVMT t i các khu kinh t , khu công nghi p, c m công nghi p
T b ng 1 cho th y, t n m 2000 đ n nay, s l ng KCN trên c n c gia
t ng m nh m S phát tri n KCN đã thúc đ y SXCN, xu t nh p kh u; thu hút v n
đ u t , n p ngân sách Nhà n c; t o công n vi c làm cho ng i lao đ ng; đ y
m nh chuy n dch c c u kinh t ; nâng trình đ công ngh SX, t o s n ph m có s c
c nh tranh, đây là m t đ ng l c m nh m đ th c hi n m c tiêu bi n n c ta thành m t n c công nghi p
b T l l p đ y trong KCN
Tính đ n h t tháng 6 n m 2012, các KCN trên c n c đã cho thuê h n 21.000
ha đ t công nghi p, t l l p đ y di n tích đ t công nghi p có th cho thuê đ t 47% Riêng các KCN đã đi vào ho t đ ng đ t t l l p đ y di n tích đ t công nghi p có
th cho thuê g n 65%
T l l p đ y đ t công nghi p khá đ ng đ u gi a các vùng trên c n c T l
l p đ y đ t công nghi p tính chung cho các KCN đã v n hành và đang xây d ng c
b n c a các vùng t 50 – 60%; n u tính riêng các KCN đã v n hành thì th ng
m c 65 – 75% M t s vùng phát tri n KCN t lâu có t l l p đ y đ t công nghi p
đã v n hành cao nh ông Nam B (c Long An) là 73%, ng b ng sông H ng là 73%, ng b ng sông C u Long là 89% [21]
1.1.4 Ô nhi m môi tr ng và công tác qu n lý b o v môi tr ng KCN
1.1.4.1 Ô nhi m môi tr ng KCN
Vi c hình thành các KCN nh m t o đi u ki n đ các ch DN đ u t m r ng qui mô SX, song th c t cho th y, nhi u DN đã nh p dây chuy n công ngh l c h u hàng ch c n m i u này không ch làm gi m s c c nh tranh, mà còn khi n ho t
đ ng SX không n đ nh, gây ô nhi m môi tr ng (ÔNMT) C th nh :
Ô nhi m do n c th i
Theo c tính, m i KCN th i kho ng t 3.000 – 10.000m3 n c th i/ngày đêm Nh v y, t ng l ng n c th i công nghi p c a các KCN trên c n c lên kho ng 500.000 – 700.000 m3/ngày đêm
Thành ph n n c th i c a các KCN ch y u bao g m các ch t l l ng (SS),
ch t h u c (th hi n qua hàm l ng BOD, COD), các ch t dinh d ng (bi u hi n
Trang 19b ng hàm l ng t ng Nit và t ng Ph t pho) và kim lo i n ng Hàm l ng c n l
l ng trong n c th i KCN th ng xuyên v t ng ng cho phép K t qu phân tích
m u n c th i t các KCN cho th y, n c th i các KCN có hàm l ng các ch t l
l ng (SS) cao h n QCVN t 2 l n (KCN Hòa Khánh) đ n hàng ch c l n (KCN
i n Nam– i n Ng c)
Ch t l ng n c th i đ u ra c a các KCN ph thu c r t nhi u vào vi c n c
th i có đ c x lý hay không Tính đ n cu i n m 2012, trong s 179 KCN đang
Th c tr ng trên đã d n đ n vi c ph n l n n c th i c a các KCN khi x th i ra môi
tr ng đ u có các thông s ô nhi m cao h n nhi u l n so v i quy chu n Vi t Nam (QCVN)
Ô nhi m do khí th i, ti ng n
T i các KCN, ô nhi m khí b i và ti ng n là lo i hình ô nhi m khó ki m soát
và không đ c quan tâm Khí th i c a các c s SX ch a nhi u ch t đ c h i đ c
x tr c ti p vào môi tr ng, nh h ng đ n s c kh e c a ng i dân quanh vùng Theo k t qu quan tr c, n ng đ ch t SO2, CO và NO2 g n KCN ho c các KCN đang gia t ng N ng đ b i t i ven các tr c giao thông chính đ u đã v t tiêu chu n cho phép t 2-6 l n T i nhi u nhà máy c khí, luy n kim, công nghi p hóa
ch t, công nghi p v t li u xây d ng, công nghi p ch bi n khoáng s n trong KCN, n ng đ b i và khí đ c h i (đi n hình là khí SO2) trong không khí v t tiêu chu n cho phép t 2-5 l n
Ô nhi m do ch t th i r n
L ng ch t th i r n (CTR) phát sinh t các KCN đang t ng lên cùng v i vi c gia t ng t l l p đ y các KCN, ph n l n t p trung t i các KCN vùng KTT B c
B và vùng KTT phía Nam N u nh tính trung bình c n c, n m 2005 – 2006,
m t ha di n tích đ t cho thuê phát sinh CTR kho ng 134 t n/n m, thì đ n n m 2008 – 2009, con s này đã t ng lên 204 t n/n m (t ng 50%) Theo th ng kê n m 2011,
Trang 20m i ngày các KCN n c ta th i ra kho ng 8 nghìn t n ch t th i r n, t ng đ ng kho ng ba tri u t n m t n m D báo t ng phát th i CTR t các KCN n m 2020 đ t
t 9 đ n 13,5 tri u t n/n m
CTNH chi m kho ng 15-20% l ng CTR công nghi p ây là ngu n ô nhi m
ti m tàng r t đáng lo ng i cho môi tr ng s c kh e c a c ng đ ng CTNH phát sinh
t các KCN c a khu v c phía Nam kho ng 82.000 – 134 nghìn t n/n m, cao h n các khu v c khác (g p 3 l n mi n B c và kho ng 20 l n mi n Trung) Thành ph n
c a CTNH g m d u th i, dung môi, bùn th i, dung d ch t y r a, bao bì hóa ch t, gi
d u, pin, acquy, thùng phi có ngu n g c phát sinh ch y u t các ngành đi n t ,
SX hóa ch t, l p ráp thi t b cao c p
Có th nói, ch t th i công nghi p đang là m i nguy c đe d a t i cu c s ng
c a m t s đ a ph ng có KCN đóng trên đ a bàn Ch t th i công nghi p ch a đ c
x lý k càng s gây ô nhi m tr m tr ng t i ngu n n c, không khí, ti ng n,
Trang 21Hình 1.1 C c u t ch c h th ng qu n lý BVMT KKT, KCNC, KCN và CCN
T hình 1.1, có th xác đ nh vai trò, trách nhi m c a các c quan qu n lý nh sau:
Chính ph là c quan đ ng đ u h th ng qu n lý, ban hành các v n b n pháp
lu t v BVMT, ch u trách nhi m th ng nh t qu n lý nhà n c v b o v môi tr ng trong ph m vi c n c ng đ u Chính ph là Th t ng Chính Ph , giúp vi c cho
Th t ng có các Phó th t ng
B TNMT là c quan c a Chính ph , th c hi n ch c n ng qu n lý nhà n c v BVMT, có nhi m v : trình Chính ph d án lu t, d th o ngh quy t c a Qu c h i,
d án pháp l nh, ; t ch c th c hi n chi n l c, quy ho ch, k ho ch, các ch ng trình, d án, công trình quan tr ng qu c gia thu c ngành TNMT; phê duy t chi n
l c, quy ho ch, ch ng trình phát tri n các ngành, l nh v c thu c ph m vi qu n lý nhà n c c a B , ; ban hành quy t đ nh, ch th , thông t , ch đ o, h ng d n, ki m tra và t ch c th c hi n các v n b n quy ph m pháp lu t thu c ph m vi qu n lý c a
B ; thông tin, tuyên truy n, ph bi n, giáo d c pháp lu t v tài nguyên và môi
tr ng; xây d ng tiêu chu n qu c gia, ban hành quy chu n k thu t qu c gia,
Trang 22Các B ngành khác có trách nhi m ph i h p v i B TNMT th c hi n các
nhi m v ch đ o, h ng d n, ki m tra vi c th c hi n pháp lu t v BVMT v i KKT, KCNC, KCN và CCN thu c ph m vi qu n lý c a mình
T ng c c Môi tr ng ch u trách nhi m giúp B TNMT th c hi n các nhi m
v , trách nhi m qu n lý nhà n c v BVMT KKT, KCNC, KCN và CCN, h ng
d n, ki m tra, đôn đ c vi c th c hi n công tác BVMT t i các c p phía d i
UBND T nh có trách nhi m ban hành Quy ch ph i h p gi a BQL v i c quan chuyên môn c a UBND c p t nh và c p huy n trong vi c qu n lý và BVMT KCN trên đ a bàn; ch đ o công tác ki m tra, thanh tra; gi i quy t tranh ch p, khi u n i, t cáo, ki n ngh và x lý các vi ph m pháp lu t v môi tr ng; ch đ o các S , ban, ngành h tr các DN trong KCN v vi c ng c u và kh c ph c s c môi tr ng
S TNMT có trách nhi m: ph i h p v i BQL KCN ki m tra, giám sát vi c th c
hi n các quy đ nh c a pháp lu t v BVMT trong KCN; ch trì, ph i h p v i BQL KCN và c quan đ c y quy n th m đ nh báo cáo TM trong vi c ki m tra, xác
nh n k t qu ch y th nghi m các công trình x lý ch t th i c a KCN và c a các
DN tr c khi đi vào ho t đ ng chính th c; ki m tra, thanh tra vi c th c hi n BVMT
và các n i dung c a Quy t đ nh phê duy t báo cáo TM c a ch đ u t và KD h
t ng k thu t KCN và các c s SX, KD, d ch v trong KCN theo th m quy n,
UBND c p Huy n có trách nhi m: xác nh n các b n cam k t BVMT và các d
án đ u t vào KCN theo th m quy n; ch đ o ki m tra, giám sát k ho ch v n hành
th nghi m các công trình x lý ch t th i c a các d án đ u t vào KCN tr c khi
đi vào ho t đ ng chính th c theo th m quy n; ch đ o công tác ki m tra, thanh tra,
x lý vi ph m pháp lu t v BVMT; gi i quy t tranh ch p, khi u n i, t cáo, ki n ngh v BVMT đ i v i CCN trong đ a bàn huy n theo th m quy n; h tr , ng c u
và kh c ph c các s c môi tr ng đ i v i các c s SX, KD và d ch v trong CCN;
BQL các KCN có trách nhi m: ch đ o, h ng d n, đôn đ c các ch đ u t XD
và KD h t ng k thu t KCN, các c s SX, KD, d ch v trong KCN qu n lý th c
hi n các quy đ nh c a pháp lu t v BVMT; ch đ o các ch đ u t KCN xây d ng
k ho ch phòng, ch ng s c môi tr ng và th c hi n vi c ng phó kh c ph c s c môi tr ng; giám sát, ki m tra, thanh tra v BVMT KCN trong quá trình th m đ nh
Trang 23c a d án, thi công xây d ng và ho t đ ng c a KCN theo th m quy n; ti p nh n và
gi i quy t các tranh ch p, ki n ngh v BVMT gi a các c s SX, KD, d ch v trong KCN
UBND c p Xã có trách nhi m: xây d ng k ho ch, th c hi n nhi m v BVMT,
gi gìn v sinh môi tr ng trên đ a bàn; v n đ ng nhân dân xây d ng n i dung BVMT trong h ng c; phát hi n và x lý theo th m quy n các vi ph m pháp lu t
v BVMT ho c báo cáo c quan qu n lý nhà n c v BVMT c p trên tr c ti p; hòa
gi i tranh ch p v môi tr ng phát sinh trên đ a bàn; hàng n m, t ch c đánh giá và
l p báo cáo công tác BVMT; ch trì, ph i h p v i c s SX, KD, d ch v trên đ a bàn t ch c công khai thông tin v BVMT v i c ng đ ng dân c ; ch u trách nhi m
tr c UBND c p huy n n u đ x y ra ÔNMT nghiêm tr ng trên đ a bàn
Ch đ u t XD và KD h t ng KCN ph i có b ph n chuyên môn v BVMT
(có ít nh t 03 ng i có trình đ đ i h c tr lên thu c các ngành có liên quan, có 2
n m kinh nghi m); ph i v n hành th ng xuyên, liên t c công trình k thu t BVMT, đ m b o di n tích cây xanh (14%); th c hi n ch ng trình quan tr c môi
tr ng KCN; t ng h p, báo cáo k t qu quan tr c môi tr ng và công tác BVMT KCN, các c s SX, KD, d ch v trong KCN g i BQL các KCN, S TNMT tr c ngày 31 tháng 12 hàng n m
th c đ y đ và quan tâm đúng m c đ i v i công tác BVMT, d n đ n buông l ng
qu n lý, thi u trách nhi m trong vi c ki m tra, giám sát v môi tr ng Công tác thanh tra, ki m tra v môi tr ng c a các c quan ch c n ng đ i v i các c s SX
d ng nh v n mang tính hình th c Công tác th m đ nh và đánh giá tác đ ng môi
tr ng đ i v i các d án đ u t còn t n t i nhi u b t c p và ch a đ c coi tr ng,
th m chí ch đ c ti n hành m t cách hình th c, qua loa đ i khái cho đ th t c,
d n đ n ch t l ng th m đ nh và phê duy t không cao
Trang 24- Thông t 08/2009/TT-BTNMT ngày 15/7/2009 c a B TN&MT Quy đ nh qu n
lý và BVMT khu kinh t , khu công ngh cao, khu công nghi p và c m công nghi p
- Thông t s 27/2015/TT-BTNMT ngày 29/5/2015 c a B TN&MT v đánh giá môi tr ng chi n l c, đánh giá tác đ ng môi tr ng và cam k t b o v môi
tr ng
- Ngh đ nh s 18/2015/N -CP ngày 14/2/2015 c a Chính Ph - quy đ nh v quy
ho ch b o v môi tr ng, đánh giá môi tr ng chi n l c, đánh giá tác đ ng môi
c Tình hình th c thi pháp lu t BVMT t i các KCN
T n m 2010 đ n n m 2012, B TNMT đã t ch c g n 300 l t thanh tra các KCN, các c s SX trong KCN trên đ a bàn c n c và thu đ c các k t qu sau:
N m 2010, B TNMT ch đ o T ng c Môi tr ng th c hi n thanh tra công tác BVMT đ i v i 122 KCN trên ph m vi 46 t nh, thành ph trong c n c K t
qu , trong s 82 KCN đã đi vào ho t đ ng v n còn 20,5% s KCN ch a l p báo cáo
Trang 25TM; 26,8% s KCN có h th ng XLNT t p trung; 63,3% s KCN không th c
hi n đúng, đ y đ các n i dung trong báo cáo TM đ c phê duy t; 51,8% s KCN
x n c th i ra môi tr ng v t QCVN th 5 l n tr lên
N m 2011, B TNMT đã giao T ng c c Môi tr ng ti n hành thanh tra đ i
v i 269 c s SX và KCN trên ph m vi 23 t nh, thành ph thu c l u v c sông C u, sông Nhu - áy và h th ng sông ng Nai K t qu , đã phát hi n nhi u vi ph m, tình hình ch p hành pháp lu t c a các c s v BVMT ch a t t C th : có 66,54%
c s đã có h th ng XLNT t p trung; 56,6% s c s không th c hi n theo đúng cam k t BVMT; 50% c s không th c hi n đ y đ ch ng trình giám sát môi
tr ng
N m 2012, B TNMT đã t ch c 04 đoàn thành tra công tác BVMT đ i v i 50
c s SX và 25 KCN trên đ a b n 10 t nh K t qu , 9/25 KCN ch a th c hi n đúng các quy đ nh c a pháp lu t v qu n lý CTNH; 11/25 KCn ch a th c hi n đúng t n
su t và v trí quan tr c môi tr ng xung quanh theo quy đ nh trong báo cáo TM đã
đ c phê duy t ho c b n cam k t BVMT; 2/25 KCN ch a xây d ng h th ng XLNT t p trung; 6/25 KCN ch a đ c c p gi y phép x th i
1.1.5 nh h ng phát tri n công nghi p đ n n m 2025 và t m nhìn đ n n m
Trong Chi n l c phát tri n công nghi p Vi t Nam đ n n m 2025, t m nhìn
đ n n m 2035 Chính ph đã xác đ nh 3 nhóm ngành công nghi p l a ch n u tiên phát tri n, g m: Công nghi p ch bi n ch t o, Ngành i n t và vi n thông, N ng
l ng m i và n ng l ng tái t o ng th i Chi n l c c ng đ nh h ng quy ho ch không gian theo các cùng lãnh th s bao g m vùng công nghi p lõi và vùng công nghi p đ m, trong đó các đ a ph ng thu c vùng lõi g m 4 vùng kinh t tr ng
đi m và 5 khu kinh t bi n đ c u tiên phát tri n
Chi n l c đã đ ra m c tiêu đ n n m 2025, công nghi p Vi t Nam phát tri n v i c c u h p lý theo ngành và lãnh th , có kh n ng c nh tranh đ phát tri n
Trang 26trong h i nh p n n m 2035, công nghi p Vi t Nam đ c phát tri n v i đa s các chuyên ngành có công ngh tiên ti n, ch t l ng s n ph m đ t tiêu chu n qu c t ,… Ngoài ra Chi n l c c ng nêu rõ đ nh h ng và gi i pháp th c hi n V i ph ng châm là không nên h ng vào s l ng mà ch y là ph i thu hút đ c các nhà đ u
t trong và ngoài n c vào nh ng KCN, KCX đã có, t ng b c l p đ y di n tích đã xây d ng b i vì trên th c t s l ng các KCN, KCX nhi u hay ít không quan tr ng
mà đi u quan tr ng h n là hi u qu c a nó v m t kinh t - xã h i và môi tr ng sinh thái
- Xây d ng KCN, KCX ph i g n v i vi c th c hi n quy ho ch xây d ng h t ng
k thu t, h t ng xã h i bên ngoài hàng rào KCN, KCX trong t ng th c a toàn khu v c
a Quy ho ch, phát tri n các khu công nghi p
Quán tri t ch tr ng phát tri n công nghi p theo tinh th n Ngh quy t đ i h i
ng b t nh l n th XVIII và Ngh quy t s 04-NQ/TU ngày 21/4/2011 c a T nh
u Hà Nam v phát tri n công nghi p đ n n m 2015 n nay t nh Hà Nam có 8 KCN đã đ c Th t ng Chính ph ch p thu n, đó là: KCN ng V n I, KCN
ng V n II, KCN ng V n III, KCN Châu S n, KCN Hoà M c, KCN Kim
B ng, Khu KCN Liêm C n - Thanh Bình, KCN Liêm Phong T ng di n tích 8 KCN
là 1.830 ha Trong s 8 KCN đ c ch p thu n có 4 KCN đã c b n đ u t đ ng b
c s h t ng và đã đi vào ho t đ ng là KCN ng V n I, KCN ng V n II, KCN Châu S n, KCN Hoà M c (trong đó KCN ng V n I đã l p đ y); và 4 KCN đ c
Trang 27Th t ng Chính ph ch p thu n ch tr ng thành l p t i v n b n s KTN ngày 15/8/2008, đang ti n hành tri n khai: đo đ c, kh o sát, c m m c và gi i phóng m t b ng, là KCN ng V n III, KCN Kim B ng, Khu KCN Liêm C n - Thanh Bình, KCN Liêm Phong [25]
1350/TTg-T ng h p quy ho ch các KCN t i Hà Nam đ c trình bày trong b ng 1.3
B ng 1.3 Quy ho ch các KCN trên đ a b n tình Hà Nam
Tình hình
tri n khai Tên KCN
Di n tích (ha)
t ng Chính ph 59 10.082
ng V n II 264
S 313/TTg-CN ngày21/02/2005 Th
t ng Chính ph 23 11.356 Châu s n 170
S 1107/Q -TTg ngày 21/08/2006 c a
Th t ng Chính ph 19 3.575 Hòa M c 203
S 2003/TTg-CN ngày 25/01/2007 c a
l i quy ho ch chi ti t cho phù h p th c t
Ngu n: Ban Qu n lý các KCN t nh Hà Nam
b K t qu đ u t xây d ng h t ng KCN
• Các KCN đ c đ u t b ng v n ngân sách:
Trang 28KCN ng V n I: c Chính ph cho phép thành l p t i v n b n s 1510/CP-CN ngày 04/11/2003 v i quy mô là 110 ha do Công ty PTHT các KCN
t nh Hà Nam làm ch đ u t n ngày 02/6/2004, UBND t nh Hà Nam đã ra Quy t
đ nh s 707/Q -UB phê duy t quy ho ch chi ti t m r ng KCN ng V n I thêm 27,8 ha v phía ông, nâng t ng di n tích KCN ng V n I lên 137,8 ha T ng
m c đ u t h t ng: 219,4 t đ ng bao g m v n ngân sách nhà n c là 94,9 t đ ng (c ti n GPMB); còn l i là ngu n v n c a DN và các ngu n v n khác H t ng KCN đã c b n hoàn thành, bao g m: đ ng giao thông, đi n chi u sáng, cây xanh,
đi n, h th ng c p n c s ch, h th ng thoát n c, vi n thông, tr m XLNT,…
KCN Châu S n (giai đo n 1): KCN Châu S n đ c Th t ng Chính ph cho
phép thành l p t i Quy t đ nh s : 1107/Q -TTg ngày 21/08/2006 Di n tích KCN Châu S n giai đo n I là 55 ha v i t ng m c đ u t 35,88 t đ ng (không k GPMB; các các m c cung c p đi n, thông tin liên l c, c p n c do các doanh nghi p d ch
v cung c p) C s h t ng đã c b n hoàn thành, đáp ng đ c yêu c u c a nhà
đ u t , bao g m h th ng giao thông n i b , h th ng thoát n c, đi n chi u sáng,
đi n, vi n thông ; kh i l ng xây d ng c b n đã th c hi n: 27,408 t đ ng, v n nhà n c đã gi i ngân là 27,408 t đ ng
• Các KCN đ u t xây d ng b ng v n c a doanh nghi p:
đi n chi u sáng và san l p m t b ng v i giá tr đ u t đã th c hi n đ n tháng 9/2010
đ t kho ng 70 t đ ng
KCN Hoà M c: đ c Th t ng Chính ph ch p thu n cho phép thành l p t i
v n b n s 2003/TTg-CN ngày 25/01/2007 v i di n tích 203 ha, giai đo n 1 là 131
Trang 29ha, do Công ty TNHH qu n lý và khai thác KCN Hoà M c (thu c T p đoàn Hoà Phát) làm ch đ u t h t ng KCN, v n đ u t 309 t đ ng Ch đ u t đã hoàn thi n c b n các th t c đ u t , xây d ng nh : Ch ng nh n đ u t , Quy ho ch chi
ti t đ c duy t, Thi t k c s , nh n bàn giao m t b ng t i khu v c TT Hoà M c,
xã Châu Giang, đang ti n hành san l p, làm các tr c đ ng giao thông chính, tr ng cây xanh, đ n tháng 9/2010 kh i l ng đã th c hi n kho ng 34 t đ ng
Các KCN còn l i là: KCN ng V n III, Liêm Phong, Liêm C n - Thanh Bình, KCN Kim B ng đ c Th t ng Chính ph phê duy t n m 2008 đang trong quá trình hoàn thi n các th t c pháp lý
c Công tác xúc ti n kêu g i đ u t
n tháng 9/2010, các KCN trên đ a bàn t nh có 118 d án đ u t còn hi u
l c, trong đó có 36 d án đ u t n c ngoài (FDI), v n đ ng ký là 267,9 tri u USD
và 82 d án đ u t trong n c, v n đ u t đ ng ký là 7.250,2 t đ ng Di n tích đ t
đã cho các DN SX thuê là: 260,4 ha C th :
- Giai đo n 2003-2006, các KCN đã thu hút đ c 48 d án trong n c và 02 d án
đ u t n c ngoài v i t ng v n đ u t là 2.301 t đ ng và 2,5 tri u USD
- N m 2006, s d án thu hút vào các KCN là 12 d án, trong đó có 05 d án FDI,
v i t ng v n đ u t đ ng ký là 224 t đ ng và 57 tri u USD;
- N m 2007 s d án thu hút vào các KCN là 23 d án, trong đó có 12 d án FDI,
v i t ng v n đ u t đ ng ký là 846 t đ ng và 89,6 tri u USD;
- N m 2008, s d án thu hút vào các khu công nghi p là 19 d án trong đó có 15
d án FDI, v i t ng v n đ u t đ ng ký là 109 t đ ng và 135,8 tri u USD
- N m 2009,s d án thu hút vào các KCN là 9 d án, trong đó có 04 d án FDI,
d án đ u t trong n c v i s v n là 34 tri u USD và 483,1 t đ ng
Trang 30V n đ u t đã th c hi n c a các DN l y k đ n tháng 9/2010 là: 5.018 t
đ ng/7.250,2 t đ ng đ t 69,2% v n đ ng ký và 195,85 tri u USD/267,9 tri u USD
đ t 73,1% v n đ ng ký Trong đó: Giai đo n 2003 - 2006 là 1.250 t đ ng và 25 tri u USD; n m 2007 là: 1.148 t đ ng và 45 tri u USD; n m 2008 là 1.350 t đ ng
và 49 tri u USD; n m 2009 là 813 t đ ng và 37 tri u USD; 9 tháng đ u n m 2010
là 457 t đ ng và 39,85 tri u USD
d Công tác qu n lý doanh nghi p
Hàng n m, BQL các KCN ch đ ng ph i h p v i S K ho ch và u t , H i doanh nghi p tr t nh tham m u cho UBND t nh t ch c “H i ngh g p m t các doanh nghi p” nh m đ ng viên và tháo g các khó kh n cho DN
Ban qu n lý các KCN th ng xuyên t ch c các đoàn ki m tra, h ng d n (m i các ngành ch c n ng có liên quan tham gia) các DN th c hi n các quy đ nh
c a pháp lu t v đ u t , xây d ng, môi tr ng, phòng ch ng cháy n … c a DN Tình hình tri n khai và th c hi n d án đ u t : trong s 118 d án còn hi u l c
có 90 d án đã đi vào ho t đ ng, 28 d án đang trong quá trình đ u t và chu n b
đ u t xây d ng
Công tác xây d ng các t ch c đoàn th trong các DN: Th c hi n s ch đ o
c a T nh u , Ban Dân v n T nh U , Ban qu n lý các KCN đã ph i h p v i Công đoàn KCN làm vi c v i các DN KCN thành l p t ch c công đoàn, đ n nay trong các KCN đã có 55 t ch c công đoàn c s v i 11.792 đoàn viên công đoàn
1.2.2 Ô nhi m môi tr ng và qu n lý b o v môi tr ng công nghi p
t nh Hà Nam
1.2.2.1 Ô nhi m môi tr ng công nghi p
S phát tri n công nghi p t i t nh Hà Nam mang l i nhi u l i ích cho phát tri n kinh t xã h i Song, v n đ ô nhi m n i c m c n quan tâm hi n nay là ô nhi m không khí, tài nguyên n c, khoáng s n s d ng ch a có tính b n v ng Theo S TN&MT Hà Nam, t i các khu v c khai thác ch bi n khoáng s n, khu v c SX xi m ng, khu v c có các ph ng ti n giao thông v i m t đ l n nh khu v c La Mát - Ki n Khê, Bút S n, th tr n ng V n, th tr n Hòa M c, ngã 3
qu c l 1A và đ ng 21A, đ u c u Ph Lý, hàm l ng b i đ u v t 1,2 - 4,6 l n so
v i TCVN Nguyên nhân gây ô nhi m do ho t đ ng c a các ph ng ti n tham gia
Trang 31giao thông v i m t đ cao, ch hàng quá t i, do ho t đ ng SX c a các nhà máy trong KCN và ngoài KCN; 8 nhà máy SX xi m ng đang ho t đ ng; 7 lò g ch tuynen, kho ng 219 lò g ch th công, kho ng 175 c s khai thác và ch bi n khoáng s n, các ho t đ ng giao thông, các ho t đ ng sinh ho t c a ng i dân T i
l ng n ng đ phát th i c a m t s ch t trong m t vài n m g n đây cho th y, hàm
l ng b i kho ng 31.300 t n/n m, CO kho ng 8.400 t n/n m, NOx kho ng 7.300
kh ng l và ngày càng gia t ng L ng rác th i này đã và đang tác đ ng l n đ n môi tr ng s ng L ng CTR phát sinh trong m t s KCN trên đ a bàn t nh Hà Nam đ c th ng kê trong b ng 1.4 [2]
B ng 1.4 L ng rác th i t i m t s khu công nghi p
Trang 32Ngu n: Th ng kê s l ng rác th i phát sinh t các doanh nghi p t i các KCN tháng 3 n m 2014
Ô nhi m môi tr ng do ch t th i r n gây ra không ph i là v n đ m i đ c đ
c p t i, tuy nhiên, do đi u ki n phát tri n kinh t xã h i hi n nay con ng i m i ch chú tr ng đ n l i ích kinh t mà ch a chú ý nhi u đ n vi c BVMT
1.2.2.2 Qu n lý b o v môi tr ng công nghi p
a T ch c qu n lý BVMT
T ch c c a c quan qu n lý BVMT công nghi p t nh Hà Nam tr c thu c h
th ng qu n lý BVMT KKT, KCNC, KCN và CNN Trong đó, vai trò, trách nhi m
c a các c p qu n lý đã đ c trình bày c th trong m c 1.1.4.2
T i các KCN, phòng ph trách v môi tr ng đã đ c quan tâm đ u t v s
l ng cán b qu n lý v i trình đ n ng l c phù h p S l ng và trình đ n ng l c cán b QLMT t i các KCN đ c trình bày trong b ng 1.5
4 KCN Châu S n 4 2 k s , 1 c nhân, 1 trung c p
Ngu n: Ban Qu n lý các KCN t nh Hà Nam
Phòng C nh sát Phòng ch ng t i ph m v môi tr ng - Công an t nh đ c thành l p có đi u ki n t ng c ng m nh m cho ki m tra, ki m soát t ng đ i r ng
kh p và k p th i
M t s Trung tâm Ti u th Công nghi p-C m công nghi p tr c thu c UBND các huy n, thành ph (có 02/06 huy n, thành ph ) đã đ c thành l p nh m t ng
c ng thu hút đ u t , nâng cao n ng l c qu n lý
b Công tác ki m soát, quan tr c môi tr ng, c nh báo ô nhi m
Theo t ng h p, đánh giá c a Chi c c B o v Môi tr ng t nh Hà Nam, công tác quan tr c môi tr ng ch a đ c các c s s n xu t kinh doanh d ch v trên đ a bàn t nh th c hi n theo đúng quy đ nh a s các c s ch a ý th c đ c t m quan
tr ng c a công tác quan tr c môi tr ng, ch a t giác th c hi n Ph n l n các c s
Trang 33đã th c hi n quan tr c không đ m b o đúng t n su t, v trí quan tr c và không báo cáo k t qu quan tr c môi tr ng v i c quan qu n lý môi tr ng Theo th ng kê
c a Chi c c BVMT, n m 2009 có 34 c s báo cáo KQQT môi tr ng; n m 2010
có 18 c s ; n m 2011 có 33 c s ; n m 2012 có 41 c s ; n m 2013 có 49 c s ; đây là m t con s th c s khiêm t n so v i s l ng các c s s n xu t kinh doanh
d ch v trên đ a bàn t nh
c Qu n lý và x lý ch t th i
i v i vi c x lý n c th i t i các KCN trên đ a bàn t nh Hà Nam đã đ c quan tâm và đ u t h th ng XLNT t p trung các KCN đã đi vào ho t đ ng C
th , toàn t nh có 8 KCN đ c Th t ng Chính ph phê duy t, trong đó có 4 khu đã
đi vào ho t đ ng T i 4 khu này, KCN ng V n I có h th ng thu gom và XLNT công nghi p v i công su t 1.000m3/ngày đêm; KCN ng V n II đã có nhà máy XLNT t p trung v i công su t 2.000m3/ngày; KCN Châu S n đã hoàn thành xây
d ng, l p đ t thi t b nhà máy XLNT t p trung v i công su t 2.900 m3/ngày đêm cho giai đo n I và đã đi vào ho t đ ng th nghi m t tháng 3/2015; KCN Hòa M c
đã xây d ng nhà máy XLNT v i công su t 5.000 m3/ngày đêm và đang trong quá trình ho t đ ng th nghi m
Trong khi đó, toàn b các CCN, TTCN, làng ngh trên đ a bàn t nh đ u ch a
đ u t đ c h th ng XLNT t p trung, v n đ ÔNMT n c t i các làng ngh là r t đáng lo ng i N c th i c a các c s s n xu t kinh doanh trong các CCN-TTCN
đ c các nhà máy x lý trong khuôn viên nhà máy ho c n c th i ch đ c l ng l c
s b và th i ra c ng thoát n c chung c a khu v c không đ c ki m soát v ch t
l ng, góp ph n gây ÔNMT khu v c xung quanh
i v i ch t th i t i các KCN, CNN: CTR t i các KCN, CCN đ c các c s
SX t thu gom và thuê đ n v ch c n ng v n chuy n x lý Trong CTR công nghi p
có ch a c CTNH, song, trên đ a bàn t nh ch a có Nhà máy x lý CTNH c ng gây
m t ph n khó kh n cho công tác qu n lý, ki m soát CTNH
d V n đ x lý vi ph m
Theo báo cáo c a Phòng C nh sát môi tr ng PC49 - Hà Nam cho bi t, ngay
t i l u v c sông Nhu - áy, trong kho ng 34 KCN, CCN, c m TTCN, đô th có
đ n 18 doanh nghi p th ng xuyên x n c th i, 5 doanh nghi p có ngu n n c
Trang 34th i nguy h i Phòng PC 49 - Hà Nam đã phát hi n 18 v liên quan đ n l nh v c môi tr ng và x lý v i t ng ti n ph t là 156 tri u đ ng Trong đó, x ph t vi
ph m ch p hành công tác qu n lý Nhà n c 14 v , x th i ra môi tr ng 3 v , các hành vi khác 1 v [2]
1.3 Gi i thi u v khu công nghi p Châu S n – t nh Hà Nam
+ Phía Nam Tây Nam KCN giáp đê C ng Bùi
+ Phía Tây Tây B c KCN giáp kênh m ng ng Dài
+ Phía B c ông B c KCN giáp khu đô th (đô th HUD) và tuy n đ ng đi t
C u vào Bút S n (đo n t C u vào đ ng tr c giao thông chính c a KCN - D1 đã hình thành)
V trí KCN Châu S n trên b n đ v tinh đ c bi u th nh hình 1.2
Hình 1.2 V trí KCN Châu S n trên b n đ v tinh [31]
b a hình
Khu v c xây d ng KCN Châu S n h u h t là ru ng b ng ph ng, có c t cao đ dao d ng 1,5 – 2,1m; cao đ trung bình 1,8m Trong khu v c có h th ng kênh t i
Trang 35tiêu nh kênh ng Dài, ti p giáp v i tr m b m Th nh Châu, kênh C ng Bùi và
m t s m ng t i n i đ ng có th l p b khi san n n ho c gi l i đ c i t o thành
h th ng thoát n c
Cao đ n n các công trình ti p giáp v i khu v c nh đ ng qu c l 21 c ,
tr m x ng, khu ga Th nh Châu là 3,5 – 4m Nhìn chung cao đ n n khu v c th p,
c n ph i tôn n n khi xây d ng
c Khí h u
Khu công nghi p Châu S n n m trong vùng khí h u nhi t đ i gió mùa, th i
ti t trong n m chia làm 2 mùa rõ r t: mùa hè nóng m m a nhi u và mùa đông l nh,
Trang 36KCN Châu S n có di n tích 170ha, trong ranh gi i quy ho ch không có các công trình xây d ng l n và dân c t p trung Toàn b di n tích đ t h u nh là đ t nông nghi p, tr ng lúa và hoa màu Ngoài ra còn có m t nhóm 5 nhà dân đã đ c
đ n bù và gi i phóng m t b ng, t o đi u ki n thu n l i cho các DN đ u t xây d ng
c s h t ng và nhanh chóng phát tri n SX
Tài nguyên n c:
KCN Châu S n thu c ph ng Châu S n, n m ngã ba sông áy, sông Nhu , sông Châu Giang và có nhi u ao, h nên KCN Châu S n có ngu n n c m t
d i dào, là đi u ki n thu n l i cho phát tri n kinh t và dân sinh Tuy nhiên, do l u
l ng dòng ch y dao đ ng l n nên vi c khai thác s d ng g p nhi u khó kh n Ngoài ra, do n m h l u nên ngu n n c có nguy c d b ô nhi m do SXCN
th ng ngu n Hà N i, Hà ông, Tài nguyên n c ng m phong phú nh ng ch t
l ng không cao nên vi c khai thác s d ng b h n ch
Tài nguyên khoáng s n:
KCN Châu S n n m li n k khu v c có ngu n v t li u xây d ng nh đá vôi,
đá xây d ng (m đá CCN Tây Nam thành ph ); đ t sét đ SX xi m ng, đ t sét đ
SX g ch ngói (Kim B ng) và các ngu n v t li u xây d ng khác đây là đi u ki n thu n l i cho s phát tri n các ngành công nghi p xây d ng t i Châu S n
1.3.2 i u ki n kinh t - xã h i
a Dân s , di n tích và ngu n l c
KCN Châu S n thu c ph ng Châu S n, tp Ph Lý, t nh Hà Nam Theo s
li u th ng kê, n m 2013, ph ng Châu S n có 524,11 ha di n tích t nhiên và 8.158 ng i Ngu n nhân l c c a ph ng Châu S n khá d i dào, n m 2013, dân s trong đ tu i lao đ ng (t 15 tu i tr lên) là 5.352 ng i, chi m 62,4% Nhìn chung
ch t l ng ngu n nhân l c c a Châu S n th p, s lao đ ng có k thu t không nhi u Do v y, c n có k ho ch đào t o, phát tri n ngu n nhân l c đ đáp ng yêu
c u phát tri n c a th tr ng lao đ ng trong t ng lai [3]
b Kinh t - xã h i
Theo báo cáo ”K t qu th c hi n nhi m v phát tri n kinh t - xã h i, công tác thi đua, khen th ng n m 2014; ph ng h ng, nhi m v n m 2015” c a UBND
Trang 37Ph ng Châu S n, các k t qu mà ph ng Châu S n đã đ t đ c trong vi c th c
hi n nhi m v phát tri n kinh t - xã h i c th nh sau:
V nông nghi p: SX nông nghi p Châu S n theo h ng nông nghi p s ch, nông nghi p sinh thái có hi u qu cao và b o v môi tr ng Duy trì tiêm phòng
b nh gia súc, gia c m, phun thu c kh trùng tiêu đ c Th c hi n mô hình ch n nuôi
ph n đ y m nh phát tri n kinh t và t ng giá tr SXCN trên đ a bàn ph ng, đ ng
th i c ng gi i quy t v n đ vi c làm cho dân c t i đ a ph ng
V v n hóa – xã h i: ph ng Châu S n luôn duy trì t t các ho t đ ng thông tin tuyên truy n, v n hóa v n ngh , th thao k ni m các ngày l l n; các c s s tôn giáo tín ng ng trên đ a bàn đ c ki m tra, tôn t o, giúp nâng cao đ i s ng tinh
th n c a dân c đ a ph ng Các ho t đ ng chính sách an sinh xã h i luôn đ c quan tâm và th c hi n t t nh : h tr , t ng quà các h nghèo, hoàn c nh khó kh n,
đ i t ng chính sách d p l , t t; đi u d ng cho ng i có công, xây d ng nhà tình ngh a, h tr xây nhà cho các h nghèo,
V y t , giáo d c: kh c ph c khó kh n v c s v t ch t tr m y t đ duy trì vi c khám ch a b nh, khám d phòng, không đ x y ra d ch b nh, ng đ c trên đ a bàn Tiêm ch ng phòng b nh lao, b ch h u, ho gà, u n ván cho tr em và ph n mang thai đ t 100% Hoàn thi n và đ a vào s d ng tr ng M m non, Ti u h c, THCS
v i c s v t ch t t t, có các phòng h c ch c n ng T l ph c p giáo d c và t l
h c sinh t t nghi p THCS đ t 100% [2]
1.3.3 Quy ho ch đ u t phát tri n h t ng k thu t KCN Châu S n
KCN Châu S n đ c Th t ng Chính ph cho phép thành l p t i Quy t đ nh
s : 1107/Q -TTg ngày 21/08/2006 v i t ng di n tích là 170 ha đ c chia thành 2 giai đo n Giai đo n I có di n tích 55 ha v i t ng m c đ u t 35,88 t đ ng (không
k GPMB; các các m c cung c p đi n, thông tin liên l c, c p n c do các doanh nghi p d ch v cung c p) C s h t ng đã c b n hoàn thành, đáp ng đ c yêu
Trang 38c u c a nhà đ u t , bao g m h th ng giao thông n i b , h th ng thoát n c, đi n chi u sáng, đi n, vi n thông ; kh i l ng xây d ng c b n đã th c hi n: 27,408 t
đ ng, v n nhà n c đã gi i ngân là 27,408 t đ ng H t ng k thu t c a KCN Châu S n giai đo n I đ c xây d ng đ ng b và k t n i v i h t ng k thu t c a giai đo n II KCN Châu S n giai đo n II có di n tích 115ha và t ng m c đ u t là
193 t đ ng do Công ty c ph n phát tri n h t ng V nh Phúc làm ch đ u t t
n m 2007 Công ty đã ti n hành thi công tr c đ ng giao thông chính, h th ng thoát n c, đi n chi u sáng và san l p m t b ng v i giá tr đ u t đã th c hi n đ n tháng 9/2010 đ t kho ng 70 t đ ng
Quy ho ch s d ng đ t t i KCN Châu S n đ c bi u th trên hình 13
Hình 1.3 Quy ho ch s d ng đ t KCN Châu S n [28]
Trang 39Hi n tr ng s d ng đ t t i KCN Châu S n đ c trình bày trong b ng 1.6
Ngu n: Công ty TNHH MTV VPID Hà Nam
C c u s d ng đ t theo ngành công nghi p t i KCN Châu S n đ c trình bày trong b ng 1.7
B ng 1.7 C c u s d ng đ t theo các ngành công nghi p t i KCN Châu S n
TT Lo i hình công nghi p S lô Di n tích
(ha)
T l (%)
Ngu n: Công ty TNHH MTV VPID Hà Nam
C s h t ng k thu t t i KCN Châu S n bao g m:
H th ng c p đi n: Tr m đi n 110 KV đ u c ng vào đ m b o cung c p đi n
riêng, liên t c và n đ nh cho KCN Châu S n qua tr m bi n áp 110/35 KV, theo
m ng l i d c theo các đ ng giao thông n i b trong KCN Doanh nghi p đ u t
và xây d ng tr m h th tu theo công su t tiêu th
H th ng c p n c: N c cung c p cho KCN Châu S n đ c d n t Nhà máy
cung c p n c c a TP Ph Lý v i công su t 25.000 m3/ngày Có m t tuy n ng
c p n c (D200) đi t C u vào đ u KCN đ u vào tuy n ng (D100) trên v a hè
Trang 40tuy n đ ng D1, đ c p n c đ n các công ty đã đ u t vào KCN và d c các tuy n
đ ng ng c p n c đ u b trí các h ng c u h a
H th ng thoát n c: H th ng thoát n c m a và n c th i t i KCN Châu
S n đ c xây d ng riêng bi t Các h th ng này g m các m ng đ c xây d ng
ki u c ng h p và các h ga, rãnh thu n c m t đ ng d c hai bên v a hè c a các tuy n đ ng đã tr i bê tông nh a Apphan và xây d ng b ng g ch block là lo i
m ng kín (có đ y t m đan) trên v a hè các tuy n đ ng N c m a đ c thu gom qua h th ng c ng và thoát ra các sông trong khu v c; n c th i đ c thu gom v nhà máy x lý n c th i KCN
H th ng x lý n c th i và ch t th i: T i KCN Châu S n đã xây d ng nhà
máy XLNT t p trung có công su t x lý đ t 2.900 m3/ngày-đêm G 1 và s nâng công su t khi c n thi t Tuy nhiên, KCN này v n ch a có khu x lý CTR riêng, CTR t các Nhà máy trong KCN đ c phân lo i, thu gom và thuê đ n v ch c n ng
v n chuy n và x lý
Vi n thông và Internet: H th ng b u chính vi n thông c a t ng công ty vi n thông quân đ i Viettel, s n sàng đáp ng 9-10 lines/ha Cáp quang ng m đ c đ u
n i tr c ti p đ n hàng rào các Doanh nghi p
Giao thông n i b và đi n chi u sáng: H th ng đ ng n i b trong KCN
Châu S n đ c thi t k h p lý đ m b o cho các ph ng ti n đ n các nhà máy d dàng và thu n ti n ng khu trung tâm r ng 32m, đ ng nhánh r ng 23m H
th ng đèn đi n chi u sáng đ c l p đ t d c theo các tuy n đ ng
Phòng và ch a cháy: H th ng c p n c và các h ng c u ho đ c b trí d c theo các tuy n đ ng KCN
Môi tr ng và cây xanh: H th ng cây xanh chi m 14% di n tích toàn KCN,
k t h p gi a cây xanh t p trung và cây xanh d c các tuy n đ ng t o c nh quan chung cho KCN
1.3.4 Các ngành công nghi p chính trong KCN Châu S n
KCN Châu S n ch y u thu hút các nhà đ u t ho t đ ng trên các l nh v c công nghi p v t li u xây d ng đ c ch bi n t xi m ng, công nghi p ch bi n nông lâm s n, th c ph m, công nghi p l p ráp đi n t , đi n l nh, công nghi p c khí ph c v nông nghi p và công nghi p SX hàng tiêu dùng, d t may,