Đánh giá tình trạng ô nhiễm môi trường và đề xuất các giải pháp quản lý, bảo vệ môi trường tại các làng nghề truyền thống trên địa bàn tỉnh hà nam

TR NGă IăH CăTH YăL I VĨă ăXU TăCỄCăGI IăPHỄPăQU NăLụ,ă TRUY NăTH NGăTRểNă AăBĨNăT NHăHĨăNAM LU NăV NăTH CăS HĨăN Iă- 2015... TR NGă IăH CăTH YăL I VĨă ăXU TăCỄCăGI IăPHỄPăQU NăLụ,ă

TR NGă IăH CăTH YăL I

VĨă ăXU TăCỄCăGI IăPHỄPăQU NăLụ,ă

TRUY NăTH NGăTRểNă AăBĨNăT NHăHĨăNAM

LU NăV NăTH CăS

HĨăN Iă- 2015

TR NGă IăH CăTH YăL I

VĨă ăXU TăCỄCăGI IăPHỄPăQU NăLụ,ă

TRUY NăTH NGăTRểNă AăBĨNăT NHăHĨăNAM

MĩăS :ă608502

LU NăV NăTH CăS

Cánăb ăh ngăd n:ăGS.TS.ăLêă ìnhăThƠnh

HĨăN Iă- 2015

L IăC Mă N

hoƠn thƠnh lu n v n t t nghi p nƠy, ngoƠi nh ng c g ng c a b n thơn, tôi

đƣ nh n đ c s quan tơm giúp đ c a các th y cô, b n bè, trong tr ng vƠ các cá nhơn, t p th trên đ a bƠn nghiên c u

Tôi xin g i l i c m n sơu s c t i GS.TS Lê ình ThƠnh đƣ tr c ti p h ng

d n tôi xơy d ng lu n v n, luôn góp Ủ chơn thƠnh vƠ ch b o tôi m t cách t n tình Tôi c ng xin g i l i c m n chơn thƠnh nh t đ n các th y, các cô thu c Khoa Môi Tr ng - tr ng i h c Th y L i, các th y cô đƣ truy n th cho tôi nh ng

ki n th c, Ủ t ng trong su t quá trình tôi đ c tham gia h c t p t i tr ng, t o m i

đi u ki n t t nh t đ tôi có th hoƠn thƠnh lu n v n t t nghi p nƠy

Trong th i gian th c hi n lu n v n, tôi xin chơn thƠnh c m n b n bè, đ ng nghi p t i Chi c c B o v môi tr ng, Trung tơm Quan tr c phơn tích tƠi nguyên vƠ môi tr ng - S TƠi nguyên vƠ Môi tr ng, S Công Th ng t nh HƠ Nam đƣ ng

h , t o m i đi u ki n cho vi c thu th p tƠi li u, s li u c ng nh vi c l y phi u đi u tra đ c di n ra thu n l i

Do kinh nghi m vƠ ki n th c c a b n thơn còn h n ch , lu n v n khó tránh

kh i nh ng thi u sót Tôi r t mong s nh n đ c nh ng Ủ ki n đóng góp c a các

th y cô cùng b n đ c đ lu n v n t t nghi p nƠy đ c hoƠn thi n vƠ có ch t l ng

L IăCAMă OAN

Tên tôi là : Nguy n Th H ng

Mƣăs ăh căviên : 138.440.301.017

L p : 21KHMT21

Chuyên ngành : Khoa h c Môi tr ng

Mƣăs : 60-85-02

Khóaăh c : K21 (2013 - 2015)

Tôi xin cam đoan quy n lu n v n đ c chính tôi th c hi n d i s h ng d n

c a GS.TS Lê ình ThƠnh v i đ tƠi nghiên c u trong lu n v n ắ ánh giá tình

tr ng ô nhi m môi tr ng và đ xu t các gi i pháp qu n lý, b o v môi tr ng t i các làng ngh truy n th ng trên đ a bàn t nh Hà Nam”

ơy lƠ đ tƠi nghiên c u m i, không trùng l p v i các đ tƠi lu n v n nƠo

tr c đơy, do đó không có s sao chép c a b t kì lu n v n nƠo N i dung c a lu n

v n đ c th hi n theo đúng quy đ nh, các ngu n tƠi li u, t li u nghiên c u vƠ s

M CăL C

L I C M N i

L I CAM OAN ii

M C L C iii

DANH M C CH VI T T T vi

DANH M C HỊNH V vii

DANH M C B NG BI U viii

M U 1

CH NG 1 T NG QUAN V I T NG NGHIểN C U - CÁC LÀNG NGH TRUY N TH NG TRểN A BẨN T NH HẨ NAM 5

1.1 T ng quan v các lƠng ngh c a Vi t Nam 5

1.1.1 S hình thƠnh vƠ phát tri n các lƠng ngh Vi t Nam 5

1.1.2 Vai trò c a các lƠng ngh trong phát tri n kinh t - xƣ h i c a đ a ph ng, vùng mi n vƠ c n c 8

1.1.3 Các v n đ ô nhi m môi tr ng lƠng ngh hi n nay Vi t Nam 11

1.2 Gi i thi u t nhiên vƠ kinh t xƣ h i t nh HƠ Nam 12

1.2.1 i u ki n t nhiên 12

1.2.2 i u ki n kinh t , xƣ h i 15

1.3 T ng quan v các lƠng ngh c a t nh HƠ Nam 15

1.3 1 LƠng ngh truy n th ng 15

1.3.2 LƠng ngh ti u th công nghi p 21

1.3.3 LƠng có ngh 23

1.4 Các v n đ môi tr ng c n quan tơm HƠ Nam 24

CH NG 2 ỄNH GIỄ TỊNH TR NG Ô NHI M MÔI TR NG VẨ CÔNG TỄC QU N Lụ, B O V MÔI TR NG T I CỄC LẨNG NGH TRUY N TH NG 25

2.1 Tình tr ng ô nhi m môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng 25

2.1.1 Các lƠng ngh truy n th ng thu c t nh HƠ Nam 25

2.1.2 Các ngu n gơy ô nhi m môi tr ng vƠ m c đ phát th i t i các lƠng ngh truy n th ng 332.1.3 Tình tr ng ô nhi m môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng vƠ đánh giá nh h ng c a nó t i môi tr ng xung quanh vƠ s c kh e c ng đ ng 372.2 Hi n tr ng công tác qu n lỦ, BVMT t i các lƠng ngh truy n th ng 532.2.1 C s pháp lỦ v qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng 532.2.2 Hi n tr ng công tác t ch c qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng 552.2.3 ánh giá hi u qu công tác qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n

th ng 63

2.2.4 Nh ng yêu c u th c t trong qu n lỦ ô nhi m lƠng ngh HƠ Nam 642.3 Nh ng v n đ t n t i v môi tr ng c n gi i quy t trong phát tri n lƠng ngh HƠ Nam 69

CH NG 3 XU T GI I PHỄP NỂNG CAO HI U QU QU N Lụ,

A BẨN T NH HẨ NAM 713.1 Các c s khoa h c vƠ th c ti n đ xu t gi i pháp 713.1.1 Nh ng t n t i trong quá trình t ch c s n xu t vƠ qu n lỦ môi tr ng lƠng ngh HƠ Nam 713.1.2 Nh ng c i ti n trong quy trình công ngh s n xu t 72

3.1.3 Các c s pháp lỦ cho vi c đ xu t gi i pháp: 733.2 xu t gi i pháp t ng th nh m c i thi n qu n lỦ vƠ ki m soát ch t th i

vƠ CL môi tr ng 753.2.1 Quy ho ch t ng th phát tri n lƠng ngh 75

3.2.2 C ch qu n lỦ, chính sách 763.2.2 Qu n lỦ vƠ x lỦ các lo i ch t th i (r n, n c th i, khí th i nói chung) 783.2.3 xu t ch ng trình giám sát CL môi tr ng: 823.2.4 Ph i h p qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng đ i v i các

bên liên quan 83

3.3 xu t gi i pháp nh m nơng cao n ng l c qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng 873.3.1 T ch c t p hu n cán b qu n lỦ t i các lƠng ngh truy n th ng, t ng

c ng nhơn l c qu n lỦ b o v môi tr ng 873.3.2 T ng c ng giáo d c, truy n thông môi tr ng đ n các đ i t ng khác

nhau 89

K T LU N VẨ KI N NGH 91TẨI LI U THAM KH O 93

PH L C

DANHăM CăCH ăVI TăT T

STT KỦăhi u Ti ngăVi t

2 BTNMT B TƠi nguyên Môi tr ng

6 CN-TTCN Công nghi p-ti u th công nghi p

DANHăM CăHỊNHăV

Hình 1.1 Các nhóm ngƠnh ngh c a các lƠng ngh Vi t Nam 6

Hình 2.1 Quy trình công ngh d t nhu m (t i Nha Xá - M c Nam) 29

Hình 2.2 S đ công ngh d t Nh t Tơn 30

Hình 2.3 S đ công ngh t y t i Nha Xá - M c Nam vƠ i HoƠng - Lý Nhân 30

Hình 2.4 Quy trình s n xu t bánh đa nem 30

Hình 2 5 Quy trình lƠm tr ng i Tam 31

Hình 2 6.Quy trình s n xu t d a c a t i lƠng ngh d a i Phu 31

Hình 2 7 Quy trình s n xu t mơy giang đan Ng c ng 32

Hình 2.8 N ng đ các ch t ô nhi m đ c tr ng trong MT n c m t LNTT Nha Xá 49

Hình 2.9 T l m c b nh gi a lƠng lƠm ngh vƠ không lƠm ngh 53

Hình 2 10 S đ t ch c qu n lỦ môi tr ng lƠng ngh t nh HƠ Nam 56

DANHăM CăB NGăBI U

B ng 1.1 Các xu th phát tri n chính c a lƠng ngh Vi t Nam 8

B ng 1.2 S li u quan tr c th i ti t khí h u n m 2013 14

B ng 1 3 Giá tr s n xu t c a m t s lƠng ngh truy n th ng t nh HƠ Nam 16

B ng 1.4 Danh sách các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam 17

B ng 1.5 Di n tích các c m TTCN lƠng ngh hi n t i so v i quy ho ch t i Quy t đ nh s 1421/Q -UBND 20

B ng 1 6 Giá tr s n xu t c a m t s lƠng ngh ti u th công nghi p trên đ a bƠn t nh 22

B ng 2.1 Các lo i nguyên, nhiên li u chính c a m t s lƠng ngh truy n th ng 27

B ng 2.2 Kh i l ng n c th i s n xu t t m t s LNTT d t may, nhu m 34

B ng 2.3 K t qu phơn tích n c th i t i c ng th i t p trung lƠng ngh Nha Xá 37

B ng 2.4 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i c a các lƠng ngh d t nhu m 38

B ng 2.5 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i s n xu t c a LN thêu ren 39

B ng 2.6 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i lƠng ngh mơy giang đan Ng c ng 41

B ng 2.7 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i ch bi n l ng th c, th c ph m 42

B ng 2.8 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i lƠng ngh tr ng i Tam vƠ lƠng ngh s ng ô Hai 43

B ng 2.9 N ng đ các ch t ô nhi m trong n c th i lƠng ngh d a c a i Phu 44

B ng 2.10 T i l ng các ch t ô nhi m trong ho t đ ng lƠng ngh 45

B ng 2.11 Ch t l ng môi tr ng không khí t i khu v c lƠng ngh 45

B ng 2.12 ThƠnh ph n các lo i rác th i ch y u t i 1 s lƠng ngh 47

B ng 2.13 Ch t l ng n c m t t i khu v c LNTT Nha Xá 48

B ng 2.14 K t qu phơn tích ch t l ng n c m t t i LNTT mơy giang đan 50

B ng 2.15 Ch t l ng n c m t t i m t s lƠng ngh truy n th ng ch bi n LTTP 51

B ng 2.16 S li u thu phí b o v môi tr ng đ i v i n c th i công nghi p t i LNTT 59

B ng 2.17 M t s lƠng ngh đƣ vƠ đang đ c đ u t h th ng x lỦ n c th i 62

B ng 2.18 Các LNTT n m trong danh sách các c s gơy ô nhi m môi tr ng

M ă U 1.ăTínhăc păthi tăc aăđ ătƠi

Trong th i gian qua, v i chính sách phát tri n kinh t - xƣ h i trên đ a bƠn t nh

HƠ Nam đƣ vƠ đang lƠm đ ng l c cho vi c phát tri n m nh m c a các lƠng ngh Theo s li u báo cáo c a S Công Th ng, n m 2009, trên đ a bƠn t nh HƠ Nam

m i ch có 53 lƠng ngh , lƠng có ngh (trong đó có 15 lƠng ngh truy n th ng đ c công nh n), nh ng đ n h t 31/12/2014, đƣ có t i 163 lƠng ngh , lƠng có ngh (trong

đó có lƠng ngh truy n th ng lƠ 30 lƠng, lƠng ngh ti u th công nghi p lƠ 22 lƠng, lƠng có ngh lƠ 111 lƠng) Vi c phát tri n m nh m các lƠng ngh trên đ a bƠn t nh

đƣ mang l i công n, vi c lƠm vƠ thu nh p, nơng cao đ i s ng, góp ph n xóa đói

gi m nghèo đ c bi t cho nh ng lao đ ng t i các vùng nông thôn

Bên c nh s phát tri n nhanh, m nh c a các ho t đ ng trong lƠng ngh nh ng

các c s , h gia đình trong các lƠng ngh , lƠng có ngh ngƠy cƠng ph i đ i m t v i

nh ng v n đ môi tr ng tr m tr ng a ph n các lƠng ngh trong t nh đ u đ c hình thƠnh vƠ phát tri n m t cách t phát v i công ngh vƠ thi t b l c h u M t s lƠng ngh đƣ đ a máy móc, thi t b , đi n khí hoá, c khí hoá vƠo s n xu t nh lƠng ngh mơy giang đan, thêu ren, d t, d a, g m Tuy nhiên m c đ đ u t cho c i ti n công ngh ph thu c vƠo kh n ng tƠi chính c a t ng c s Thêm vƠo đó, h u h t các lƠng ngh n m xem k trong khu dơn c nên khó kh n v m t b ng s n xu t

c ng nh vi c đ u t cho các công trình x lỦ ch t th i i đôi v i vi c t ng s n

l ng hƠng hóa, s phát tri n lƠng ngh đƣ t o ra m t kh i l ng l n các ch t th i

S phát tri n c a các lo i hình lƠng ngh truy n th ng đƣ đóng góp lƠm nên

th ng hi u c a xƣ, huy n, t nh nh ng v n đ ch t l ng môi tr ng t i các lƠng ngh nói chung đ c bi t lƠ các lƠng ngh truy n th ng c a t nh HƠ Nam nh d t nhu m, bánh đa nem, nón lá, d a c a, s ng, tr ngầ.đang lƠ m t trong nh ng v n

đ nóng b ng, ch a nh n đ c nhi u s quan tơm c a các c p, ngƠnh c ng nh các

đ a ph ng

M c đ ô nhi m môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh ngƠy cƠng tr m tr ng đ i ngh ch v i s gia t ng đóng góp phát tri n kinh t c a các lƠng ngh N c th i c a h u h t các lƠng ngh đ u ch a đ c x lỦ nh :

n c th i t quá trình s n xu t bún bánh, d a c a, d t nhu m, thêu ren, ch bi n

l ng th cầth i th ng ra môi tr ng xung quanh, cùng v i n c th i sinh ho t

càng làm môi tr ng n c t i các khu lƠng ngh ô nhi m tr m tr ng Bên c nh đó, rác th i s n xu t, khí th i c ng góp ph n không nh lƠm gia t ng tình tr ng ô nhi m môi tr ng t i các lƠng ngh c bi t t i các lƠng ngh truy n th ng v mơy tre đan các lo i, s ng, d a c a, l ng th c th c ph mầTình tr ng phát sinh

ch t th i c a các lƠng ngh ngƠy cƠng l n, khi các h gia đình lƠm ngh ngƠy cƠng

m r ng quy mô s n xu t nh ng công tác qu n lỦ NhƠ n c v môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng l i v n đang b b ng Công tác quan tr c, báo cáo môi

tr ng đ nh k v các lƠng ngh đ u không đ c th c hi n, các s li u v môi

tr ng lƠng ngh r i r c, không đ đ đánh giá, d báo di n bi n ch t l ng môi

tr ng trong th i gian t i Các lƠng ngh ph n l n l i n m xen k trong khu dân

c , công ngh s n xu t l c h u, chi phí đ u t cho s n xu t c a m i h gia đình,

c s không nhi u nên kinh phí đ u t cho các công trình x lỦ ô nhi m, b o v môi tr ng c a các h gia đình lƠ không có Vì v y, cƠng gơy nh ng v n đ ô nhi m môi tr ng b c xúc trong khu dơn c , khó gi i quy t Tr c các thách th c

nh v y, công tác qu n lỦ, b o v môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng trên

đ a bƠn t nh HƠ Nam đƣ b c l nhi u h n ch , t n t i Do đó, đ tƠi: “ ánh giá tình tr ng ô nhi m môi tr ng và đ xu t các gi i pháp qu n lý, b o v môi

tr ng t i các làng ngh truy n th ng trên đ a bàn t nh Hà Nam” lƠ yêu c u c p

thi t nh m góp ph n b o v môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng c a t nh theo h ng phát tri n b n v ng

2.ăM cătiêuăvƠăph măviănghiênăc uăc aăđ ătƠi

2.1 M c tiêu nghiên c u c a đ tài

+ Phơn tích, đánh giá hi n tr ng ch t l ng môi tr ng vƠ hi n tr ng qu n lỦ môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng HƠ Nam;

+ xu t gi i pháp nơng cao hi u qu qu n lỦ môi tr ng t ng th t i các lƠng ngh truy n th ng

2.2 Ph m vi nghiên c u c a đ tài

H th ng các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam, g m 30 lƠng ngh t p trung t i các huy n LỦ Nhơn (10 lƠng ngh ), Thanh Liêm (06 lƠng ngh ),

Duy Tiên (05 lƠng ngh ), Bình L c (04 lƠng ngh ), Kim B ng (02 lƠng ngh ) vƠ thƠnh ph Ph LỦ (03 lƠng ngh )

3.ăN iădungăvƠăcácăph ngăphápănghiênăc u:

3.1 N i dung nghiên c u

- Khái quát v đi u ki n t nhiên, kinh t -xƣ h i t nh HƠ Nam

- ánh giá v các lo i hình c a các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh

- ánh giá hi n tr ng môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn

3.2.1 Ph ng pháp đi u tra, thu th p, t ng h p s li u

i u tra, đánh giá các c s đang ho t đ ng s n xu t b ng phi u đi u tra v các nhóm hình s n xu t chính, quy trình công ngh s n xu t chính trong các làng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh

i u tra, đánh giá công tác qu n lỦ vƠ b o v môi tr ng c a các c quan

qu n lỦ nhƠ n c đ i v i lƠng ngh n v qu n lỦ tr c ti p lƠ y ban nhơn dơn các xƣ, th tr n n i có lƠng ngh truy n th ng i u tra, đánh giá: S l ng c s ,

h gia đình lƠm ngh trong lƠng ngh , thu nh p bình quơn đ u ng i c a lƠng ngh , công tác qu n lỦ nhƠ n c v b o v môi tr ng (báo cáo hi n tr ng môi tr ng

đ nh k , các công trình x lỦ ô nhi m, b o v môi tr ng đ c nhƠ n c xơy

d ng ), nh ng t n t i, khó kh n, v ng m c vƠ đ xu t trong công tác qu n lỦ nhƠ

n c v b o v môi tr ng đ i v i lƠng ngh truy n th ng c a đ a ph ng

Thu th p, t ng h p s li u đƣ đi u tra có liên quan đ n đ tƠi, thu th p t t c các s li u v đi u ki n t nhiên, kinh t - xƣ h i khu v c nghiên c u

3.2.2 Ph ng pháp k th a

K th a các đánh giá di n bi n ch t l ng môi tr ng trong th i gian v a qua t i các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh K th a s li u đi u tra, đánh

giá t các d án v BVMT t i m t s lƠng ngh truy n th ng c a t nh nh ắD án xơy d ng c s h t ng vƠ tr m x lỦ n c th i lƠng ngh d t nhu m Hòa H u vƠ Nha Xá, t nh HƠ Nam” thu c Ch ng trình m c tiêu qu c gia v kh c ph c ô nhi m

vƠ c i thi n môi tr ng; D án ắX lỦ n c th i 5 xóm lƠng ngh Nh t Tơn - huy n Kim B ng - t nh HƠ Nam” - thu c H p ph n Ki m soát ô nhi m t i các khu v c đông dơn c nghèoầ

3.2.3 Ph ng pháp kh o sát th c đ a, quan tr c môi tr ng và phân tích trong phòng thí nghi m

- Ph ng pháp kh o sát th c đ a: ph ng pháp nƠy nh m kh o sát, đi u tra các thƠnh ph n c a môi tr ng t nhiên vƠ môi tr ng kinh t xƣ h i t i các lƠng ngh truy n th ng (khu v c nghiên c u) Trong kh o sát th c đ a s s d ng

ph ng pháp đi u tra đ thu th p các thông tin, s li u v khu v c nghiên c u

- L y m u phơn tích trong phòng thí nghi m: Sau khi kh o sát th c đ a,

k t h p v i vi c t ng quan các tƠi li u đƣ có, xác đ nh đ c c n b sung l y thêm nh ng m u môi tr ng phơn tích trong phòng thí nghi m đ đánh giá hi n

tr ng ch t l ng môi tr ng: n c m t, n c ng m, không khí t i các lƠng ngh truy n th ng

3.2.4 Ph ng pháp th ng kê, đánh giá, d báo các tác đ ng môi tr ng

D a trên c s đ nh l ng vƠ đ nh tính các thông s hi n tr ng môi tr ng đ đánh giá các tác đ ng c a nó đ n ch t l ng môi tr ng xung quanh lƠng ngh

4.ăN iădungăc aălu năv n

NgoƠi ph n m đ u vƠ k t lu n, các n i dung chính c a lu n v n đ c trình bƠy trong 3 ch ng:

Ch ng 1 T ng quan v đ i t ng nghiên c u - các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam

Ch ng 2 ánh giá tình tr ng ô nhi m môi tr ng vƠ công tác qu n lỦ, b o

v môi tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng

Ch ng 3 xu t gi i pháp nơng cao hi u qu qu n lỦ, b o v môi tr ng

t i các lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam

CH NGă1

T NGăQUANăV ă IăT NGăNGHIểNăC Uă- CỄCăLĨNGăNGH ă

TRUY NăTH NGăTRểNă AăBĨNăT NHăHĨăNAM 1.1.ăT ngăquanăv ăcácălƠngăngh ăc aăVi tăNam

1.1.1 S hình thành và phát tri n các làng ngh Vi t Nam

a) S hình thƠnh vƠ phát tri n các lƠng ngh Vi t Nam

T xa x a, các ho t đ ng s n xu t ngh th công đƣ lƠ m t trong nh ng nét v n hóa đ c thù trong đ i s ng c a ng i dơn nông thôn Vi t Nam Theo th i gian, các

ho t đ ng s n xu t đ n l d n d n g n k t v i nhau, hình thƠnh nên các lƠng ngh , xóm ngh , trong đó có nhi u lƠng mang tính truy n th ng, t n t i lơu đ i, tr thƠnh m t hình

th c k t c u kinh t - xƣ h i c a nông thôn Bên c nh s đóng góp vƠo đ i s ng kinh

t , ho t đ ng s n xu t ngh còn giúp ng i dơn g n bó v i nhau, t o ra nh ng truy n

th ng t t đ p trong đ i s ng v n hóa, tinh th n cho nông thôn Vi t Nam

Trong nh ng n m qua, cùng v i s phát tri n m nh m c a các thƠnh ph n kinh t trong n n kinh t th tr ng theo đ nh h ng xƣ h i ch ngh a, lƠng ngh

n c ta c ng đang có t c đ phát tri n m nh thông qua s t ng tr ng v s l ng

vƠ ch ng lo i ngƠnh ngh s n xu t m i Nhi u lƠng ngh đƣ t ng b mai m t trong

th i k bao c p thì nay c ng đang d n đ c khôi ph c vƠ phát tri n tr l i Nhi u

s n ph m th công truy n th ng c a lƠng ngh có đ c v th trên th tr ng, đ c khách hƠng trong vƠ ngoƠi n c a chu ng Tuy nhiên, có m t th c t lƠ đƣ vƠ đang

có s bi n thái, pha t p gi a lƠng ngh th c s mang tính ch t th công, truy n

th ng vƠ lƠng ngh v i s phát tri n công nghi p nh khu v c nông thôn, t o nên

m t b c tranh h n đ n c a lƠng ngh Vi t Nam

Theo báo cáo c a B Nông nghi p và Phát tri n Nông thôn, tính đ n

31/12/2014, c n c có 5.096 làng ngh và làng có ngh [21] S làng ngh đ c

công nh n theo tiêu chí làng ngh hi n nay c a Chính ph là 1.748 thu hút kho ng

10 tri u lao đ ng (trong đó riêng Hà N i có 1.350 làng ngh và làng có ngh v i

286 làng ngh đƣ đ c y ban nhân dân thành ph công nh n là làng ngh truy n

th ng) Có nhi u làng t n t i t 500 đ n 1.000 n m tr l i đơy, đó lƠ nh ng làng

ngh tiêu bi u, đ c c n c và th gi i bi t đ n nh : L a V n Phúc, tranh ông

H , g m s Bát TrƠng, Chu u, g m B u Trúc, g S n ng, Ý Yên, mây tre Phú

Vinh, b c m ngh ng Xơmầ[21]

b) S phân b c a các lƠng ngh Vi t Nam

Các làng ngh n c ta ch y u t p trung t i nh ng vùng nông thôn, vì v y,

khái ni m làng ngh luôn đ c g n v i nông thôn Tuy nhiên, hi n nay do xu th đô

th hóa, nhi u khu v c nông thôn đƣ tr thƠnh đô th , ho c t p trung t i các khu v c dơn c đông đúc nh ng v n duy trì nét s n xu t v n hóa truy n th ng, chính đi u nƠy đƣ t o ra nhi u v n đ b t c p trong chính sách phát tri n và hành lang pháp lý

v qu n lý làng ngh

Trên bình di n c n c, làng ngh phân b không đ ng đ u gi a các vùng,

mi n Tính ch t c a làng ngh theo vùng, mi n c ng không gi ng nhau Làng ngh

t p trung nhi u nh t mi n B c, chi m kho ng 60%, trong đó ng b ng sông

H ng chi m kho ng 50%, ch y u t p trung t i các t nh B c Ninh, H ng Yên, HƠ

N i, Thái Bình, Nam nh,ầ; mi n Trung chi m kho ng 23,6%, t p trung ch

y u t i các t nh Qu ng Nam, Th a Thiên Hu ầ; mi n Nam chi m kho ng 16,4%,

t p trung ch y u t i các t nh ng Nai, Bình D ng, C n Th ầ [4]

V lo i hình s n xu t c ng r t đa d ng, đ c phân thành 08 nhóm ngành

ngh theo hình 1.1:

Hình 1.1 ăCácănhómăngƠnhăngh ăc aăcácălƠngăngh ăVi tăNam

Ngu n: Báo cáo v vi c th c hi n chính sách, pháp lu t v môi tr ng t i các khu

kinh t , làng ngh , Chính ph , 2011 [4]

Lo i hình d t, nhu m, thu c da 5%

Lo i hình s n xu t

v t li u xây d ng 3%

Lo i hình khác 25%

Lo i hình tái ch

ch t th i 1%

Lo i hình th công,

m ngh 37%

Lo i hình ch n nuôi,

gi t m gia súc 1%

Lo i hình gia công

c kim khí 4%

Lo i hình ch bi n

l ng th c, th c

ph m 24%

T i các t nh thu c ng b ng sông H ng, v i đ c đi m di n tích ch t h p,

m t đ dơn c cao, ho t đ ng s n xu t quy mô công nghi p vƠ bán công nghi p

g n li n v i sinh ho t, nên các h u qu c a ô nhi m môi tr ng đang lƠ v n đ rõ

r t nh t Trong khi đó, t i các t nh mi n Trung vƠ mi n Nam, do phơn b các lƠng có ngh khá th a th t, di n tích đ t r ng, nên tuy v n n m xen k trong các khu dơn c nh ng h u qu môi tr ng lƠ ch a đáng báo đ ng H n n a, do đ c

đi m phát tri n nên t i các t nh mi n Trung vƠ mi n Nam, lƠng ngh v n mang

đ m nét th công truy n th ng, t n d ng nhơn công nhƠn r i t i ch vƠ nguyên

v t li u đ a ph ng, ph c v nhu c u tiêu dùng c a c ng đ ng dơn c quanh vùng, nên th c ch t, phát tri n lƠng ngh m t cách có đ nh h ng t i các khu

v c nƠy lƠ h t s c c n thi t

c) Xu th phát tri n

S l ng các làng ngh các vùng nói chung có xu h ng t ng lên, ch có

ngành khai thác, s n xu t v t li u xây d ng có xu th gi m do chính sách c a nhà

n c c ng nh h u qu c a ô nhi m môi tr ng đ n c ng đ ng dơn c , vƠ quan

tr ng h n c là ch t l ng không c nh tranh đ c v i các s n ph m s n xu t công

nghi p Tuy nhiên, t i khu v c ng b ng sông H ng lƠ n i có s l ng làng ngh

l n nh t trên c n c thì s l ng v n ti p t c t ng so v i các khu v c khác nên khu

v c nƠy đ c coi lƠ đ i di n nh t c a b c tranh v ô nhi m môi tr ng làng ngh

Vi t Nam Trong khi đó, t i các vùng ông B c và Tây B c s l ng có chi u

h ng gi m d n trong nh ng n m g n đơy

D báo cho xu th phát tri n làng ngh đ n n m 2015 đ c th hi n trong

b ng 1.1 [2]

B ngă1.1.ăCácăxuăth ăphátătri năchínhăc aălƠngăngh ăVi tăNam

Vùng kinh t

D t nhu m,

1.1.2 Vai trò c a các làng ngh trong phát tri n kinh t - xã h i c a đ a ph ng,

vùng mi n và c n c

Trong th i gian qua, các lƠng ngh truy n th ng c a Vi t Nam đƣ có nh ng đóng góp quan tr ng trong vi c phát tri n kinh t , gi i quy t công n vi c lƠm vƠ các v n đ xƣ h i t i các vùng, mi n, đ a ph ng có lƠng ngh :

a) Vai trò c a các lƠng ngh Vi t Nam trong phát tri n kinh t vƠ gi i quy t lao

công nghi p vƠ d ch v đ t t 60-80%; nông nghi p chi m kho ng 20 - 40% S h

s n xu t vƠ c s ngƠnh ngh nông thôn đang ngƠy m t t ng lên v i t c đ t ng bình quơn t 8,8 - 9,8%/n m, kim ng ch xu t kh u t các s n ph m lƠng ngh không ng ng gia t ng M c thu nh p c a ng i lao đ ng s n xu t ngh cao g p 3 -

4 l n so v i thu nh p c a s n xu t thu n nông [4]

Ho t đ ng s n xu t ngh t i các khu v c nông thôn đƣ t o ra vi c lƠm cho

h n 11 tri u lao đ ng, thu hút kho ng 30% l c l ng lao đ ng nông thôn, đ c bi t

có nh ng đ a ph ng đƣ thu hút đ c h n 60% nhơn l c lao đ ng c a c lƠng M c thu nh p t s n xu t ngh cao h n nhi u so v i ngu n thu t nông nghi p, đ c bi t

lƠ đ i v i vùng đ t ch t ng i đông nh đ ng b ng sông H ng T i các lƠng ngh quy mô l n, trung bình m i c s , doanh nghi p t nhơn t o vi c lƠm n đ nh cho kho ng 30 lao đ ng th ng xuyên vƠ 8-10 lao đ ng th i v ; các h cá th t o vi c

làm cho 4-6 lao đ ng th ng xuyên vƠ 2-5 lao đ ng th i v c bi t t i các lƠng ngh d t, thêu ren, mơy tre đan thì m i c s , vƠo th i k cao đi m, có th thu hút

200-250 lao đ ng Bên c nh nh ng tích c c đƣ nêu trên, vi c thu hút lao đ ng

nh ng đ a ph ng khác t p trung vƠo các lƠng có ngh s kéo theo nh ng tác đ ng tiêu c c đ n xƣ h i vƠ môi tr ng khu v c nông thôn S phát tri n c a lƠng ngh

đƣ vƠ đang đóng góp đáng k vƠo GDP, góp ph n quan tr ng trong chuy n d ch c

c u kinh t c a t nh

LƠng ngh truy n th ng còn đ c xem nh m t ngu n tƠi nguyên v n hóa

v t th vƠ phi v t th đ y ti m n ng cho du l ch Nhi u tên tu i s n ph m đƣ g n v i

th ng hi u c a các lƠng ngh t Nam đ n B c, đ c ng i tiêu dùng trong n c

vƠ n c ngoƠi a chu ng nh g m s Bình D ng; g m Bát TrƠng, HƠ N i; g m Chu u, H i D ng; g m Phù Lƣng, B c Ninh; đ g ng K , B c Ninh; đ g

Gò Công, Ti n Giang; d t V n Phúc, HƠ N i; c khí ụ Yên, Nam nh; mơy tre đan C Chi, ThƠnh ph H Chí Minh; mơy tre đan Ch ng M , HƠ N i; ch m b c

ng Xơm, Thái Bình; đúc đ ng i Bái, B c Ninh; đ đá m ngh Non N c, Ơ

N ng Nhi u đ a ph ng đƣ phát tri n hi u qu mô hình k t h p các tuy n du l ch

v i th m quan lƠng ngh , t gian tr ng bƠy vƠ bán s n ph m, đ n các khu v c s n

xu t, thu hút r t nhi u khách du l ch trong vƠ ngoƠi n c

c bi t đ i v i các lƠng ngh mƠ nh t lƠ các lƠng ngh truy n th ng, ho t

đ ng s n xu t còn có m t Ủ ngh a xƣ h i tích c c khác lƠ s d ng đ c lao đ ng lƠ

ng i cao tu i, ng i khuy t t t, nh ng ng i r t khó ki m vi c lƠm t các ho t

đ ng s n xu t nông nghi p vƠ công nghi p t p trung c ng nh các ngƠnh kinh doanh, d ch v khác

T i nhi u đ a ph ng, vi c gi i quy t vi c lƠm cho r t nhi u lao đ ng đƣ t o

đi u ki n gi m các t n n xƣ h i nh c b c, nghi n hút,ầ góp ph n đ m b o an sinh, xƣ h i cho khu v c nông thôn ng th i v i s quy t các tay ngh s n xu t

gi i, có c h i trao đ i, h c h i kinh nghi m, nơng cao trình đ ; quy t các nguyên

li u s n xu t phong phú lƠ m t trong nh ng y u t t o s đa d ng hóa c a n n v n hóa vƠ s n xu t t i nông thôn

M t khác, v i vi c hình thƠnh các c s s n xu t l n v i nhu c u s d ng lao

đ ng cao, nhi u lƠng ngh đƣ thu hút đông nhơn công lao đ ng t các đ a ph ng khác trong t nh, th m chí t các t nh khác đ n n, , sinh ho t vƠ lƠm vi c Trong

đi u ki n sinh ho t vƠ s n xu t đan xen, m t đ dơn c đông đúc, l i t p trung có tính th i đi m, mùa v nên đƣ t o ra nhi u b t c p gi a nhu c u vƠ đáp ng, gơy khó kh n đ i v i đ i s ng xƣ h i c a chính nh ng ng i dơn đ a ph ng vƠ nh ng

ng i đ n lao đ ng C s h t ng nông thôn nh đi n, n c, h th ng giao thông,

h th ng thoát n cầdo không đáp ng đ c s c t ng đ t ng t t phát tri n, nên

c ng b tác đ ng, xu ng c p m nh

NgoƠi các doanh nghi p, h p tác xƣ, công ty TNHH trong lƠng ngh , thì đa

s các c s s n xu t trong lƠng ngh đ u mang nh ng nét đ c thù v m t xƣ h i

nh sau: do quy mô s n xu t nh , ph n l n quy mô h gia đình (chi m 72 % t ng

s c s s n xu t), nên n p s ng, suy ngh còn mang đ m tính ch t ti u nông c a

ng i ch s n xu t; công ngh , k thu t, thi t b s n xu t ph n l n l c h u, ch p vá,

ít quan tơm đ n phòng ch ng cháy n vƠ an toƠn lao đ ng; kh n ng đ u t c a các

h s n xu t lƠng ngh r t h n ch , nên khó có đi u ki n phát tri n ho c đ i m i công ngh theo h ng tiên ti n, ít ch t th i, thơn thi n v i môi tr ng; l c l ng lao

đ ng ch y u lƠ lao đ ng th công, trình đ ng i lao đ ng th p, th m chí nhơn l c mang tính th i v , không n đ nh nên hi u bi t, ki n th c, nh n th c c a ch c s nói chung vƠ ng i lao đ ng nói riêng v khoa h c, công ngh , lu t pháp vƠ các quy

đ nh v BVMT lƠ r t h n ch

1.1.3 Các v n đ ô nhi m môi tr ng làng ngh hi n nay Vi t Nam

V i s phát tri n t vƠ thi u quy ho ch c a lƠng ngh t i nông thôn, cùng

v i s m t cơn b ng gi a nhu c u phát tri n s n xu t vƠ kh n ng đáp ng c a c s

h t ng, vƠ s l ng l o trong qu n lỦ nói chung vƠ qu n lỦ môi tr ng nói riêng,

ho t đ ng c a các lƠng ngh đƣ vƠ đang gơy áp l c r t l n đ n ch t l ng môi

tr ng t i các khu v c lƠng ngh , đ c bi t lƠ các lƠng ngh thu c ng b ng sông

H ng, quan tr ng ph i k đ n nh sau:

K t c u h t ng nông thôn nh h th ng đ ng sá, h th ng c p n c, thoát

n c, x lỦ n c th i, đi m t p k t ch t th iầ r t y u kém ho c không đáp ng

đ c nhu c u c a phát tri n s n xu t, ch t th i không đ c thu gom vƠ x lỦ, d n

đ n nhi u lƠng ngh b ô nhi m nghiêm tr ng, c nh quan b phá v [3];

Quy mô s n xu t nh , vi c m r ng s n xu t l i r t khó vì m t b ng s n xu t

ch t h p, xen k v i sinh ho t; ch t th i phát sinh không b trí đ c m t b ng đ x

lỦ, l i trên m t ph m vi h p, nên đƣ tác đ ng tr c ti p đ n môi tr ng s ng, nh

h ng t i đi u ki n sinh ho t vƠ s c kh e c a ng i dơn [3];

Quan h s n xu t mang nét đ c thù lƠ quan h h hƠng, dòng t c, lƠng xƣ,

đ c bi t lƠ các lƠng ngh truy n th ng, nên s d ng lao đ ng mang tính ch t gia đình, s n xu t theo ki u ắgia truy n” d n t i vi c ắgi u” công ngh s n xu t

vƠ nguyên li u, hóa ch t s d ng; ch a áp d ng các ti n b khoa h c k thu t vƠo s n xu t, gơy lƣng phí tƠi nguyên vƠ phát sinh nhi u ch t th i gơy ô nhi m môi tr ng [4];

Công ngh s n xu t l c h u, th công, thi t b c vƠ ch p vá, bên c nh nh

h ng đ n ch t l ng s n ph m, tiêu hao nhiên li u, đi n, n c, còn kéo dƠi th i gian s n xu t vƠ phát sinh ô nhi m, đ c bi t lƠ ti ng n, b i, nhi t, [3];

V n đ u t cho s n xu t h n h p, nên vi c đ u t x lỦ ô nhi m lƠ h u nh không có Ngay c trong nh ng tr ng h p, nhi u c s s n xu t liên doanh theo

h ng hình thƠnh các doanh nghi p/h p tác xƣ l n, có doanh thu không nh , nh ng

v n không đ u t cho x lỦ ch t th i vƠ BVMT [4];

Trình đ s n xu t th p, vƠ do l i nhu n tr c m t nên ch quan tơm đ n s n

xu t, còn nh n th c v tác h i c a ô nhi m đ n s c kh e vƠ Ủ th c trách nhi m BVMT r t h n ch H u h t các c s s n xu t coi trách nhi m x lỦ ô nhi m không

ph i lƠ trách nhi m c a mình, mƠ lƠ trách nhi m c a chính quy n đ a ph ng Ngay

b n thơn chính quy n đ a ph ng nhi u n i c ng coi đơy lƠ trách nhi m c a NhƠ

n c ph i đ u t x lỦ ô nhi m, mƠ không bám sát nguyên t c ắng i gơy ô nhi m

ph i kh c ph c, x lỦ ô nhi m” ơy chính lƠ m t nguyên nhơn quan tr ng d n t i ô nhi m môi tr ng mƠ s n xu t ngh gơy ra [4];

N p s ng ti u nông, t duy s n xu t nh , ch quan tơm đ n l i nhu n tr c

m t, nên các c s s n xu t t i lƠng ngh th ng l a ch n quy trình s n xu t thô

s , l c h u, t n d ng nhi u s c lao đ ng trình đ th p, nhơn công r H n n a, đ

h giá thƠnh s n ph m, t ng tính c nh tranh, nhi u c s s n xu t còn s d ng nguyên li u r ti n, hóa ch t đ c h i, lƠm t ng nguy c vƠ m c đ ô nhi m c a lƠng ngh , tác đ ng tiêu c c t i môi tr ng, s c kh e c ng đ ng vƠ chính b n thơn

ng i lao đ ng [3]

1.2.ăGi iăthi uăt ănhiênăvƠăkinhăt ăxƣăh iăt nhăHƠăNam

1.2.1 i u ki n t nhiên

a) V trí đ a lỦ:

HƠ Nam lƠ t nh thu c đ ng b ng Sông H ng; phía B c vƠ Tơy B c giáp

v i thƠnh ph HƠ N i, phía ông giáp t nh H ng Yên vƠ t nh Thái Bình, phía Nam giáp t nh Nam nh, phía Tơy Nam giáp t nh Ninh Bình vƠ phía Tơy giáp

t nh HoƠ Bình

Trên đ a bƠn t nh có nhi u tuy n đ ng quan tr ng ch y qua nh tr c đ ng

Qu c l 1A, đ ng s t B c - Nam vƠ m t s tuy n đ ng liên t nh khác nh Qu c

l 21A, 21B, 38, các tuy n đ ng n i t nh: T.491, T.493, T.494 Thu n l i v

v trí đ a lỦ vƠ đi u ki n giao thông s lƠ ti n đ thúc đ y s phát tri n KT - XH,

giao l u v n hoá t nh Hà Nam v i các t nh khác, đ c bi t lƠ v i th đô HƠ N i b) a hình, đ a ch t

Trên đ a bƠn t nh có ba d ng đ a hình: a hình núi đá vôi, đ a hình đ i th p

vƠ đ a hình đ ng b ng

a hình núi đá vôi: đ cao tuy t đ i l n nh t +419m, m c đ a hình c s đ a

ph ng kho ng +10m đ n +14m ơy lƠ m t b ph n c a d i đá vôi t p trung t i hai huy n Kim B ng vƠ Thanh Liêm

a hình đ i th p: g m các d i đ i bát úp n m xen k ho c ven rìa đ a hình núi đá vôi, m t s khu v c t o thƠnh m t d i (d i thôn Non - xƣ Thanh L u, Chanh

Th ng - xƣ Liêm S n) ho c t o thƠnh các ch m đ c l p các xƣ Thanh Bình, Thanh L u, i S n

a hình đ ng b ng: chi m di n tích r ng l n các huy n Duy Tiên, Bình

L c, LỦ Nhơn, thƠnh ph Ph LỦ vƠ m t ph n thu c các huy n Kim B ng, Thanh Liêm a hình đ ng b ng trong t nh t ng đ i b ng ph ng

c) i u ki n khí t ng, th y v n:

HƠ Nam n m trong vùng khí h u nhi t đ i gió mùa, nóng m, m a nhi u thu c ti u khí h u vùng đ ng b ng B c B ch u nh h ng sơu s c c a gió mùa ông B c vƠ gió mùa ông Nam, đ c đi m n i b t nh t lƠ s t ng ph n gi a mùa ông vƠ mùa Hè S gi n ng trong n m kho ng 1004,8 gi n ng, nhi t đ trung bình n m 24,00 C, nhi t đ trung bình tháng cao nh t lên đ n 29,60C T ng l ng

m a trong n m lƠ 1.838,4 mm, đ m trung bình trong n m HƠ Nam c ng nh nhi u khu v c khác đ ng b ng Sông H ng kho ng 83,0%

B ngă1.2.ăS ăli uăquanătr căth iăti tăkhíăh uăn mă2013

(Ngu n: Niên giám th ng kê t nh Hà Nam, 2014[5])

H th ng sông ngòi: Ch y qua t nh Hà Nam lƠ các sông l n nh sông H ng, sông áy, sông Chơu vƠ các sông do con ng i đƠo đ p nh sông Nhu , sông S t, sông Nông Giang, v.vầ

Sông H ng ch y d c ranh gi i phía ông, ông B c t nh HƠ Nam v i chi u dƠi kho ng 38,6 km, r ng trung bình t 500 - 600 m, đáy sông sơu t (-6,0 m) đ n (-8,0 m) cá bi t t i (-15 m)

Sông áy đo n ch y qua đ a ph n HƠ Nam v i chi u dƠi kho ng 47,6 km, có chi u r ng kho ng 150 - 250 m, ch y qua thƠnh ph Ph LỦ vƠ các huy n Kim

B ng, Thanh Liêm; đáy sơu trung bình t (-3,0 m) đ n (-5,0 m), cá bi t có đo n sơu

t i (-9,0 m) T i Ph LỦ l u l ng n c Sông áy vƠo mùa khô kho ng 105m3

/s và

mùa m a kho ng 400 m3/s

Sông Nhu lƠ sông đƠo d n n c sông H ng t xƣ Th y Ph ng huy n T Liêm thƠnh ph HƠ N i vƠ đi vƠo HƠ Nam v i chi u dƠi đo n qua HƠ Nam lƠ 16

km LƠ sông tiêu thu l i, thoát c a HƠ N i qua m t s khu v c lƠng ngh HƠ N i,

vì th ngu n n c c a sông b nhi m b n VƠo mùa n c ki t, chi u sơu n c m t

s đo n ch còn - 0,6m đ n - 0,8m

Sông Chơu b t ngu n t T c Giang, Duy Tiên nh n h p l u c a sông Nông

Giang đ n An Mông chia thƠnh hai nhánh, m t nhánh lƠm ranh gi i gi a huy n LỦ Nhơn vƠ Bình L c nhánh nƠy ch y ra tr m b m t i tiêu H u B r i ra sông H ng vƠ

m t nhánh lƠm ranh gi i gi a huy n Duy Tiên vƠ Bình L c nhánh nƠy ra sông áy

t i thƠnh ph Ph LỦ Sông Chơu có chi u dƠi kho ng 58,6 km M c n c trung bình

n m lƠ + 2,18 m; M c n c cao nh t (l l ch s ngƠy 22/8/1971) lƠ + 4,00 m

1.2.2 i u ki n kinh t , xã h i

Theo báo cáo s 06/BC-UBND c a UBND t nh HƠ Nam ngƠy 16/01/2014 v

k t qu th c hi n nhi m v phát tri n kinh t -xƣ h i n m 2013 tình hình t ng tr ng kinh t c a t nh nh sau:

HoƠn thƠnh vƠ hoƠn thƠnh v t m c 10/15 ch tiêu kinh t xƣ h i ch y u, c

th : T ng s n ph m trong t nh (GDP) đ t 6.886,7 t đ ng Thu nh p bình quơn đ u

ng i đ t 26 tri u đ ng C c u kinh t : Nông, lơm nghi p, th y s n 18,4%, Công nghi p - xơy d ng 51,3%, D ch v 30,3% Giá tr s n xu t nông, lơm nghi p, thu

s n đ t 1.966,1 t đ ng Gi i quy t vi c lƠm m i cho 16.876 lao đ ng, trong đó xu t

kh u 766 lao đ ng GDP bình quân đ u ng i: Thu nh p bình quơn đ u ng i n m

2012 đ t 26 tri u đ ng

ToƠn t nh có 792.141 ng i (theo s li u th ng kê ch a chính th c c a C c

th ng kê t nh HƠ Nam tính đ n h t ngƠy 30/6/2013), m t đ dơn s trung bình n m

2012 lƠ 920 ng i/km2

.T l sinh dơn s c n m 2012: + 2,32ề T l h nghèo

gi m còn 8,83% T l s dơn nông thôn đ c dùng n c s ch vƠ n c h p v sinh

đ n h t n m 2012 đ t 81% T l rác th i đô th đ c thu gom đ t 90%

1.3 ăT ngăquanăv ăcácălƠngăngh ăc aăt nhăHƠăNam

1.3 1 Làng ngh truy n th ng

Trong th i gian qua, đ c s quan tơm, lƣnh đ o c a T nh y, UBND t nh

HƠ Nam, c a các c p, các ngƠnh đ i v i s phát tri n ngƠnh ngh ti u th công

nghi p - lƠng ngh ; chính sách h tr k p th i c a Chính ph , UBND t nh, các ngƠnh trong t nh vƠ các đ a ph ng k p th i t o đi u ki n thu n l i cho các lƠng ngh phát tri n LƠng ngh HƠ Nam ngƠy cƠng đ c b o t n, gi gìn, phát huy các giá tr v n hóa truy n th ng c a các lƠng ngh , g n vi c s n xu t v i b o v môi

tr ng, tham quan du l ch, xúc ti n th ng m i, xơy d ng th ng hi u, đ ng kỦ b n quy nầ LƠng ngh đƣ vƠ đang đ c áp d ng công ngh m i, t o ra nhi u s n

ph m đa d ng phong phú v m u mƣ, đ t ch t l ng cao, đ c ng i tiêu dùng tin

t ng; gi i quy t đ c m t l ng l n lao đ ng nông thôn, nh t lƠ nh ng n i b thu

h i đ t Góp ph n xóa đói gi m nghèo, đáp ng các tiêu chí chuy n d ch c c u kinh t vƠ c c u lao đ ng trong công cu c xơy d ng nông thôn m i hi n nay B

m t lƠng ngh ngƠy cƠng thay đ i, ng i dơn lƠng ngh h ng t i m no, giƠu có

Th c hi n các chính sách khuy n khích phát tri n c a T nh y, UBND t nh

HƠ Nam, nhi u lƠng ngh truy n th ng đƣ kh ng đ nh đ c th ng hi u vƠ ngƠy cƠng có nh ng đóng góp l n cho n n phát tri n kinh t c a t nh Giá tr s n xu t c a

m t s lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam đ c th hi n t i b ng 1.2

B ngă1.ă3.ăGiáătr ăs năxu tăc aăm tăs ălƠngăngh ătruy năth ngăt nhăHƠăNam

S ăl ngăs nă

ph măch ăy uă

(s n ph m)

2 LƠng ngh mơy giang đan Ng c ng 12.000 13.000 1.300.000

T ng s và phân lo i các nhóm làng ngh chính: Trên đ a bƠn t nh HƠ Nam

hi n nay tính đ n n m 2014 đƣ có 30 lƠng ngh truy n th ng đƣ đ c công nh n Danh sách các lƠng ngh truy n th ng vƠ lo i hình ho t đ ng đ c th hi n t i b ng 1.4

B ngă1.4 DanhăsáchăcácălƠngăngh ătruy năth ngătrênăđ aăbƠnăt nhăHƠăNam

STT TênălƠngăngh NgƠnhăngh aăch

I Lo i hình d t may, nhu m

1 Thêu ren An Hòa, Thanh Hà Thêu ren Thanh Hà - Thanh Liêm

2 Thêu ren Hòa Ngãi, Thanh Hà Thêu ren Thanh Hà - Thanh Liêm

Ph LỦ

II Lo i hình mây tre đan các lo i

đan

HoƠng ông - Duy Tiên

STT TênălƠngăngh NgƠnhăngh aăch

III Lo i hình ch bi n l ng th c, th c ph m

21 LƠm bún, bánh đa Kim L Bún, bánh đa Thanh Nguyên - Thanh

Liêm

22 Bánh đa nem lƠng Ch u Bánh đa nem Nguyên Lý - Lý Nhân

23 Bánh đa nem xóm 1 Tr n Xá Bánh đa nem Nguyên Lý - Lý Nhân

24 Bánh đa nem xóm 2 Mƣo C u Bánh đa nem Nguyên Lý - Lý Nhân

m t kinh t - xƣ h i vƠ các nhóm ngƠnh ngh truy n th ng lƠ d u n đ c tr ng c a

t nh Các nhóm lƠng ngh truy n th ng chính trên đ a bƠn t nh HƠ Nam bao g m 5 nhóm ngƠnh ngh chính: Nhóm các lƠng ngh truy n th ng v d t may, nhu m (8 lƠng ngh ); Nhóm các lƠng ngh truy n th ng v ch bi n g , tre, n a vƠ mơy tre đan các lo i (11 lƠng ngh ); Nhóm các lƠng ngh truy n th ng v m ngh (2 lƠng ngh ); Nhóm các lƠng ngh truy n th ng v ch bi n th c ph m (7 lƠng ngh ); Nhóm các lƠng ngh truy n th ng khác (2 lƠng ngh )

H u h t các lƠng ngh truy n th ng c a t nh HƠ Nam đ u đ c phơn b t p trung các khu v c đông dơn c nghèo, đ t ch t, ng i đông nh LỦ Nhơn, Bình L c,

Thanh Liêm Nhi u lƠng ngh truy n th ng nh t t i đ a bƠn huy n LỦ Nhơn v i 10 lƠng ngh (chi m 33,33%), huy n Thanh Liêm v i 6 lƠng ngh (chi m 20%), huy n Duy Tiên có 5 lƠng ngh , Bình L c có 04 lƠng ngh (chi m 16,67%), thƠnh ph Ph

LỦ có 03 lƠng ngh vƠ ít nh t lƠ huy n Kim B ng có 02 lƠng ngh (chi m 6,67%)

Hình 2.2 ăBi uăđ ăcácălo iăhìnhălƠngăngh ătrênăđ aăbƠnăt nhăHƠăNam

K ho ch phát tri n làng ngh các làng ngh truy n th ng c a t nh:

i v i vi c quy ho ch phát tri n các lƠng ngh truy n th ng: Hi n nay, trên đ a bƠn t nh có r t nhi u lƠng ngh phát tri n vƠ n m r i rác trên đ a bƠn các huy n nh ng v n ch a có quy ho ch chung c a t nh v phát tri n lƠng ngh Quy

ho ch phát tri n lƠng ngh đ c l ng ghép trong m t s quy ho ch khác Trong đó

ph i k đ n Quy ho ch m ng l i các khu công nghi p, c m công nghi p vƠ ti u

th công nghi p (TTCN) huy n, th xƣ; c m TTCN lƠng ngh xƣ, th tr n t nh HƠ Nam đ n n m 2010, t m nhìn đ n n m 2015 đ c ban hƠnh t i Quy t đ nh 1421/Q -UBND ngƠy 16/11/2007 Trong quy t đ nh trên có 05 c m ti u th công nghi p lƠng ngh n m trong quy ho ch thu c đ a bƠn các huy n, thƠnh ph đ c

B ngă1.5.ăDi nătíchăcácăc măTTCNălƠngăngh ăhi năt iăsoăv iăquyăho chăt iă

Quy tăđ nhăs ă1421/Q -UBND

1 Nha Xá xƣ M c Nam - huy n Duy Tiên 3 Ch a xơy d ng

5 Nguyên Lý xã Nguyên Lý - huy n LỦ Nhơn 2 Ch a xơy d ng

(Ngu n: Quy t đ nh 1421/Q -UBND ngày 16/01/2007 và đi u tra)

Tuy nhiên, tính t i th i đi m hi n t i ch có 2/5 c m TTCN-LN đ c thƠnh

l p vƠ đi vƠo ho t đ ng C m Nh t Tơn - xƣ Nh t Tơn, huy n Kim B ng đ c thƠnh

l p n m 2008 v i t ng di n tích 17,5 ha, đƣ giao cho các d án 10,04 ha (Hi n có 26 nhƠ đ u t đ ng kỦ đ u t s n xu t - kinh doanh trong đó 20 nhƠ đ u t đƣ đi vƠo

ho t đ ng v i các ngh ch y u nh : m c dơn d ng, d t; thu hút đ c 214 lao

đ ng); C m Ng c ng - xƣ HoƠng ông - huy n Duy Tiên v i t ng di n tích 9,1

ha, đƣ giao cho các d án 7,29 ha (Hi n có 18 nhƠ đ u t đ ng kỦ đ u t s n xu t - kinh doanh vƠ đ u đi vƠo ho t đ ng, thu hút đ c 580 lao đ ng) Còn l i có 3/5 c m

TTCN-LN đ c phê duy t trong quy ho ch nh ng ch a có quy t đ nh thƠnh l p lƠ:

C m Nha Xá - xƣ M c Nam - huy n Duy Tiên, c m B c LỦ - xƣ B c LỦ - huy n LỦ Nhơn, c m Nguyên LỦ - xƣ Nguyên LỦ, huy n LỦ Nhơn

Bên c nh đó, đ nh h ng phát tri n lƠng ngh còn đ c l ng ghép trong ắQuy ho ch phát tri n công nghi p - th ng m i t nh HƠ Nam giai đo n 2011-2020,

t m nhìn đ n n m 2030” (đ c phê duy t t i Quy t đ nh s 395/Q -UBND ngày 17/2/2012 c a y ban nhơn dơn t nh HƠ Nam), trong đó đ nh h ng xơy d ng vƠ phát tri n lƠng ngh xác đ nh rõ:

Phát tri n các s n ph m có giá tr kinh t cao nh : mơy tre đan, thêu ren, ch

bi n th c ph m đ u ng, d t l a; phát tri n lƠng ngh b n v ng, n đ nh vƠ đa d ng theo h ng t p trung trong c m công nghi p, g n s n xu t lƠng ngh v i các ho t

đ ng du l ch, v n hoá, l h i truy n th ng; gi i quy t vi c lƠm cho lao đ ng, đ c bi t lao đ ng nông nghi p b thu h i đ t trong quá trình công nghi p hoá, đô th hoá Ph n

đ u giá tr SXCN t ng bình quơn trong giai đo n 2011- 2015: lƠ 18,8 %/n m; Giai

đo n 2016- 2020: lƠ 15,2 %/n m; giá tr xu t kh u hƠng TCMN t ng bình quơn giai

đo n 2011- 2015: lƠ 10,4%/n m; Giai đo n 2016- 2020: lƠ 10,5%/n m

M c dù không có quy ho ch chung c a t nh v phát tri n lƠng ngh truy n

th ng nói riêng vƠ lƠng ngh nói chung nh ng theo các quy ho ch trên thì 30 lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam đƣ đ c công nh n t i th i đi m hi n

t i đ u n m trong danh m c các ngƠnh ngh có s n ph m lƠ th m nh c a t nh c n

đ c b o t n vƠ phát tri n T nh y, y ban nhơn dơn t nh HƠ Nam ph n nƠo đƣ quan tơm t i s phát tri n c a các lƠng ngh trên đ a bƠn t nh Vì v y, vi c l p quy

ho ch phát tri n h th ng các lƠng ngh trên đ a bƠn t nh lƠ đi u t t y u c n ph i

th c hi n trong th i gian t i đ đ m b o phát huy các lƠng ngh truy n th ng trong

s phát tri n b n v ng (phát tri n s n xu t đi đôi v i b o v môi tr ng)

1.3.2 Làng ngh ti u th công nghi p

T nh HƠ nam đƣ th c hi n h c hi n đ án phát tri n lƠng ngh giai đo n n m

2006-2010 đ t nhi u k t qu kh quan, mang l i b m t m i cho nhi u đ a ph ng Qua s li u báo cáo c a phòng Công Th ng, Kinh t các huy n, thƠnh ph , giai

đo n 2011 đ n 2014: Giá tr s n xu t c a các s n ph m ti u th công nghi p t n m

2011- 2014 t ng bình quơn: 16,5 %/n m; giá tr xu t kh u c a các s n ph m ti u th công nghi p t ng bình quơn: 12% S ng i trong đ tu i lao đ ng tham gia s n

xu t TTCN: 103.463 ng i, chi m 26% t ng s ng i trong đ tu i lao đ ng; S h tham gia s n xu t TTCN: 21.131 h ; S l ng doanh nghi p lƠng ngh : 246 doanh nghi p, trong đó: Công ty TNHH: 115; Doanh nghi p t nhơn: 27; H s n xu t: 104

h ; thu nh p bình quơn c a ng i lao đ ng lƠm ngh TTCN t 18- 20 tri u

đ ng/ng i/n m [9]

Th c hi n các Quy đ nh v công nh n lƠng ngh truy n th ng, lƠng ngh ti u

th công nghi p vƠ lƠng có ngh , trong nh ng n m v a qua đ c s quan tơm c a UBND t nh, các S , ngƠnh trong t nh, UBND t nh ra Quy t đ nh công nh n 163 lƠng ngh , lƠng ngh truy n th ng, lƠng có ngh , trong đó có 22 lƠng ngh ti u th công nghi p Có 9 xƣ có t 02 lƠng ngh tr lên [9]

Giai đo n 2011 đ n 2015, th c hi n Ngh quy t s 04-NQ/TU c a T nh y

v phát tri n Công nghi p đ n n m 2015, trong đó v ti u th công nghi p, lƠng ngh đƣ đ c y ban nhơn dơn t nh HƠ Nam đ c bi t quan tơm, t c đ t ng tr ng giá tr s n xu t ti u th công nghi p-lƠng ngh bình quơn 18,8%/n m

B ngă1.ă6.ăGiáătr ăs năxu tăc aăm tăs ălƠngăngh ăti uăth ăcôngănghi pătrênăđ aă

r ng quy mô, phát tri n ngh , đ gi v ng danh hi u cao quỦ mƠ UBND t nh trao

t ng V i vi c T nh ban hƠnh các chính sách nh m b o t n, duy trì vƠ phát tri n các lƠng ngh đ c xem lƠ m t nhi m v quan tr ng trong chi n l c phát tri n kinh t

c a đ a ph ng, nh m duy trì, b o t n, phát huy các giá tr v n hoá c a đ a ph ng, xoá đói, gi m nghèo, t ng thu nh p cho ng i dơn, lƠm thay đ i b m t nông thôn góp ph n vƠo quá trình chuy n d ch c c u kinh t nông nghi p, nông thôn Cùng

v i đó ho t đ ng khuy n công góp ph n trong vi c đƠo t o nơng cao ch t l ng ngu n nhơn l c, gi i quy t vi c lƠm vƠ nơng cao đ i s ng nhơn dơn vƠ đ c bi t lƠ

ho t đ ng h tr đƠo t o ngh , truy n ngh , nhơn c y ngh , h tr tìm ki m th

tr ng, t ch c h i ch th ng m i đ gi i thi u s n ph m lƠng ngh vƠ t ch c các

ho t đ ng tham quan, kh o sát vƠ trao đ i kinh nghi m v i các t nh khác đ có đ nh

h ng phát tri n phù h p Trong nh ng n m qua, vi c phát tri n lƠng ngh t i HƠ

Nam đƣ đ t nh ng k t qu tích c c, góp ph n nơng t tr ng s n xu t CN-TTCN; thúc đ y kinh t - xƣ h i phát tri n, t o ra s chuy n d ch c c u kinh t m nh m

đ a ph ng N m 2013, giá tr s n xu t ti u th công nghi p, lƠng ngh c a HƠ Nam

đ t 2280,1 t đ ng; giá tr xu t kh u đ t 35,522 tri u USD; s ng i trong đ tu i lao đ ng tham gia s n xu t ti u th công nghi p, lƠng ngh lƠ 110.940 ng i, chi m kho ng 28% t ng s ng i trong đ tu i lao đ ng; s h tham gia s n xu t ti u th công nghi p, lƠng ngh lƠ 22.984 h [9]

1.4 ăCácăv năđ ămôiătr ngăc năquanătơmă ăHƠăNam

V môi tr ng n c m t: H th ng sông vƠ ao h c a HƠ Nam hi n đang b ô nhi m r t nghiêm tr ng (nh t là h th ng sông Nhu - áy, sông Châu Giang, sông

S t và m t s ao, h ch a n c t i các khu đô th , các làng ngh ) Nguyên nhân

chính do n c th i t HƠ N i đ v vƠ do n c th i s n xu t, sinh ho t c a ng i dơn trong t nh không qua x lỦ đ tr c ti p xu ng sông, h , ao đƣ gơy nh h ng nghiêm tr ng đ n s c kh e vƠ ho t đ ng s n xu t c a nhơn dơn

V qu n lý ch t th i nguy h i: tình hình x lỦ ch t th i r n nguy h i đang lƠ

thách th c l n trong công tác b o v môi tr ng Ngu n phát sinh ch t th i r n nguy h i ch y u t s n xu t công nghi p, y t , s n xu t nông nghi pầ Hi n nay s

l ng ch t th i r n nguy h i đang t ng lên r t nhanh nh ng trên đ a bƠn t nh hi n

ch a có nhƠ máy x lỦ ch t th i r n nguy h i t p trung

V qu n lý ho t đ ng khai thác và s n xu t v t li u xây d ng: vi c khai thác

khoáng s n ph c v cho ch bi n đá, s n xu t v t li u xơy d ngầ đƣ vƠ đang gơy ra tác đ ng nghiêm tr ng lƠm nh h ng đ n ch t l ng môi tr ng không khí

V môi tr ng nông nghi p nông thôn: l ng rác th i sinh ho t phát sinh ngƠy

cƠng nhi u mƠ không có ph ng ti n thu gom, v n chuy n, x lỦ; ch n nuôi xen l n trong khu dơn c d n đ n ô nhi m môi tr ng n c, tình tr ng s d ng thu c b o

v th c v t trên cơy tr ng thi u khoa h c r t khó ki m soát; ngƠnh ngh ph ngƠy cƠng phát tri n t i h gia đình, xen l n trong khu dơn c lƠm ô nhi m môi tr ng, gơy b c xúc cho nhơn dơn nhi u n iầ c bi t tình tr ng ô nhi m môi tr ng nghiêm tr ng t i các lƠng ngh truy n th ng đƣ gơy nh ng h u qu đ i v i ho t

đ ng s n xu t, sinh ho t, s c kh e c a c ng đ ng dơn c khu v c lƠng ngh

CH NGă2 ỄNHăGIỄăTỊNHăTR NGăỌăNHI MăMỌIăTR NGăVĨăCỌNGăTỄCă

QU NăLụ,ăB OăV ăMỌIăTR NGăT IăCỄCăLĨNGăNGH ă

TRUY NăTH NG 2.1.ăTìnhătr ngăôănhi mămôiătr ngăt iăcácălƠngăngh ătruy năth ng

2.1.1 Các làng ngh truy n th ng thu c t nh Hà Nam

NgƠy nay, du khách đ n v i HƠ Nam không ch th m quan các đ a danh,

th ng c nh do thiên nhiên t o ra mƠ còn có xu h ng th m quan nh ng n i s n xu t các s n ph m truy n th ng c a đ a ph ng ơy lƠ lo i hình du l ch v n hoá ch t

l ng cao, các s n ph m truy n th ng qua bƠn tay điêu luy n c a ngh nhơn đƣ th i

h n mình vƠo m i s n ph m nh ng đ c tính riêng bi t nh tính dơn t c, tính cách

đi u đ c th hi n qua nh ng h a ti t c a s n ph m, t o ti n đ trong lo i hình du

l ch đ giao l u, qu ng bá v n hoá, đ t n c con ng i Vi t Nam nói chung vƠ HƠ Nam nói riêng m t cách m nh m vƠ sơu r ng đ n v i du khách

HƠ Nam lƠ t nh có nhi u lƠng ngh , trong đó có nhi u lƠng ngh truy n

th ng n i ti ng nh : lƠng ngh thêu ren An HoƠ, HoƠ Ngƣi, mơy giang đan Ng c

ng, d t Nha Xá, d t HoƠ H u, s ng ô Hai, d a i Phu, tr ng i Tam, g m Quy t ThƠnh, r u V c, m t s lƠng ngh trên đƣ b c đ u thu hút đ c du khách t i th m quan Bên c nh vi c chiêm ng ng vƠ có th t tay tham gia vƠo quá trình t o s n ph m truy n th ng, du khách còn khám phá nh ng giá tr v n hoá truy n th ng đ c s c luôn g n li n v i quá trình phát tri n c a s n ph m Các

s n ph m th công m ngh c a m i lƠng ngh truy n th ng HƠ Nam không ch

đ n thu n lƠ s n ph m tiêu dùng, ph c v đ i s ng dơn sinh, mƠ còn lƠ nh ng s n

ph m có tính v n hoá mang Ủ ngh a b n s c đ c đáo c a đ a ph ng Các s n

ph m đó lƠ k t qu t quá trình lao đ ng, sáng t o mang đ m d u n tinh hoa c a

đ t vƠ ng i HƠ Nam t bao đ i nay HƠ Nam hi n có 163 lƠng ngh , trong đó 30 lƠng ngh truy n th ng, 22 lƠng ngh TTCN, 111 lƠng có ngh vƠ 17 ngh nhơn,

75 th gi i, 02 ng i có công đ a ngh m i v t nh đ c công nh n Ho t đ ng

nƠy đƣ có tác đ ng tích c c đ n vi c duy trì, phát tri n các lƠng ngh trên đ a bƠn toƠn t nh Trong nh ng n m qua, phát tri n lƠng ngh truy n th ng HƠ Nam đƣ đ t

nh ng k t qu tích c c, góp ph n nơng t tr ng s n xu t CN-TTCN; phát tri n du

l ch - d ch v , thúc đ y kinh t - xƣ h i phát tri n, t o ra s chuy n d ch c c u kinh t m nh m đ a ph ng N m 2013 giá tr s n xu t ti u th công nghi p, lƠng ngh c a HƠ Nam đ t 2280,1 t đ ng; giá tr xu t kh u đ t 35,522 tri u

USD Tuy nhiên, trong th i gian qua các c s , h s n xu t lƠng ngh truy n

th ng quy mô ch m c v a vƠ nh , kh n ng tƠi chính h n ch , các h đ u b trí

n i s n xu t chung v i sinh ho t c a gia đình, thi u v n đ u t công ngh m i vƠ

m r ng quy mô s n xu t NgoƠi ra m u mƣ s n ph m ch a th t s phong phú, th

tr ng tiêu th s n ph m ch a n đ nh, ngu n nguyên li u t nhiên đang khan

hi m d n; s bi n đ ng c a th tr ng, khó kh n trong c nh tranh, tiêu th hƠng hoá khi n nhi u ngƠnh ngh ti u th công nghi p g p nhi u khó kh n

c đi m các lo i làng ngh truy n th ng c a t nh:

c đi m n i b t nh t c a các lƠng ngh truy n th ng c a t nh HƠ Nam c ng

nh bao lƠng ngh truy n th ng trên c n c lƠ t n t i nông thôn, g n bó ch t ch

v i nông nghi p Chính vì v y ngu n nguyên li u ch y u đ ph c v s n xu t c a các lƠng ngh truy n th ng c a t nh HƠ Nam tr c tiên c ng chính lƠ s n ph m c a

ho t đ ng s n xu t nông nghi p t i chính đ a ph ng vƠ m t ph n ngu n nguyên

li u đ c nh p t các n i khác v i u nƠy c ng lƠ m t trong nh ng thu n l i trong quá trình phát tri n, s n xu t t i các lƠng ngh do có ngu n cung c p nguyên, nhiên li u t i ch nh : các lƠng ngh ch bi n l ng th c, th c ph m, lƠng ngh bánh đa nem Nguyên LỦ, thêu ren Thanh HƠ, s ng ô Hai, g m s Quy t ThƠnh

i v i các lƠng ngh ph i nh p nguyên li u s g p ph i khó kh n khi ngu n nguyên li u không s n có nh : D t l a Nha Xá, d t l a Hòa H u, tr ng i Tam,

d a c a An Các lo i nguyên, nhiên li u chính ph c v các lƠng ngh truy n

th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam đ c th hi n t i b ng 2.1

B ngă2.1.ăCácălo iănguyên,ănhiênăli uăchínhăc aăm tăs ălƠngăngh ătruy năth ng

STT TênălƠngăngh Cácălo iănguyên,ănhiênă

li uăchínhăchoăs năxu t Ngu năcungăc p

ông, Duy Tiên

Cây giang, cây may M t ph n t i các xƣ ven

sông H ng c a huy n LỦ Nhơn vƠ m t ph n mua

t i các đ a ph ng khác

4 LNTT thêu ren An Hòa

và Hòa Ngãi, Thanh

Hà, Thanh Liêm

V i, s i các lo i M t l ng nh t các

lƠng ngh d t c a đ a bƠn

t nh, s i các lo i đ c mua đ a ph ng khác

5 LNTT d t nhu m Nha

Xá, M c Nam, Duy Tiên

S i t ng h p, thu c nhu m các lo i

HoƠn toƠn mua t i các

Công ngh k thu t s n xu t s n ph m trong các lƠng ngh , đ c bi t lƠ các lƠng ngh truy n th ng th ng r t thô s , l c h u, s d ng k thu t th công lƠ ch

y u Nhi u lo i s n ph m có công ngh - k thu t hoƠn toƠn ph i d a vƠo đôi bƠn tay khéo léo c a ng i th m c dù hi n nay đƣ có s c khí hoá vƠ đi n khí hoá

t ng b c trong s n xu t, song c ng không nhi u ngh có kh n ng c gi i hoá

đ c m t s công đo n trong s n xu t s n ph m nh d t l a Nha Xá, d t i

Hoàng, thêu ren An Hòa và Hòa Ngãi - Thanh Hà, ch bi n l ng th c, th c ph m bún, bánh đa nem lƠng Ch u - Nguyên LỦ S đ quy trình công ngh s n xu t c a

m t s lƠng ngh truy n th ng trên đ a bƠn t nh HƠ Nam đ c th hi n t i các Hình

s 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6ầ

Hình 2.1 ăQuyătrìnhăcôngăngh ăd tănhu mă(t iăNhaăXáă- M căNam)

N c th i ch a h

tinh b t

N c th i Hóa ch t, NaOH