skkn TÍCH HỢP CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP GẮN VỚI ĐỜI SỐNG THỰC TIỄN TRONG CÁC ĐỀ KIỂM TRA CHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC 12.

Tên Sáng Kiến Kinh Nghiệm:TÍCH HỢP CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP GẮN VỚI ĐỜI SỐNG THỰC TIỄN TRONG CÁC ĐỀ KIỂM TRA CHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC 12 I.. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Nhiều năm qua, việc xây dựng nội dung

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI

Đơn vị Trường THPT Phú Ngọc

Mã số:

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

TÍCH HỢP CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP GẮN VỚI ĐỜI SỐNG THỰC TIỄN TRONG CÁC ĐỀ KIỂM TRA

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC

––––––––––––––––––

I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN

1 Họ và tên: PHẠM DUY NGHĨA

2 Ngày tháng năm sinh: 04 – 10 – 1984

8 Nhiệm vụ được giao: giảng dạy môn Hóa lớp 12b1,7,8,9,10

9 Đơn vị công tác: trường THPT Phú Ngọc

II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO

- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Thạc sĩ

- Năm nhận bằng: 2012

- Chuyên ngành đào tạo: Lí luận và phương pháp giảng dạy bộ môn Hóa học

III KINH NGHIỆM KHOA HỌC

- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: giảng dạy

Số năm có kinh nghiệm: 8

- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

1 Sử dụng sử dụng graph trong dạy học hóa học ở lớp 10 ban cơ bản

Tên Sáng Kiến Kinh Nghiệm:

TÍCH HỢP CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP GẮN VỚI ĐỜI SỐNG THỰC TIỄN TRONG CÁC ĐỀ KIỂM TRA CHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC 12

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Nhiều năm qua, việc xây dựng nội dung sách giáo khoa cũng như các loạisách bài tập tham khảo của giáo dục nước ta nhìn chung còn mang tính hàn lâm,kinh viện nặng về thi cử; chưa chú trọng đến tính sáng tạo, năng lực thực hành vàhướng nghiệp cho học sinh; chưa gắn bó chặt chẽ với nhu cầu của thực tiễn pháttriển kinh tế – xã hội cũng như nhu cầu của người học Giáo dục trí dục chưa kếthợp hữu cơ với giáo dục phẩm chất đạo đức, ý thức tự tôn dân tộc… Do đó, chấtlượng giáo dục còn thấp, một mặt chưa tiếp cận với trình độ tiên tiến trong khu vực

và trên thế giới, mặt khác chưa đáp ứng được các ngành nghề trong xã hội Họcsinh còn hạn chế về năng lực tư duy, sáng tạo, kỹ năng thực hành, khả năng thíchứng với nghề nghiệp; kỷ luật lao động, tinh thần hợp tác và cạnh tranh lành mạnhchưa cao; khả năng tự lập nghiệp còn hạn chế

Trong những năm gần đây Bộ Giáo Dục và Đào Tạo đã có những cải cáchlớn trong toàn nghành giáo dục nói chung và đặc biệt là trong việc dạy và học ởtrường phổ thông nói riêng; nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện về đức,trí, thể, mĩ Nội dung giáo dục, đặc biệt là nội dung, cơ cấu sách giáo khoa đượcthay đổi một cách hợp lý vừa đảm bảo được chuẩn kiến thức phổ thông, cơ bản, có

hệ thống vừa tạo điều kiện để phát triển năng lực của mỗi học sinh, nâng cao nănglực tư duy, kỹ năng thực hành, tăng tính thực tiễn Xây dựng thái độ học tập đúngđắn, phương pháp học tập chủ động, tích cực, sáng tạo; lòng ham học, ham hiểubiết, năng lực tự học, năng lực vận dụng kiến thức vào cuộc sống

Muốn vậy, trong quá trình dạy học các môn học nói chung và hóa học nóiriêng cần xây dựng hệ thống bài tập một cách hợp lý và đáp ứng được các yêu cầutrên Đặc biệt, trong các năm học gần đây, Bộ Giáo Dục đổi mới chương trình vàphương pháp dạy học gắn liền với thực tiễn, tăng tính suy luận, áp dụng kiến thứcvào thực tiễn, giải quyết vấn đề, tránh cho học sinh học tủ, học vẹt

Vì vậy, việc xây dựng hệ thống câu hỏi thực tiễn hóa học gắn liền với đờisống rất quan trọng đối với việc dạy học và thi cử với bộ môn Hóa học Để từngbước giúp học sinh làm quen và nâng cao hiệu quả học tập bộ môn Hóa học, tôi đãxây dựng chuyên đề: “TÍCH HỢP CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP GẮN VỚI ĐỜI SỐNGTHỰC TIỄN TRONG CÁC ĐỀ KIỂM TRA CHƯƠNG TRÌNH HÓA HỌC 12”

II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

Hóa học là môn khoa học thực nghiệm, kiến thức hóa học gắn kết một cáchchặt chẽ với thực tế đời sống Tuy nhiên đối với đại đa số học sinh phổ thông hiệnnay, việc vận dụng kiến thức hóa học vào đời sống còn rất nhiều hạn chế nếukhông muốn nói là thực sự yếu kém

Theo nhận xét của nhiều nhà nghiên cứu giáo dục, trong những năm quagiáo dục phổ thông ở nước ta đã đạt nhiều kết quả nổi bật, quy mô giáo dục khôngngừng được tăng lên; chất lượng giáo dục đã có những chuyển biến tích cực; cácđiều kiện đảm bảo chất lượng giáo dục như đội ngũ giáo viên, cơ sở vật chất kĩthuật không ngừng được củng cố, tăng cường và phát huy có hiệu quả; chủ trương

xã hội hóa giáo dục đang phát huy tác dụng và đã góp phần quan trọng làm chogiáo dục thực sự trở thành sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân; công bằng giáo dụcđược quan tâm thực hiện

Cũng theo nhiều nhà nghiên cứu giáo dục thì giáo dục nước ta vẫn còn cómột số tồn tại, cần từng bước khắc phục Đó là chất lượng giáo dục tuy có chuyểnbiến nhưng vẫn còn thấp so với yêu cầu phát triển của đất nước; cơ cấu giữa cáccấp học, bậc học, cơ cấu ngành nghề, cơ cấu xã hội và cơ cấu vùng miền trong hệthống giáo dục còn chưa hợp lí; đội ngũ giáo viên còn bất cập về số lượng, chấtlượng và cơ cấu; cơ sở vật chất kĩ thuật vẫn chưa thoát khỏi tình trạng nghèo nàn,lạc hậu

Với trách nhiệm của người giáo viên hóa học trực tiếp đứng lớp giảng dạy ởtrường trung học phổ thông nhiều năm, chúng tôi quan tâm nhiều đến chất lượnghọc tập của học sinh, đến suy nghĩ, tâm tư tình cảm của học sinh đối với bộ môncủa mình, quan tâm nhiều đến việc đổi mới phương pháp dạy học sao cho chấtlượng dạy và học hóa học của thầy trò chúng tôi đạt được hiệu quả tốt nhất trongnhững điều kiện hiện có

Từ thực tế địa phương, chúng tôi xin được trao đổi một thực tế - một thựctrạng đáng buồn, đó là sự yếu kém đến khó tưởng tượng của đại đa số học sinh phổthông hiện nay trong việc vận dụng kiến thức hóa học đã học vào thực tế cuộc sốngcủa chính mình

Theo tôi, nguyên nhân cơ bản và là nguyên nhân khách quan đầu tiên phải

kể đến, là sự quá tải của chương trình Nội dung kiến thức trong phần lớn các bàihọc là quá nhiều, không thích ứng với thời gian quy định của mỗi tiết học

Nguyên nhân thứ hai là việc giảng dạy kiến thức cho học sinh nói chung vàkiến thức hóa học nói riêng ở nhiều trường vẫn còn tiến hành theo lối “thông báo -tái hiện”, học sinh ít được tiến hành thí nghiệm, trừ khi được thực hành thí nghiệmtheo các bài trong phân phối chương trình

Nguyên nhân thứ ba thuộc về chủ quan của mỗi giáo viên đứng lớp, nhiềugiáo viên chưa có sự chuẩn bị tốt nhất cho bài giảng, giáo án còn thiên về cung cấpkiến thức giáo khoa một cách thuần túy, chưa coi trọng việc soạn và sử dụng bàigiảng theo hướng tích cực hóa hoạt động nhận thức của học sinh, điều này làm chohọc sinh khá thụ động trong việc lĩnh hội và vận dụng kiến thức Cũng phải thừanhận rằng, nhiều địa phương hiện nay còn thiếu các tài liệu liên quan đến bài tậpđịnh tính và câu hỏi thực tế, thiếu các phương tiện nghe nhìn, thiếu các thông tindưới dạng băng đĩa hình, thiếu các tài liệu lí luận về đổi mới phương pháp dạy học,nhất là các trường ở vùng nông thôn và miền núi Điều đó gây không ít khó khăncho giáo viên khi xây dựng bài giảng theo ý muốn của mình.

Nguyên nhân thứ tư không thể không nhắc tới là cách kiểm tra đánh giá hiệnnay Theo một số nhà nghiên cứu giáo dục thì quá trình kiểm tra đánh giá ở trườngtrung học phổ thông hiện nay còn khá đơn giản, phương pháp và hình thức đánhgiá còn tùy tiện, toàn bộ việc đánh giá của giáo viên chỉ quy về điểm số Nội dungcác bài thi và kiểm tra ở nhiều trường phổ thông chủ yếu tập trung vào nội dungkiến thức mà chưa có những câu hỏi mang tính vận dụng kiến thức vào thực tiễn,đây chính là một “khe hở” khá rộng, một nguyên nhân khá rõ để giải thích chothực trạng nêu trên

Bảng thống kê khảo sát đầu năm học 2014 – 2015 về mức độ sử dụng câu hỏi kiến thức thực tế vào quá trình kiểm tra, đánh giá của học sinh lớp 12 trong quá trình học sinh học lớp 10 và lớp 11:

1

12b2

12b3

12b4

12b5

12b6

12b7

12b8

12b9

12b10Thường

Với những kì thi cao nhất đối học sinh là thi tốt nghiệp trung học phổ thông

và thi tuyển vào đại học, nội dung các đề thi trong nhiều năm trước đây chủ yếucũng là nội dung kiến thức giáo khoa và vận dụng kiến thức để giải các bài tậpđịnh lượng Một số năm gần đây, nội dung đề thi đã có những thay đổi tích cực,tuy nhiên theo tôi “tính thực tiễn” vẫn chưa thể hiện rõ nét trong nội dung mỗi đềthi

Trên quan điểm đó, cùng với mong muốn xây dựng các đề kiểm tra, đề thitheo hướng đổi mới, có nhiều câu hỏi thực tế có chất lượng, góp phần nâng caohiệu quả, chất lượng dạy học hóa học ở phổ thông, phù hợp với việc đổi mớiphương pháp dạy và học, giúp học sinh làm quen với hình thức thi cử mới, tôi đãmạnh dạn thay đổi cách thức ra đề kiểm tra, thi cử bằng cách tích hợp câu hỏi thựctiễn vào đề kiểm tra: kiểm tra nhanh bài cũ trên lớp, kiểm tra 15 phút, kiểm tra 45

phút (45 phút), kiểm tra chung và các đề kiểm tra, thi thử của trường, hiệu quả đạtđược bước đầu tương đối khả quan và có thể áp dụng, tiến hành thường xuyên vàocác năm học sau này.

III TỔ CHỨC THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP

Việc đưa câu hỏi thực tiễn vào giảng dạy hóa học có thể thực hiện ở nhiềukhâu khác nhau, có thể trong tiết học bài mới, trong lúc củng cố bài học, hoặc cóthể đặt trước câu hỏi thực tiễn trong bài học kế tiếp để học sinh về nhà nghiêncứu… điều này kích thích sự hứng thú học tập của học sinh, giúp học sinh yêuthích môn Hóa học hơn, từ đó giúp nâng cao chất lượng dạy và học bộ môn Hóahọc

Một số câu hỏi hoặc bài tập mang tính thực tiễn nhưng nội dung trả lời ngắngọn và chỉ vận dụng thuần túy các kiến thức lý thuyết trong các chương, bài mà học sinh đã được cung cấp có thể đưa vào các đề kiểm tra 15 phút, 45 phút, kiểmtra học kỳ…

Với đề kiểm tra 15 phút, hình thức câu hỏi tự luận, có thể đưa vào 50% hoặc33% số câu hỏi, bài tập mang tính thực tiễn Với đề kiểm tra 45 phút hoặc đề thihọc kì dưới hình thức trắc nghiệm khách quan, số lượng câu hỏi, bài tập thực tiễn

có thể là 15% đến 20% số lượng câu hỏi

Sử dụng các câu hỏi, bài tập thực tiễn trong chương trình Hóa học 12

Chương 1: Este – Lipit và Chương 2: Cacbohidrat

Một số câu hỏi bài tập có thể sử dụng trong chương 1,2:

Câu 1 Tại sao không nên tái sử dụng dầu mỡ đã qua rán ở nhiệt độ cao hoặc khi

mỡ, dầu không còn trong, đã sử dụng nhiều lần, có màu đen, mùi khét

Câu 2 a) Chất béo nào dễ bị ôi hơn: dầu thực vật hay mỡ lợn? Vì sao?

b) Các dầu thực vật bán trên thị trường không bị ôi trong thời hạn bảoquản? Vì sao?

Câu 3 Từ quả đào chín người ta tách ra được chất A có công thức phân tử C3H6O2

A có phản ứng tráng bạc, không phản ứng với Na, trong A chỉ có 1 loại nhómchức Xác định công thức cấu tạo của A và gọi tên A

Câu 4 a) Vì sao “Dưa chua, cho mỡ, nấu nhừ thì ngon” ?

b) Vì sao để thuỷ phân hoàn toàn dầu mỡ cần phải đun nóng với kiềm ởnhiệt độ cao còn ở bộ máy tiêu hoá dầu mỡ bị thuỷ phân hoàn toàn ngay ở nhiệt độ

370C?

Câu 5 Điesel sinh học là một loại nhiên liệu có tính chất tương đương với nhiên

liệu dầu điesel nhưng không phải sản xuất từ dầu mỏ mà từ dầu thực vật (cây cảidầu, cây đậu nành, cây hướng dương, dầu dừa, dầu hạt cau) hay mỡ động vật (cá

da trơn) Nhìn theo phương diện hoá học thì điesel sinh học là metyl este củanhững axit béo Để sản xuất điesel sinh học người ta pha khoảng 10% metanol vàodầu thực vật (mỡ động vật) và dùng nhiều chất xúc tác khác nhau (KOH, NaOH,

ancolat) Phản ứng tiến hành ở áp suất thường, nhiệt độ 600C Hãy viết phươngtrình hoá học của phản ứng xảy ra trong quá trình sản xuất điesel sinh học Phântích ưu, nhược điểm của việc sản xuất loại nhiên liệu này.

Câu 6 Có 4 gói bột trắng: glucozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlulozơ Bộ thuốc thử

để có thể phân biệt 4 gói bột trắng trên là

A Nước, dung dịch AgNO3/NH3, dung dịch NaOH

B Nước, O2 (đốt cháy), dung dịch AgNO3/NH3

C Nước, dung dịch AgNO3/NH3, dung dịch I2

D Nước, dung dịch HCl, dung dịch AgNO3/NH3

Câu 7 Nói về việc ăn cơm, các cụ xưa có câu: “Nhai kĩ no lâu” Bằng những hiểu

biết của mình, em hãy giải thích câu nói trên?

Câu 8 Trong nước tiểu người bị bệnh tiểu đường có chứa glucozơ Nêu hai phản

ứng hoá học có thể dùng để xác nhận sự có mặt glucozơ trong nước tiểu Viết phương trình hoá học của phản ứng minh hoạ

Câu 9 Bệnh nhân phải tiếp đường (tiêm hoặc truyền dung dịch đường vào tĩnh

mạch) đó là loại đường nào?

A Glucozơ B Mantozơ C Saccarozơ D Đường hoá học Câu 10 Anđehit và glucozơ đều có phản ứng tráng bạc Cho biết tại sao trong thực

tế người ta chỉ dùng glucozơ để tráng ruột phích và tráng bạc

Câu 11 Phần lớn glucozơ do cây xanh tổng hợp ra trong quá trình quang hợp để

tạo ra xenlulozơ Biết rằng một cây bạch đàn 5 tuổi có khối lượng gỗ là 100 kg, chứa 50% xenlulozơ

a) Tính xem 1 ha rừng bạch đàn nói trên với mật độ 1 cây/20m2 đã hấp thụ được bao nhiêu m3 CO2 và giải phóng ra bao nhiêu m3 O2 để tạo ra xenlulozơ? (Cáckhí đo ở đktc)

b) Nếu dùng toàn bộ lượng gỗ từ 1 ha bạch đàn nói trên để sản xuất giấy (chứa 95% xenlulozơ, 5% chất phụ gia) thì sẽ thu được bao nhiêu tấn giấy biết hiệusuất chung của quá trình là 80% ?

Câu 12 Rượu vang (từ tiếng Pháp vin) là một loại thức uống có cồn được lên men

từ nước nho Rượu vang đỏ thường được lên men từ nước ép và vỏ quả nho, cònrượu vang trắng được lên men chỉ từ nước nho Rượu vang được làm từ các loạinho nguyên chất và được lên men một cách tự nhiên Vì nho vốn có hai đặc tính tựnhiên là đường và men nên nước nho được ép ra, trải qua một quy trình chế biến sẽtrở thành rượu vang Phản ứng nào sau đây xảy ra khi ủ lên men nho tạo thànhrượu vang ?

A C6H12O6   enzim 2CO2 + 2CH3COOH

B C12H22O11   enzim 2CO2 + 2C2H5OH

C (C6H10O5)n + nH2O H ,t + 0

    nC6H12O6

D C6H12O6   enzim 2CO2 + 2C2H5OH

Câu 13 Geranyl axetat là một este có mùi hoa hồng, trong tự

nhiên có trong tinh dầu hoa hồng Geranyl axetat được sử dụng

chủ yếu như là một thành phần của nước hoa cho các loại kem

và xà phòng với vai trò là thành phần hương liệu Geranyl axetat

có công thức cấu tạo thu gọn như sau:

Nhận xét sai là:

A Geranyl axetat có CTPT là C12H20O2

B Geranyl axetat có thể làm mất màu nước brom.

C Geranyl axetat thủy phân trong môi trường kiềm thu được muối axetat.

D Geranyl axetat có thể cộng H2 dư (xúc tác Ni) tạo thành este có CTPT

C12H26O2

Vì vậy, trong các đề kiểm tra 15 hoặc 45 phút, tôi có thể đưa vào để tạothành các đề kiểm tra như sau:

Đề kiểm tra 15 phút

Câu 1 Viết các đồng phân este có công thức phân tử C4H8O2 Gọi tên

Câu 2 Từ quả đào chín người ta tách ra được chất A có công thức phân tử C3H6O2

A có phản ứng tráng bạc, không phản ứng với Na, trong A chỉ có 1 loại nhómchức Xác định công thức cấu tạo của A và gọi tên A

Câu 3 Điesel sinh học là một loại nhiên liệu có tính chất tương đương với nhiên

liệu dầu điesel nhưng không phải sản xuất từ dầu mỏ mà từ dầu thực vật (cây cảidầu, cây đậu nành, cây hướng dương, dầu dừa, dầu hạt cau) hay mỡ động vật (cá

da trơn) Nhìn theo phương diện hoá học thì điesel sinh học là metyl este củanhững axit béo Để sản xuất điesel sinh học người ta pha khoảng 10% metanol vàodầu thực vật (mỡ động vật) và dùng nhiều chất xúc tác khác nhau (KOH, NaOH,ancolat) Phản ứng tiến hành ở áp suất thường, nhiệt độ 600C Hãy viết phươngtrình hoá học của phản ứng xảy ra trong quá trình sản xuất điesel sinh học Phântích ưu, nhược điểm của việc sản xuất loại nhiên liệu này

Đề kiểm tra 45 phút

Câu 1 Geranyl axetat là một este có mùi hoa hồng, trong tự nhiên

có trong tinh dầu hoa hồng Geranyl axetat được sử dụng chủ yếu

như là một thành phần của nước hoa cho các loại kem và xà

phòng với vai trò là thành phần hương liệu Geranyl axetat có

công thức cấu tạo thu gọn như hình bên

Nhận xét sai là:

A Geranyl axetat có CTPT là C12H20O2

B Geranyl axetat có thể làm mất màu nước brom.

C Geranyl axetat thủy phân trong môi trường kiềm thu được muối axetat.

D Geranyl axetat có thể cộng H2 dư (xúc tác Ni) tạo thành este có CTPT

C12H26O2

Câu 2 Có 4 gói bột trắng: glucozơ, saccarozơ, tinh bột, xenlulozơ Bộ thuốc thử

để có thể phân biệt 4 gói bột trắng trên là

A Nước, dung dịch AgNO3/NH3, dung dịch NaOH

B Nước, O2 (đốt cháy), dung dịch AgNO3/NH3

C Nước, dung dịch AgNO3/NH3, dung dịch I2

D Nước, dung dịch HCl, dung dịch AgNO3/NH3

Câu 3 Cho sơ đồ chuyển hóa sau: (C6H10O5)n

+ 0

H , t

   X enzim, 30 - 35 C

      Y X , Ylần lượt là:

A C6H12O6, C2H5OH B C2H5OH, CH3CHO

C C12H22O11, CH3CHO D C6H12O6, C6H12O6

Câu 4 Phát biểu đúng là

A Thủy phân xenlulozơ thu được glucozơ.

B Thủy phân tinh bột thu được glucozơ và fructozơ.

C Fructozơ có phản ứng tráng bạc, chứng tỏ phân tử fructozơ có nhóm CHO.

D Cả xenlulozơ và tinh bột đều có phản ứng tráng bạc

Câu 5 Phần lớn glucozơ do cây xanh tổng hợp ra trong quá trình quang hợp để tạo

ra xenlulozơ Biết rằng một cây bạch đàn 5 tuổi có khối lượng gỗ là 100 kg, chứa50% xenlulozơ Cho biết 1 ha rừng bạch đàn nói trên với mật độ 1 cây/20m2 đãhấp thụ được bao nhiêu m3 CO2 và giải phóng ra bao nhiêu m3 O2 để tạo raxenlulozơ? (Các khí đo ở đktc)

A 20742,4 (m3) và 20742,4 (m3) B 20742,4 (m3) và 40742,4 (m3)

C 40742,4 (m3) và 20742,4 (m3) D 40742,4 (m3) và 40742,4 (m3)

Câu 6 Cho các chất sau: etyl axetat, glucozơ, tinh bột, xenlulozơ Số chất tham

gia phản ứng thủy phân được là

Câu 7 Cho các phát biểu sau:

(a) Đốt cháy hoàn toàn este no, đơn chức, mạch hở luôn thu được số mol CO2bằng số mol H2O

(b) Este, chất béo, cacbohidrat chỉ chứa C, H và O

(c) Phương pháp thường dùng để điều chế este của ancol là đun hồi lưu ancolvới axit hữu cơ có H2SO4 đặc

(d) Sản phẩm của phản ứng xà phòng hoá chất béo là axit béo và glixerol

(e) Este X phản ứng với NaOH theo tỉ lệ tương ứng 1 : 2 thì X chắc chắn làeste hai chức

Số phát biểu đúng là

Câu 8 Nhận xét không đúng về glucozơ là

A có 0,1% trong máu người

B có tên gọi là đường mía.

C có mặt trong hầu hết trong các bộ phận của cây, nhất là trong quả chín.

D chất rắn, màu trắng, tan trong nước và có vị ngọt.

Câu 9 Thủy phân este X trong dung dịch NaOH, thu được CH3COONa và

A Cu(OH)2 tạo dung dịch xanh lam B AgNO3/NH3

Câu 12 Thể tích dung dịch HNO3 63% (d = 1,52 g/ml) cần dùng để tác dụng vớilượng dư xenlulozơ tạo 297 gam xenlulozơ trinitrat là

A 189,0 ml B 197,4 ml C 300,0 ml D 243,90 ml.

Câu 13 Chất tác dụng với Cu(OH)2 ở nhiệt độ thường tạo dung dịch xanh lam là

A glucozơ B chất béo C tinh bột D ancol etylic Câu 14 Đun nóng dung dịch chứa 1,8 gam glucozơ với dung dịch AgNO3/NH3 dưthì khối lượng Ag thu được là

Câu 15 Số đồng phân este ứng với công thức phân tử C3H6O2 là

Câu 16 Cho các phát biểu sau về cacbohiđrat:

(a) Glucozơ và saccarozơ đều là chất rắn có vị ngọt, dễ tan trong nước

(b) Tinh bột và xenlulozơ đều là polisaccarit

(c) Trong dung dịch, glucozơ và saccarozơ đều hoà tan Cu(OH)2, tạo phức màuxanh lam

(d) Khi thuỷ phân hoàn toàn hỗn hợp gồm tinh bột và saccarozơ trong môitrường axit, chỉ thu được một loại monosaccarit duy nhất

(e) Khi đun nóng glucozơ (hoặc fructozơ) với dung dịch AgNO3/NH3 thu được

Câu 18 Hai chất đồng phân của nhau là

A glucozơ và tinh bột B fructozơ và glucozơ.

C fructozơ và saccazorơ D saccarozơ và glucozơ

Câu 19 Este A có công thức phân tử là C4H8O2 Cho 2,2 gam A phản ứng vừa đủvới dung dịch NaOH, cô cạn dung dịch sau phản ứng thì thu được 1,7 gam muối.Công thức cấu tạo đúng của A là

A C2H5COOCH3 B C3H7COOH C CH3COOC2H5 D HCOOC3H7

Câu 20 Chất thuộc loại đisaccarit là

A fructozơ B glucozơ C xenlulozơ D saccarozơ Câu 21 Cho phản ứng thủy phân sau: (X) + H2O H SO 2 4 dac , t0

            

CH3OH Tên gọi của (X) là

Câu 22 Công thức của xenlulozơ là

Câu 24 Đốt cháy hoàn toàn 2,01 gam hỗn hợp gồm axit acrylic, vinyl axetat,

metyl metacrylat Toàn bộ sản phẩm cháy cho qua dung dịch Ca(OH)2 dư, sauphản ứng thu được 9 gam kết tủa và dung dịch X Vậy khối lượng dung dịch X đãthay đổi so với dung dịch Ca(OH)2 ban đầu là

Câu 25 Rượu vang (từ tiếng Pháp vin) là một loại thức uống có cồn được lên men

từ nước nho Rượu vang đỏ thường được lên men từ nước ép và vỏ quả nho, cònrượu vang trắng được lên men chỉ từ nước nho Rượu vang được làm từ các loạinho nguyên chất và được lên men một cách tự nhiên Vì nho vốn có hai đặc tính tựnhiên là đường và men nên nước nho được ép ra, trải qua một quy trình chế biến sẽtrở thành rượu vang Phản ứng nào sau đây xảy ra khi ủ lên men nho tạo thànhrượu vang ?

A C6H12O6   enzim 2CO2 + 2CH3COOH

B C12H22O11   enzim 2CO2 + 2C2H5OH

C (C6H10O5)n + nH2O H ,t + 0

    nC6H12O6

D C6H12O6   enzim 2CO2 + 2C2H5OH

Chương 3: Amin–Amino axit–Protein và Chương 4: Polime và vật liệu Polime

Một số câu hỏi có thể dùng trong chương 3,4:

Câu 1 Khi nấu canh cá ta thường cho thêm các quả chua như khế chua, dọc, sấu,

me… Hãy giải thích ?

Câu 2 Cá là một loại thực phẩm giàu dinh dưỡng và tốt cho cơ thể Tuy nhiên

nhiều người cảm thấy khó chịu vì cá thường có mùi tanh Mùi tanh làm cá mất đimùi vị và tính dấp dẫn của nó Trong cá (đặc biệt là cá mè) có chứa một lượng hỗnhợp các amin (nhiều nhất là trimetylamin (CH3)3N) và một số chất khác Phươngpháp hóa học đơn giản để khử mùi tanh của cá trước khi nấu là:

A Rửa cá bằng các chất chua tự nhiên như giấm ăn, nước chanh…

B Rửa cá với dung dịch nước vôi trong, sau đó rửa lại bằng nước sạch.

C Rửa cá thật kĩ bằng nước sạch.

D Rửa cá với các dung dịch axit mạnh như HCl, H2SO4…, sau đó rửa lại bằng nước sạch

Câu 3 Ađrenalin là hormon tuyến thượng thận có tác dụng làm tăng huyết áp.

Norađrenalin có vai trò quan trọng trong truyền dẫn xung thần kinh

O H O H

CH OH

CH2NHCH3

O H O H

CH OH

CH2NH2

Ađrenalin Norađrenalin

a) Hãy cho biết trong phân tử chúng có những nhóm chức gì?

b) Chúng có thể tan hay không tan được trong nước? Trong dung dịch HCl? Trong dung dịch NaOH? Giải thích?

Câu 4 Vì sao khi nấu canh cua (riêu cua) thì thấy các mảng “gạch cua” nổi lên?

Câu 5 Thời trung cổ, hạt của cây độc sâm được dùng làm thuốc độc để thực hiện

các bản án tử hình Độc tố chủ yếu trong hạt độc sâm là một ancaloit có tên làconiin, có công thức phân tử là C8H17N, làm xanh quỳ tím Biết rằng coniin có mộtvòng 6 cạnh gồm 4 nhóm -CH2- liền nhau và nhóm NH CH , phân tử không có

C bậc ba

a) Hãy xác định công thức cấu tạo của coniin

b) Coniin thuộc loại chức gì? Bậc mấy?

Câu 6 a) Vì sao không ngâm lâu quần áo bằng len trong xà phòng?

b) Vì sao đồ nhựa dùng lâu ngày bị biến màu và trở nên giòn?

Câu 7 Có bốn mẫu tơ lụa và vải được sản xuất từ nguyên liệu là sợi bông, len, tơ

tằm, nilon Hãy trình bày phương pháp thích hợp để xác định loại nguyên liệu dùngsản xuất các mẫu tơ lụa và vải nêu trên

Câu 8 a) Vì sao không nên giặt quần áo nilon, len, tơ tằm bằng xà phòng có độ

kiềm cao, không nên giặt bằng nước quá nóng hoặc ủi quá nóng các đồ dùng trên?

b) Làm thế nào phân biệt được các vật dụng bằng da thật và da nhân tạo(PVC)?

Câu 9 a) Có người dùng xăm ôtô để vận chuyển rượu uống, dùng can nhựa

được làm từ nhựa PVC hoặc nhựa phenolfomanđehit để ngâm rượu thuốc.Hãy cho biết tác hại của việc làm đó

b) Dùng bao bì bằng chất dẻo để đựng thực phẩm có lợi và bất lợi nhưthế nào? Cách khắc phục những bất lợi đó

Câu 10 Cao su thiên nhiên và cao su isopren tổng hợp đều bởi công thức

(CH2-C(CH3)=CH-CH2) n Vì sao tính chất của chúng không hoàn toàn giống nhau(thí dụ cao su thiên nhiên đàn hồi hơn, bền hơn….) ?

Câu 11 Có 3 vật phẩm được làm từ một trong các polime sau: polietilen,

polistiren, poli(vinyl clorua) Hãy trình bày phương pháp hoá học và phương pháptác dụng nhiệt để xác định xem mỗi vật phẩm đó được sản xuất từ loại polime nào?

Câu 12 Onitin (axit α,δ-điaminovaleric) H2N-CH2-CH2-CH2-CH(NH2)-COOHtham gia vào thành phần nhiều polipeptit là chất kháng sinh Onitin giúp tạohormone tăng trưởng, hỗ trợ quá trình tái tạo, tăng cường sức miễn dịch và hỗ trợ

gan Nhận xét đúng về onitin là:

A Dung dịch onitin làm quì tím đổi màu xanh.

B Onitin không tan nhiều trong nước.

C Onitin là một chất đa chức.

D Onitin có thể tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime.

Câu 13 Poli(vinyl clorua) (PVC) có lịch sử phát triển hơn 100 năm qua Năm

1835 lần đầu tiên Henri Regnault đã tổng hợp được vinyl clorua, nguyên liệu chính

để tạo nên PVC Nhựa PVC được dùng để tạo màng như làm áo mưa…, làm ốngdẫn nước, được ứng dụng rộng rãi trong sản xuất dây và cáp điện Monome đượcdùng để điều chế PVC có công thức là

A CH3CH=CH2 B CH2=CHCl C CH2=CH2 D CH2=CCl2

Câu 14 Threonine là một amino axit có công thức cấu tạo như

hình bên Chức năng chính của threonine là hỗ trợ hình thành

collagen và elastin - hai chất liên kết các tế bào trong cơ thể

Ngoài ra, nó rất tốt cho hoạt động gan, tăng cường hệ miễn dịch

và thúc đẩy cơ thể hấp thụ mạnh các dưỡng chất

Nhận xét sai về threonine là

A Threonine tan nhiều trong nước, tạo dung dịch không làm đổi mày quỳ tím.

B Threonine có công thức phân tử là C4H9NO3

C Threonine tác dụng với Na theo tỉ lệ số mol là 1 : 1.

D Threonine có thể tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime.

Đề kiểm tra 15 phút

Câu 1 Viết các đồng phân amin có công thức phân tử C4H9N Đọc tên

Câu 2 Khi nấu canh cá ta thường cho thêm các quả chua như khế chua, dọc, sấu,

me… Hãy giải thích ?

Câu 3 Vì sao không ngâm lâu quần áo bằng len trong xà phòng?

Đề kiểm tra 45 phút

Câu 1 Onitin (axit α,δ-điaminovaleric) H2N-CH2-CH2-CH2-CH(NH2)-COOH thamgia vào thành phần nhiều polipeptit là chất kháng sinh Onitin giúp tạo hormonetăng trưởng, hỗ trợ quá trình tái tạo, tăng cường sức miễn dịch và hỗ trợ gan Nhận

xét đúng về onitin là:

A Dung dịch onitin làm quì tím đổi màu xanh.

B Onitin không tan nhiều trong nước.

C Onitin là một chất đa chức.

D Onitin có thể tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime.

Câu 2 Cho 7,75 gam CH3NH2 tác dụng hết với HCl, khối lượng muối thu được là

A 11,7475 gam B 16,875 gam C 11,7495 gam D 16,785 gam Câu 3 Threonine là một amino axit có công thức cấu tạo như

hình bên Chức năng chính của threonine là hỗ trợ hình thành

collagen và elastin - hai chất liên kết các tế bào trong cơ thể

Ngoài ra, nó rất tốt cho hoạt động gan, tăng cường hệ miễn dịch

và thúc đẩy cơ thể hấp thụ mạnh các dưỡng chất

Nhận xét sai về threonine là

A Threonine tan nhiều trong nước, tạo dung dịch không làm đổi mày quỳ tím.

B Threonine có công thức phân tử là C4H9NO3

C Threonine tác dụng với Na theo tỉ lệ số mol là 1 : 1.

D Threonine có thể tham gia phản ứng trùng hợp tạo polime.

Câu 4 Peptit và protein đều có tính chất hoá học giống nhau là

A bị thuỷ phân và tác dụng dung dịch NaCl.

B bị thuỷ phân và lên men.

C bị thuỷ phân và tham gia tráng gương.

D bị thuỷ phân và phản ứng màu biure.

Câu 5 Cho 8,9 gam alanin: CH3CH(NH2)COOH phản ứng hết với dung dịchNaOH Khối lượng muối thu được là

Câu 6 Anilin có phản ứng với

A dung dịch NaOH, dung dịch Br2 B dung dịch HCl, dung dịch Br2

C dung dịch HCl, dung dịch NaOH D dung dịch HCl, dung dịch NaCl Câu 7 Đốt cháy một lượng este no, đơn chức, mạch hở cần 0,7 mol O2 thu được 0,6 mol CO2 Công thức phân tử của este là

A C3H6O2 B C2H4O2 C C3H4O2 D C4H8O2

Câu 8 Một loại thủy tinh hữu cơ poli(metyl metacrylat) (thủy tinh plexiglas) có

phân tử khối là 50000 Hệ số trùng hợp của loại thủy tinh hữu cơ đó là

D HOOC-(CH2)4-COOH và HO-(CH2)2-OH

Câu 11 Polime có nguồn gốc từ xenlulozơ là

A tơ nilon-7 B nhựa PE C sợi bông D cao su thiên nhiên Câu 12 Etylamin, anilin và metylamin có công thức lần lượt là

A C2H5NH2, C6H5OH, CH3NH2 B C2H5NH2, CH3NH2, C6H5NH2

C CH3OH, C6H5NH2, CH3NH2 D C2H5NH2, C6H5NH2, CH3NH2

Câu 13 Thời trung cổ, hạt của cây độc sâm được dùng làm thuốc độc để thực

hiện các bản án tử hình Độc tố chủ yếu trong hạt độc sâm là một ancaloit có tên làconiin, có công thức phân tử là C8H17N, làm xanh quỳ tím Biết rằng coniin có một

vòng 6 cạnh gồm 4 nhóm -CH2- liền nhau và nhóm NH CH , phân tử không

có C bậc ba Nhận xét đúng là

A Coniin là amin không no, mạch vòng B Coniin là một amin

C Coniin là amin bậc 1 D Coniin là một amin thơm Câu 14 Etylmetylamin có công thức cấu tạo là

A CH3NHCH3 B CH3NHC2H5 C CH3NHCH2CH2CH3 D C2H5NHC6H5

Câu 15 Thủy phân hoàn toàn 4,34 gam tripeptit mạch hở X (được tạo nên từ hai

α-amino axit có công thức dạng H2NCxHyCOOH) bằng dung dịch NaOH dư, thuđược 6,38 gam muối Mặt khác thủy phân hoàn toàn 4,34 gam X bằng dung dịchHCl dư, thu được m gam muối Giá trị của m là

Câu 16 Hai chất đồng phân của nhau là