Các ph ng pháp quan lý ch t l ng.. Vai trò qu n lý trong xây d ng công trình ..... Các ph ng pháp quan lý ch t l ng.
Trang 1Trong quá trình nghiên c u và th c hi n lu n v n, tác gi đã nh n đ c s
h ng d n t n tình c a PGS.TS Nguy n H u Hu , và nh ng ý ki n v chuyên môn quý báu c a các th y cô giáo trong khoa Công trình, b môn Công ngh và Qu n lý xây d ng, các cán b trong Vi n k thu t công trình – Tr ng i h c Th y l i Tác gi xin chân thành c m n các th y cô trong Tr ng Th y l i đã t n tình
gi ng d y tác gi trong su t quá trình h c t i tr ng và xin c m n anh em b n bè
đ ng nghi p trong c quan đã cung c p s li u, giúp đ tác gi có đ tài li u đ th c
hi n lu n v n
Do trình đ , kinh nghi m c ng nh th i gian nghiên c u còn h n ch nên
Lu n v n khó tránh kh i nh ng thi u sót, tác gi r t mong nh n đ c nh ng ý ki n đóng góp c a quý đ c gi
Xin trân tr ng c m n!
Hà N i, ngày tháng n m 2014
Tác gi lu n v n
Ph m V n Thông
Trang 2Tôi xin cam đoan đ tài lu n v n này là s n ph m nghiên c u c a riêng cá nhân tôi Các s li u và k t qu trong lu n v n là hoàn toàn trung th c và ch a đ c
ai công b trong t t c các công trình nào tr c đây T t c các trích d n đã đ c ghi rõ ngu n g c
Hà N i, ngày tháng n m 2014
Tác gi lu n v n
Ph m V n Thông
Trang 3M U 1
1.TÍNH C P THI T C A TÀI: 1
2 M C ÍCH C A TÀI: 1
3 CÁCH TI P C N VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U: 2
4 K T QU T C: 2
CH NG 1: T NG QUAN V QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH XÂY D NG 3
1.1.CH T L NG VÀ QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH 3
1.1.1.T ng quan v ch t l ng công trình 3
1.1.2 Các ph ng pháp quan lý ch t l ng 4
1.2 CÁC HO T NG QU N LÝ C B N TRONG D ÁN XÂY D NG 5
1.2.1 N i dung c a qu n lý trong xây d ng công trình (XDCT) 5
1.2.2 Vai trò qu n lý trong xây d ng công trình 7
1.2.3 M c tiêu c a qu n lý xây d ng công trình 7
1.2.4 N i dung các công vi c qu n lý d án xây d ng 8
1.3 CÁC N I DUNG C B N TRONG QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH THEO GIAI O N D ÁN 10
1.3.1 Qu n lý ch t l ng công trình giai đo n kh o sát 10
1.3.2 Qu n lý ch t l ng công trình giai đo n thi t k 12
1.3.3 Qu n lý ch t l ng thi công xây d ng công trình 14
1.4 CÁC Y U T NH H NG N CH T L NG CÔNG TRÌNH 19
1.4.1 Các y u t bên ngoài tác đ ng đ n ch t l ng 19
1.4.2 Các y u t bên trong quá trình s n xu t tác đ ng đ n ch t l ng công trình 20
Trang 4K T LU N CH NG 1 23
CH NG 2: MÔ HÌNH QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH XÂY D NG 24
2.1 CÁC MÔ HÌNH QU N LÝ U T XÂY D NG TRONG N C VÀ NGOÀI N C 24
2.1.1 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Liên bang Nga 24
2.1.2 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i M 24
2.1.3 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Singapore 25
2.1.4 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Trung Qu c 25
2.1.5 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Vi t Nam 26
2.2 H TH NG CÁC V N B N PHÁP LÝ LIÊN QUAN N QU N LÝ CH T L NG XÂY D NG 31
2.2.1 Các v n b n pháp lý liên quan 31
2.2.2 M t s t n t i trong các v n b n pháp lý 32
2.3 S LIÊN H GI A QU N LÝ D ÁN VÀ QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH XÂY D NG 34
2.4 ÁNH GIÁ TH C TR NG V QU N LÍ D ÁN VÀ QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH XÂY D NG 35
2.4.1 Th c tr ng c a công tác l a ch n nhà th u có nh h ng đ n ch t l ng xây d ng công trình 35
2.4.2 Th c tr ng tình hình qu n lý ch t l ng c a công tác kh o sát có nh h ng đ n ch t l ng công trình 41
2.4.3 Th c tr ng tình hình qu n lý ch t l ng c a công tác thi t k có nh h ng đ n ch t l ng công trình 44
Trang 5có nh h ng đ n ch t l ng công trình 46
2.4.5 Th c tr ng tình hình ph i h p gi a ch đ u t và nhà th u trong vi c đ m b o ch t l ng xây d ng công trình 52
K T LU N CH NG 2 54
CH NG 3 XU T MÔ HÌNH QU N LÝ CH T L NG CHO BAN QU N LÝ D ÁN THU C C C NG TH Y N I A VI T NAM 55
3.1 Gi i thi u mô hình qu n lý, t ch c hi n nay t i Ban qu n lý d án đ ng th y n i đ a Vi t Nam 55
3.1.1 Gi i thi u chung v Ban qu n lý d án d án đ ng th y n i đ a Vi t Nam 55
3.1.2 Mô hình qu n lý, t ch c hi n nay t i Ban 55
3.2 TH C TR NG VÀ NH H NG PHÁT TRI N CÁC D ÁN GIAO THÔNG NG TH Y 63
3.2.1 Th c tr ng công tác qu n lý các d án t i Ban qu n lý d án đ ng th y n i đ a 63
3.2.2 nh h ng phát tri n các d án giao thông đ ng th y 65
3.3 XU T MÔ HÌNH QU N LÝ CH T L NG CHO BAN QU N LÝ D ÁN NG TH Y N I A THU C C C NG TH Y N I A VI T NAM 66
3.3.1 xu t mô hình qu n lý 66
3.3.2 Ch c n ng và nhi m v các phòng ban 68
3.3.3 Quy trình qu n lý ch t l ng c a ban 70
K T LU N CH NG 3 77
K T LU N VÀ KI N NGH 79
DANH M C TÀI LI U THAM KH O 81
Trang 6Hình 1.1: Mô hình qu n lý theo tiêu chu n ISO 900:2000………
Hình 2.1: Mô hình qu n lý ch t l ng v i tr ng h p C T tr c ti p qu n lý d án………
Hình 2.2: Mô hình ch đ u t thuê t v n qu n lý d án………
Hình 2.3 M i quan h gi a qu n lý d án và qu n lý ch t l ng………
Hình 3.1 Mô hình qu n lý d án t i BQLDA……… ………
Hình 3.2 Mô hình b n qu n lý d án m i đ c đ xu t………… ………
Hình 3.3 S đ t ch c đ u th u Ban……… ………
Hình 3.4 S đ qu n lý ch t l ng giai đo n đ u th u……… …
Hình 3.5 Quy trình giám sát do ban ph trách
Hình 3.6 Mô hình thanh quy t toán c a ban qu n lý d án
Hình 3.7 Mô hình v n hành b o trì c a ban qu n lý d án
4
30
31
34
55
67
71
72
75
76
77
Trang 7M U
1 TÍNH C P THI T C A TÀI:
Th i gian qua, vi c đ u t các công trình xây d ng đ phát tri n c s h
t ng đ c quan tâm đ c bi t, nhi u h th ng công trình đã và đang đ c thi công thu hút ngu n l c c a toàn xã h i V i nhi m v phát tri n đa m c tiêu, nhi u công trình đã phát huy hi u qu tích c c thúc đ y n n kinh t đ t n c phát tri n Bên
c nh s phát tri n tích c c đó, thì v n còn nhi u b t c p trong v n đ kh ng ch và
qu n lý ch t l ng trong quá trình tri n khai các d án xây d ng Th hi n qua r t nhi u nguyên nhân khác nhau, công tác qu n lý ch t l ng trong quá trình th c hi n
ch a đáp ng đ c yêu c u th c t đ t ra nên nhi u d án b ch m tri n khai, ch t
l ng công trình không đ m b o, m i làm xong đã ph i s a ch a, nâng c p ho c đang thi công đã phát sinh s c …làm t ng kinh phí đ u t và kéo dài th i gian thi công gây lãng phí, t n kém cho nhân dân Nhi u nguyên nhân làm cho công trình
h h ng, xu ng c p, tu i th công trình gi m, m thu t không đ m b o…nh ng trong đó có nguyên nhân c b n là quá trình qu n lý v n hành và ch t l ng công trình ch a đ t yêu c u so v i các tiêu chu n, quy ph m hi n hành Hi n nay, Nhà
n c đ a ra nhi u quy đ nh, h ng d n v công tác qu n lý CLCT xây d ng thông qua h th ng v n b n pháp lu t, qua vi c đào t o nâng cao n ng l c và trách nhi m
đ n v tham gia, t ng c ng phân c p trong qu n lý… Tuy v y, cách th c t ch c
th c hi n, mô hình qu n lý công tác này m t s B , ngành và đ a ph ng c ng
ch a đ c th ng nh t Vi c đ xu t mô hình qu n lý phù h p v i t ng l nh v c, đ a
ph ng là h t s c quan tr ng đ hi n th c hóa công tác qu n lý ch t l ng xây
d ng công trình đó là ý ngh a c p thi t c a đ tài
Xu t phát t yêu c u trên, đ tài: “Nghiên c u đ xu t mô hình qu n lý đ u
t xây d ng nh m nâng cao ch t l ng công trình xây d ng’’ mang tính th c t
và c p thi t
2 M C ÍCH C A TÀI:
- Nâng cao vai trò c a công tác qu n lý ch t l ng công trình xây d ng trong giai đo n hi n nay
Trang 8- xu t mô hình qu n lý ch t l ng công trình xây d ng phù h p trong giai đo n hi n nay
Trang 9CH NG 1: T NG QUAN V QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH
XÂY D NG 1.1 CH T L NG VÀ QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH
1.1.1.T ng quan v ch t l ng công trình
1.1.1.1 Ch t l ng công trình:
a Khái ni m v ch t l ng:
Hi n nay, ng i ta đã đ a ra các khái ni m v ch t l ng s n ph m v i các câu ch khác nhau tùy theo m c đ xem xét và góc đ qu n lý
+ Theo b n ch t c a ch t l ng: Ch t l ng là s ch a đ ng đ c tr ng, đ c tính v n có c a s n ph m
+ Theo TCVN 5814-1994: Ch t l ng là t ng h p các đ c tính c a m t v t
th ( đ i t ng) t o cho th c th (đ i t ng) đó có kh n ng th a mãn nhu c u đã nêu ra ho c ti m n
b Khái ni m v ch t l ng công trình xây d ng
+ Ch t l ng công trình xây d ng là t ng th các thu c tính c a công trình
th a mãn các yêu c u s d ng
+ Ch t l ng công trình xây d ng là t ng th các đ c tr ng c a công trình có
kh n ng th a mãn các yêu c u đã công b và ti m n
+ Ch t l ng công trình xây d ng là t ng th các đ c tr ng công trình xây
d ng, bao g m các khía c nh: S an toàn và tính b n v ng; hòa h p v i môi tr ng
c nh quan; tính th m m và các giá tr v n hóa; các d ch v cho ng i s d ng;
+ Ch t l ng công trình xây d ng là t p h p các đ c tính, đ c tr ng cho giá
tr s d ng công trình do các giai đo n hình thành công trình xây d ng quy đ nh và các t ch c có liên quan đ n hình thành công trình xây d ng ph i tôn tr ng và đ m
b o
+ Ch t l ng công trình xây d ng là nh ng y u t v an toàn, b n v ng, k thu t, m thu t c a công trình phù h p v i quy chu n và tiêu chu n xây d ng đ c
áp d ng, các quy đ nh trong v n b n quy ph m pháp lu t có liên quan theo đúng các
đi u kho n trong h p đ ng giao th u xây d ng
1.1.1.2 Qu n lý ch t l ng công trình:
Trang 10Chúng ta c n hi u thêm r ng ch t l ng công trình không t sinh ra và ch t
l ng c ng không ph i là m t k t qu ng u nhiên, nó là k t qu c a s tác đ ng c a hàng lo t y u t có liên quan ch t ch v i nhau đ t đ c ch t l ng mong
mu n c n ph i qu n lý m t cách đúng đ n các y u t này Ho t đ ng qu n lý trong
l nh v c ch t l ng g i là Qu n lý ch t l ng Ph i có hi u bi t và kinh nghi m
đúng đ n v qu n lý ch t l ng m i gi i quy t t t bài toán ch t l ng
Qu n lý ch t l ng đã áp d ng trong m i ngành công nghi p, không ch trong s n xu t mà trong nhi u l nh v c, trong m i lo i hình công ty, qui mô l n đ n qui mô nh , cho dù có tham gia vào th tr ng qu c t hay không Qu n lý ch t
l ng đ m b o cho t ch c làm đúng nh ng vi c ph i làm và nh ng vi c quan
tr ng N u các t ch c mu n c nh tranh trên th tr ng qu c t , ph i tìm hi u và áp
d ng các khái ni m v qu n lý ch t l ng có hi u qu
Qu n lý ch t l ng là các ho t đ ng có ph i h p nh m đ nh h ng và ki m soát m t t ch c v ch t l ng
Vi c đ nh h ng và ki m soát v ch t l ng th ng bao g m l p chính sách,
m c tiêu, l p k ho ch, ki m soát, b o đ m và c i ti n ch t l ng
Theo quy đ nh 18/2003/Q _BXD đ nh ngh a nh sau:
Qu n lý ch t l ng công trình xây d ng là t p h p nh ng ho t đ ng c a c quan có ch c n ng qu n lý thông qua các bi n pháp nh l p k ho ch ch t l ng,
ki m soát ch t l ng, đ m b o ch t l ng và c i ti n ch t l ng công trình
1.1.2 Các ph ng pháp quan lý ch t l ng
1.1.2.1 Qu n lý ch t l ng theo h th ng tiêu chu n ISO 9000
Hình 1.1: M ô hình qu n lý theo tiêu chu n ISO 900:2000
Trang 11ây là h th ng đ m b o ch t l ng theo tiêu chu n Qu c t ISO là t ch c
qu c t v tiêu chu n hóa Qu c t ra đ i t i Anh n m 1946, có tr s Geneve
Th y s , ngôn ng s d ng là ti ng Anh, ti ng Pháp, ti ng Tây Ban Nha
- H th ng không đ a ra m t tiêu chu n riêng cho m t quá trình, m t s n
ph m c th mà ch t o ra khuôn kh , chu n m c cho công tác qu n lý ch t l ng, coi phòng ng a là quan tr ng, thông qua phát hi n sai sót, duy trì ch t l ng trong
ph m kém ch t l ng, lôi cu n m i ng i vào cu c, còn ph ng pháp ki m tra ch t
l ng ch có nhân viên chuyên trách làm)
Ch t l ng x u s gây nên các chi phí s a ch a khuy t t t c a s n ph m và
do đó gi m l i nhu n c a doanh nghi p
Mô hình QLCL theo H th ng qu n lý ch t l ng toàn di n (TQM):
- Theo Giáo s Nh t b n Histoshi Kume (Nh t): “Qu n lý ch t l ng toàn
di n – TQM là m t gi i pháp qu n lý đ a đ n thành công, t o thu n l i cho t ng
tr ng b n v ng c a m t t ch c thông qua vi c huy đ ng h t tâm trí c a t t c các thành viên nh m t o ra ch t l ng m t cách kinh t theo yêu c u c a khách hàng
- ISO 8402 - 1994 đã nêu: “Qu n lý ch t l ng toàn di n – TQM là cách
qu n lý m t t ch c t p trung vào ch t l ng, d a trên s tham gia c a t t c các thành viên nh m đ t đ c s thành công lâu dài nh v êc tho mãn khách hàng và đem l i l i ích cho các thành viên c a t ch c đó và cho xã h i
1.2 CÁC HO T NG QU N LÝ C B N TRONG D ÁN XÂY D NG
1.2.1 N i dung c a qu n lý trong xây d ng công trình (XDCT)
Qu n lý XDCT là vi c giám sát, ch đ o, đi u ph i, t ch c, lên k ho ch đ i
v i các giai đo n c a XDCT M c đích c a nó là t góc đ qu n lý và t ch c, áp
d ng các bi n pháp nh m đ m b o th c hi n t t công tác XDCT theo nh ng m c
Trang 12tiêu đ ra nh : m c tiêu v giá thành, m c tiêu th i gian, m c tiêu ch t l ng Vì
th làm t t công tác qu n lý là m t vi c có ý ngh a vô cùng quan tr ng
Chu trình qu n lý XDCT xoay quanh 3 n i dung ch y u là: (1) l p k ho ch, (2) T ch c ph i h p th c hi n mà ch y u là qu n lý ti n đ th i gian, chi phí th c
hi n và (3) giám sát các công vi c c a d án nh m đ t đ c các m c tiêu đã đ nh
Chi ti t h n c a qu n lý XDCT g m nh ng n i dung sau:
- Qu n lý ph m vi XDCT: ti n hành kh ng ch quá trình qu n lý đ i v i n i dung công vi c c a d án nh m th c hi n m c tiêu XDCT,…
- Qu n lý th i gian XDCT: qu n lý th i gian XDCT là quá trình qu n lý mang tính h th ng nh m đ m b o ch c ch n hoàn thành XDCT theo đúng th i gian
đ ra Nó bao g m các công vi c nh xác đ nh ho t đ ng c th , s p x p trình t
ho t đ ng, b trí th i gian, kh ng ch th i gian và ti n đ XDCT
- Qu n lý chi phí XDCT: là quá trình qu n lý chi phí, giá thành d án nh m
đ m b o hoàn thành XDCT mà chi phí không v t quá m c trù b ban đ u Nó bao
g m vi c b trí ngu n l c, d tính giá thành và kh ng ch chi phí
- Qu n lý ch t l ng XDCT: Là quá trình qu n lý có h th ng vi c th c hi n XDCT nh m đ m b o đáp ng yêu c u v ch t l ng mà khách hàng đ t ra Nó bao
g m vi c quy ho ch ch t l ng, kh ng ch ch t l ng và đ m b o ch t l ng…
- Qu n lý ngu n nhân l c XDCT: là ph ng pháp qu n lý mang tính h
th ng nh m đ m b o phát huy h t n ng l c, tính tích c c, sáng t o c a m i ng i trong XDCT và t n d ng nó m t cách hi u qu nh t Nó bao g m các vi c nh quy
ho ch t ch c, xây d ng đ i ng , tuy n ch n nhân viên và xây d ng các ban qu n
lý d án
- Qu n lý vi c trao đ i thông tin XDCT: là bi n pháp qu n lý mang tính h
th ng nh m đ m b o vi c truy n đ t, thu th p, trao đ i m t cách h p lý các tin t c
c n thi t cho vi c th c hi n XDCT c ng nh vi c truy n đ t thông tin, báo cáo ti n
Trang 13gi m thi u t i đa nh ng y u t b t l i không xác đ nh cho XDCT Nó bao g m vi c
nh n d ng, phân lo i r i ro, cân nh c, tính toán r i ro, xây d ng đ i sách và kh ng
ch r i ro
- Qu n lý vi c mua bán c a XDCT: là bi n pháp qu n lý mang tính h th ng
nh m s d ng hàng hóa, v t li u, máy móc trang thi t b thu mua đ c t bên ngoài
t ch c th c hi n XDCT Nó bao g m vi c lên k ho ch thu mua, l a ch n vi c thu mua và tr ng thu các ngu n v t li u
- Qu n lý vi c giao nh n XDCT: m t s công trình(CT) sau khi th c hi n hoàn thành XDCT, h p đ ng c ng k t thúc cùng v i s chuy n giao k t qu Công trình m i b c vào giai đo n đ u v n hành s n xu t nên khách hàng có th thi u nhân l c qu n lý kinh doanh ho c ch a n m v ng đ c tính n ng, k thu t c a CT,
vì th c n có s h tr c a đ n v thi công XDCT, giúp đ n v ti p nh n CT gi i quy t v n đ này, t đó xu t hi n khâu qu n lý vi c giao – nh n CT Qu n lý vi c giao – nh n CT c n có s tham gia c a đ n v thi công d án và đ n v ti p nh n
CT, t c là c n có s ph i h p ch t ch gi a hai bên giao nh n, nh v y m i tránh
đ c tình tr ng d án t t nh ng hi u qu kém, đ u t cao nh ng l i nhu n th p
1.2.2 Vai trò qu n lý trong xây d ng công trình
Trong quá trình th c thi án,c quan qu n lý các c p c n :
- T o đi u ki n phát hi n s m nh ng khó kh n v ng m c n y sinh và đi u
ch nh k p th i tr c nh ng thay đ i ho c đi u ki n không d đoán đ c T o đi u
ki n cho s đàm phán tr c ti p gi a các bên liên quan đ gi i quy t nh ng b t đ ng;
- T o ra các s n ph m, d ch v có ch t l ng cao h n
1.2.3 M c tiêu c a qu n lý xây d ng công trình
1.2.3.1 K t qu cu i cùng c n đ t (ch t l ng c a CT):
Trang 14M i m t công trình th ng đ t ra m t hay nhi u m c tiêu c n đ t đ c (m c tiêu k thu t công ngh , m c tiêu kinh t tài chính, m c tiêu kinh t xã h i, qu c phòng…)
1.2.3.2 Ngu n l c:
đ t đ c k t qu mong mu n, m i công trình đ u d trù chi phí ngu n
l c huy đ ng cho XDCT (nhân l c, tài l c, v t l c, kinh phí…) Trên th c t , do
nh ng bi n c r i ro làm cho chi phí, ngu n l c th c t th ng có nguy c v t quá
d ki n ban đ u C ng có nh ng tr ng h p không đ ngu n l c huy đ ng cho công trình nh đã d ki n làm cho XDCT tri n khai không thu n l i, ph i đi u
ch nh, thay đ i l i m c tiêu so v i d ki n ban đ u,…
1.2.3.3 Th i gian:
th c hi n m t công trình đòi h i ph i có th i gian nh t đ nh và th ng b
n đ nh kh ng ch do nhi u lý do (c nh tranh th tr ng, tranh th th i c , giành c
h i ) Ngay trong t ng giai đo n c a chu trình XDCT c ng có th b nh ng kh ng
ch v th i gian th c hi n Thông th ng, ti n trình th c hi n m t d án theo th i gian có th chia ra 3 th i k : Kh i đ u, tri n khai và k t thúc
N u m t CT đ c th c hi n mà đ t đ c k t qu cu i cùng nh d ki n (đ hoàn thi n yêu c u) trong m t th i gian kh ng ch v i m t ngu n l c đã xác đ nh thì CT xem là đã hoàn thành m c tiêu t ng th Tuy nhiên, trên th c t m c tiêu
t ng th th ng r t khó, th m chí không th nào đ t đ c và do đó trong qu n lý XDCT ng i ta th ng ph i tìm cách k t h p dung hòa 3 ph ng di n chính c a
m t CT b ng cách l a ch n và th c hi n ph ng án kinh t nh t theo t ng tr ng
h p c th
Ba y u t c b n: Th i gian, chi phí và k t qu là nh ng m c tiêu c b n c a QLXD và gi a chúng có m i liên quan ch t ch v i nhau S k t h p 3 yêu t này
t o thành m c tiêu t ng th c a QLXD trong xây d ng công trình
1.2.4 N i dung các công vi c qu n lý d án xây d ng
1.2.4.1 Qu n lý k ho ch (t ng th ) d án đ c xem xét d i các khía c nh sau:
- M c tiêu, tính kh thi c a d án;
Trang 15- Tác đ ng tích c c và tiêu c c c a d án ( n an ninh xã h i, đ n doanh nghi p, đ n c ng đ ng, đ n môi tr ng…);
- L p d án và th c hi n quy trình xin phê duy t;
- Th c hi n các quy trình thi t k ;
- u th u, l a ch n các nhà th u t v n, thi công vv…
1.2.4.2 Qu n lý chi phí:
- Ngu n tài chính cho d án;
- Lo i chi phí, th i gian c n s d ng, giá tr ;
- Các ph ng án chi phí, s v n l u đ ng, th i gian tr lãi vv…
1.2.4.3 Qu n lý ngu n l c :
- Nhân s , máy móc thi t b ;
- Công ngh , thông tin;
Trang 161.2.4.7 Qu n lý r i ro c a d án:
- Phân tích đ nh y c m và kh n ng r i ro;
- Tính đi m hòa v n, các y u t tác đ ng đ n đi m hòa v n;
- Tính giá tr k v ng (lãi) và hi u ý ngh a k v ng này;
- L p danh sách các ph ng án l a ch n khi có r i ro
- Phê duy t nhi m v kh o sát xây d ng, ph ng án k thu t kh o sát xây
d ng và b sung nhi m v kh o sát (n ucó);
- L a ch n t ch c, cá nhân có chuyên môn phù h p v i lo i hình kh o sát
đ th c hi n giám sát kh o sát và nghi m thu công tác kh o sát xây d ng t i hi n
- Ki m tra v đi u ki n n ng l c c a ch nhi m kh o sát, s phù h p thi t b
kh o sát và phòng thí nghi m c a nhà th u kh o sát so v i yêu c u đã quy đ nh trong h p đ ng;
Trang 17- Giúp Ch đ u t ki m tra n i dung c a nhi m v kh o sát xây d ng,
ph ng án k thu t kh o sát xây d ng và b sung nhi m v kh o sát (n ucó);
- xu t b sung nhi m v kh o sát xây d ng n u trong quá trình giám sát
t yêu c u;
- K p th i ki n ngh Ch đ u t th c hi n kh o sát xây d ng b sung khi th y không đ các s li u kh o sát c n thi t đ thi t k , khi có nghi ng v k t qu kh o sát ho c phát hi n nh ng y u t b t th ng nh h ng đ n thi t k
- Th c hi n kh o sát theo ph ng án k thu t kh o sát đã đ c ch đ u t phê duy t Trong quá trình kh o sát ph i s d ng thi t b , phòng thí nghi m h p chu n theo quy đ nh phù h p v i công vi c kh o sát;
- xu t b sung nhi m v kh o sát xây d ng khi phát hi n các y u t m i,
y u t b t th ng có th nh h ng đ n thi t k ;
Trang 18- B o đ m an toàn cho ng i, thi t b , các công trình h t ng k thu t và các công trình xây d ng khác trong vùng, đ a đi m kh o sát; b o v môi tr ng, gi gìn
c nh quan trong khu v c kh o sát; ph c h i hi n tr ng sau khi k t thúc kh o sát;
- L p báo cáo k t qu kh o sát xây d ng b o đ m ch t l ng, đáp ng yêu
c u c a nhi m v kh o sát xây d ng; xem xét và t kh c ph c khi báo cáo k t qu
kh o sát xây d ng không phù h p v i đi u ki n t nhiên n i kh o sát
1.3.2 Qu n lý ch t l ng công trình giai đo n thi t k
1.3.2.1 i v i ch đ u t
- T l p ho c thuê các t ch c, cá nhân t v n có đ đi u ki n n ng l c đ
l p nhi m v thi t k xây d ng công trình;
- L a ch n nhà th u đ đi u ki n n ng l c đ th c hi n thi t k xây d ng công trình;
- L a ch n nhà th u th m tra thi t k ;
- Ki m tra và trình h s thi t k c s cho ng i quy t đ nh đ u t th m
đ nh, phê duy t;
- Th m đ nh, phê duy t thi t k k thu t và thi t k b n v thi công;
- Trình c quan nhà n c có th m quy n ki m tra h s thi t k (khi đ c yêu c u);
- Nghi m thu h s thi t k
- Th c hi n thay đ i thi t k theo quy đ nh
1.3.2.2 i v i ng i quy t đ nh đ u t
- Th m đ nh, phê duy t thi t k c s ;
- Giám sát vi c l a ch n nhà th u thi t k xây d ng công trình và vi c t
ch c th m đ nh, phê duy t thi t k ;
- Có th t ch c ki m tra ch t l ng thi t k : đáp ng v i nhi m v thi t k
và s phù h p c a thi t k b c sau so v i b c tr c; s h p lý c a gi i pháp thi t
k công trình, gi i pháp công ngh ; s phù h p v i các quy đ nh c a quy chu n k thu t, tiêu chu n k thu t đ c áp d ng; s phù h p gi a kh i l ng ch y u c a d toán v i kh i l ng thi t k ; các n i dung c n thi t khác
1.3.2.3 i v i công tác th m tra thi t k
Trang 19- C ng i có đ đi u ki n n ng l c và chuyên môn phù h p theo quy đ nh
đ th c hi n th m tra thi t k ;
- Th c hi n th m tra thi t k theo các n i dung do ch đ u t yêu c u; th c
hi n th m tra l i theo yêu c u c a ch đ u t trong tr ng h p k t qu th m tra không đ t yêu c u;
- C ng i có đ đi u ki n n ng l c và chuyên môn phù h p theo quy đ nh
đ làm ch nhi m đ án thi t k , ch trì thi t k và b trí đ ng i có chuyên môn phù h p đ th c hi n thi t k ;
- Thi t k ph i tuân th quy chu n, tiêu chu n k thu t đ c áp d ng; đáp
ng yêu c u c a nhi m v thi t k và n i dung c a t ng b c thi t k ;
- Ch s d ng tài li u kh o sát xây d ng đ thi t k khi k t qu kh o sát đáp
ng yêu c u c a b c thi t k ; không s d ng tài li u kh o sát xây d ng t i đ a
đi m khác ho c c a công trình khác đ thi t k , tr tr ng h p công trình nhà riêng l có th s d ng s li u kh o sát c a công trình lân c n đ tham kh o khi thi t k và ph i đ c ch đ u t ch p thu n;
- Trong quá trình thi t k , nhà th u thi t k trao đ i v i ch đ u t ho c nhà
th u th m tra thi t k (n u có) đ làm rõ các v n đ c a thi t k khi c n thi t;
- Th c hi n đi u ch nh thi t k theo quy đ nh
1.3.2.5 i v i c quan Nhà n c có th m quy n
- Thi t k k thu t (trong tr ng h p th c hi n thi t k ba b c) ho c thi t
k b n v thi công (trong tr ng h p th c hi n thi t k m t b c ho c hai b c)
c a các công trình xây d ng tr c khi đ c ch đ u t s d ng đ l a ch n nhà
Trang 20th u thi công xây d ng ph i đ c c quan qu n lý Nhà n c có th m quy n ki m tra theo quy đ nh c a Nhà n c;
- Công trình bí m t Nhà n c; công trình theo l nh kh n c p; công trình nhà riêng l xây d ng m i và công trình s a ch a, c i t o đ c mi n c p gi y phép xây d ng;
- Công trình thu c các d án đ u t xây d ng đã đ c ki m tra thi t k theo quy đ nh;
- C quan qu n lý Nhà n c có th m quy n ki m tra thi t k :
+ i v i các công trình ph i c p phép xây d ng:C quan có th m quy n c p phép xây d ng theo quy đ nh t i Ngh đ nh v c p phép xây d ng Vi c ki m tra
đ c th c hi n trong quá trình xem xét h s c p phép
+ i v i công trình đ c mi n c p phép xây d ng: B qu n lý công trình chuyên ngành đ i v i công trình c p đ c bi t, c pI;U ban nhân dân c p t nh đ i
v i các công trình c pII, c pIII, c pIV
- N i dung ki m tra thi t k :
+ S phù h p c a thi t k v i các yêu c u v quy ho ch xây d ng;
+ S phù h p c a thi t k xây d ng công trình v i quy chu n k thu t, tiêu chu n k thu t đ c áp d ng cho công trình;
+ Các đi u ki n đ m b o an toàn ch u l c cho công trình; an toàn phòng
ch ng cháy, n , đ m b o an toàn môi tr ng và các yêu c u đ m b o an toàn khác
c a h s thi t k theo quy đ nh c a pháp lu t có liên quan
1.3.3 Qu n lý ch t l ng thi công xây d ng công trình
1.3.3.1 i v i nhà th u thi công
- L p h th ng qu n lý ch t l ng phù h p v i yêu c u, tính ch t, quy mô công trình xây d ng, trong đó quy đ nh trách nhi m c a t ng cá nhân, b ph n thi công xây d ng công trình trong vi c qu n lý ch t l ng công trình xây d ng;
- Thành l p h th ng qu n lý an toàn và quy đ nh c th công vi c th c hi n
và trách nhi m đ i v i nh ng cá nhân qu n lý công tác an toàn lao trên công
tr ng; tuân th quy đ nh v qu n lý an toàn lao đ ng trong thi công xây d ng;
Trang 21- B trí nhân l c, cung c p v t li u, máy móc, thi t b thi công và các đi u
ki n v t ch t liên quan khác theo yêu c u c a h p đ ng; ng i lao đ ng k thu t trên công tr ng ph i đúng chuyên môn đ c đào t o, đ n ng l c hành ngh , đ
s c kh e theo quy đ nh c a pháp lu t;
- Th c hi n các thí nghi m ki m tra v t li u, c u ki n, v t t , thi t b công trình, thi t b công ngh tr c khi xây d ng và l p đ t vào công trình xây d ng theo tiêu chu n và yêu c u thi t k ;
- L p và phê duy t bi n pháp thi công, ti n đ thi công;
- Ti p nh n và qu n lý m t b ng xây d ng, b o qu n tim, c t, m c gi i công trình;
- Thi công xây d ng theo đúng thi t k , ch d n k thu t, quy chu n, tiêu chu n xây d ng, b o đ m ch t l ng, ti n đ , an toàn, b o v môi tr ng và phòng
ch ng cháy n ;
- S a ch a sai sót, khi m khuy t ch t l ng đ i v i nh ng công vi c do mình th c hi n; ch trì, ph i h p v i ch đ u t kh c ph c h u qu và khai báo,
đi u tra, l p biên b n khi x y ra s c công trình xây d ng trên công tr ng;
- L p và ghi nh t ký thi công xây d ng công trình theo quy đ nh;
- L p b n v hoàn công theo quy đ nh;
- Báo cáo ch đ u t v ti n đ , ch t l ng, kh i l ng, an toàn lao đ ng và
v sinh môi tr ng thi công xây d ng theo yêu c u c a ch đ ut ;
- Th c hi n b o hành công trình xây d ng theo quy đ nh
1.3.3.2 i v i nhà th u ch t o, s n xu t, cung c p v t t , thi t b , c u ki n cho công trình
- L p h th ng qu n lý ch t l ng phù h p v i yêu c u, tính ch t, quy mô
ch t o, s n xu t thi t b , trong đó quy đ nh trách nhi m c a t ng cá nhân, b ph n trong h th ng qu n lý ch t l ng;
- Ph i h p v i bên giao th u th c hi n các thí nghi m ki m tra v t li u, v t
t tr c khi ch t o, s n xu t theo quy chu n, tiêu chu n, ch d n k thu t và yêu
c u thi t k ;
Trang 22- V t t , thi t b , c u ki n khi cung c p ra th tr ng ph i đ m b o ch t
l ng theo tiêu chu n ch t l ng đã đ c công b ;
- Cung c p cho bên giao th u đ y đ các thông tin c n thi t v thi t b ;
h ng d n l p đ t, s d ng, v n hành, b o qu n, b o trì thi t b ; đào t o cán b
qu n lý và công nhân v n hành s d ng công trình (n u có th a thu n trong h p
đ ng);
- Cùng v i bên giao th u v n hành th và hi u ch nh thi t b công ngh ;
- S a ch a sai sót trong quá trình l p đ t và v n hành đ i v i nh ng công
vi c do mình th c hi n
1.3.3.3 i v i ch đ u t
- L a ch n các t ch c, cá nhân có đ đi u ki n n ng l c theo quy đ nh và các quy đ nh pháp lu t có liên quan đ th c hi n thi công xây d ng công trình, giám sát thi công xây d ng công trình, thí nghi m, ki m đ nh ch t l ng công trình xây
d ng và các công vi c t v n xây d ng khác;
- Ki m tra các đi u ki n kh i công công trình xây;
- Ki m tra s phù h p n ng l c c a nhà th u thi công xây d ng công trình
Trang 23các t ch c đ c c quan Nhà n c có th m quy n công nh n đ i v i v t li u, c u
ki n, s n ph m xây d ng, thi t b l p đ t vào công trình tr c khi đ a vào xây d ng công trình;
+ Ki m tra tr c ti p v t t , v t li u và thi t b l p đ t vào công trình xây
d ng khi c n thi t;
+ Ch đ nh phòng thí nghi m chuyên ngành xây d ng th c hi n các phép th
mà nhà th u thi công xây d ng thuê đ thí nghi m ki m tra v t li u, v t t , thi t b
đ i v i công trình xây d ng b ng v n ngân sách Nhà n c
- Ki m tra và giám sát trong quá trình thi công xây d ng công trình, bao g m:
+ Ki m tra bi n pháp thi công c a nhà th u thi công xây d ng công trình; +Ki m tra và giám sát th ng xuyên có h th ng quá trình nhà th u thi công xây d ng công trình tri n khai các công vi c t i hi n tr ng k c các bi n pháp thi công;
+ Ki m soát an toàn lao đ ng trên công tr ng;
+ Xác nh n b n v hoàn công;
+) Ki m tra tài li u ph c v nghi m thu;
+ Phát hi n sai sót, b t h p lý v thi t k đ đi u ch nh ho c yêu c u nhà
th u thi t k đi u ch nh;
+ T ch c ki m đ nh l i ch t l ng b ph n công trình, h ng m c công trình
và công trình xây d ng khi có nghi ng v ch t l ng;
+ Ch trì, ph i h p v i các bên liên quan gi i quy t nh ng v ng m c, phát sinh trong thi công xây d ng công trình;
+ T ch c nghi m thu công trình xây d ng;
+ T ch c l p h s hoàn thành công trình xây d ng;
- Th c hi n công tác ki m soát an toàn lao đ ng, an toàn phòng ch ng cháy
n , an toàn môi tr ng trên công tr ng theo quy đ nh c a pháp lu t;
- Yêu c u đ n v thi công đi u ch nh ho c đình ch thi công khi xét th y ch t
l ng công vi c th c hi n không đ m b o yêu c u, bi n pháp thi công không đ m
b o an toàn;
Trang 24- Ph i h p v i nhà th u x lý, kh c ph c khi x y ra s c công trình theo quy
đ nh;
- Báo cáo c quan Nhà n c có th m quy n đ ki m tra công tác nghi m thu
đ a công trình, h ng m c công trình hoàn thành vào s d ng;
- Báo cáo c quan Nhà n c có th m quy n theo phân c p t i đ a ph ng v tình hình ch t l ng và công tác qu n lý ch t l ng công trình xây d ng theo quy
k s giám sát th ng trú, k s giám sát chuyên ngành ph i có ch ng ch hành ngh giám sát thi công d ng phù h p v i công vi c đ c giao, lo i và c p công trình;
- L p h th ng qu n lý ch t l ng trong đó nêu rõ s đ t ch c giám sát bao g m nhi m v , quy n h n, ngh a v c a các ch c danh giám sát; k ho ch và
ph ng th c ki m soát ch t l ng; qu n lý các h s , tài li u có liên quan trong quá trình giám sát thi công xây d ng;
- L p đ c ng giám sát thi công xây d ng phù h p v i tính ch t, ph m vi công vi c đ c giao theo quy đ nh c a h p đ ng và th c hi n giám sát theo đ
- Ch u trách nhi m v các n i dung giám sát đ c quy đ nh trong h p đ ng
tr c ch đ u t và pháp lu t, ch u trách nhi m v k t qu th c hi n giám sát thi
Trang 25công xây d ng; b i th ng cho ch đ u t đ i v i các thi t h i thu c trách nhi m
- Trình đ phát tri n c a n n kinh t , m c s ng c a ng i dân đ c nâng cao
M t qu c gia càng phát tri n thì nhu c u th tr ng càng cao g n li n v i trình đ phát tri n c a n n kinh t qu c gia đó Do v y, các đòi h i v k thu t, m thu t và
nh t là ch t l ng xây d ng công trình ngày càng cao;
gi a các thành ph n kinh t , các vùng mi n trong c n c
Các chính sách phát tri n kinh t , chính tr , v n hóa, xã h i c a m i n c đòi h i qu c gia đó ph i có c ch qu n lý phù h p v i s phát tri n hi n t i và trong t ng lai Các chính sách này s tác đ ng tích c c và có hi u qu đ n t ng ngành, t ng m t ho t đ ng c a xã h i Nh v y, v i s phát tri n nhanh chóng c a ngành xây d ng thì các đòi h i v ch t l ng công trình là r t c n thi t
Trang 261.4.2 Các y u t bên trong quá trình s n xu t tác đ ng đ n ch t l ng công trình
Có 4 y u t r t quan tr ng trong n i b m t đ n v nh h ng đ n ch t l ng xây d ng công trình
Y u t con ng i: con ng i lao đ ng sáng t o đ c bi u hi n n ng l c,
trình đ chuyên môn, ph m ch t, ý th c và tinh th n h p tác
Y u t ph ng pháp: là ph ng pháp công ngh , ph ng pháp t ch c qu n
lý, đi u ki n áp d ng các ph ng pháp qu n lý, ki m soát ch t l ng trong s n xu t kinh doanh th ng đ c đánh giá qua hi u qu , tính linh ho t, tính thích nghi
Y u t máy móc thi t b dùng cho s n xu t, dùng cho qu n lý: th hi n tính
n ng, trình đ hi n đ i, t ng thích v i yêu c u ch t l ng ngày càng cao
Trong qu n lý xây l p nên xét thêm các y u t môi tr ng làm vi c đó là
đi u ki n và không gian, m t b ng , nh ng yêu c u v ti n đ th c hi n, các đi u
ki n liên quan đ n đi u ki n xây d ng
1.4.3 Các y u t theo ph ng di n đ m b o ch t l ng
1.4.3.1 Theo n i dung công vi c, phân ra:
- m b o các y u t đ u vào ( v t t , thi t b , trình đ ngh c a công nhân xây d ng )
Trang 27m b o ch t l ng trung gian ( nh t là đ i v i các b ph n k t c u b che khu t) đ m b o ch t l ng cu i cùng, đ m b o ch t l ng tr c, trong và sau khi
- Các ho t đ ng v thi t k : là ho t đ ng mô hình hóa t ng tác gi a các tác
đ ng t nhiên và xã h i Ho t đ ng thi t k h p lý đ a công trình xây d ng t i
c a hai ho t đ ng kh o sát và thi t k là đi u ki n c n và tính h p lý c a hai ho t
đ ng thi công và khai thác là đi u ki n đ đ m b o ch t l ng c a công trình xây
d ng B t c các sai sót nào ph m ph i trong các ho t đ ng k trên có th d n t i công trình kém ch t l ng, th m chí gây nên nh ng s c h h ng công trình
Theo t ng k t c a Vi n Khoa h c Công ngh xây d ng – B xây d ng, có
th th ng kê đ c các nguyên nhân chính sau d n đ n công trình xây d ng kém
ho c các đ i y u trong khu v c xây d ng và khu v c liên quan khác;
- ánh giá không chính xác các đ c tr ng tính ch t xây d ng c a các phân v
đ a t ng có m t trong khu xây d ng;
- Không phát hi n đ c s phát sinh và chi u h ng phát tri n c a các quá trình đ a k thu t có th d n đ n s c m t n đ nh c a môi tr ng đ a ch t
Trang 28Các sai sót trong khâu thi t k th ng là:
- Mô hình hóa không chính xác ho c không đ y đ các lo i hình t ng tác
gi a các thành ph n ,c u ki n trong công trình xây d ng;
- D báo ch a h t quy mô và đ l n các t ng tác trong mô hình tính toán
- Thi công là các ho t đ ng tri n khai th c t các t ng tác trong ho t đ ng
k thu t xây d ng mà thi t k đã xác l p và d báo N u các tác đ ng thi công không mô ph ng đúng nh thi t k đã trù li u, t ng tác gi a các đ n v k t c u công trình s phát tri n theo h ng m t n đ nh và phát sinh s c công trình
Các sai sót trong thi công th ng là:
- Thi công không đúng theo yêu c u thi t k v ch t l ng;
- Thi công không theo ti n đ thi t k quy đ nh;
Theo t ng k t c a Vi n thi t k - T ng c c h u c n – B qu c phòng, c ng th ng kê
đ c các nguyên nhân chính d n đ n công trình xây d ng kém ch t l ng d i đây:
- Công tác đo đ c đ a hình, kh o sát đ a k thu t, kh o sát đánh giá hi n
tr ng các công trình c n c i t o ch a ph n ánh đúng th c t t i khu v c xây d ng;
- Công tác tính toán thi t k còn m t s v n đ ch a đ c làm sáng t , ch a
đ c quy ph m Vi t Nam đ a vào áp d ng;
- Công tác th m đ nh , giám đ nh còn đ l t l i m t s sai ph m không nh ;
- Công tác thi công xây l p do giá b th u th p nên m t s khâu ch a làm đúng theo h s thi t k a v t t kém ch t l ng vào công trình, gi m b t kh i
l ng v t li u m t s khâu khó nhìn th y;
- Công tác giám sát thi công c a c quan t v n giám sát ch a sâu sát và
ch a có m t th ng xuyên t i hi n tr ng còn n nang ch a c ng quy t s lý
nh ng tr ng h p sai ph m c a đ n v thi công;
- Ch đ u t ch a có đ i ng cán b k thu t các ngành ngh đ m nh đ giám sát ch t l ng công trình, còn phó thác cho đ n v t v n giám sát và cán b
k thu t bên xây l p;
- Th t thoát vì nh ng chi phí không th thoái thác đ c vì nh ng quan h c n thi t đ c máy ho t đ ng c a công trình đ c tr n tru t khi kh i công đ n khi k t thúc;
Trang 29- Các đ nh m c chi phí thi t k , th m đ nh, giám sát thi công và nhân công
xây l p th p so v i m t b ng khu v c và th gi i
Nghiên c khác M còn cho th y nguyên nhân d n đ n kém ch t l ng trong quá trình t o ra s n ph m còn th hi n ch :
- Thi t k ho t đ ng theo nhóm công vi c ( teamwork), thi u giao ti p trao
đ i thông tin và đào t o ( Communication and training);
- L p k ho ch và ti n đ không phù h p, thi u tính kh thi;
- Các v n đ v t li u, máy móc thi t b và nhân l c không đ c qu n lý t t;
- B n v và yêu c u k thu t không đ y đ ;
- Xác đ nh ph m vi công vi c không t t;
- Áp l c th ng m i l n, giá b th u th p;
- Ch a áp d ng đ c các ti n b khoa h c k thu t trong ngành;
- Ch a tuân th các yêu c u k thu t và thi t k ;
- H p đ ng trong xây d ng còn thi u tính ch t ch và chu n m c;
- Thi u ki n th c và kinh nghi m qu n lý
S d ng và khai thác công trình xây d ng khác v i công n ng theo thi t k nhi u khi c ng d n đ n t i công trình kém ch t l ng vì đã làm thay đ i quy mô và tính ch t các tác đ ng c a công trình
K T LU N CH NG 1
Ch t l ng công trình là y u t quan tr ng nh t trong vi c đ u t xây d ng các công trình xây d ng Nó đánh giá đ n s thành công c a d án Vi c qu n lý
ch t l ng công trình xây d ng và v n đ không th thi u đ c trong m i d án
Vi c qu n lý và ki m soát ch t l ng c a t ng giai đo n trong vi c th c hi n d án xây d ng công trình s làm t ng tính hi u qu và ch t l ng công trình c ng nh
gi m thi u đ c các khuy t t t và h ng m c ch t l ng kém trong quá trình xây
d ng
Vi c qu n lý và ki m soát ch t l ng c a d án đ u t xây d ng công trình
là v n đ ch ch t Ngày nay vi c nâng cao hi u qu và qu n lý t t ch t l ng công trình đang là v n đ đ c nhi u chuyên gia quan tâm và nghiên c u đ đ a ra các
gi i pháp t ng c ng và qu n lý t t ch t l ng công trình
Trang 30CH NG 2: MÔ HÌNH QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH
XÂY D NG
2.1 CÁC MÔ HÌNH QU N LÝ U T XÂY D NG TRONG N C VÀ
2.1 1 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Liên bang Nga
liên Xô tr c đây và Liên bang Nga ngày nay, y ban Nhà n c v xây
d ng thay m t Chính ph th ng nh t qu n lý nhà n c v xây d ng, giúp B tr ng
Ch nhi m y ban Nhà n c v xây d ng; th c hi n ch c n ng qu n lý Nhà n c
v ch t l ng công trình xây d ng là T ng C c qu n lý nhà n c v ch t l ng công trình xây d ng
Trong công cu c đ i m i, y ban nhà n c v xây d ng đã xây d ng m t
mô hình ho t đ ng v i s tham gia c a các doanh nghi p t v n giám sát, qu n lý xây d ng chuyên nghi p ã xây d ng ch ng trình đào t o k s t v n giám sát
th ng nh t cho toàn Liên bang và cho phép 18 tr ng đ i h c, vi n nghiên c u
đ c t ch c đào t o y ban c ng y quy n cho các n c c ng hòa xét c p gi y phép hành ngh , đ ng ký kinh doanh cho các k s t v n giám sát và các doanh nghi p t v n xây d ng Liên bang Nga coi vi c xây d ng m t đ i ng k s t v n giám sát chuyên nghi p cao là y u t quy t đ nh c a quá trình đ i m i công ngh
qu n lý ch t l ng công trình xây d ng Vì v y, h r t ch t ch trong vi c đào t o Các k s xây d ng tham gia hành ngh t v n giám sát ph i qua m t khóa h c v i
m t ch ng trình b t bu c, n u thi đ t m i đ c c p th có giá tr trong 3 n m, h t
th i gian n u ti p t c làm vi c l i ph i sát h ch l i, k thi th c hi n r t nghiêm túc
và khó, n u thi tr t có th đ c thi l i sau 3 tháng N u b tr t ti p thì v nh vi n không đ c thi đ làm ngh t v n giám sát, ph i chuy n ngành khác
2.1 2 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i M
Trong các d án xây d ng t i M , luôn luôn có 3 bên tham gia vào ho t đ ng
qu n lý d án: Nghi p ch ( ch đ u t ), T v n, Nhà th u Trong đó, bên t v n
th ng là các công ty t v n xây d ng, đ c ch đ u t thuê đ t v n cho ch đ u
Trang 31t trong vi c th c hi n d án c ng nh trong vi c xây d ng công trình Ngành t
v n xây d ng c a M đã có t đ u th k XX đ n nay đã hình thành m t ngành t
v n xây d ng đ c l p có trình đ phát tri n cao
2.1 3 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Singapore
Chính quy n Singapore qu n lý r t ch t vi c th c hi n các d án xây d ng Ngay t khi l p d án ph i đ m b o các yêu c u v quy ho ch t ng th , quy ho ch chi ti t, đ m b o v an toàn phòng ch ng cháy n , giao thông, môi tr ng m i đ c các c quan có th m quy n phê duy t
Tr c khi tri n khai thi công, các b n v thi công ph i đ c k s t v n giám sát ki m tra và xác nh n là thi t k đúng, đ m b o ch t l ng thi t k M t công trình đ c chính quy n cho phép kh i công n u có đ 3 đi u ki n sau:
- D án ph i đ c c p có th m quy n phê duy t;
- B n v thi công đ c C c ki m soát phê chu n;
- Ch đ u t đã ch n đ c k s t v n giám sát hi n tr ng và ph i đ c
C c ki m soát ch p nh n
Trong quá trình t ch c thi công, chính quy n không ki m tra hi n tr ng
mà ki m tra tình hình qua báo cáo c a ch đ u t C c giám sát có quy n ki m tra nhà th u và k s t v n giám sát hi n tr ng Sau khi công trình xây d ng xong,
c c ki m soát xây d ng s ki m tra s phù h p các yêu c u quy đ nh c a pháp lu t
nh :
- Công trình đã đ c nghi m thu;
- Các yêu c u v an toàn đã đ c phê chu n;
Khi đó c c ki m soát s c p gi y phép cho phép s d ng công trình Chính quy n s qu n lý công trình trong su t quá tình khai thác s d ng và ki m tra đ nh
k công tác đ m b o ch t l ng c a ch s h u 10 n m m t l n đ i v i các công trình nhà , 5 n m m t l n đ i v i các công trình khác
2.1 4 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng t i Trung Qu c
Ngày 01/11/1997, Lu t xây d ng Trung Qu c đã đ c Qu c v vi n n c
C ng hòa Nhân dân Trung Hoa thông qua và Ch t ch n c đã ký l nh ban hành ngày 03/11/1997 sau 13 n m nghiên c u và so n th o
Trang 32Trung Qu c, ngành xây d ng phát tri n r t nhanh, đã t o ra r t nhi u công trình xây d ng làm thay đ i di n m o các thành ph , nh ng đ ng th i c ng b c l
nh ng m t trái c a n n kinh t th tr ng Các doanh nghi p xây d ng có t t ng coi th ng qu n lý, ch n ng ch y theo kh i l ng đ l y thành tích, ép ti n đ , chia
nh công trình đ giao th u, ch đ nh th u, nh ng hành vi này đã làm nh h ng
x u đ n ch t l ng công trình xây d ng, th m chí nhi u công trình còn gây ra s c
h h ng, gây thi t h i v kinh t
Vì v y, Lu t xây d ng đã so n th o r t ch t ch các đi u m c, đ có th qu n
lý các ho t đ ng xây d ng b ng pháp lu t Trung qu c đã c hàng tr m k s sang
M và Canada đ h c v qu n lý d án và k s t v n giám sát xây d ng Vì v y,
ch trong m t th i gian ng n Trung Qu c đã có m t đ i ng đông đ o các k s
Qu n lý d án và k s T v n gám sát, nhi u Công ty t v n chuyên nghi p đ s c
d ng kèm theo m t s k t c u h t ng k thu t thi t y u phát tri n Vi c qu n lý
đ c th c hi n theo c ch quy đ nh c chính quy n Vi t Nam c ng hòa đã k th a các v n hóa này và phát tri n thêm nh ng quy đ nh và c i cách đi n th , ch nh trang
và khuy ch tr ng đô th , s d ng đ t trong xây d ng, quy đ nh v đ n bù nhà và
đ t đai b tr ng d ng vào vi c công
mi n B c, tuy b đ qu c M đánh phá liên t c nh ng công cu c xây d ng
và qu n lý xây d ng c s v t ch t k thu t t o ti n đ v t ch t, k thu t xây d ng
Ch ngh a xã h i đ c Nhà n c th c hi n theo k ho ch và đã đ t đ c nh ng thành qu còn t n t i đ n ngày nay ó là nh ng khu công nghi p nh : khu m thi c T nh Túc Cao B ng, khu công nghi p thành ph Vi t Trì, khu gang thép Thái Nguyên, nhà máy xi m ng H i Phòng…; các khu chung c Kim Liên, Trung T …
Trang 33Trong th i k này vi c qu n lý xây d ng c b n d a trên 5 nguyên t c sau đây:
Th i k đ u c a ch đ bao c p, xây d ng c b n trong các l nh v c c a Nhà
n c ch có v n ngân sách, trong khu v c t p th là v n c a h p tác xã, m ng t nhân không đ c đ c p đ n ( th c ch t trong th i k này t nhân xây d ng không đáng k ) Giai đo n sau c a th i k bao c p đã đ c p đ n v n vay và v n t có c a các doanh nghi p, v n huy đ ng c a t p th
2.1.5.2 Giai đo n chuy n sang c ch th tr ng
Ngh đ nh s 323/CP ngày 06/6/1981 ra đ i h th ng hóa, t p h p và thay
th m t lo t các v n b n c nh ng th c t v n ch a có s thay đ i v ch t, v n là
v n b n c a ch đ bao c p, k ho ch hóa m t cách khô c ng
Ngh đ nh s 385/H BT ngày 07/11/1990 ra đ i v i “ i u l Qu n lý đ u t
và xây d ng” thay th cho b n “ i u l xây d ng c b n” theo ch đ bao c p n m
1981 Tuy v y, ngh đ nh này v n còn mang n ng c ch qu n lý t p trung th i bao
c p
Ngh đ nh s 177/CP ngày 20/10/1994 ra đ i thay th Ngh đ nh s 385/H BT ngày 07/11/1990 và ngh đ nh s 37/H BT ngày 19/9/1985 thì m i th c
s có chuy n bi n v ch t Ngh đ nh này th hi n đ c m c đích c a ho t đ ng
qu n lý đ u t và xây d ng là:
- B o đ m đúng m c tiêu chi n l c phát tri n kinh t - xã h i trong t ng
th i k theo đ nh h ng Xã h i ch ngh a, th c hi n chuy n d ch c c u kinh t
Trang 34theo h ng công nghi p hóa, hi n đ i hóa, đ y nhanh t c đ t ng tr ng kinh t , nâng cao đ i s ng v t ch t và tinh th n c a nhân dân;
- Huy đ ng và s d ng có hi u qu cao nh t các ngu n v n đ u t t trong
n c c ng nh c a n c ngoài đ u t t i Vi t nam, khai thác t t tài nguyên, ti m
n ng lao đ ng, đ t đai và m i ti m l c khác, đ ng th i b o v môi tr ng sinh thái,
ch ng m i hành vi tham ô, lãng phí trong ho t đ ng đ u t xây d ng;
- Xây d ng theo quy ho ch ki n trúc và thi t k k thu t đ c duy t, b o
đ m b n v ng, m quan, th c hi n c nh tranh trong xây d ng nh m áp d ng công ngh xây d ng tiên ti n, b o đ m ch t l ng và th i gian xây d ng v i chi phí h p
lý và th c hi n b o hành công trình
Sau g n hai n m th c hi n, ngày 16/7/1996 Chính ph ban hành Ngh đ nh
s 42/CP đ thay th Ngh đ nh s 177/CP ngày 20/10/1994, sau đó là Ngh đ nh 52/1999/N -CP ngày 08/7/1999 v ban hành “Quy ch qu n lý đ u và xây d ng”
c bi t, đ đáp ng ti n trình gia nh p WTO, lu t xây d ng s 16/2003/QH11 n m
2003 và lu t đ u th u s 61/2005/QH11 n m 2005 ra đ i; sau đó ngh đ nh s 16/2005/N -CP h ng d n v qu n lý d án đ u t xây d ng công trình và các ngh đ nh khác liên quan c a Chính ph Vi t nam ra đ i, đã đ t đ c nh ng ti n b
rõ r t trong các khâu: l p, th m đ nh d án và quy t đ nh đ u t ; l p, th m đ nh và phê duy t h s thi t k , d toán làm c s quan tr ng cho giao th u ho c đ u th u
Qua nghiên c u, nh ng ngh đ nh ban hành sau đã b sung nh ng n i dung
v qu n lý h t s c quan tr ng, đ c bi t là nh ng v n đ mang tính tác nghi p đã
đ c c i ti n đ v n hành nhanh chóng theo t c đ phát tri n c a c ch th tr ng
2.1.5.3 Mô hình qu n lý d án đ u t xây d ng n c ta hi n nay
Trong nh ng n m g n đây, v i s h i nh p khu v c và qu c t , s nghi p
đ i m i c a ng và Nhà n c đã t o ra nh ng thay đ i l n v di n m o n n kinh
t n c ta c bi t trong vi c qu n lý d án đ u t xây d ng, n n kinh t t ng
tr ng nhanh đã t o ra ngu n l c l n cho Ngân sách
Hàng n m, v n đ u t vào l nh v c xây d ng chi m t tr ng l n trong vi c
b trí ngu n ngân sách d n đ n các d án s d ng v n ngân sách ngày càng có quy
mô l n và ph c t p h n, đã góp ph n thay đ i b m t c a đ t n c m t cách nhanh
Trang 35chóng, t o nhi u công n vi c làm cho ng i lao đ ng, c i thi n và nâng cao đ i
s ng v t ch t và tinh th n c a nhân dân, làm cho n n kinh t n c ta t ng tr ng không ng ng
Tuy v y, v n còn m t s t n t i trong công tác quy ho ch, v n đ môi sinh, môi tr ng, v n đ v an toàn lao đ ng ch a đ c quan tâm đúng m c, các hành vi
vi ph p pháp lu t v xây d ng v n còn x y ra M s đi m n i b t trong tình hình
qu n lý đ u t xây d ng hi n nay n c ta là:
a V đ nh h ng và quy mô đ u t
- Nhà n c đang t p trung đ u t xây d ng k t c u h t ng k thu t và đô th nên hàng n m kh i l ng đ u t r t l n ( kho ng trên 100.000 t đ ng)
- Ph m vi đ u t toàn qu c t đ ng b ng đ n mi n núi cho đ n h i đ o,
ch ng lo i d án r t đa d ng – dân d ng, công nghi p, giao thông, th y l i, d u khí…
- Quy mô đ u t các d án c ng r t khác nhau, có d án ch đ n vài tr m tri u đ ng song c ng có nh ng d án hàng ngàn t đ ng;
- Th i gian đ u t xây d ng các d án c ng r t khác nhau, có d án ch m t vài tháng song có d án kéo dài n m, b y n m th m chí trên 10 n m
b V ngu n v n tham gia đ u t r t phong phú:
- Ngu n v n đ u t t ngân sách t p trung;
- Ngu n v n đ u t t doanh nghi p Nhà n c;
- Ngu n v n c a các t ch c n c ngoài vi n tr hay cho vay nh : ODA,WB, ADB, FDI…;
- Ngu n v n vay trong n c c a Ngân hàng phát tri n, các Ngân hàng
Trang 36N ng l c cán b th c hi n và qu n lý d án đang là v n đ đ c nhi u ch
đ u t quan tâm, qua các cu c thanh tra các d án đ u t xây d ng cho th y t n t i nhi u vi ph m v th t c đ u t và xây d ng, qu n lý s d ng v n đ u t xây d ng
Các t ch c và cá nhân tham gia th c hi n đ u t xây d ng r t đa d ng, g m
c doanh nghi p trong n c và ngoài n c, các lo i hình doanh nghi p và nhân dân Tham gia công tác qu n lý đ u t xây d ng g m các b máy cán b t Trung ng
d ng, các h i ngh nghi p ch a có đ c v trí vai trò t ng x ng: trách nhi m còn
ch ng chéo, hi u qu ho t đ ng ch a cao
e Tình tr ng lãng phí và th t thoát trong đ u t xây d ng:
M c dù b máy qu n lý nhà n c v xây d ng t ch c đ ng b t Trung
ng đ n đ a ph ng, h th ng v n b n quy ph m pháp lu t v xây d ng c ng đã
t ng b c đ c ki n toàn nh ng tình tr ng th t thoát, lãng phí trong xây d ng v n còn x y ra, ch t l ng m t s công trình còn kém D i đây xin d n ra s đ Mô hình qu n lý ch t l ng v i tr ng h p ch đ u t tr c ti p qu n lý d án
Hình 2.1: M ô hình qu n lý ch t l ng v i tr ng h p C T tr c ti p qu n lý d án
Trang 37c a t ch c cá nhân, đ u t xây d ng công trình và ho t đ ng xây d ng
2 NGH NH 209 (Ban hành ngày 16/12/2004 theo s 209/2004/N -CP
hi n d án đ u t xây d ng công trình; h p đ ng trong hoat đ ng xây d ng; đi u
ki n n ng l c c a t ch c cá nhân l p d án đ u t xây d ng công trình, kh o sát, thi t k , thi công và giám sát xây d ng công trình
5 Ngh đ nh 15/2013 v qu n lý ch t l ng công trình xây d ng
6 Thông t 11/2005/TT-BXD và thông t 12/2005/TT-BXD
7 Thông t 12/2005/TT-BXD h ng d n m t s n i dung v qu n lý ch t
l ng công trình xây d ng
Trang 388 Thông t s 27/2009/TT-BXD (Ban hành ngày 31/07/2009 theo s 27/2009/TT-BXD c a B Xây d ng v vi c h ng d n m t s n i dung v qu n lý
ch t l ng công trình xây d ng;
9 D th o Ngh đ nh v vi c qu n lý ch t l ng công trình xây d ng (C n
c Quy t đ nh s 363/Q -BXD ngày 08/4/2011 c a B tr ng B Xây d ng v
vi c thành l p Ban so n th o và T biên t p Ngh đ nh v qu n lý ch t l ng công trình xây d ng)
10 H th ng tiêu chu n xây d ng Vi t Nam
11 Quy chu n xây d ng Vi t Nam
12 B tiêu chu n ISO 9000:2000_TCVN
2.2.2 M t s t n t i trong các v n b n pháp lý
T khi ngh đ nh 209/2004/ N -CP cùng v i ngh đ nh 49/2008/N - CP cùng các thông t đi vào ho t đ ng c b n đã ki m soát đ c ch t l ng t khâu
kh o sát t i thi công, tuy nhiên qua quá trình tri n khai th c hi n v n còn h n ch :
Trách nhi m qu n lý nhà n c v ch t l ng công trình xây d ng c a B Xây d ng, các B có qu n lý công trình xây d ng chuyên ngành và c a y ban nhân dân c p t nh quy đ nh t i Ngh đ nh s 209/CP còn ch a có nh ng quy đ nh c
th
H th ng v n b n pháp lu t ch y u ch t p trung và đi u ch nh các ho t
đ ng c a ch đ u t và các nhà th u, ch a phân đ nh rõ trách nhi m ki m soát ch t
l ng công trình và an toàn công trình c a các c quan qu n lý nhà n c v xây
Các đ n v t v n nhà th u ch a đ c ki m soát ch t ch v thông tin c ng
nh n ng l c V n còn hi n t ng quân xanh, quân đ gian d i trong đ u th u gây
Trang 39ra thi t h i nghiêm tr ng, công trình kém ch t l ng nh h ng t i nhà n c và toàn xã h i
Giai đo n thi công, các th t c nghi m thu còn r m rà gây ra nhi u b t c p cho nhà th u, ch a có các quy đ nh c th khi n cho th i gian c ng nh ti n đ công trình b nh h ng, gây ra lãng phí
Nhi u quy đ nh v ch t l ng công trình xây d ng ch a phù h p v i h p
đ ng xây d ng trong c ch th tr ng và thông l qu c t nh h ng t i ch t l ng công trình xây d ng
Tr c nh ng b t c p trên Ngh đ nh 15/2013 v qu n lý ch t l ng công trình xây d ng ra đ i v i m c tiêu:
Thay th và kh c ph c nh ng b t c p còn thi u sót trong v n b n pháp lu t
hi n nay v qu n lý ch t l ng công trình, hoàn thi n c ch qu n lý ch t l ng công trình theo c ch nhà n c
Quy đ nh đ y đ và rõ ràng trách nhi m c a các ch th và đ c bi t là vai trò
c a các đ n v nhà n c v qu n lý ch t l ng công trình, v i vi c g n trách nhi m
c a các bên cùng v i trách nhi m nhà n c ch t l ng các công trình xây d ng s
đ c nâng lên đáng k
Nâng cao ch t l ng công tác qu n lý ch t l ng công trình xây d ng, góp
ph n nâng cao ch t l ng công tác qu n lý và hi u qu đ u t các d án đ u t xây
x y ra nh ng nhi u tiêu c c
V n đ n ng l c c a các đ n v th m tra, đ thi t k ra m t công trình đ m
b o ch t l ng thì đ n v thi t k c n có n ng l c, gi y phép hành ngh , có nhi u kinh nghi m đã thi t k các công trình t ng t Nh ng đ n v th m tra nay là các
Trang 40c quan qu n lý nhà n c li u có đáp ng đ c n ng l c và s l ng hay không?
ây là m t v n đ khó kh n l n trong qu n lý ch t l ng công trình
gi i quy t các v n đ nêu trên ngày 25/07/2013b xây d ng ra thông t 10/2013/TT-BXD v h ng d n qu n lý ch t l ng công trình xây d ng Thông t này quy đ nh chi ti t v vi c ki m tra, nghi m thu đ a công trình vào s d ng c a
c quan qu n lý nhà n c v xây d ng; phân đ nh rõ ràng v trách nhi m c a các
ch th tham gia ho t đ ng xây d ng; quy đ nh chi ti t m t s th t c v nghi m thu, phân c p công trình ph c v công tác qu n lý ch t l ng, phân c p s c , v x
lý vi ph m trong qu n lý ch t l ng công trình xây d ng (CLCTXD) và m t s n i dung khác nh ch d n k thu t, quy chu n, tiêu chu n
Thông t này c ng quy đ nh rõ th m quy n và trách nhi m c a các c quan chuyên môn v xây d ng Trung ng và đ a ph ng trong các công tác qu n lý CLCTXD; quy đ nh v vi c t ng h p, báo cáo tình hình ch t l ng công trình, trong đó có các tiêu chí, các n i dung c th , có đ nh l ng đ giúp c quan qu n lý nhà n c v xây d ng n m b t thông tin đ y đ v tình hình CLCTXD trên toàn
qu c
2.3 S LIÊN H GI A QU N LÝ D ÁN VÀ QU N LÝ CH T L NG CÔNG TRÌNH XÂY D NG
S liên h gi a qu n lý d án và qu n lý ch t l ng công trình có m i liên
h h u c Vi t Nam tr c đây thì m i quan h đó đ c th hi n nh s đ sau:
Hình 2.3 M i quan h gi a qu n lý d án và qu n lý ch t l ng