SỬ DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI TRONG DẠY VÀ HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG AN NINH LỚP 10 I.. Trong những năm qua ban giám hiệu Trường Trung Học Phổ Thông Điểu Cải và tổ Thể dục – Giáo dục quốc p
Trang 1SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
“SỬ DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI TRONG DẠY VÀ HỌC MÔN GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG AN NINH LỚP 10”
Người thực hiện: Lê Thị Phượng
Lĩnh vực nghiên cứu: Giáo dục quốc phòng an ninh
Phương pháp dạy học môn: Giáo dục quốc phòng an ninh
Có đính kèm:
Mô hình Đĩa CD (DVD) Phim ảnh Hiện vật khác
Năm học: 2014 - 2015
Trang 2SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC 2
I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 3
1) Lý do chọn đề tài 3
2) Phương pháp nghiên cứu 4
3) Đối tượng nghiên cứu 4
4) Cộng tác viên 4
5) Thời gian nghiên cứu 4
II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 4
1) Cơ sở lý luận 4
2) Thực tiễn 5
III TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI 6
1) Chọn đối tượng 6
2) Biện pháp thực hiện 6
2.1) Trò chơi rèn luyện lòng yêu nước, ý thức quốc phòng trong học sinh 6
2.2) Trò chơi rèn luyện tinh thần và các giác quan 8
2.3) Trò chơi rèn luyện sức khỏe 11
3) Kiểm tra đánh giá 13
4) Kết quả kiểm tra 17
IV HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI 19
V KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG 19
1) Kết luận 19
2) Đề xuất khuyến nghị khả năng áp dụng 20
VI TÀI LIỆU THAM KHẢO 20
Trang 3SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC
I Thông tin cá nhân
1 Họ và tên: Lê Thị Phượng
2 Ngày tháng năm sinh: 6/12/1987
8 Nhiệm vụ được giao: Dạy môn Giáo dục quốc phòng an ninh
9 Đơn vị công tác: Trường THPT Điểu Cải
II Trình độ đào tạo
1 Học vị cao nhất: Cử nhân
2 Năm nhận bằng: 2009
3 Chuyên nghành đào tạo: Giáo dục thể chất - Giáo dục quốc phòng
III Kinh nghiệm khoa học
1 Lĩnh vực chuyên môn có khoa học: Môn thể dục, giáo dục quốc phòng
2 Số năm kinh nghiệm: 5 năm
Trang 4SỬ DỤNG MỘT SỐ TRÒ CHƠI TRONG DẠY VÀ HỌC MÔN
GIÁO DỤC QUỐC PHÒNG AN NINH LỚP 10
I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
1) Lý do chọn đề tài
Hiện nay, chương trình Giáo dục quốc phòng an ninh cấp Trung học phổ thông là một bộ phận của nền giáo dục quốc dân, nhằm giáo dục thế hệ trẻ nói chung, cho học sinh nói riêng lòng yêu nước, yêu Chủ Nghĩa Xã Hội, ý thức tổ chức kỷ luật, tinh thần tập thể, tư duy và kiến thức quân sự, chuẩn bị cho nhân lực và đào tạo nhân tài cho nhiệm vụ bảo vệ tổ quốc
Nhận thức rõ nhiệm vụ trên, Sở Giáo Dục Và Đào Tạo Tỉnh Đồng Nai luôn quan tâm, chỉ đạo, tổ chức và triển khai thực hiện tốt cong tác Giáo dục quốc phòng an ninh cho học sinh
Trong những năm qua ban giám hiệu Trường Trung Học Phổ Thông Điểu Cải và
tổ Thể dục – Giáo dục quốc phòng – Giáo dục công dân đã chỉ đạo, xây dựng kế hoạch hướng dẫn các giáo viên Giáo dục quốc phòng an ninh chọn nhiều hình thức giảng dạy, học tập môn học này Là giáo viên giảng dạy bộ môn Giáo dục quốc phòng
an ninh, tôi nhận thấy học sinh phải chuyển tải nhiều kiến thức, đồng thời phân chia thời gian học lý thuyết và thực hành phải hợp lý và khoa học Vì vậy các em luôn cảm thấy căng thẳng, mệt mỏi và không tập trung trong giờ học Mặt khác môn Giáo dục quốc phòng an ninh là môn học mà khi bước vào Trung học phổ thông các em mới bắt đầu tìm hiểu nhất là học sinh lớp 10 còn rất bỡ ngỡ khi nhắc tới bộ môn này Các
em thường có suy nhĩ đây là môn phụ không quan trọng nên chưa tập trung trong quá trình học vì thế là giáo viên Giáo dục quốc phòng an ninh chúng ta phải làm thế nào
để học sinh yêu thích môn học này hơn và trong tiết học sôi nổi, hứng thú, vui vẻ và thoải mái nhưng vẫn tiếp thu được trọng tâm của bài
Được sự tạo điều kiện và giúp đỡ của ban giám hiệu và giáo viên trong tổ Thể dục – Giáo dục quốc phòng – Giáo dục công dân Trường Trung Học Phổ Thông Điểu
Cải, tôi đã mạnh dạn viết đề tài sáng kiến kinh nghiệm“ Sử dụng một số trò chơi trong dạy và học môn Giáo dục quốc phòng - an ninh lớp 10” Mục đích của đề
tài là đưa một số trò choi vào trong tiết học, nhằm giúp học sinh yêu thích môn học hơn và các em lớp 10 bước đầu làm quen, thích nghi với môn Giáo dục quốc phòng
an ninh một cách nhanh chóng Đồng thời tạo ý thức tự giác học tập, tâm lý thoải mái
Trang 5chú tâm vào bài học hơn, các em có thể vừa học vừa chơi tạo không khí sôi động cho tiết học và rèn luyện cho các em sức khỏe, tinh thần yêu nước và một số kỹ năng quân
sự
2) Phương pháp nghiên cứu
Để giải quyết nhiệm vụ của đề tài tôi sử dụng các phương pháp nghiên cứu sau: Phương pháp phân tích tổng hợp tài lệu
Phương pháp quan sát sư phạmn
Phương pháp kiểm tra sư phạm
Phương pháp thực nghiệm sư phạm
Phương pháp thống kê toán học
3) Đối tượng nghiên cứu
Là học sinh 4 lớp 10 ( 10a1, 10a2, 10cb5, 10cb6) năm học 2013 – 1014 Trường Trung Học Phổ Thông Điểu Cải, có sức khỏe bình thường, tham gia đầy đủ các buổi học Giáo dục quốc phòng an ninh
4) Cộng tác viên
Giáo viên trong tổ Thể dục – Giáo dục quốc phòng – Giáo dục công dân
5) Thời gian nghiên cứu
Thời gian : từ tháng 9/2013 đến tháng 5/ 2014
Địa điểm: Trường Trung Học Phổ Thông Điểu Cải
Trang thiết bị: Còi, thước dây, đồng hồ bấm giờ, cột mốc, bóng, gậy…
II CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
1) Cơ sở lý luận
Chơi là một hoạt động hấp dẫn, phù hợp với sự phát triển tự nhiên của tâm sinh lí tuổi trẻ ( từ nhi đồng qua thiếu niên đến lứa tuổi thanh niên bước vào đời sống xã hội) Những yêu cầu của các môn giáo dục có tính hệ thống, trình tự trong nhà trường các cấp, nhất là các môn Giáo dục quốc phòng an ninh sẽ được tuổi trẻ học sinh, sinh
viên tiếp nhận, tự rèn luyện một cách thoải mái qua hoạt động “ chơi” và là một việc
làm tích cực góp phần giúp đỡ tuổi trẻ bước vào nhiệm vụ bảo vệ tổ quốc một cách nhẹ nhàng, hiệu quả
Trò chơi có mục đích rèn luyện lòng yêu nước, giáo dục ý thức quốc phòng dưới dạng vui chơi bằng các trò chơi nhỏ, trò chơi lón trong quá trình dạy và học môn Giáo dục quốc phòng an ninh Làm cho tuổi trẻ tự nguyện rèn luyện một số kỹ năng quân
Trang 6sự và tự rèn luyện tính cách cá nhân của từng học sinh Để tạo lập một nếp sống có tác phong quân sự : luôn luôn sẵn sàng hành động Hành động đó qua vui chơi mà thấm nhuần lòng yêu nước của truyền thống lịch sử dân tộc và lịch sử cách mạng bảo vệ tổ quốc Việt Nam Xã Hội Chủ Nghĩa Kết hợp với các bài học chính khóa nên hành động có ý thức, có hiệu quả hơn
Đồng thời với mục tiêu giáo dục phổ thông là “ giúp học sinh phát triển toàn diện
về đạo đức, trí tuệ, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực khả năng, tính năng động và sáng tạo, hìn thành nhân cách con người Việt Nam Xã H ội Chủ Nghĩa, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân, chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc di vào cuộc sống lao động, tham gia xây dựng và bảo vệ tổ quốc”
Do đó để tạo cho không khí của tiết học Giáo dục quốc phòng an ninh trở nên sinh động, sôi nổi, hứng thú các em có thể vừa học, vừa chơi mà vẫn truyền tải được kiến thức đồng thời tạo cho các em ý thức tự giác học tập , khả năng làm việc theo nhóm, tinh thần đoàn kết làm tiền đề cho những năm học tiếp theo và nhiệm vụ xây dựng,
bảo vệ tổ quốc Việt Nam Xã H ội Chủ Nghĩa sau này Thì “ Sử dụng một số trò chơi trong dạy và học môn Giáo dục quốc phòng - an ninh lớp 10”, sẽ đạt kết quả tốt
trong quá trình giảng dạy
2) Thực tiễn
a) Thuận lợi
So với khu vực Trường Trung Học Phổ Thông Điểu Cải là trừng có bề dày về kết quả đào tạo học sinh và là trường có đội ngũ sư phạm hùng hậu, đều đạt chuẩn và trên chuẩn về kiến thức, có chuyên môn vững, nhiệt tình, tận tụy với công tác về quản lý
và giảng dạy
Đối với môn Giáo dục quốc phòng an ninh, nhà trường và các cấp lãnh đạo luôn quan tâm tạo mọi điều kiện thuận lợi, đội ngũ giáo viên đều được đào tạo vững về chuyên môn, nhiệt tình và
Điều kiện sân bãi, dụng cụ trang thiết bị cần cho môn học tương đối đầy đủ
Nề nếp, kỹ cương của nhà trường đối với học sinh chặt chẽ nên đa phần các em chăm ngoan có ý thức học tập
b) Khó khăn
Đây là môn học khá mới nên việc tìm kiếm tư liệu cho việc viết đề tài rất khó khăn
Phòng học cho nội dung học lý thuyết còn hạn chế
Đây là môn học mới đối với học sinh lớp 10 và còn tai hại hơn là các em còn coi đây là môn phụ nên không quan trọng dẫn đến ý thức học tập chưa cao
Trang 7Tình trạng học sinh chua trang bị đầy đủ sách giáo khoa cũng làm cho việc giảng dạy kiến thức mới còn bị hạn chế
Tranh ảnh phục vụ cho giảng dạy còn thiếu ở một số nội dung
III TỔ CHỨC THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
1) Chọn đối tượng
Để giải quyết nhiệm vụ của đề tài tôi chọn hai nhóm đối tượng về tuổi tác, tình trạng sức khỏe, trình độ học vấn tương đương nhau Được chia làm hai nhóm: nhóm thực nghiệm và nhóm đối chứng
Nhóm đối chứng: học tập bình thường theo sách giáo khoa và phân phối chương trình gồm 2 lớp
Lớp 10 a2: 33 học sinh
Lớp 10 cb6: 39 học sinh
Nhóm thực nghiệm: học tập theo hướng dẫn của sách giáo viên, phân phối chương trình và học tập theo phương pháp sử dụng một số trò chơi vào trong một số bài học gồm 2 lớp
Đối với giờ lý thuyết học trong phòng tôi vận dụng những trò chơi có tính chất kiến thức, các em có thể ngồi tại chỗ mà vẫn tham gia chơi được
Đối với giờ thực hành học ngoài trời thì tôi sử dụng những trò chơi vận động để các em hoạt động vui chơi được hết khả năng của mình
2.1) Trò chơi rèn luyện lòng yêu nước, ý thức quốc phòng trong học sinh
Trò chơi: Kể tên các cuộc đấu tranh giữ nước của dân tộc ta
Cách chơi: Người chỉ huy nêu mốc thời gian còn các tiểu đội trong vòng 2 phút tiểu đội nào kể ra được nhiều cuộc đấu tranh và chính xác thì chiến thắng
Chúng ta có thể thay bằng các nội dung khác như:
Chiến công của Quân Đội Nhân Dân Việt Nam hay Công An Nhân Dân Việt Nam
Trang 8Các vị anh hùng dân tộc
Những kẻ thù đến xâm lược nước ta
Cách phòng tránh bom dạn thông thường
Nội dung đội hình đội ngũ
Trò chơi : Ai nhanh hơn
Người chơi: một trung đội
Cách chơi: trung đội được chia làm 4 tiểu đội, giáo viên sẽ đọc câu hỏi liên quan đến các sự kiện lịch sử, các tiểu đội giơ tay trả lời đội nào giơ tay nhanh nhất thì sẽ dược quyền trả lời, nếu trả lời sai thì các tiểu đội khác được quyền trả lời tiếp, còn nếu các tiểu đội không có câu trả lời thì giáo viên sẽ đưa ra đáp án Cuối cùng tổng hợp lại, tiểu đội nào trả lời được nhiều câu hỏi nhất thì chiến thắng
Ví dụ: trong bài “ truyền thống đánh giặc giữ nước của dân tộc việt nam” giáo viên có thể đưa ra một số câu hỏi như sau:
Nhà nước đầu tiên của dân tộc ta có tên là gì?
Vì sao các nước phong kiến phương bắc luôn tìm cách xâm chiếm nước ta?
Cuộc kháng chiến giữ nước đầu tiên là cuộc kháng chiến nào?
Nước Đại Việt ta thời Lý,Trần và Lê Sơ kinh đô ở đâu?
Có bao nhiêu truyền thống đánh giặc giũ nước của dân tộc ta?
Trò chơi: Truyền thước
Người chơi: Một trung đội
Cách chơi: giáo viên cho một học sinh đọc bài và một học sinh sẽ cầm cây thước, khi bạn học sinh bắt đầu đọc thì cây thước sẽ được truyền đi từ phía bên trái của
người cầm thước lần lượt từ người này truyền sang người kia, bất ngờ giáo viên cho bạn học sinh đọc bài dừng và đưa ra câu hỏi liên quan đến phần học sinh vừa đọc xong Khi em học sinh đọc bài dừng thì cây thước cũng dừng và người cầm thước lúc
đó phải trả lời câu hỏi giáo viên đưa ra Nếu sai thì sẽ bị phạt còn đúng thì người đó
Trang 9sẽ đọc tiếp và thước cũng tiếp tục được truyền đi và trò chơi cứ tiếp tục như vậy cho đến lúc giáo viên cho kết thúc
2.2) Trò chơi rèn luyện tinh thần và các giác quan
a) Luyện tính tự chủ
Trò chơi: Bắn! Ngừng!
Người chơi từ một tiểu đội đến một trung đội
Cách chơi: chiến sĩ làm theo lệnh người chỉ huy, nhưng không làm theo động tác sai Các chiến sĩ đứng thành vòng tròn, người chỉ huy đứng giữa giơ mạnh hai nắm tay lên trời và hô to “bắn” những người chơi đều làm theo như vậy Người chỉ huy kéo mạnh hai nắm tay xuống ngang vai và hô to “ngừng” những người chơi lại cũng làm theo như vậy Cuộc chơi tiếp tục nhưng thỉnh thoảng người chỉ huy lại giơ cao tay lên mà hô “ngừng” hoặc kéo ngang tay xuống mà hô “bắn” Trường hợp này người chơi phải đứng yên ai nhầm là thua một điểm
Trò chơi: Giờ điểm danh
Người chơi từ một tiểu đội đến một trung đội
Cách chơi: Người chơi đứng thành một vòng tròn, đánh số từ một đến hết, điểm danh theo số thứ tự bắt đầu chơi, số 1 gọi bất kỳ một số nào đó Ví dụ: Số 1 gọi số 8, người số 8 lập tức gọi một số khác, như số 8 gọi số 15, số 15 lại tiếp tục gọi…Càng nhanh càng vui, ai ngập ngừng hay nhầm chỗ phải chuyển chỗ xuống cuối cùng và những số dưới anh ta đều lên một số Ví dụ : số 8 nhầm thì từ số 9 đến số cuối đều lên một số, do đổi số nên dễ nhầm
b) Luyện trí nhận xét
Trò chơi: Ai đổi chỗ
Người chơi một trung đội
Cách chơi: Người chơi đứng thành một vòng tròn, một người đứng giữa nắm tất cả mọi người đứng xung quanh, sau đó ra chỗ khuất Người chỉ huy thay đổi vị trí của một số người rồi gọi người ở ngoài vào, người này phải chỉ ra ai đổi chỗ từ đâu đến đâu Mỗi lần chỉ đúng được một điểm, sau đó thay đổi người dứng giữa Cuối cùng ai nhiều điểm nhất là thắng cuộc
Trò chơi: Dạo chơi quanh hồ
Người chơi từ một tiểu đội đến một trung đội
Cách chơi: Vẽ xuống đất một vòng tròn, đường kính khoảng 5 đến 10cm để làm cái hồ, giữa hồ rãi các đồ vật Lần lượt các đội đi quang hồ 3 vòng để quan sát Mỗi
Trang 10đội cách nhau một đến hai phút, về tới đích mỗi đội ghi ra giấy những gì đã nhìn thấy, đội nào đúng nhất là thắng cuộc
c) Luyện trí nhớ
Trò chơi: Anh nuôi đi chợ
Người chơi một tiểu đội
Cách chơi: Cả tiểu đội ngồi vòng tròn, người chỉ huy nói “ anh nuôi đi chợ đi chợ Đồng Xuân mua một mớ rau”, người bên cạnh nói tiếp “anh nuôi đi chợ đi chợ Đồng Xuân mua một mớ rau, một lạng thịt”, người sau nói tiếp“anh nuôi đi chợ đi chợ Đồng Xuân mua một mớ rau, một lạng thịt, một cân cá” Rồi người sau lại nói tiếp bằng cách nhắc lại câu nói trên và them vào cuối câu một thức ăn khác, ai quên hay nhầm phải nhảy lò cò một vòng,
Trò chơi: Tin đồn
Người chơi một trung đội
Cách chơi:Mỗi tiểu đội là một dãy bàn, hai người một bàn và ngồi ở đầu bàn và đánh số thứ tự từ 1 đến hết Người chỉ huy tập hợp các số 1 lại và đọc cho nghe một tin nhắn khoảng 30 từ, số 1 nhắc lại cho số 2, số 2 nhắc lại cho số 3 cứ như vậy cho đến người cuối cũng Người cuối cùng nghi mẫu tin nhắn ra giấy và đưa cho người chỉ huy và đọc thật to cho mọi người nghe Đội nào ít sai nhất là chiến thắng.( giáo viên có thể liên hệ lấy mẫu tin nhắn đó từ nội dung bài hoc)
d) Luyện kiến thức
Trò chơi: Tìm danh từ
Người chơi từ một tiểu đội đến một trung đội
Cách chơi: Người chỉ huy đọc cho người chơi khoảng 10 loại danh từ ví dụ như : Danh Nhân, Quốc Gia, song, cá, đồ dung trong nhà, món ăn…
Sau đó nêu một số phụ âm như: b,c,g,h,n,k…làm cho danh từ phải diền vào cạnh những loại từ trên Ví dụ: chữ “T” người chơi phải ghi vào mười danh từ bắt đầu bằng chữ “T” như:
Tỉnh, thành phố Thanh Hóa
Trang 11Người chơi từ một tiểu đội đến một trung đội
Cách chơi: Người chỉ huy nói to một chữ, ví dụ: chữ “m”, những người chơi phải ghi vào giấy những từ bắt đầu là chữ “m”( mắt, mèo, mạnh, mai…) Trong hai phút, cuối cùng người chỉ huy thu giấy kiểm tra và khen thưởng những người đã ghi được nhiều từ nhất
e) Luyện thính tai
Trò chơi: Tiến công im lặng
Người chơi trung đội
Cách chơi: Một người bịt mắt đứng giữa làm người canh đêm, những người khác đứng xung quanh cách xa khoảng 10m Khi có lệnh chơi, tất cả tiến lại gần người canh đêm Nếu người này thấy tiếng động ở hướng nào mà chỉ tay về hướng đấy, thì người làm ra tiếng động phải đứng yên cho đến tan cuộc chơi Người nào đến sát được người canh đêm và đập tay vào vai người ấy là thắng cuộc Lưu ý không được chạy hay nhảy xổ vào người canh đêm, dù chỉ cách một mét cũng vậy
Trò chơi: Vượt rào ban đêm
Người chơi từ hai tiểu đội đến sáu tiểu đội
Cách chơi: Người chơi chia thành hai bên, một bên bịt mắt đứng thành vòng tròn, chân xoạc rộng sát vào chân nhau, tay để xuôi theo người Bên còn lại đứng ở ngoài vòng, cố vượt rào bằng cách chui qua chân hoăc chui qua cạnh những người chơi Người làm rào không được khụy chân xuống, chỉ khi nào nge tiếng động mới được quờ tay tóm đối phương Người nào vượt được rào vào trong vòng tròn là được một điểm cho bên mình, sau một thời gian quy định thì đổi bên Cuối cùng bên nào ghi dược nhiều điểm là thắng cuộc
f) Luyện tinh mắt
Trò chơi: Cán bộ hải quân
Người chơi một trung đội