Kiến thức : - Học sinh làm quen với các bảng đơn giản về thu thập số liệu thống kê khi điều tra về cấu tạo, nội dung, biết xác định và diễn tả được dấu hiệuđiều tra, hiểu được ý nghĩa củ
Trang 1Tuần: 20
Ngày soạn: 1/1/2015
Tiết PPCT: 43
CHƯƠNG III THỐNG KÊ
§1:THU THẬP SỐ LIỆU THỐNG KÊ , TẦN SỐ
A MỤC TIÊU:
1 Kiến thức : - Học sinh làm quen với các bảng (đơn giản) về thu thập số liệu
thống kê khi điều tra (về cấu tạo, nội dung), biết xác định và diễn tả được dấu hiệuđiều tra, hiểu được ý nghĩa của cụm từ ''số các giá trị của dấu hiệu'' và ''số các giátrị khác nhau của dấu hiệu'', làm quen với khái niệm “tần số” của một giá trị
2 Kỹ năng: Biết các ký hiệu đối với một dấu hiệu, giá trị của nó và tần số của một
giá trị Biết lập bảng đơn giản để ghi lại số liệu thu thập được qua điều tra
3.Thái độ : Rèn luyện khả năng tư duy logic, thái độ nghiêm túc
B CHUẨN BỊ
1 GV: Thướt thẳng, kiến thức của chương
2 HS: Các kiến thức về số liệu thống kê, tần số
Điểm danh
2.Kiểm tra kiến thức cũ:
3 Giảng kiến thức mới:
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Ghi bảng
Hoạt động 2
- Giáo viên treo bảng phụ ghi
VD1 lên bảng
GV: Việc làm trên của người
điều tra là thu thập số liệu về
vấn đề được quan tâm Các số
liệu trên được ghi lại trong một
bảng gọi là bảng số liệu thống
kê ban đầu ( Bảng 1)
? Hãy cho biết bảng đó gồm
mấy cột, nội dung từng cột là gì
- Học sinh chú ý theo dõi
HS nghe GV giảng đểhiểu thế nào là bảng sốliệu thống kê ban đầu
HS: gồm 3 cột ,các cột
1 Thu thập số liệu.Bảng số liệu thống kêban đầu (SGK-Tr4)
VD : (SGK tr4)
Trang 2GV yêu cầu HS thực hiện ?1
GV tuỳ theo y/c của mỗi cuộc
điều tra mà các bảng số liệu
thống kê ban đầu có thể khác
nhau
Hoạt động 3
- Giáo viên yêu cầu học sinh trả
lời ?2
GV: ND trong điều tra
? Dấu hiệu điều tra trong bảng
1 là gì?
GV :Vấn đó mà người ta quan
tâm tìm hiểu gọi là dấu hiệu
? Tìm dấu hiệu X của bảng 2
- Giáo viên thông báo về đơn về
GV Như vậy ứng với mỗi đơn
về điều tra có một số liệu , số
liệu dố gọi là một giá trị của
dấu hiệu Số các giá trị của dấu
hiệu đúng bằng số các đơn về
điều tra (KH: N)
- Yêu cầu học sinh làm ?4
Hoạt động 4
- Yêu cầu học sinh làm ?5, ?6
- Học sinh đứng tại chỗ trả lời
lần lượt chỉ số thứ tự,lớp và số cây trồng đượccủa mỗi lớp
HS thực hiện ?1( Tự đọc SGK)
HS tự nghiên cứu bảng2(SGK-tr5)
có 6 cột
- 1 học sinh đứng tại chỗtrả lời
HS: Là số cây trồngđược của mỗi lớp
- Học sinh: Dấu hiệu X
là nội dung điều tra
- Học sinh: Dấu hiệu X
là dân số nước ta năm1999
- Học sinh: CÓ 20 đơn
về điều tra
- Học sinh: Hà Nội, HảiPḥng, Hưng Yên, HàGiang, Bắc Cạn
Lớp 7A trồng được 35cây, lớp 7B trồng được
Số cây trồng của mỗilớp
Gọi là dấu hiệu X
- Mỗi lớp ở bảng 1 làmột đơn về điều tra
?3 Bảng 1 có 20đơn về điều tra
b Giá trị của dấu hiệu,dãy giá trị của dấuhiệu
- Mỗi đơn về có một sốliệu, số liệu đó đượcgọi là giá trị của dấuhiệu
?4Dấu hiệu X ở bảng 1
Trang 3?6Giá trị 30 xuất hiện 8lần
Giá trị 28 xuất hiện 2lần
Giá trị 50 xuất hiện 3lần
Giá trị 35 xuất hiện 7lần
Số lần xuất hiện đó gọi
-Giáo viên đưa ra các ký hiệu
cho học sinh Chú ý
- Giá trị của dấu hiệu ký hiệu là
x, tần số của dấu hiệu ký hiệu là
HS đọc chú ý SGK –tr7
là tần số
?7Các giá tri khác nhaulà: 28; 30; 35; 50
Tần số tương ứng củachúng: 2 ; 8; 7; 3
Chú ý: ( SGK-Tr7)
4 Củng cố:
- Yêu cầu học sinh làm BT 2 (tr7-SGK)
- HS:Theo dõi đầu bài
- GV:Gọi HS lần lượt trả lời
a) Dấu hiệu mà bạn An quan tâm là : Thời gian cần thiế t để đi từ nhà đếntrường
Dấu hiệu đó có 10 giá trị
b) Có 5 giá trị khác nhau
c) Giá trị 21 có tần số là 1
Giá trị 18 có tần số là 3Giá trị 17 có tần số là 1Giá trị 20 có tần số là 2Giá trị 19 có tần số là 3
Trang 4Hướng dẫn HS các bước tìm tần số như sau :
+ Quan sát dãy và tìm các số khác nhau trong dãy , viết các số đó theo thứ tự từ nhỏ đến lớn
+ Tìm tấn số của từng số bằng cách đánh dấu vào số đó trong dãy rồi đếm và ghi lại
(So sánh tổng tần số với tổng các đơn vị điều tra nếu không bằng nhau thì kết quả tìm được là sai )
5 Hướng dẫn học ở nhà
- Học theo SGK kết hợp vở ghi
- Làm bài tập 1,3,4(SGK-Tr8)
- Làm các bài tập 2; 3 (tr3, 4 - SBT)
E RÚT KINH NGHIỆM:
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 5trị của dấu hiệu cũng như tần số vàv phát hiện nhanh dấu hiệu chung cần tìm hiểu
3 Thái độ : Rèn tính cẩn thận, chính xác, phát triển tư duy lô gích HS thấy đượctầm quan trọng của môn học áp dụng vào đời sống hằng ngày
Điểm danh
2 Kiểm tra bài cũ.
- Học sinh 1: Nêu các khái niệm dấu hiệu, giá trị của dấu hiệu, lấy ví dụ minh hoạ?
- Học sinh 2: Nêu các khái niệm dãy giá trị của dấu hiệu, tần số, lấy ví dụ minh họa
- Học sinh 3: Chữa bài tập 1(tr3- SBT)
Bài tập 3 (tr8-SGK)
a) Dấu hiệu chung: Thời gianchạy 50 mét của mỗi học sinhlớp 7
b) Đối với bảng 5 :
Số các giá trị là 20
Số các giá trị khác nhau là 5Đối với bảng 6
Số các giá trị là 20
Trang 6bày Các nhóm khác so
sánh kết quả, nhận xét
- Tương tự bảng 5, học
sinh tìm bảng 6
- Giáo viên đưa nội
dung bài tập 4 lên bảng
theo dõi và chữa
- Giáo viên đưa nội
- Học sinh đọc nội dungbài toán
- Yêu cầu học sinh hoạtđộng nhóm Sau 5ph đạidiện nhóm trình bày
Cả lớp nhận xét bài làmcủa các nhóm
Số các giá trị khác nhau là 4c) Đối với bảng 5 :
Các giá trị khác nhau là:
8,3; 8,4; 8,5; 8,7; 8,8Tần số lần lượt là: 2; 3; 8; 5 ; 2Đối với bảng 6
Có 30 giá trị
b) Có 5 giá trị khác nhau
c) Các giá trị khác nhau: 98;99; 100; 101; 102
Tần số lần lượt: 3; 4; 16; 4; 3
Bài tập 2 (tr3-SBT)
a) Bạn Hương phải thu thập sốliệu thống kê và lập bảng.b) Có: 30 bạn tham gia trả lời.c) Dấu hiệu: mầu mà bạn yêuthích nhất
d) Có 9 mầu được nêu ra
e) Mầu đỏ có 6 bạn thích
Mầu xanh da trời có 3 bạnthích
Mầu trắng có 4 bạn thíchMầu vàng có 5 bạn thích
Mầu tím nhạt có 3 bạn thích.Mầu tím sẫm có 3 bạn thích.Mầu xanh nước biển có 1 bạnthích
Mầu xanh lá cây có 1 bạn thíchMầu hồng có 4 bạn thích
4 Củng cố
5 Hướng dẫn học tập ở nhà:
- Học kĩ lý thuyết ở tiết 41; - Xem lại các bài tập đã chữa
- Đọc trước bài 2: “Bảng tần số các giá trị của dấu hiệu”
Trang 7\ E RÚT KINH NGHIỆM:
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 8Điểm danh
2 Kiểm tra bài cũ
Bảng phụ 1: Nhiệt độ trung bình của huyện Đông Triều (đơn vị tính là 0C)
Nhiệt độ trung
a) Dấu hiệu ở đây là gì ? Số các giá trị là bao nhiêu?
b) Tìm tần số của các giá trị khác nhau
1.Lập bảng ''tần số''
?1
Giátrị
98
99
100
101102
Trang 9hơn, hợp lý hơn để dễ
nhận xét hay không ta
học bài hôm nay
- Yêu cầu học sinh làm ?1
-Yêu cầu học sinh thảo
- Học sinh: Bảng tần
số gồm 2 dòng:
+ dòng 1: ghi các giátrị của dấu hiệu (x)+ dòng 2: ghi các tần
số tương ứng (n)
- 2 học sinh lên bảnglàm bài, cả lớp làmbài vào vở
HS chuyển bảng
“Tần số” dạng
“ngang” như bảng 8thành bảng “dọc” .Chuyển dòng thànhcột
HS : Giúp chúng taquan sát , nhận xét
về giá trị của dấuhiệu một cách dễdàng , có nhiều thuậnlợi trong tính toánsau này
(x)Tầnsố(n)
=30
- Người ta gọi là bảng phân phốithực nghiệm của dấu hiệu haybảng “tần số”
Nhận xét:
- Có 4 giá trị khác nhau từ 28;30; 35; 50 Giá trị nhỏ nhất là28; lớn nhất là 50
- Có 2 lớp trồng được 28 cây, 8lớp trồng được 30 cây
2 Chú ý: (SGK)
4 Củng cố
- Bài tập 5 (SGK): gọi học sinh lên thống kê và điền vào bảng
- Yêu cầu học sinh làm bài tập 6 (tr11-SGK)
a) Dấu hiệu: số con của mỗi gia đình
b) Bảng tần số:
Trang 10c) Số con của mỗi gia đình trong thôn chủ yếu ở khoảng 2 3 con Số gia đình đông con chiếm xấp xỉ 16,7 %
* Bài tập 7 (tr11-SGK)
a) Dấu hiệu : Tuổi nghề của mỗi công nhân
Số các giá trị : 25
b) Bảng tần số :
Tuổi nghề của mỗi công nhân (x) 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Nhận xét : Tuổi nghề thấp nhất là 1 năm
Tuổi nghề cao nhất là 10 năm
Giá trị có tần số lớn nhất là 4
Khó có thể nói tuổi nghề của một số công nhân chụm vào khoảng nào
5 Hướng dẫn học ở nhà
- Học theo SGK, Chú ý cách lập bảng tần số
- Làm bài tập 7, 8, 9 tr11-12 SGK Làm bài tập 5, 6, 7 tr4-SBT Tiết sau luyện tập
E RÚT KINH NGHIỆM:
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 111 Kiến thức : Củng cố cho học sinh cách lập bảng tần số
2 Kỹ năng: Rèn kĩ năng xác định tần số của giá trị dấu hiệu, lập bảng tần số, xácđịnh dấu hiệu
3 Thái độ: Rèn tính cẩn thận chính xác, phát triển tư duy
- Xạ thủ đã bắn: 30 phát b) Bảng tần số:
Trang 12Đại diện một nhóm lên
làm bài GV kiểm tra
bài của một số HS yếu
Giáo viên đưa nội dung
bài tập 7 qua bảng phụ
GV: có nhận xét gì về
nội dung yêu cầu của
bài này so với bài vừa
làm
?Bảng số liệu ban đầu
này có bao nhiêu giá trị,
các giá trị NTN
HS hoạt động nhóm , sau5ph đại diện các nhómtrình bày Các nhómkhác theo dõi, nhận xét
và chữa
- Học sinh đọc đề bài
- 1 học sinh lên bảnglàm
- Cả lớp cùng làm sosánh kết quả , nhận xét
Bài tập 9 (tr12-SGK)
a) Dấu hiệu: Thời gian giảimột bài toán của mỗi họcsinh( phút)
- Số các giá trị: 35b) Bảng tần số:
T/g(x) 3 4 5 6 7 8 9TS
115
120
125
115 130
125
115
125
115 125
125
120
120
110 130
120
125
120
120 110
120
125115
Sốđiểm(x)
Số lầnbắn (n)
=30
Trang 13120 11 0
11 5
12 5
115
4 Củng cố: - Học sinh nhắc lại cách lập bảng tần số, cách nhận xét - Dựa vào bảng số liệu thống kê tìm dấu hiệu , biết lập bảng “tần số” theo hàng ngang cũng như theo cột dọc và rút ra nhận xét - Dựa vào bảng tần số viết lại bảng số liệu ban đầu
5 Hướng dẫn học ở nhà - Làm lại bài tập 8,9 (tr12-SGK); - Làm các bài tập 4; 5; 6 (tr4-SBT); - Đọc trước bài 3: Biểu đồ E RÚT KINH NGHIỆM:
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 143 Thái độ : Rèn tính cẩn thận chính xác , phát triển tư duy sáng tạo.
Điểm danh
2.Kiểm tra kiến thức cũ
3 Giảng kiến thức mới
Đặt vấn đề: Giáo viên giới thiệu ngoài bảng số liệu thống kê ban đầu, bảng tần số,người ta còn dùng biểu đồ để cho một hình ảnh cụ thể về giá trị của dấu hiệu và tầnsố
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Ghi bảng
Hoạt động 1:
- Giáo viên đưa bảng
phụ ghi nội dung hình 1
Học sinh: Biểu đồ ghicác giá trị x - trụchoành; tần số - trụctung
- Học sinh trả lời
1 Biểu đồ đoạn thẳng ?1
Trang 15gọi đó là biểu đồ đoạn
? Nhìn vào biểu đồ đoạn
thẳng ta biết được điều
gì
? Để vẽ được biểu đồ ta
phải làm những gì
- Giáo viên đưa ra bảng
tần số bài tập 8, yêu cầu
điểm của biểu đồ HCN
này là biểu diễn sự thay
đổi giá trị của dấu hiệu
theo thời gian
? Hãy cho biết từng trục
biểu diễn cho đại lượng
- Học sinh: ta biết đượcgiá trị của dấu hiệu vàcác tần số của chúng
HS: - Lập bảng tần số
- Dựng các trục toạ độ(trục hoành ứng với giátrị của dấu hiệu, trụctung ứng với tần số)
- Vẽ các điểm có tọa độ
đã cho
- Vẽ các đoạn thẳng
- Cả lớp làm bài, 1 họcsinh lên bảng làm
HS: Trục hoành biểudiễn thời gian từ năm
1995 đến năm 1998Trục tung biểu diễndiện tích rừng nước ta
bị phá, đơn vị nghìn haHS: Trong 4 năm từnăm 1995 đến năm
1998 rừng nước ta bịphá nhiều nhất vào năm
1995, rừng nước ta bịphá ít nhất vào năm
1996 Song mức độ phárừng có chiều hướng gia
Biểu đồ như trên gọi là biểu đồđoạn thẳng
* Để dựng biểu đồ về đoạnthẳng ta phải xác định:
- Lập bảng tần số
- Dựng các trục toạ độ (trụchoành ứng với giá trị của dấuhiệu, trục tung ứng với tần số)
- Vẽ các điểm có toạ độ đãcho
- Vẽ các đoạn thẳng
2 Chú ý Ngoài ra ta có thể dùng biểu đồhình chữ nhật (thay đoạn thẳngbằng hình chữ nhật, cũng cókhi các HCN được vẽ sát nhau
để đễ nhận xét và so sánh) , đó
là biểu đồ HCN
Trang 1610 9 8 7 6 5 4 3 2
17
5 4
2
n
GV : Như vậy biểu đồ
đoạn thẳng ( hay biểu
10 5
4 Củng cố
- Nêu các bước để vẽ biểu đồ
- Bài tập 10 (tr14-SGK): giáo viên treo bảng phụ,học sinh làm theo nhóm
a) Dấu hiệu: điểm kiểm tra toán (HKI) của học sinh lớp 7C, số các giá trị: 50b) Biểu đồ đoạn thẳng:
Trang 17- Bài tập 8(tr14-SBT) Yêu cầu HS quan sát biểu đồ và trả lời.
- a) Nhận xét : HS lớp này học không đều
+ Điểm thấp nhất là 2
+ Điểm cao nhất là 10
+ Số HS đạt điểm 5, 6, 7 là nhiều nhất
b) Bảng “tần số” :
5 Hướng dẫn học ở nhà
- Học theo SGK, nắm được cách biểu diễn biểu đồ đoạn thẳng
- Làm bài tập 8, 9, 10 tr5 - SBT; đọc bài đọc thêm tr15; 16
E RÚT KINH NGHIỆM:
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 182 Kỹ năng : Học sinh biết đọc biểu đồ ở dạng đơn giản.
3 Thái độ : Rèn tính cẩn thận chính xác , phát triển tư duy sáng tạo
Điểm danh
2 Kiểm tra bài cũ.
- Nêu các bước vẽ biểu đồ đoạn thẳng
3 Giảng kiến thức mới
Hoạt động của GV Hoạt động của HS Ghi bảng
Hoạt động 1:
Giáo viên đưa nội
dung bài tập 12 lên
Cả lớp hoạt độngtheo nhóm
Sau 5ph đại diệnnhóm trình bày , cácnhóm khác nhậnxét , chữa
Bài tập 12 (tr14-SGK)a) Bảng tần số
x
n 1 3 1 2 1 2 1 1 N=12b) Biểu đồ đoạn thẳng
Bài tập 13 (tr15-SGK)a) Năm 1921 số dân nước ta là 16
Trang 19- Giáo viên đưa nội
dung bài tập 13 lên
bảng
? Hãy quan sát biểu
đồ ở hình bên và cho
biết biểu đồ trên
thuộc loại nào ?
- Yêu cầu học sinh trả
lời miệng
- Giáo viên đưa nội
dung bài toán lên
- Học sinh quan sáthình vẽ và trả lờicâu hỏi SGK
- Học sinh suy nghĩlàm bài
- Cả lớp làm bài vàovở.1 HS lên bảnglàm , cả lớp quan sát, nhận xét ,chữa a) Có 7HS bị mắc 5lỗi
6 HS bị mắc 2 lỗi
5 HS bị mắc 3 lỗi
5 HS bị mắc 8 lỗi
Đa số HS mắc từ 2đến 8 lỗi
1HS lên bảng lậpbảng tần số
triệu người b) Năm 1999-1921=78 năm dân sốnước ta tăng 60 triệu người
c) Từ năm 1980 đến 1999 dân sốnước ta tăng 76 - 54 = 22 triệu người
Bài tập:
x
9 10 8
7 6 5 4 3 2 1
n
5 6 7
0
4 3
1 2
b) Bảng tần số x
Trang 20- Học sinh nhắc lại các bước biểu diễn giá trị của biến lượng và tần số theo biểu đồ đoạn thẳng
- Bài tập 10(SBT): Yêu cầu HS đọc kỹ đề,
cả lớp làm vào vở , 1 HS lên bảng làm
TL: a) Mỗi đội phải đá 18 trận
b) Vẽ biểu đồ đoạn thẳng
c) Số trận đội bóng đó không ghi được
bàn thắng là : 18 – 16 = 2 (trận)
Không thể nói đội này đã thắng 16 trận
vì còn phải so sánh với số bàn thắng của
đội bạn trong mỗi trận
5 Hướng dẫn học ở nhà
- Làm bài tập 9, 10 (tr5; 6-SGK) ; -Đọc Bài 4: “Số trung bình cộng”
E RÚT KINH NGHIỆM:
x 5
4 3 2 1 1 6
0
2 3 4 5 n
Chánh Phú Hòa, Ngày…tháng…năm 2015 (Kí duyệt)
Ung Thị Bích Thuận
Trang 211 Kiến thức : Biết cách tính số trung bình cộng theo công thức từ bảng đã lập, biết
sử dụng số trung bình cộng để làm ''đại diện'' cho một dấu hiệu trong một số trườnghợp để so sánh khi tìm hiểu những dấu hiệu cùng loại
2 Kỹ năng : Biết tìm mốt của dấu hiệu, hiểu được mốt của dấu hiệu
3 Thái độ : Rèn tính cẩn thận chính xác , phát triển tư duy sáng tạo
yêu cầu học sinh thống kê
điểm môn toán HKI của tổ
- Yêu cầu học sinh làm ?1
- Giáo viên hướng dẫn học
sinh làm ?2
? Lập bảng tần số
- Cả lớp làm việc theo tổ
- Học sinh: tính số trungbình cộng để tính điểm
TB của tổ
- Học sinh tính theo quytắc đã học ở tiểu học
- Học sinh quan sát đềbài Học sinh làm ?1
- Học sinh làm theohướng dẫn của giáo viên
- 1 học sinh lên bảng làm
1 Số trung b́nh cộng của dấu hiệu
a) Bài toán
?1 Có tất cả 40 bạn làm bàikiểm tra
?2Điể
m số
Tầnsố
Cáctích