BÀI học KINH NGHIỆM về xây DỰNG ĐẢNG rút RA từ sự sụp đổ CHỦ NGHĨA xã hội ở LIÊN xô và ĐÔNG âu

cách mạng tháng Mười Nga đã làm lịch sử thế giới đương đại thay đổi. Vấn đề cốt lõi của sự thành công đó chính là có một Đảng Mác xít chân chính vững mạnh. sự tồn tại của Liên Xô suốt 7 thập niên đánh dấu cho hy vọng những lý tưởng của thời đại mới. Tuy nhiên sự sụp đổ của nó cũng đánh dấu cho những khó khăn mà nó vấp phải. Công tác xây dựng Đảng và đội ngũ cán bộ đảng viên vừa hồng vừa chuyên trong giai đoạn mới như thế nào cho phù hợp với tình hình thực tiễn là vấn đề vừa mang tính thời sự cấp bách, vừa mang mang tính chiến lược lâu dài.

1 Xa rời nguyên tắc Đảng lãnh đạo là một trong những nguyên nhân dẫn

đến sự sụp đổ của chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và Đông Âu

Tháng 2- 1848 “tuyên ngôn của Đảng cộng sản” ra đời, dánh dấu một bóc tiễn vĩ đại trong lịch sử phát triển của t tởng chủ nghĩa xã hội Những dự báo thiên tài của các nhà xã hội chủ nghĩa không tỏng đợc C.Mác

- Ph Ăngghen luận giải một cách sáng tỏ trên cơ sở khoa học, chủ nghĩa xã hội từ không tởng trở thành khoa học “tuyên ngôn của Đảng cộng sản” trở thành cơng lĩnh chính trị của giai cấp vô sản trong cuộc đấu tranh chống giai cấp t sản, giải phóng mình, giải phóng nhân loại Giai cấp công nhân

đã tìm thấy vũ khí lý luận của mình ở chủ nghĩa Mác, đó là kim chỉ nam để giai cấp công nhân đấu tranh giải phóng giai cấp mình và xây dựng chủ nghĩa xã hội trở thành hiện thực

Thắng lợi của cách mạng Tháng Mời Nga (năm 1917) mở ra một kỷ nguyên mới trong lịch sử nhân loại Đó là sự ra đời của nhà nớc xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới, chủ nghĩa xã hội từ lý luận trở thành hiện thực

D-ới sự lãng đạo của Đảng bôn sê vích đứng đầu là lê nin vĩ đại, nhà nớc Xô viết non trẻ đã trớc đứng vững trớc sự bao vây của 14 nớc đế quốc sự phản kháng điên cuồng của giai cấp t sản Ngày 30/12/1922 liên bang cộng hoà xã hội chủ nghĩa ra đời, không ngừng lớn mạnh, phát triển trớc sự chống phá quyết liệt của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực phản động quốc tế; trớc những khó khăn to lớn về kinh tế, xã hội, sự thiếu kinh nghiệm và non yếu về nhiều mặt của chính quyền mới, nhất là trong việc tổ chức, quản lý, xây dựng một xã hội mới- cha từng có trong lịch sử, đã khẳng định bản chất cách mạng- khoa học, chân lý khoa học của chủ nghĩa Mác- Lênin, chủ nghĩa xã hội khoa học; chứng minh đờng lối cách mạng đúng đắn, sáng tạo của các Đảng cộng sản trong việc vận dụng các nguyên lý khoa học của chủ nghĩa Mác- Lênin vào công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội những thành tựu to lớn về kinh tế -chính trị, quân sự, văn hoá, giáo dục mà nhân dân liên xô đạt đợc đã biến

ớc mơ của Lênin trở thành sự thật: Làm cho nớc Nga không những là một

n-ớc xã hội chủ nghĩa mà còn trở thành một cờng quốc trên thế giới Thắng

lợi của nhân dân Liên xô trong cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại chẳng những bảo vệ vững chắc tổ quốc xã hội chủ nghĩa đầu tiên trên thế giới mà còn giải phóng giai cấp công nhân, nhân dân lao động hàng loạt các n ớc khỏi sự thống trị của chủ nghĩa đế quốc chủ nghĩa xã hội từ một nớc trở thành một

hệ thống trên thế giới, Liên Xô trở thành một siêu c ờng, nhiều nớc xã hội chủ nghĩa trở thành những nớc phát triển trên thế giới, đạt đợc nhiều thành tựu to lớn trên tất cả các lĩnh vực Chủ nghĩa xã hội thế giới là thành trì của hoà bình và an ninh thế giới, là chỗ dựa tin cậy và vững chắc của các lực l -ợng cách mạng, dân chủ và tiến bộ trên thế giới trong cuộc đấu tranh vì hoà bình, độc lập dân tộc, dân chủ, và tiến bộ xã hội điều đó càng chứng minh cho tính cách mạng khoa học của chủ nghĩa Mác-Lê nin về qui luật phát triển tất yếu của lịch sử nhân loại là tiến lên chủ nghĩa xã hội, là tiến trình lịch sử tự nhiên

Quá trình xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên xô và Đông Âu gặp không

ít khó khăn và sự chống phá của chủ nghĩa t bản đã có những bớc thăng trầm nhất định Mặt khác, Đảng công sản các nớc chủ nghĩa xã hội không nắm vững nguyên tắc Đảng lãnh đạo, xa rời quần chúng, trợt dài trên con đờng cải

tổ, cải cách, dẫn đến sự sụp đổ chế độ chủ nghĩa xã hội

Trớc những biến đổi nhanh chóng trong đời sống chính trị - xã hội của thời đại, trớc những đòi hỏi mới của cuộc sống, do những sai lầm về đờng lối chính trị, sự suy thoái về chính trị, sự phá hoại nham hiểm của chủ nghĩa đế quốc và đặc biệt là sự thao túng của chủ nghĩa cơ hội, xét lại Một số Đảng cộng sản mất vai trò lãnh đạo xã hội, đất nớc lâm vào khủng hoảng toàn diện, chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu sụp đổ Đây là một tổn thất vô cùng to lớn đối với phong trào cộng sản - công nhân quốc tế, đối với sự nghiệp cách mạng thế giới Tình hình đó làm cho chủ nghĩa xã hội, phong trào cộng sản và công nhân quốc tế lâm vào thế thoái trào Cục diện thế giới thay đổi, thế cân bằng chiến lợc nghiêng về phía có lợi cho kẻ thù

Sự sụp đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu, tác động rất lớn đến các lực lợng cách mạng trên thế giới Các nớc định hớng xã hội chủ nghĩa lâm vào tình trạng suy yếu, mất ổn định chính trị, suy thoái về kinh tế các thế lực chống cộng đẩy mạnh hoạt động chống phá, nhiều nớc rơi vào xung đột, nội chiến, đảng cộng sản, đảng cách mạng mất chính quyền, phong trào cộng sản- công nhân quốc tế thoái trào Chủ nghĩa Mác- Lênin, chủ

nghĩa xã hội khoa học đứng trớc những thử thách khắc nghiệt Chủ nghĩa chống cộng, chủ nghĩa cơ hội, xét lại nhân cơ hội này dấy lên chiến dịch tiến công quyết liệt vào hệ t tởng của giai cấp công nhân Chúng cho đó là sự phá sản, sự lỗi thời của chủ nghĩa Mác- Lênin, chúng ra sức vu cáo, xuyên tạc, phủ nhận những nguyên lý, lý luận Mác xít; chúng đòi giải thể hệ t tởng Mác-Lênin.v.v Tình hình đó làm cho một số Đảng cộng sản và công nhân bị phân hoá, hoặc ngả sang khuynh hớng chính trị của chủ nghĩa xã hội dân chủ, từ bỏ mục tiêu lý tởng cộng sản Trong xã hội, một bộ phận đảng viên cộng sản, giai cấp công nhân và nhân dân lao động có sự dao động, hoài nghi, giảm sút ý chí chiến đấu, từ bỏ mục tiêu lý tởng của giai cấp vô sản

Xa rời nguyên tắc Đảng lảng đạo giai cấp công nhân dẫn đến sự suy yếu về chính trị, t tởng và tổ chức, mà trực tiếp là sự sai lầm về đờng lối chính trị, xa rời, các nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác- Lênin Để cho những phần tử, chủ nghĩa cơ hội, xét lại thao túng phá hoại mơ hồ mát cảnh giác

tr-ớc âm mu phá hoại của chủ nghĩa đế quốc; xa rời nhân dân, quan liêu, tham nhũng, mất lòng tin của nhân dân, không đợc nhân dân bảo vệ và ủng hộ

điều đó đã làm Đảng cộng sản bị phân liệt trong một thời gian và đi đến hoàn toàn tan rã

Sự sụp đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên xô và Đông Âu là do yếu kém của các Đảng cộng sản đã không coi trọng kết hợp chủ nghĩa Mác với thực tế nớc mình và đặc trng của thời đại, không coi trọng và kế thừa phát triển lý luận Mác xít Không căn cứ vào tình hình mới để phát triển sáng tạo lý luận Mác, nhận thức và vận dụng giáo điều chủ nghĩa Mác - Lênin về những quy luật của chủ nghĩa duy vật lịch sử nh: Quy luật quan hệ sản xuất phải phù hợp với tính chất và trình độ của lực lợng sản xuất; cơ sở hạ tầng và kiến trúc th-ợng tầng; tồn tại xã hội và ý thức xã hội; quy luật lth-ợng - chất … Trong quá Trong quá trình xây dựng mô hình kinh tế - xã hội của chủ nghĩa xã hội, quan điểm lý luận có lúc rơi vào chủ nghĩa duy tâm, chủ quan duy ý chí, công thức hóa con

đờng đi lên chủ nghĩa xã hội, coi nhẹ công tác tổng kết kinh nghiệm thực tiễn, phát triển lý luận Xử lý các mối quan hệ giữa các thành tố trong hệ thống chính trị cha đúng đắn, mất dân chủ trong Đảng, quan chức nhà nớc thì quan liêu tham nhũng, Quốc hội và các tổ chức chính tri - xã hội không phát huy

đ-ợc vai trò trong hệ thống chính trị Quyền làm chủ của nhân dân bị vi phạm

Công tác tổ chức cán bộ, việc đào tạo, sử dụng tuỳ tiện, giáo dục, bồi dỡng cán bộ lúc tả lúc hữu

Trong đờng lối chính trị, đòi xét lại chủ nghĩa Mác - Lênin, xa rời những vấn đề có tính nguyên tắc Mác - xít trong trong xây dựng Đảng, thực hiện đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập, từ bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng, dân chủ cực đoan vô chính phủ, vô nguyên tắc, phi chính trị hoá quân đội, từ bỏ

đấu tranh giai cấp … Trong quá Chủ quan duy ý chí sai lầm trong xây dựng hình thái kinh tế xã hội chủ nghĩa, muốn nhanh chóng có chủ nghĩa xã hội, nên đã xoá

bỏ các hình thức sở hữu trung gian, ồ ạt công hữu hoá trong khi trình độ của lực lợng sản xuất còn thấp cha phát triển, đi trái quy luật cơ bản của chủ nghĩa Mác-Lênin

Goocbachov - một nhân vật cơ hội xét lại đang nắm quyền ở Liên xô đã câu kết với các thế lực chống phá chế độ xã hội chủ nghĩa đã phủ định toàn bộ lịch sử của Đảng Cộng sản Liên Xô, phủ định chế độ xã hội chủ nghĩa, phủ

định chủ nghĩa Mác - Lênin, cuối cùng đi theo con đờng của chủ nghĩa xã hội dân chủ Đảng cộng sản Liên xô đã không nhận thức tỉnh táo, đúng đắn đối với những vấn đề quan trọng trong và ngoài nớc, những vấn đề quan trọng liên quan đến cơng lĩnh đờng lối của đảng nh cải cách, cải tổ, liên quan đến tiền

đồ vận mệnh của Đảng Cộng sản Liên Xô Không làm rõ đợc thể chế cũ của Liên Xô cần cải cách những gì, cải cách cái trớc cái gì sau, mô hình cải cách

nh thế nào… Trong quá Cán bộ của đảng thoái hóa, biến chất, chuyên quyền độc đoán cá nhân, xa rời quần chúng nghiêm trọng Nạn cửa quyền hách dịch với quần chúng nhân dân không nắm đợc nguyện vọng của dân, không tôn trọng ý kiến nhân dân Đảng cộng sản Liên Xô đã mất đi hình ảnh của những ngời cộng sản chân chính suốt đời phục vụ nhân dân

Nguyên tắc tập chung dân chủ trong Đảng bị phá hoại, không những làm cho đảng mất khả năng lãnh đạo, mà ngay cả mâu thuẫn trong đảng cũng không giải quyết nổi Trong Đảng Cộng sản Liên Xô tệ sùng bái cá nhân, độc

đoán chuyên quyền, nguyên tắc tập trung dân chủ bị phá hoại Thời kỳ xảy ra khủng hoảng ở Liên Xô, ngời ta đã tiến hành điều tra xã hội học về đảng:

“Đảng Cộng sản Liên Xô đại biểu cho ai?” Kết quả cho thấy: Đảng Cộng sản Liên Xô đại biểu cho toàn thể nhân dân lao động chỉ chiếm 7%, đại biểu cho công nhân chỉ chiếm 4%, đại biểu cho toàn thể đảng viên cũng chỉ chiếm 11%, còn cho rằng Đảng Cộng sản Liên Xô đại biểu cho giới quan chức của

đảng, đại biểu cho cán bộ, đại biểu cho nhân viên công tác ở các cơ quan chiếm 85% Xem xét thực tế sau khi Liên Xô sụp đổ, “tầng lớp quý tộc mới” của Nga hiện nay phần lớn không phải là những ngời bất đồng chính kiến, mà

là quan chức các cấp trong Đảng Cộng sản Liên Xô trớc đây Chính lớp cán bộ thoái hoá biến chất đó trong đảng, trớc tiên mợn “cải cách” để phá hủy chế đô xã hội chủ nghĩa Sau đó, khi giải thể, họ trở thành những kẻ mới phất lên mà không một điều băn khoăn gì, mặc sức vơ vét của cải Đối với một đảng mất lòng dân, xa rời quần chúng nhân dân, thì ngày 19/8/1991 khi lá cờ trên điện Kremli bị kéo xuống, quần chúng nhân dân Matxcơva thờ ơ, việc chuyển giao chính quyền vô cùng thuận lợi Điều đó hoàn toàn dễ hiểu, điều đó nghĩa là chính sự mục nát trong Đảng Cộng sản Liên Xô là nguyên nhân sâu sa dẫn

đến sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa

Sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu đã, đang

và sẽ đợc các Đảng cộng sản, các lực lợng chính trị trên thế giới phân tích sâu sắc Phong trào cộng sản, công nhân quốc tế và Đảng cộng sản Việt Nam đã chỉ rõ những nguyên nhân của nó: cả sâu xa và trực tiếp, cả khách quan và chủ quan, cả bên trong và bên ngoài v.v… Trong quá Trong đó, nguyên nhân của mọi nguyên nhân là sự suy yếu vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản Đảng xa rời nguyên tắc lãnh đạo của chủ nghĩa Mác-Lênin

2 Bài học rút ra đối với công tác xây dựng Đảng cộng sản Việt Nam

Bài học về sự thất bại của Đảng Cộng sản Liên Xô có nhiều trong đó có bài học về xây dựng Đảng kiểu mới theo t tởng của chủ nghĩa Mác- Lênin, đó là công tác xây dựng Đảng mác-xít chân chính Vì vậy, khẳng định trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam phải tăng cờng xây dựng và chỉnh đốn đảng theo nguyên tắc của chủ nghĩa Mác-Lênin, t tởng Hồ Chí Minh là hết sức cần thiết trong công cuộc đổi mới của đất nớc ta hiện nay

Đối với Đảng Cộng sản Việt Nam do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập và rèn luyện, đã luôn chăm lo xây dựng và chỉnh đốn Đảng Đây là nhiệm vụ th-ờng xuyên của Đảng để thực hiện vai trò lãnh đạo cách mạng của mình Ngời chỉ rõ: “việc cần làm trớc tiên là chỉnh đốn lại Đảng”, “thực hành dân chủ rộng rãi, thờng xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình”, “giữ gìn sự

đoàn kết nhất trí của Đảng nh giữ gìn con ngơi của mắt mình”, “giữ gìn Đảng

ta thật trong sạch”1 Đảng Cộng sản Việt Nam xác định: “Tiếp tục tự đổi mới,

1 Hồ Chí Minh Toàn Tập, Nxb Chính trị Quốc gia, HN, 1995, tập 12, tr.497,498,503.

tự chỉnh đốn Đảng, tăng cờng bản chất giai cấp công nhân và tính tiền phong, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng; xây dựng Đảng thực

sự trong sạch vững mạnh về chính trị t tởng và tổ chức, có bản lĩnh chính trị vững vàng, có đạo đức cách mạng trong sáng, có tầm trí tuệ cao, có phơng thức lãnh đạo khoa học, luôn gắn bó với nhân dân”2 Phân tích sâu sắc sự sụp

đổ chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và Đông Âu, Đảng cộng sản Việt Nam

đã rút ra bài học kinh ngiệm quí báu đó là:

Thứ nhất, kiên định, trung thành với mục tiêu lý tởng của chủ nghĩa

Mác-Lênin, đứng vững trên lập trờng của giai cấp công nhân; kiên trì đấu tranh bảo vệ các nguyên lý cách mạng của chủ nghĩa Mác- Lênin không ngừng chăm lo xây dựng, chỉnh đốn Đảng về chính trị, t tởng và tổ chức, tăng cờng đoàn kết trong Đảng, nâng cao vai trò lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng; xây dựng hệ thống chính trị và chế độ dân chủ; chú trọng phát triển kinh tế, xã hội chăm lo đời sống cho nhân dân; giải quết đúng đắn các vấn đề xã hội bức xúc; cảnh giác với kẻ thù; tăng cờng bảo vệ tổ quốc; tăng cờng đoàn kết quốc

tế đặc biệt là kiên quyết đấu tranh, đập tan các luận điệu xuyên tạc của chủ

nghĩa chống cộng, chủ nghĩa cơ hội, xét lại

Kiên định chủ nghĩa Mác- Lênin và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân, đồng thời đổi mới t duy lý luận, vận dụng và phát triển sáng tạo các nguyên lý chủ nghĩa Mác- Lênin, phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thể, chống mọi biểu hiện của chủ nghĩa giáo điều, bảo thủ, cũng nh những khuynh hớng cơ hội, xét lại Từ đó đề ra đờng lối, chiến lợc sách lợc đấu tranh đúng đắn, tìm tòi những hình thức, biện pháp thích hợp từng bớc đa sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa vợt qua khó khăn thử thách, tiến lên giành những thắng lợi mới Thực tế cho thấy, mặc dù gặp khó khăn hết sức to lớn do tác động của sự sụp đổ chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô và Đông Âu, nhng Việt Nam đã đứng vững, tích cực đổi mới toàn diện trên nền tảng chủ nghĩa Mác- Lênin, t tởng

Hồ chí Minh giữ vững định hớng xã hội chủ nghĩa Nhờ đó, Việt Nam vợt qua khủng hoảng trì trệ, kinh tế tăng trởng và phát triển mạnh mẽ, chính trị ổn

định; quốc phòng an ninh đợc giữ vững, văn hoá- xã hội, đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân ngày càng đợc cải thiện và nâng cao Quan hệ quốc tế ngày càng mở rộng, uy tín của Việt Nam trên trờng quốc tế ngày càng cao

2 Đảng Cộng sản Việt Nam, Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ X,Nxb.CTQG,HN,2006,tr.279.

Những thành tựu to lớn của công cuộc đổi mới ở Việt Nam, trong những thập niên qua là sự minh chứng cho sức sống của chủ nghĩa Mác-Lênin, chủ nghĩa xã hội khoa học và đó là kỳ vọng của các lực lợng cách mạng, tiến bộ trên thế giới đối với chủ nghĩa xã hội, báo hiệu chủ nghĩa xã hội hoàn toàn có khả năng vợt qua thử thách bớc vào thời kỳ phát triển mới trong thế kỷ XXI

Thứ hai, kiên trì thực hiện nhiệm vụ xây dựng Đảng là then chốt, tập trung

trên chủ yếu trên ba mặt cơ bản chính trị, t tởng và tổ chức

Chú trọng cơ sở và địa bàn trọng yếu, nhờ đó mà vai trò lãnh đạo của Đảng cộng sản với toàn xã hội đợc giữ vững, quyền lực của Đảng cộng sản không bị chia xẻ, đứng vững trớc sự tiến công của các thế lực thù địch, và bọn cơ hội về chính trị Thực hiện nghiêm túc cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng, tự phê bình và phê bình trong các cơ quan, tổ chức đảng, đảng viên cha đạt yêu cầu đề ra Vẫn còn hiện tợng mất cảnh giác trớc những âm mu, thủ đoạn “diễn biến hoà bình” của các thế lực thù địch, mơ hồ trớc sự phát triển của chủ nghĩa t bản hiện

đại, nhất là tình trạng suy thoái về t tởng chính trị, phẩm chất đạo đức, lối sống, bệnh cơ hội, thực dụng, chủ nghĩa cá nhân, thiếu trung thực và tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí, chuyên quyền, độc đoán, ức hiếp, sách nhiễu nhân dân, gây mất

đoàn kết nội bộ, nói không đi đôi với làm, trong một bộ phận không nhỏ cán bộ, công chức Nhiều tổ chức cơ sở đảng bị tê liệt, thiếu tính chiến đấu và không đủ sức giải quyết những vấn đề phức tạp nảy sinh Công tác t tởng còn nhiều bất cập, thiếu tính thuyết phục, tính chiến đấu Công tác lý luận cha làm sáng tỏ đợc một

số vấn đề quan trọng trong công cuộc đổi mới Việc kiện toàn tổ chức bộ máy của

hệ thống chính trị và công tác tổ chức cán bộ trên một số mặt còn yếu kém Chất

l-ợng và hiệu quả kiểm tra, giám sát cha cao Tình hình trên, đã có tác động không

nhỏ tới t tởng, tình cảm và tâm lý của một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân

ta, đặc biệt là những ngời trẻ tuổi thiếu kinh nghiệm và sự từng trải về chính trị đã

tỏ ra dao động, hoài nghi về mục tiêu lý tởng, mất niềm tin vào sự tất thắng của chủ nghĩa xã hội, dao động về quan điểm lập trờng, giảm sút niềm tin, có nhận thức mơ hồ, lệch lạc đối với chủ nghĩa Mác-Lênin và chủ nghĩa xã hội, đối với đ-ờng lối, chủ trơng, chính sách đổi mới của Đảng và Nhà nớc Một số ngời hô hào

đổi mới nhng xa rời nguyên tắc, từ bỏ định hớng xã hội chủ nghĩa; phủ nhận vai trò chủ đạo của kinh tế Nhà nớc; đề cao vai trò điều tiết của kinh tế thị trờng, nhng coi nhẹ chức năng quản lý của Nhà nớc xã hội chủ nghĩa, cổ vũ cho t nhân hóa, tự

do hóa t sản, tán dơng chủ nghĩa xã hội dân chủ, ở phía khác xuất hiện những biểu hiện giáo điều, bám giữ những quan niệm về mô hình cũ của chủ nghĩa xã hội, luyến tiếc cơ chế kế hoạch hóa tập trung quan liêu, bao cấp, có định kiến với nền kinh tế nhiều thành phần, dị ứng với cơ chế thị trờng, coi nó đồng nghĩa với đi theo con đờng t bản chủ nghĩa

Trớc thực trạng trên, Đại hội VI của Đảng đã chỉ rõ: Phải chống chủ nghĩa cơ hội dới mọi hình thức, có thái độ nghiêm khắc đối với những kẻ xu thời vụ lợi,

xu nịnh Cơng lĩnh xây dựng đất nớc thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội đợc

thông qua tại Đại hội VII của Đảng, phần về xây dựng Đảng một lần nữa khẳng

định, phải thờng xuyên phê bình và tự phê bình, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, chủ nghĩa cơ hội và mọi hành động chia rẽ, bè phái Đại hội VIII nêu rõ, trong Đảng có những ngời có khuynh hớng cơ hội và coi kiên quyết chống các biểu hiện cơ hội nh một việc làm cần kíp, một giải pháp quan trọng để gìn giữ

đoàn kết trong các tổ chức Đảng Tiếp đến Đại hội IX khi nói về nhiệm vụ công tác giáo dục t tởng - chính trị đã chỉ rõ, cần phải chống t tởng cơ hội, thực dụng bằng mọi hình thức Đại hội X đã chỉ rõ những hạn chế trong công tác chính trị, t

tởng và tổ chức đảng trong điều kiện nền kinh tế thị trờng “không ít tổ chức Đảng

yếu kém, không làm tròn vai trò hạt nhân chính trị và nền tảng của Đảng, không

đủ sức giải quyết những vấn đề nảy sinh từ cơ sở, thậm chí có những tổ chức cơ sở

Đảng tê liệt mất sức chiến đấu”3 các vị trí lãnh đạo trong Đảng, trong xã hội do các đảng viên nắm giữ, nếu không thờng xuyên tu dỡng, rèn luyện, ngời đảng viên

sẽ say mê quyền lực, giữ quyền lực bằng mọi giá, lợi dụng quyền lực chính trị để làm giàu bất chính Đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay, Đảng ta chủ tr ơng phát triển nền kinh tế nhiều thành phần, đờng lối này đã đem lại nhiều thành tựu quan trọng, đặc biệt trên lĩnh vực kinh tế Với nền kinh tế nhiều thành phần đã làm cho cơ cấu xã hội, cơ cấu giai cấp không còn thuần nhất nh trớc, sự phân hoá giàu nghèo trong xã hội ngày càng tăng lên Vì vậy, t tởng t sản và một số t tởng phi vô sản khác lại có đất để tồn tại, điều này có ảnh hởng tiêu cực đến t tởng tâm lý xã hội Trong xã hội ta đã xuất hiện một số cán bộ chủ chốt trong các cơ quan của

Đảng, Nhà nớc không chịu tu dỡng, rèn luyện, khép mình vào tổ chức, dẫn đến suy thoái về đạo đức, xa đoạ về lối sống, cơ hội, thực dụng, luồn lách hối lộ, với mục đích, động cơ cá nhân là tìm cơ hội thăng quan tiến chức, giành lấy quyền

lực, danh vọng và quyền lợi cá nhân, sống không trung thực “Một bộ phận không

3 Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X, Nx b ctQG H, 2006 Tr 263

nhỏ cán bộ, Đảng viên kể cả một số cán bộ chủ chốt ở các cấp, yếu kém về phẩm chất và năng lực; thiếu tính chiến đấu và tinh thần bảo vệ quan điểm, đờng lối của

Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nớc, giảm sút lòng tin, phai nhạt lý tởng; một số có biểu hiện bất mãn, mất lòng tin, nói và làm trái với quan điểm và đờng lối của Đảng, vi pham nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng, vi phạm pháp luật của Nhà nớc Bệnh cơ hội chủ nghĩa cá nhân, trong một bộ phận cán bộ,

Đảng viên có chiều hớng gia tăng; vẫn còn tình trạng chạy chức , chạy quyền ,“ ” “ ”

chạy bằng cấp , chạy tội

“ ” “ ”4 Để chống lại mọi biểu hiện cơ hội là vấn đề đặt ra một cách cấp thiết hiện nay Cần phải vạch trần chủ nghĩa cơ hội, cũng nh những biểu hiện sâu xa của chủ nghĩa cơ hội, sự nguy hại của nó đối với mỗi cá nhân, tổ chức đảng, tổ chức xã hội, và bộ máy Nhà nớc, để mọi ngời nhận diện, khi thấy xuất hiện thì đấu tranh loại bỏ, đồng thời tự tu dỡng, rèn luyện mình để không mắc phải; tiếp tục thực hiện cuộc vận động xây dựng, chỉnh đốn Đảng thật chặt chẽ có chất lợng, toàn diện trên tất cả những lĩnh vực theo đúng tinh thần Nghị quyết TW6 (lần 2) Khoá VIII; các tổ chức đảng làm tốt công tác quản lý cán bộ, đảng viên trên tất cả các lĩnh vực, trong các mỗi quan hệ, thờng xuyên nắm chắc tình hình t tởng cán bộ, đảng viên Thực hiện nghiêm quy chế cán bộ, đặc biệt trong việc bổ nhiệm cán bộ chủ chốt, không để những kẻ cơ hội về chính trị, thoái hóa

về phẩm chất đạo đức, những kẻ bất tài vào vị trí lãnh đạo; giáo dục cho toàn

Đảng, toàn dân kiên định với mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh và sự lãnh đạo của

Đảng, quán triệt đờng lối đổi mới, phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn Đảng, toàn dân, phát huy chủ nghĩa yêu nớc, lòng tự hào, ý chí tự lập, tự cờng của dân tộc Đẩy mạnh tổng kết thực tiễn, nghiên cứu lý luận, làm rõ hơn nữa tính khoa học con đờng đi lên chủ nghĩa xã hội ở nớc ta; chủ động tấn công triển khai có hiệu quả cuộc đấu tranh trên mặt trận lý luận, t tởng, làm thất bại chiến lợc “diễn biến hòa bình” của chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch trên lĩnh vực t tởng,

lý luận

Xây dựng chỉnh đốn Đảng trong giai đoạn hiện nay là tăng cờng giáo dục những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh, nâng cao giác ngộ về lý tởng và niềm tin vào Đảng Cộng sản Việt Nam, vào chủ nghĩa xã hội, kiên định và quyết tâm thực hiện thắng lợi cơng lĩnh chính trị của Đảng trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội Trong giáo dục chủ nghĩa Mác - Lênin, một mặt cần khẳng định những nguyên lý cơ bản và bản chất cách mạng của học

4 Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X, Nx b c t QG H, 2006 Tr 263

thuyết, mặt khác cần làm rõ những vấn đề cần nhận thức lại cho đúng đắn, những vấn đề cần bổ sung, điều chỉnh và phát triển trên cơ sở tổng kết và khái quát những kinh nghiệm thực tiễn và thành tựu của khoa học hiện đại Cần đặc biệt chú trọng việc giáo dục những nhận thức mới về chủ nghĩa xã hội, những bài học kinh nghiệm bớc đầu tổng kết thực tiễn đổi mới, những thành tựu và triển vọng của sự nghiệp đổi mới theo định hớng xã hội chủ nghĩa… Trong quá Chống mọi biểu hiện của chủ nghĩa giáo điều những biểu hiện của chủ nghĩa cơ hội, xét lại

Trên cơ sở của chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh, cần giáo dục sự hiểu biết những học thuyết ngoài chủ nghĩa Mác - Lênin về chủ nghĩa xã hội Phải xây dựng quan điểm khoa học khách quan, biện chứng trong quá trình nghiên cứu những học thuyết này và biết tiếp thu những nhân tố hợp lý để vận dụng vào sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nớc ta Phê phán, bác bỏ những quan điểm, t tởng sai trái, thù địch, công khai chống Đảng, chống chế độ xã hội chủ nghĩa, ca ngợi một chiều chủ nghĩa t bản Khắc phục những biểu hiện mơ hồ về đấu tranh giai cấp, về nhận thức các vấn đề chính trị - xã hội Trong giai đoạn xây dựng chủ nghĩa xã hội hiện nay, để làm tròn vai trò đội tiên phong, lãnh tụ chính trị, bộ tham

m-u chiến đấm-u của giai cấp công nhân, Đảng phải thờng xm-uyên giữ gìn sự trong sạch, vững mạnh về chính trị, t tởng và tổ chức Do đó, đổi mới, chỉnh đốn Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, phát huy truyền thống cách mạng, bản chất giai cấp công nhân và tính tiên phong của Đảng, xây dựng Đảng ta thực sự trong sạch, vững mạnh cả về chính trị, t tởng và tổ chức, đoàn kết, nhất trí cao, gắn bó mật thiết với nhân dân, có phơng thức lãnh đạo khoa học, có đội ngũ cán bộ, đảng viên đủ phẩm chất và năng lực Đây là nhiệm vụ then chốt, có ý nghĩa sống còn đối với Đảng

và sự nghiệp cách mạng của nhân dân ta

phải nâng cao bản lĩnh chính trị và trình độ trí tuệ của Đảng, kiên định với chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh, mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội Vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, t tởng Hồ Chí Minh trong hoạt động của Đảng Thờng xuyên tổng kết thực tiễn, bổ sung, phát triển lý luận, giải quyết đúng đắn những vấn đề do cuộc sống đặt ra Nâng cao trình độ trí tuệ, tiếp tục làm sáng tỏ những vấn đề về chủ nghĩa xã hội và con

đờng đi lên chủ nghĩa xã hội của nớc ta; làm rõ những cơ sở lý luận và thực tiễn đ-ờng lối, chính sách của Đảng trong thời kỳ mới Tiến hành đồng bộ công tác t t-ởng, công tác lý luận, gắn công tác này với công tác tổ chức - cán bộ, với phát triển kinh tế, giải quyết hài hoà các lợi ích Gắn “xây” với “chống”, lấy “xây” làm