I. Thông tin chung 1. Mô tả chung về trẻ Họ và tên: Hoa Ngọc Quỳnh Sinh ngày: 2462009 Giới tính: nữ Lớp: 1C Trường tiểu học Quan Hoa_Cầu Giấy_Hà Nội Địa chỉ: Số nhà , trung cư The Lancaster, 20 Núi Trúc, Ba Đình, Hà Nội. Khi được 3 tuổi gia đình nghi ngờ Q có những dấu hiệu bất thường về hành vi, giao tiếp, ngôn ngữ và đã cho Q đi khám tại viện Nhi Trung Ương. Tại viện Nhi Q được chẩn đoán là tự kỉ. Khám tại viện taimũihọng được chẩn đoán cơ quan cấu âm là lưỡi ngắn hơn so với bình thường. Ngay sau đó gia đình cho Q theo học trường mầm non chuyên biệt gần 2 năm. Kết hợp mời giáo viên dạy tại nhà. Đến cuối năm học lớp mẫu giáo lớn tại trường chuyên biệt, gia đình thấy Quỳnh có nhiều tiến bộ nhưng khá chậm nên đã cho Quỳnh theo học lớp mẫu giáo hòa nhập gần nhà. Năm 2014, Q tiếp tục theo học lớp 1 hòa nhập trường tiểu học Quan Hoa.Hiện tại ngôn ngữ và giao tiếp là lĩnh vực mà Q gặp khó khăn nhiều hơn cả. Đây cũng là trở ngại lớn khi Q theo học hòa nhập. 2. Mô tả công cụ và phương pháp đánh giá 2.1 Mục đích đánh giá Xác định mức độ phát triển ngôn ngữ hiện tại của trẻ. Trên cở đó đưa ra những gợi ý giáo dục cho gia đình và giáo viên chăm sóc, dạy trẻ. 2.2 Công cụ và phương pháp đánh giá Công cụ Bộ công cụ đánh giá khả năng phát âm âm tiết Tiếng việt Danh sách từ vựng trẻ em ( Phạm Thùy Giang_2008) Phương pháp đánh giá Phương pháp lấy mẫu ngôn ngữ Chúng tôi tiến hành lấy mẫu 20 câu nói của trẻ trong bối cảnh là những tình huống thực ở nhà của trẻ, trong nhiều tình huống khác nhau như cuộc hội thoại, câu hỏi, mô tả, diễn gải, yêu cầu,….Mẫu ngôn ngữ được ghi lại qua quan sát và trò chuyện với trẻ. Dựa trên câu nói của trẻ chúng tôi tính độ dài trung bình câu nói, mức độ rõ ràng của câu nói và nội dung câu nói của trẻ đã phù hợp với hoàn cảnh hay chưa? Phương pháp quan sát
Trang 1Báo cáo kết quả đánh giá ngôn ngữ
I. Thông tin chung
1. Mô tả chung về trẻ
Họ và tên: Hoa Ngọc Quỳnh
Sinh ngày: 24/6/2009 Giới tính: nữ
Lớp: 1C
Trường tiểu học Quan Hoa_Cầu Giấy_Hà Nội
Địa chỉ: Số nhà ** , trung cư The Lancaster, 20 Núi Trúc, Ba Đình, Hà Nội Khi được 3 tuổi gia đình nghi ngờ Q có những dấu hiệu bất thường về hành
vi, giao tiếp, ngôn ngữ và đã cho Q đi khám tại viện Nhi Trung Ương Tại viện Nhi Q được chẩn đoán là tự kỉ Khám tại viện tai-mũi-họng được chẩn đoán
cơ quan cấu âm là lưỡi ngắn hơn so với bình thường Ngay sau đó gia đình cho Q theo học trường mầm non chuyên biệt gần 2 năm Kết hợp mời giáo viên dạy tại nhà Đến cuối năm học lớp mẫu giáo lớn tại trường chuyên biệt, gia đình thấy Quỳnh có nhiều tiến bộ nhưng khá chậm nên đã cho Quỳnh theo học lớp mẫu giáo hòa nhập gần nhà Năm 2014, Q tiếp tục theo học lớp 1 hòa nhập trường tiểu học Quan Hoa.Hiện tại ngôn ngữ và giao tiếp là lĩnh vực mà
Q gặp khó khăn nhiều hơn cả Đây cũng là trở ngại lớn khi Q theo học hòa nhập.
2. Mô tả công cụ và phương pháp đánh giá
2.1 Mục đích đánh giá
Xác định mức độ phát triển ngôn ngữ hiện tại của trẻ Trên cở đó đưa ra những gợi ý giáo dục cho gia đình và giáo viên chăm sóc, dạy trẻ.
2.2 Công cụ và phương pháp đánh giá
*Công cụ
- Bộ công cụ đánh giá khả năng phát âm âm tiết Tiếng việt
- Danh sách từ vựng trẻ em ( Phạm Thùy Giang_2008)
*Phương pháp đánh giá
- Phương pháp lấy mẫu ngôn ngữ
Chúng tôi tiến hành lấy mẫu 20 câu nói của trẻ trong bối cảnh là những tình huống thực ở nhà của trẻ, trong nhiều tình huống khác nhau như cuộc hội thoại, câu hỏi, mô tả, diễn gải, yêu cầu,….Mẫu ngôn ngữ được ghi lại qua quan sát và trò chuyện với trẻ Dựa trên câu nói của trẻ chúng tôi tính độ dài trung bình câu nói, mức độ rõ ràng của câu nói và nội dung câu nói của trẻ đã phù hợp với hoàn cảnh hay chưa?
- Phương pháp quan sát
Trang 2Quan sát ngôn ngữ nói của trẻ khi giao tiếp với các thành viên trong gia đình.
-Phướng pháp phỏng vấn
Trò chuyện với phụ huynh để tìm hiểu thông tin liên quan về trẻ làm cơ sở để đánh giá khả năng ngôn ngữ của trẻ.
- Phương pháp sử lí số liệu
Thống kê thông thường để xử lí số liệu thu được để đưa ra nhận xét, kết luận
II. Kết quả đánh giá
Chúng tôi tập trung đánh giá ngôn ngữ của Q trên các ĩnh vực về: vốn từ, khả năng nghe hiểu ngôn ngữ, khả năng diễn đạt ngôn ngữ
và khả năng phát âm âm tiết Tiếng việt của trẻ.
• Vốn từ
Bảng kết quả 1: VỐN TỪ CỦA TRẺ
Vốn từ
Trẻ Tổng số (322) Số lượng từ chỉ hiểu Số lượng từ hiểu và nói được
Căn cứ vào kết quả đánh giá theo bảng danh sách từ vựng của trẻ em bao gồm có 322 từ thì vốn từ của Q chỉ đạt ở mức 121 từ Đồng nghĩa với vốn từ của Q còn khá nghèo nàn, đặc biệt là các vốn từ về các mặt như: tính từ (to, nhỏ, tốt, xấu, đẹp, vui, buồn), đồ vật ngoài trời và địa điểm (mặt trăng, mặt trời, mưa, vườn, trời, sân, nhà thờ, cái xẻng…), số lượng/ tính từ (giống nhau, khác nhau, một ít, them, tất cả, không,…) Vốn từ của Q chủ yếu là những gì quen thuộc nhất và những thứ Q thích như: Những đồ vật trong gia đình, các con vật, động từ, đồ chơi, người thân.
Từ kết quả 1, chúng tôi nhận thấy rằng vốn từ trẻ hiểu và nói được lớn hơn vốn từ trẻ chỉ hiểu Tuy nhiên, để hiểu và nói ra được trẻ cần có tác nhân kích thích ( thẻ tranh, đồ vật) chứ trẻ chưa chủ động nói ra thành lời
Vốn từ còn thấp kết hợp với việc hiểu và nói ra thành lời một cách chưa chủ động, điều này sẽ là một bất lời lớn khi trẻ đã ở lứa tuổi đầu tiểu học Nếu không phát triển tốt về vốn từ và kích thích khả năng chủ động nói của Q thì
Trang 3sẽ là trở ngại lớn để Q học tốt môn các môn ở tiểu học đặc biệt là môn tập làm văn.
• Khả năng nghe hiểu ngôn ngữ
Qua quá trình quan sát và thực hiện các bài kiểm tra về ngôn ngữ cho
Q Chúng tôi nhận thấy rằng khả năng nghe hiểu ngôn ngữ của Q có thể đáp ứng được các yêu cầu và mệnh lệnh đơn giản của người kiểm tra, hiểu và thực hiện theo đúng các từ chỉ hành động (lại đây, đóng cửa, tắt điện, ngồi ngoan, đứng lên, lấy bóng, cất đồ….), Q hiểu và làm theo chỉ dẫn ba bước mà không cần sự trợ giúp của cô (lại rổ lấy bong màu vàng mang lại cho cô)
Q đã biết nói để thể hiện nhu cầu của mình như: “Con muốn uống nước
cô ạ”, “Con muốn đi tồ ạ”,…nhưng chưa biết đặt ra một số câu hỏi cho người khác, chưa biết thắc mắc, vặn vẹo về nội dung nào đó Có khả năng giao tiếp hai chiều và luân phiên khi chơi các trò chơi tương tác như: vuốt ve, kiến bò,…
Những thao tác tư duy, so sánh, ghi nhớ, tổng hợp thì Q còn gặp hạn chế so với các bạn cùng tuổi như: Yêu cầu Q kể lại một chuyện vừa gặp ông bà hay yêu cầu Q nói về bức tranh vừa vẽ thì Q không nói lại được.
Q chưa hiểu và phân biệt một số khái niệm trái ngược như: bên phải - bên trái, trời nắng - trời mưa, to - nhỏ nhưng khi mở rộng không gian yêu cầu con xác định, con biết thực hiện chậm nhưng chưa chủ động nhận biết cần có sự khuyến khích con mới thực hiện.
• Khả năng diễn đạt ngôn ngữ
Bảng kết quả 2: ĐỘ DÀI TRUNG BÌNH CÂU NÓI CỦA TRẺ
Kết quả
Trẻ Tổng số câu nói Tổng số âm tiết Độ dài trung bình câu nói
Theo kết quả 2 kiểm tra trung bình mỗi câu nói của Q là 3,8 từ/ 1 câu thấp hơn khá nhiều so với các bạn cùng tuổi Một số câu nói của Q đã khá dài đã đạt được 7 từ/ 1 câu như: “Con muốn uống nước thôi cô ạ”,
“Con muốn hộp màu thôi cô ạ”…Khả năng diễn đạt câu dài của Q còn khá khó khăn , chưa rõ ràng và chưa phù hợp với hoàn cảnh như: Đang học môn Tiếng việt, Q thường nhắc lại bài đếm sô ở môn toán “ba mưi (=ba mười), ba mút (=ba mốt), ba hây (=ba hai) ”
Trang 4Con chưa biết trả lời theo mẫu câu hỏi: Như câu hỏi nguyên nhân kết quả, là gì? Làm thế nào?, cái gì đây? Liên quan đến những tình huống quen thuộc, các câu hỏi tình huống vì sao? Tại sao? Liên quan đến nội dung đơn giản như: vì sao Q lại không thích cái này? Cái kia? con chưa thực hiện được Nhìn chung kĩ năng ngôn ngữ giao tiếp và diễn đạt của
Q còn nhiều khó khăn, chậm hơn so với các bạn cùng trang lứa và thiếu tính chủ động trong giao tiếp.
• Khả năng phát âm âm tiết Tiếng việt
So với các kĩ năng như vận động thô, vận động tinh, phối hợp tay mắt,… thì ngôn ngữ là lĩnh vực mà Q gặp khó khăn nhiều nhất Do bộ máy phát âm là lưỡi của Q bị ngắn hơn bình thường nên việc phát âm của Q khá khó khăn và làm cho người giao tiếp không hiểu được lời nói của
Q Theo kết quả đánh giá khả năng phát âm âm tiết Tiếng việt với 90 từ (có thẻ tranh kèm) thì:
+ Q phát âm khá rõ ràng được 25 từ
+ Phát âm chưa rõ (ngọng) 61 từ (ví dụ: bụng=bụ, bướm=bứa,
cơm=cờ, chổi=chủi, gấc=gờ, ghim=ghi, khoai=khờ, lưỡi=ữa…) Phát âm của Q còn ngọng quá nhiều và nặng, chủ yếu là phát âm bị mất âm đầu, chưa phát âm rõ những từ có nhiều âm tiết, không phát âm được các phụ âm đầu là /l/, /y/ Với những từ chứa nhiều âm tiết phía sau, Q thường chỉ phát âm được phụ âm đầu
+ Chưa phát âm được 4 từ (thuyền, pi-a-nô, yếm, nghiêng) Với những
từ chứa nhiều âm tiết khó, sự phối hợp nhiều của cơ quan phát âm ( môi, lưỡi, răng) thì Q chưa biết cách phát âm.
III. Lời khuyên
So với các bạn cùng độ tuổi ngôn ngữ của Q còn gặp nhiều khó khăn trên tất cả các lĩnh vực Do vậy kĩ năng ngôn ngữ cần rèn luyện cho
Q trong thời gian tới là: Rèn luyện kĩ năng nghe hiểu ngôn ngữ và giao tiếp theo tình huống cụ thể, giao tiếp hai chiều và giao tiếp xã hội Nói to hơn, rèn khả năng phát âm chính xác hơn Tập kể chuyện, giới thiệu về bản thân, học thuộc các bài thơ, bài hát,…
Đối với gia đình, cần quan tâm và kết hợp với giáo viên để phát triển vốn từ và luyện tập phát âm cho Q Hướng dẫn con các kĩ năng giao tiếp trong các tình huống tại gia đình Chủ động chào hỏi và giao tiếp hơn Chơi các trò chơi tương tác với con như: vuốt ve, kiến
bò, ồ! sao bé không lắc, chi chi chành chành,…
Đối với giáo viên, xây dựng kế hoạch phát triển vốn từ và dạy phát
âm cho trẻ Bắt đầu từ các âm có 1 âm tiết mở và tăng dần số lượng
Trang 5âm tiết với mức độ khó hơn Chú ý giúp trẻ chỉnh khẩu hình khi phát
âm Vì khả năng phối hợp các bộ phận phát âm của trẻ còn hạn chế Lưu ý một số âm như /l/,… do lưới Q ngắn khó có thể sửa rõ ràng chúng ta cũng nên lưu ý khi đánh giá Thực hiện các bài tập phát triển ngôn ngữ và luyện phát âm thông qua các bài dạy nhận thức, thông qua các trò chơi, các cuộc trò chuyện, kết hợp gợi mở, hướng dẫn, hỗ trợ khi con gặp khó khăn.