tiểu luận cao học Sự thật trong tác phẩm báo chí

Chân thật là tính chất cơ bản của báo chí, nếu không muốn nói là cơ bản nhất và luôn được đề cập tới đầu tiên khi nhắc đến các tính chất của báo chí. Cho đến nay, tính chất này vẫn liên tục được thảo luận một cách sâu rộng, với ý nghĩa cần được quán triệt sâu sắc trong đội ngũ những người làm báo Việt Nam. Nhất là làm báo trong thời kì đổi mới với cơ chế đặc thù theo kinh tế thị trường, dưới sự lãnh đạo của Đảng, theo định hướng xã hội chủ nghĩa, tính chất chân thật trong báo chí càng được đề cao như một yêu cầu cơ bản đối với mỗi người làm báo. Vậy thế nào là chân thật? Có phải chân thật là cái gì xảy ra trong cuộc sống đều được đưa lên báo? Tại sao có những sự kiện quan trọng xảy ra trong thực tế lại không được báo chí đưa ngay, thậm chí không đưa, như thế có phải là không chân thật, không khách quan? Sự thật nào có thể đưa lên mặt báo, và sự thật nào cần được cân nhắc có nên công khai hay không và công khai đến đâu?... Có rất nhiều câu hỏi xung quanh tính chân thật của báo chí, nhiều khi không dễ trả lời. Đồng thời, dù cân nhắc đưa thông tin đến đâu, thì trong mọi hoàn cảnh, nguyên tắc cơ bản của báo chí là phải bảo đảm tính chân thật, khách quan cũng vẫn được quán triệt đến cùng, bởi báo chí là phương tiện để phản ánh sự thật, phản ánh cuộc sống và thông qua sự thật thúc đẩy xã hội phát triển. Vì vậy, đảm bảo chân thật khách quan, song vẫn cân bằng được lợi ích các nhóm đối tượng trong xã hội thực sự là một vấn đề không đơn giản với người làm báo trong bất cứ thời kì nào. Bên cạnh đó, việc phân biệt sự thật trong tác phẩm báo chí với sự thật được phản ánh trong các loại hình khác cũng rất quan trọng nhằm mang tới cho người làm báo góc nhìn, cách phản ánh và thông tin về sự thật đến độc giả. Chân thật của báo chí là thật một trăm phần trăm, sự thật được nêu rõ bản chất, có tên người, địa chỉ, chi tiết rõ ràng cụ thể, người đọc, người nghe, người xem có thể tìm đến tận nơi để chiêm nghiệm, học hỏi, đúc kết, rút kinh nghiệm... Và chính điều này đã làm nên giá trị to lớn của báo chí mà không lĩnh vực nào có thể thay thế được. Tính chân thật của báo chí hoàn toàn khác với tính hiện thực của văn học nghệ thuật, điện ảnh, hay các loại hình khác. Với tính chân thật, không cho phép người làm báo xây dựng hình tượng, hư cấu, bịa đặt, tưởng tượng, suy diễn... dù chỉ là chi tiết, tình tiết nhỏ nhất. Chủ tịch Hồ Chí Minh, người thầy của báo chí cách mạng Việt Nam đã từng căn dặn người làm báo: “Quần chúng mong muốn những tác phẩm có nội dung chân thật và phong phú, cho nên người làm báo phải luôn viết rõ sự thật: Việc đó ai làm, ở đâu? Ngày, tháng, năm nào... Nếu chưa điều tra, chưa nghiên cứu, chưa biết rõ thì chớ nói, chớ viết”. Nhận thức và phân biệt được sự thật trong tác phẩm báo chí như vậy có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với mỗi nhà báo, để trước khi đặt bút viết, cần cân nhắc lợi ích giai cấp, nhà nước mà mình phục vụ, lợi ích của quần chúng nhân dân, lợi ích của cơ quan chủ quản, và cả lợi ích của chính bản thân người làm báo.

MỞ ĐẦU

Chân thật là tính chất cơ bản của báo chí, nếu không muốn nói là cơ bản nhất và luôn được đề cập tới đầu tiên khi nhắc đến các tính chất của báo chí Cho đến nay, tính chất này vẫn liên tục được thảo luận một cách sâu rộng, với ý nghĩa cần được quán triệt sâu sắc trong đội ngũ những người làm báo Việt Nam Nhất là làm báo trong thời kì đổi mới với cơ chế đặc thù theo kinh

tế thị trường, dưới sự lãnh đạo của Đảng, theo định hướng xã hội chủ nghĩa, tính chất chân thật trong báo chí càng được đề cao như một yêu cầu cơ bản đối với mỗi người làm báo

Vậy thế nào là chân thật? Có phải chân thật là cái gì xảy ra trong cuộc sống đều được đưa lên báo? Tại sao có những sự kiện quan trọng xảy ra trong thực tế lại không được báo chí đưa ngay, thậm chí không đưa, như thế có phải

là không chân thật, không khách quan? Sự thật nào có thể đưa lên mặt báo, và

sự thật nào cần được cân nhắc có nên công khai hay không và công khai đến đâu? Có rất nhiều câu hỏi xung quanh tính chân thật của báo chí, nhiều khi không dễ trả lời Đồng thời, dù cân nhắc đưa thông tin đến đâu, thì trong mọi hoàn cảnh, nguyên tắc cơ bản của báo chí là phải bảo đảm tính chân thật, khách quan cũng vẫn được quán triệt đến cùng, bởi báo chí là phương tiện để phản ánh sự thật, phản ánh cuộc sống và thông qua sự thật thúc đẩy xã hội phát triển Vì vậy, đảm bảo chân thật khách quan, song vẫn cân bằng được lợi ích các nhóm đối tượng trong xã hội thực sự là một vấn đề không đơn giản với người làm báo trong bất cứ thời kì nào

Bên cạnh đó, việc phân biệt sự thật trong tác phẩm báo chí với sự thật được phản ánh trong các loại hình khác cũng rất quan trọng nhằm mang tới cho người làm báo góc nhìn, cách phản ánh và thông tin về sự thật đến độc giả Chân thật của báo chí là thật một trăm phần trăm, sự thật được nêu rõ bản

nghiệm Và chính điều này đã làm nên giá trị to lớn của báo chí mà không lĩnh vực nào có thể thay thế được Tính chân thật của báo chí hoàn toàn khác với tính hiện thực của văn học - nghệ thuật, điện ảnh, hay các loại hình khác Với tính chân thật, không cho phép người làm báo xây dựng hình tượng, hư cấu, bịa đặt, tưởng tượng, suy diễn dù chỉ là chi tiết, tình tiết nhỏ nhất Chủ tịch Hồ Chí Minh, người thầy của báo chí cách mạng Việt Nam đã từng căn dặn người làm báo: “Quần chúng mong muốn những tác phẩm có nội dung chân thật và phong phú, cho nên người làm báo phải luôn viết rõ sự thật: Việc

đó ai làm, ở đâu? Ngày, tháng, năm nào Nếu chưa điều tra, chưa nghiên cứu, chưa biết rõ thì chớ nói, chớ viết” Nhận thức và phân biệt được sự thật trong tác phẩm báo chí như vậy có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với mỗi nhà báo, để trước khi đặt bút viết, cần cân nhắc lợi ích giai cấp, nhà nước mà mình phục vụ, lợi ích của quần chúng nhân dân, lợi ích của cơ quan chủ quản,

và cả lợi ích của chính bản thân người làm báo

NỘI DUNG

Nghề báo là nghề phản ánh và bình luận một cách khách quan các sự kiện Hiện thực khách quan là nguyên liệu và người làm báo chỉ có trách nhiệm thông tin tới người đọc Người viết báo phải tôn trọng sự thật khách quan, và đó là điều quan trọng hàng đầu, song lại không được đồng nhất điều

đó với thái độ khách quan chủ nghĩa Vì thực tiễn hoạt động nghề báo không đúng như vậy Hiện thực khách quan là nguyên liệu của báo chí, là cái có trước Nhưng người viết bình luận sự kiện là tỏ rõ thái độ của mình, của tờ báo mình về sự kiện đó, nghĩa là bài bình luận đó là sản phẩm thống nhất giữa khách quan và chủ quan Người viết phản ánh thì bao giờ cũng phải lựa chọn viết hay không viết về một đề tài nào đó, miêu tả chi tiết nào, bỏ chi tiết nào,

và chắc chắn là phải tỏ rõ ý kiến về sự đánh giá của mình, cho dù đó là khen hay chê Cho nên bài viết dù là tin, phóng sự hay điều tra đều là sự thống nhất giữa khách quan và chủ quan

Tính chân thật của báo chí còn được hiểu ở một khía cạnh quan trọng khác Đó là không một ai, một tổ chức nào bỏ tiền, bỏ công sức ra lập tờ báo, đài phát thanh, truyền hình, báo điện tử để bất kì ai muốn viết gì, muốn nói

gì ở đó đều được cả Vậy ở đây tính định hướng, tính giai cấp, chính trị của báo chí là đương nhiên Người làm báo là người làm chính trị, không có báo chí phi chính trị, phi giai cấp Vì thế, tính chân thật trên báo chí trước tiên phải tuân thủ lợi ích của giai cấp, của đất nước, dân tộc Người làm báo phải ý thức được rằng có những sự kiện, sự việc có thể nói ra, viết ra, nhưng cũng có

sự kiện sự việc có thật nhưng chưa thể hoặc do phải giữ bí mật về chính trị, kinh tế, quốc phòng, ngoại giao mà không thể nói ra, viết ra ngay được Nhận thức được điều này, người làm báo sẽ có cơ sở để cân nhắc lợi ích các bên trước khi quyết định đặt bút viết, quyết định có nên đưa thông tin đến với bạn đọc, và nếu đưa thì nên đưa trung thực, thẳng thắn tới đâu

Theo quan điểm của cá nhân tác giả, vấn đề sự thật trong tác phẩm báo chí có liên quan mật thiết đến vấn đề lợi ích Đó có thể là lợi ích của một người, hoặc một nhóm người Cao hơn tất cả, đó là lợi ích của quốc gia, dân tộc Về cơ bản, việc công khai sự thật có thể gây ảnh hưởng tích cực hoặc tiêu cực tới những nhóm đối tượng này Người viết báo khi khai thác thông tin và phơi bày trên mặt báo, cần cân nhắc về lợi ích của các nhóm này để quyết định nên khai thác sự thật đó tới đâu, dưới góc độ nào để vừa đảm bảo khách quan, vừa cân bằng lợi ích, hướng tới mục tiêu cao nhất là cải thiện đời sống, khắc phục những tồn tại, yếu kém do việc giấu giếm sự thật gây ra

Trước khi phân tích sâu về những sự thật trên tác phẩm báo chí, cần phân định rõ thế nào là sự thật được phản ánh trên mặt báo Có thể nói rằng, trong cuộc sống hàng ngày, mỗi người trong chúng ta luôn đối diện với hàng trăm, hàng ngàn sự thật Song không phải tất cả số đó đều là đối tượng phản ánh của báo chí Có những sự thật chỉ mang tính cá nhân giữa người với người, hoặc một vài người với nhau Sự thật đó không được nhiều người quan tâm, và nó không ảnh hưởng tới lợi ích của số đông Những sự thật kiểu như vậy rõ ràng không thể là đối tượng phản ánh của báo chí Để được đưa lên mặt báo, sự thật đó tất yếu phải là vấn đề liên quan mật thiết đến cuộc sống của nhiều đối tượng trong xã hội Nó ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của ít nhất là một nhóm tương đối lớn quần chúng nhân dân Chẳng hạn, thông tin

về giá xăng dầu và điều hành giá xăng dầu hiện nay có hợp lý hay không, hoặc thông tin về độ an toàn của đập thủy điện Sông Tranh 2 đang được tranh cãi thời gian gần đây

Khi đã có sự phân định về sự thật là đối tượng được phản ánh trong tác phẩm báo chí, chúng ta cũng cần phân chia sự thật được nói và sự thật không được nói trong báo chí Trên thực tế, có rất nhiều vấn đề nóng hổi, thời sự, tuy nhiên nó không thể được công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng

Đó chính là những thông tin có liên quan tới bí mật quốc gia, đe dọa an ninh quốc phòng hoặc an ninh kinh tế, chính trị của một đất nước Trong những

trường hợp này, không thể phủ nhận các thông tin có liên quan chắc chắn

sẽ vô cùng hấp dẫn và thu hút nhiều đối tượng nếu nó được đưa lên mặt báo Tuy nhiên, việc công khai thông tin lại gây ảnh hưởng tới lợi ích quốc gia, dân tộc, thậm chí có ý nghĩa đối với sự tồn vong của cả một chế

đô Do đó, dù nắm trong tay những thông tin này, người làm báo cũng không được phép công khai

Hiện nay, ngoài những sự thật không được phép nói ra, còn có nhiều sự thật được phép nói, song vì nhiều lý do nó chưa được phơi bày trên mặt báo

Đó là những sự thật được công chúng quan tâm, nếu được công khai sẽ làm ảnh hưởng tới một cá nhân hoặc một nhóm nhỏ người trong xã hội Tuy nhiên, vì tác động tiêu cực của nó, việc phanh phui những sự thật như vậy có

ý nghĩa vô cùng quang trọng nhằm làm cho xã hội được minh bạch hơn, lợi ích của số đông người được đảm bảo tốt hơn Tuy nhiên, do cá nhân người làm báo chưa nhận thức được, hoặc chưa có đủ những bằng chứng thuyết phục để bảo vệ cho những luận điểm của mình, nên nhiều sự thật trong số này vẫn chưa được đưa tới công chúng Ngoài ra còn phải đề cập tới một lý do khác cản trở việc phơi bày sự thật, đó là cá nhân nhà báo thiếu đạo đức, đưa tin sai sự thật nhằm trục lợi cá nhân Hoặc nhà báo được một cá nhân, tổ chức nào đó mua chuộc để thông tin sai sự thật Trong khuôn khổ bài viết này, tác giả tạm bỏ qua lý do trên để tập trung vào những yếu tố khác làm ảnh hưởng tới việc thông tin của báo chí

Thực tế cho thấy, hiện nay rất nhiều nhà báo đang ngày đêm theo đuổi những vụ việc sai phạm để đưa sự thật ra ánh sáng Chẳng hạn, một trạm soát

vé thu phí cao gấp 2-3 lần so với mức thông thường, với lý do là chủ đầu tư

đã phải bỏ kinh phí cao hơn, bù lại chất lượng cung đường đó cũng cao hơn

so với những cung đường khác Để khai thác vấn đề này, đưa câu chuyện về trạm thu phí bất hợp lý, tất yếu nhà báo cần có những bằng chứng cụ thể và chặt chẽ thì mới có thể đưa ra kết luận về việc thu phí quá cao của trạm soát

vé này Trong trường hợp này, có thể thấy nhà báo mới có trong tay dữ kiện

hiển hiện là mức thu phí của trạm này cao quá mức bình thường Đây là điều

dễ dàng nhận biết vì ai đi qua trạm này đều thấy sự thật đó Tuy nhiên, để đáp lại với những lời biện hộ của chủ đầu tư, nhà báo cần có các bằng chứng cụ thể hơn để đáp trả lại những lập luận đó Nếu chủ đầu tư cho rằng mình đổ vốn lớn để xây đường chất lượng, thì nhà báo cần tìm kiếm những thông tin chính xác về số tiền đã đổ vào cung đường này Bên cạnh đó là những thông

số về kĩ thuật của con đường Từ đó mới có thể so sánh về vốn đổ vào so với chất lượng đường có tương xứng không, đồng thời so sánh với chất lượng và

số tiền đầu tư vào các cung đường khác để có sự đối chiếu Bên cạnh đó, có thể tìm hiểu về lưu lượng xe chạy qua cung đường này để tính toán thời gian

và khả năng thu hồi vốn có hợp lý hay không Với tất cả những dữ liệu đó, nhà báo mới có thể phân tích và kết luận mức thu phí mà chủ đầu tư đã đặt ra

là bất hợp lý hay không Tất nhiên, để nắm được trong tay những dữ kiện dày dặn như vậy, đòi hỏi sự tìm tòi, điều tra vô cùng khó khăn của người viết Điều này lý giải vì sao để đưa ra ánh sáng sự thật trong những trường hợp như trên là điều vô cùng khó khăn mà không phải nhà báo nào cũng có đủ sức lực, kiên nhẫn để theo đến cùng Đặc biệt, trong điều kiện các cơ chế bảo vệ dành cho nhà báo hiện nay còn quá mỏng, thì việc nhà báo dám dấn thân vào nhằm đưa sự thật ra ánh sáng cũng ngày càng ít đi

Xin được lấy ví dụ từ vụ việc nhà báo Hoàng Khương, báo Tuổi trẻ TP

Hồ Chí Minh Để có những bài viết chân thực nhất về nạn mãi lộ trong lực lượng cảnh sát giao thông, nhà báo Hoàng Khương đã trực tiếp dấn thân, đóng vai để thu thập bằng chứng về việc cảnh sát giao thông vòi tiền, làm luật với người đi đường Tuy nhiên, do những sơ suất nghề nghiệp, và quan trọng hơn cả là do chưa có cơ chế bảo vệ thỏa đáng, Hoàng Khương đã phải trả giá quá đắt cho việc làm này của anh Trở lại bối cảnh viết bài của Hoàng Khương, có thể nói nạn mãi lộ đã trở thành hiện tượng phổ biến trên các cung đường quốc lộ Tuy nhiên, đó chỉ là qua phản ánh của những người trực tiếp

đi trên những cung đường này, và chưa hề có bất cứ một bằng chứng cụ thể

nào về hành động ăn tiền của một số cảnh sát giao thông đứng chốt tại đây Muốn phản ánh chân thực hiện tượng đó, đòi hỏi nhà báo phải đưa ra những bằng chứng có sức thuyết phục để công chúng tin tưởng, và các cơ quan quản

lý có cơ sở đối chứng, xử phạt những trường hợp vi phạm theo đúng quy định của pháp luật Tuy nhiên, để có được những bằng chứng này là điều không dễ dàng, và Hoàng Khương chọn cách trực tiếp tham gia, trước là chứng kiến và phản ánh lại việc một số cảnh sát giao thông vòi tiền của những người lái xe, sau là dàn dựng một vụ "chạy án" với sự nhập cuộc trực tiếp của anh dưới vai trò người đưa hối lộ Loạt bài "Nhức nhối nạn mãi lộ" của nhà báo Hoàng Khương được đăng tải trên báo Tuổi trẻ TP Hồ Chí Minh thời điểm giữa năm

2011 đã thực sự gây tiếng vang và thu hút sự quan tâm của đông đảo công chúng Mỗi bài báo đăng tải nhận được hàng trăm bình luận trực tiếp của độc giả, đã cho thấy sức nóng của loạt bài này Cần phải nhấn mạnh rằng, đây là hiện tượng nhức nhối đã tồn tại từ lâu trong xã hội và được phản ánh rất nhiều Song sự vào cuộc xử lý của các cơ quan chức năng vẫn vô cùng hời hợt, với lý do là chưa có bằng chứng thuyết phục để xử lý các đối tượng Loạt bài của nhà báo Hoàng Khương có thể nói đã tạo chấn động mạnh mẽ trong

dư luận, gây sức ép lớn và buộc các cơ quan quản lý vào cuộc điều tra những cảnh sát giao thông trực tiếp được nêu tên trong bài báo

Điều không thể ngờ tới trong vụ việc này là Hoàng Khương đã bị điều tra ngược với tội danh "đưa hối lộ" Với những lời buộc tội không thể chối cãi, anh bị quy kết là lợi dụng việc công để giải quyết việc cá nhân Dù tự bào chữa là mình phạm phải sai sót nghiệp vụ, song Hoàng Khương không thể đưa ra bằng chứng thuyết phục để chứng minh mình dàn dựng vụ việc trên với mục đích tác nghiệp đơn thuần, chứ không nhằm giải quyết việc riêng Bản án 4 năm tù dành cho Hoàng Khương trong phiên tòa xét xử anh hồi đầu tháng 9/2012 thực sự đã gây nhiều tranh cãi Dù dư luận đồng loạt lên tiếng bênh vực, thậm chí Hội Nhà báo Việt Nam cũng đề nghị giảm nhẹ án phạt cho Hoàng Khương, song đến nay vẫn chưa có phản hồi tích cực

Sự việc này chắc chắn sẽ gây thêm nhiều mối lo lắng và nghi ngại cho mỗi người làm báo Việc điều tra và đưa sự thật ra ánh sáng của nhà báo Hoàng Khương đáng nhẽ phải là hành động được khen thưởng, được đánh giá cao Bởi trong thời điểm hiện nay, ít có nhà báo nào dám dấn thân như anh Song kết quả mà anh nhận được lại là một bản án tù thiếu công bằng Ai cũng hiểu rằng, đối với những hành vi tham nhũng, hối lộ, việc thu thập chứng cứ

là vô cùng khó khăn bởi nó luôn được thực hiện trong vòng bí mật Để có được những bằng chứng này, sự dấn thân của nhà báo mới đảm bảo thu thập được những chững cứ đủ thuyết phục để khép đúng người đúng tội Song ở đây, sự dấn thân của Hoàng Khương đã được đáp trả lại bằng cú phản đòn thiếu công bằng, không căn cứ trên phương diện anh đã phải dàn dựng một hành động sai phạm để lôi một hành động sai phạm khác ra ánh sáng, nhằm làm trong sạch xã hội Nếu nhà báo không được bảo vệ một cách đầy đủ như trong sự việc của Hoàng Khương, chắc chắn sẽ không nhiều người dám tiếp tục dấn thân vào công cuộc điều tra, phơi bày sự thật trên báo chí

Rõ ràng, vấn đề mãi lộ, đút lót cảnh sát là sự thật được nói và rất đáng nói Song để đưa những sự thật tương tự như vậy ra ánh sáng, nhà báo cần cân nhắc và tự lượng sức mình có thể làm đến đâu và hậu quả mình nhận được đến đâu để lựa chọn phương thức tác nghiệp có hiệu quả nhất Quan trọng hơn cả, chừng nào chúng ta còn chưa có cơ chế bảo vệ hiệu quả và công bằng cho nhà báo, chắc chắn sẽ không nhiều người dám liều mình "đánh nhau với cối xay gió" để nhận lại kết quả không đáng, mà trường hợp của Hoàng Khương chính là bài học nhãn tiền

Đề cập tới câu chuyện phanh phui nạn tham nhũng của một bộ phận lực lượng cảnh sát giao thông, tác giả muốn nói rộng hơn đến nhiều vấn đề sai phạm trong quản lý nhà nước hiện nay Những sai phạm này có quy mô rộng hơn, gây hiệu quả nghiêm trọng hơn nhiều so với tệ nạn nhũng nhiễu nhân dân của lực lương này Những sai phạm này liên quan tới lợi ích nhóm nhỏ các cán bộ quản lý, song lại gây hậu quả nghiêm trọng, làm thất thoát tài sản

của nhà nước, ảnh hưởng đến đời sống nhân dân Tuy nhiên như đã nói ở trên,

vì bị chi phối bởi vấn đề lợi ích nhóm nên có những sự thật vẫn nằm trong vòng bí mật Việc quản lý giá xăng dầu, việc thâu tóm hệ thống ngân hàng, việc gây ra độc quyền trên thị trường vàng đó đều là những vấn đề nhức nhối, đáng được nói, và đáng nhẽ phải được nói Song vì nó liên quan trực tiếp tới một nhóm lợi ích nhất định, nên những vấn đề này chỉ được phản ánh một cách chung chung, mơ hồ

Có thể làm một phép so sánh với những sự việc tương tự ở ngay một số quốc gia châu Á láng giềng của Việt Nam Mới đây, Singapore lôi ra tòa một quan chức cỡ Cục trưởng, chỉ vì món hối lộ là "4 lần quan hệ tình dục qua đường miệng" và hành vi là "tiết lộ ngân sách có hàng trăm ngàn USD" Trung Quốc thời gian qua còn đang nóng với vụ án Bạc Hy Lai, bí thư tỉnh Trùng Khánh - một quan chức tầm cỡ Còn ở Việt Nam, đó là 34,2% số án treo dành cho những “con sâu” đang lợi dụng vai trò quản lý Nhà nước để trục lợi cá nhân

Cũng trong dòng sự kiện này, Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long đã công khai tuyên bố: “Không có sự che đậy nào được khoan nhượng, dù quan chức đó có cao cấp đến mấy, hay dù vụ việc có đáng hổ thẹn đến đâu đi chăng nữa Thà phải chịu sự hổ thẹn và giữ cho hệ thống trong sạch một cách lâu dài còn hơn là giả vờ rằng không có gì sai trái và để sự thối nát lan rộng” Đây không phải là những tuyên bố xa lạ Ngay tại Việt Nam, những tuyên bố kiểu như vậy đã quá phổ biến Chúng ta không thua các quốc gia gia ở những lời tuyên chiến mạnh miệng với nạn tham nhũng, song điều khác biệt chính là ở quyết tâm hành động Cụ thể hơn, đó là việc chúng ta chưa chấp nhận việc đưa những sự thật này ra ánh sáng dù đây đều là những vấn đề công chúng quan tâm, và có liên quan mật thiết đến đời sống nhân dân, đến sự phát triển kinh tế xã hội của cả đất nước Đây chính là sự thật đáng nói nhưng không được nói Việc giấu kín những sự thật này chắc chắn sẽ gây ra hậu quả tiêu cực Bởi chúng ta đều có thể thấy rằng, với sự phát triển không ngừng của

khoa học hiện đại, công chúng ngày càng có điều kiện tiếp cận với các nguồn thông tin khác nhau Đặc biệt, với sự xuất hiện của mạng internet, việc tìm kiếm thông tin chưa bao giờ dễ dàng đến thế Điều này là một thách thức lớn trong định hướng dư luận, đặc biệt với những quốc gia thiếu tính công khai, minh bạch trong việc đưa thông tin

Thời gian qua, sự xuất hiện của hàng loạt trang mạng xã hội với những bài viết, bình luận công khai nhằm bôi nhọ Đảng và Nhà nước ta

đã gây khá nhiều xôn xao trong dư luận Có thể nói, việc công chúng tìm đến các trang thông tin này là điều tất yếu, bởi họ không thể tìm thấy những thông tin tương tự trên báo chí chính thống trong nước Điều này cũng phù hợp với đòi hỏi chính đáng cần được biết sự thật của công chúng Đây rõ ràng là điều nguy hại, song cũng là xu thế khách quan Bởi chính sự thiếu thông tin của báo chí trong nước đã khiến công chúng phải tìm tới những nguồn này để đảm bảo nhu cầu tiếp nhận thông tin của mình Do đó, sự phát triển nở rộ các trang mạng xã hội trong thời gian qua là điều dễ hiểu Đối với một đất nước mà việc đưa sự thật ra ánh sáng vẫn gặp phải nhiều trở ngại, không thể vượt qua những ranh giới vô hình của lợi ích nhóm như Việt Nam, thì sự phát triển mạnh các kênh thông tin không chính thống là điều dễ hiểu Bởi đây đều là những vấn đề đáng được nói, song chúng ta lại đang né tránh Và công chúng có quyền được biết, được tìm hiểu những thông tin đó trên bất cứ kênh nào

mà họ thích