Muốn học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, thực hiệntheo lời dạy của Bác trong sự nghiệp giáo dục thì học sinh phải tích cực chủđộng , gia đình và xã hội phải quan tâm đúng
Trang 2I THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN
1 Tên sáng kiến: Một số biện pháp trong công tác chủ nhiệm lớp
2 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Đề tài áp dụng cho các thầy cô làm chủ nhiệm lớp
3 Tác giả:
Họ và tên: Nguyễn Thị Mai Phương Nữ
Ngày tháng/năm sinh: 10/01/1975
Trình độ chuyên môn: Cao đẳng sư phạm
Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên trường Tiểu học Cộng Hòa
8 Thời gian áp dụng sáng kiến: Sáng kiến tích lũy dần qua các năm học
Trang 3II.TÓM TẮT SÁNG KIẾN
1 Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến:
Chúng ta đang sống trong thời đại mà trí tuệ con được coi là tài sản quý báutạo nên mặt bằng cao về dân trí Trong đó giáo dục đóng vai trò quan trọng đểthực hiện mục tiêu chiến lược quốc gia "Phát triển giáo dục nhằm nâng cao dântrí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài đào tạo những con ngửời có kiến thứcvăn hoá, khoa học kỹ thuật, lao động tự chủ, sáng tạo và có kỷ luật, giàu lòngnhân ái, yêu nửớc, sống lành mạnh đáp ứng được những yêu cầu phát triển đấtnửớc" Muốn học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, thực hiệntheo lời dạy của Bác trong sự nghiệp giáo dục thì học sinh phải tích cực chủđộng , gia đình và xã hội phải quan tâm đúng mức, người giáo viên (đặc biệt làgiáo viên chủ nhiệm lớp) phải chủ đạo phối kết hợp thúc đẩy các hoạt động tíchcực trong các mối quan hệ này
Cùng với yêu cầu nhiệm vụ của thời đại, người giáo viên hơn bao giờ hếtcần thể hiện rõ đửợc vai trò của mình trong nhiệm vụ mới Ngay trong thờiđiểm năm học này: các trường tiểu học có sự đổi mới áp dụng mô hình dạy họcVNEN, Thông tư 30 đổi mới trong việc đánh giá học sinh, trọng trách củagiáo viên chủ nhiệm lớp lại tăng thêm Người góp phần vào việc đào tạo chođất nước trong tương lai một lớp nhân lực nhiệt tình trong lao động, sống cótrách nhiệm, giàu lòng yêu thương con người, có chí cầu tiến vươn lên trongcuộc sống Bản thân tôi có giải pháp giúp các em có ý thức tự giác học tập tíchcực, có ý chí vươn lên trong học tập, lĩnh hội các kiến thức kĩ năng cơ bản củacấp học làm nền tảng để tự tin bước tiếp các bậc học sau
Để phát huy vai trò sức mạnh của thầy và trò trong việc thực hiện mụctiêu của nhà trửờng, tôi tiến hành nghiên cứu vấn đề giáo dục học sinh pháttriển toàn diện thông qua công tác chủ nhiệm lớp, xây dựng tập thể lớp thànhmột tập thể đoàn kết, sáng tạo có năng lực, có hiệu quả Đó cũng là lý do tôi đã
nghiên cứu và đưa ra sáng kiến: Một số biện pháp trong công tác chủ nhiệm lớp
2 Điều kiện, thời gian, đối tượng áp dụng sáng kiến
Trang 4Thời gian nghiên cứu: + Tích lũy dần qua các năm học
+ Hoàn thành tháng 3 năm học 2014 - 2015
Đối tượng áp dụng nghiên cứu: Giáo viên trong trường Tiểu học
3 Nội dung sáng kiến: Công việc của giáo viên chủ nhiệm lớp là vô vàn,
không thể thống kê hết được Theo lựa chọn của tôi có bốn nội dung cần đặcbiệt quan tâm khi làm giáo viên chủ nhiệm:
- Xây dựng đội ngũ cán bộ lớp tốt
- Hình thành nề nếp nghiêm túc cho học sinh
- Quản lí tốt việc học tập của học sinh
- Tạo uy tín của giáo viên chủ nhiệm
Tính mới, tính sáng tạo của sáng kiến: Kết quả học tập của học sinh ngày
càng tiến bộ rõ rệt Các em ngày càng chăm ngoan, sống hòa động, năng động,mạnh dạn hơn trong học tập và giao tiếp Tình cảm thầy- trò, bạn bè ngày cànggắn bó và thân thiện
4 Khẳng định giá trị, kết quả đạt được của sáng kiến
Đối với bản thân: Đây cũng chính là vấn đề tôi quan tâm trong suốt 20 năm
làm chủ nhiệm của mình, sự tích lũy lâu dài hữu ích cho bản thân, một hìnhthức tự bồi dưỡng để trau dồi, nâng cao trách nhiệm của mỗi người giáo viên,góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh tiểu học
Đối với đồng nghiệp: Đây cũng có thể là một tài liệu nhỏ để các đồng
nghiệp tham khảo, và áp dụng có chọn lọc nhằm thực hiện tốt công tác làm chủnhiệm lớp
Đối với học sinh: Các em sẽ có hứng thú học tập Các em thích được tới
lớp, tới trường và coi mỗi ngày đến trường là một ngày vui Từ đó kết quả học tập, giáo dục của học sinh cũng theo đó mà đi lên
5 Đề xuất kiến nghị để thực hiện áp dụng hoặc mở rộng sáng kiến Thiết nghĩ sáng kiến của tôi có thể áp dụng rộng rãi công tác chủ nhiệm lớp.
Mong nhận được những lời góp ý, nhận xét từ cán bộ quản lí nhà trường, từBan Giám khảo của Phòng Giáo dục và từ các bạn đồng nghiệp, để tôi phát huynhững mặt mạnh, điều chỉnh, khắc phục những thiếu sót cho hoàn thiện hơn
Trang 5III MÔ TẢ SÁNG KIẾN
1. Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến:
Bác Hồ đã từng dạy: "Vì lợi ích mười năm trồng cây, vì lợi ích trăm nămtrồng người" Câu nói của Bác đã thấm nhuần vào đường lối của Đảng và nhànước ta Hiện nay Đảng và nhà nước ta đã nêu ra việc phát triển toàn diện -giáo dục toàn diện - đặc biệt là sự nghiệp “ trồng người ’’ Giáo dục – Đào tạoluôn góp phần quan trọng đào tạo con người mới Xã hội chủ nghĩa “ vừa hồng,vừa chuyên” Tất cả những chủ chương đó không ngoài việc nhắm đáp ứngmục tiêu giáo dục đào tạo thế hệ chủ nhân tương lai của đất nước có “đủ đức,
đủ tài” để có thể “sánh vai cùng với các cường quốc năm châu’’
Vậy mỗi người giáo viên chủ nhiệm lớp phải có nhận thức hết sức đúng đắn
về vai trò của người thầy trong lớp học Người giáo viên chủ nhiệm lớp cũngnhư người chỉ huy ngoài chiến trường, muốn dành thắng lợi thì người đó phảibiết tổ chức, bao quát, xử lí các tình huống mới có được thắng lợi Đối vớingười giáo viên việc chỉ đạo, điều khiển lớp không chỉ dạy các em về kiếnthức, văn hoá mà còn dạy các em về nề nếp, cách sống, cách làm người và làmchủ tương lai của đất nước Vì vậy bản thân tôi đã chọn sáng kiến “Một số biệnpháp trong công tác chủ nhiệm lớp”
2 Cơ sở lí luận của vấn đề:
Trước hết, mỗi thầy cô giáo trong trường tiểu học cần nắm được rõ đặc điểmtâm sinh lý, khả năng tự học của trẻ, từ đó mới có thể tìm ra những biện phápthi đua nâng cao tính tự giác cho học sinh một cách phù hợp
2.1 Hoạt động của học sinh tiểu học:
- Nếu như ở bậc mầm non hoạt động chủ đạo của trẻ là vui chơi, thì đến tuổitiểu học hoạt động chủ đạo của trẻ đã có sự thay đổi về chất: chuyển từ hoạtđộng vui chơi sang hoạt động học tập Tuy nhiên, song song với hoạt động họctập ở các em còn diễn ra các hoạt động khác như:
2.1.1 Hoạt động vui chơi: Trẻ thay đổi đối tượng vui chơi từ chơi với đồ
vật sang các trò chơi vận động
Trang 62.1.2.Hoạt động lao động: Trẻ bắt đầu tham gia lao động tự phục vụ bản
thân và gia đình như tắm giặt, nấu cơm, quét dọn nhà cửa, Ngoài ra, trẻ còncòn tham gia lao động tập thể ở trường lớp như trực nhật, trồng cây, trồnghoa,
2.1.3 Hoạt động xã hội: Các em đã bắt đầu tham gia vào các phong trào
của trường, của lớp và của cộng đồng dân cư, của Đội thiếu niên tiền phong,
2.2 Những thay đổi kèm theo:
2.2.1 Trong gia đình: Các em luôn cố gắng là một thành viên tích cực, có
thể tham gia các công việc trong gia đình Điều này được thể hiện rõ nhất trongcác gia đình neo đơn, hoàn cảnh, các vùng kinh tế đặc biệt khó khăn, các emphải tham gia lao động sản xuất cùng gia đình từ rất nhỏ
2.2.2.Trong nhà trường: Do nội dung, tích chất, mục đích của các môn học
đều thay đổi so với bậc mầm non đã kéo theo sự thay đổi ở các em về phươngpháp, hình thức, thái độ học tập Các em đã bắt đầu tập trung chú ý và có ý thứchọc tập tốt
2.2.3 Ngoài xã hội: Các em đã tham gia vào một số các hoạt động xã hội
mang tính tập thể (đôi khi tham gia tích cực hơn cả trong gia đình) Đặc biệt làcác em muốn thừa nhận mình là người lớn, muốn được nhiều người biết đếnmình
Biết được những đặc điểm nêu trên, cần phải tạo điều kiện giúp đỡ trẻ pháthuy những khả năng tích cực của các em trong công việc gia đình, quan hệ xãhội và đặc biệt là trong học tập
2.3 Sự phát triển của quá trình nhận thức (sự phát triển trí tuệ):
2.3.1 Nhận thức cảm tính: Tri giác của học sinh tiểu học mang tính đại
thể, ít đi vào chi tiết và mang tính không ổn định: ở đầu tuổi tiểu học tri giácthường gắn với hành động trực quan, đến cuối tuổi tiểu học tri giác bắt đầumang tính xúc cảm, trẻ thích quan sát các sự vật hiện tượng có màu sắc sặc sỡ,hấp hẫn, tri giác của trẻ đã mang tính mục đích, có phương hướng rõ ràng - Trigiác có chủ định (trẻ biết lập kế hoạch học tập, biết sắp xếp công việc nhà, biếtlàm các bài tập từ dễ đến khó, )
Trang 7Nhận thấy điều này chúng ta cần phải thu hút trẻ bằng các hoạt động mới,mang màu sắc, tính chất đặc biệt khác lạ so với bình thường, khi đó sẽ kíchthích trẻ cảm nhận, tri giác tích cực và chính xác.
2.3.2 Nhận thức lý tính:
- Tư duy: Tư duy mang đậm màu sắc xúc cảm và chiếm ưu thế ở tư duy
trực quan hành động Các phẩm chất tư duy chuyển dần từ tính cụ thể sang tưduy trừu tượng khái quát Học sinh lớp 4, 5 bắt đầu biết khái quát hóa lý luận.Tuy nhiên, hoạt động phân tích, tổng hợp kiến thức còn sơ đẳng ở phần đônghọc sinh tiểu học
- Tưởng tượng: Tưởng tượng của học sinh tiểu học đã phát triển phong phú
hơn so với trẻ mầm non nhờ có bộ não phát triển và vốn kinh nghiệm ngàycàng dầy dạn Ở cuối tuổi tiểu học, tưởng tượng tái tạo đã bắt đầu hoàn thiện,
từ những hình ảnh cũ trẻ đã tái tạo ra những hình ảnh mới Tưởng tượng sángtạo tương đối phát triển ở giai đoạn cuối tuổi tiểu học, trẻ bắt đầu phát triển khảnăng làm thơ, làm văn, vẽ tranh, Đặc biệt, tưởng tượng của các em trong giaiđoạn này bị chi phối mạnh mẽ bởi các xúc cảm, tình cảm, những hình ảnh, sựviệc, hiện tượng đều gắn liền với các rung động tình cảm của các em
Vì thế, cần hiểu rõ để tìm biện pháp phát triển tư duy và trí tưởng tượng củacác em bằng cách biến các kiến thức "khô khan" thành những hình ảnh có cảmxúc, đặt ra cho các em những câu hỏi mang tính gợi mở, thu hút các em vào cáchoạt động nhóm, hoạt động tập thể để các em có cơ hội phát triển quá trìnhnhận thức lý tính của mình một cách toàn diện
2.4 Ngôn ngữ và sự phát triển nhận thức của học sinh tiểu học:
Hầu hết học sinh tiểu học có ngôn ngữ nói thành thạo Nhờ có ngôn ngữphát triển mà trẻ có khả năng tự đọc, tự học, tự nhận thức thế giới xung quanh
và tự khám phá bản thân thông qua các kênh thông tin khác nhau Ngôn ngữ cóvai trò hết sức quan trọng như vậy nên các nhà giáo dục phải trau dồi vốn ngônngữ cho trẻ trong giai đoạn này bằng cách hướng hứng thú của trẻ vào các loạisách báo có lời và không lời, có thể là sách văn học, truyện tranh, truyện cổtích, báo nhi đồng, đồng thời cũng có thể kể cho trẻ nghe hoặc tổ chức các
Trang 8cuộc thi kể truyện đọc thơ, viết báo, viết truyện, dạy trẻ cách viết nhật kí, Tất
cả đều có thể giúp trẻ có được một vốn ngôn ngữ phong phú và đa dạng
2.4.1 Chú ý và sự phát triển nhận thức của học sinh tiểu học:
Ở cuối tuổi tiểu học trẻ dần hình thành kĩ năng tổ chức, điều chỉnh chú ý củamình Chú ý có chủ định phát triển dần và chiếm ưu thế, ở trẻ đã có sự nỗ lực
về ý chí trong hoạt động học tập như học thuộc một bài thơ, một công thức toánhay một bài hát dài, Trong sự chú ý của trẻ đã bắt đầu xuất hiện giới hạn củayếu tố thời gian, trẻ đã định lượng được khoảng thời gian cho phép để làm mộtviệc nào đó và cố gắng hoàn thành công việc trong khoảng thời gian quy định.Biết được điều này các nhà giáo dục nên giao cho trẻ những công việc haybài tập đòi hỏi sự chú ý của trẻ và nên giới hạn về mặt thời gian Chú ý áp dụnglinh động theo từng độ tuổi và chú ý đến tính cá thể của trẻ, điều này là vô cùngquan trọng và ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả giáo dục trẻ
2.4.2 Trí nhớ và sự phát triển nhận thức của học sinh tiểu học:
Loại trí nhớ trực quan hình tượng chiếm ưu thế hơn trí nhớ từ ngữ - logic.Giai đoạn lớp 4: ghi nhớ có ý nghĩa và ghi nhớ từ ngữ được tăng cường Ghinhớ có chủ định đã phát triển Tuy nhiên, hiệu quả của việc ghi nhớ có chủ địnhcòn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như mức độ tích cực tập trung trí tuệ của các
em, sức hấp dẫn của nội dung tài liệu, yếu tố tâm lý tình cảm hay hứng thú củacác em
Nắm được điều này, các nhà giáo dục phải giúp các em biết cách khái quáthóa và đơn giản mọi vấn đề, giúp các em xác định đâu là nội dung quan trọngcần ghi nhớ, các từ ngữ dùng để diễn đạt nội dung cần ghi nhớ phải đơn giản dễhiểu, dễ nắm bắt, dễ thuộc và đặc biệt phải hình thành ở các em tâm lý hứngthú và vui vẻ khi ghi nhớ kiến thức
2.4.3 Ý chí và sự phát triển nhận thức của học sinh tiểu học:
Đến cuối tuổi tiểu học các em đã có khả năng biến yêu cầu của người lớnthành mục đích hành động của mình, tuy vậy năng lực ý chí còn thiếu bềnvững, chưa thể trở thành nét tính cách của các em Việc thực hiện hành vi vẫnchủ yếu phụ thuộc vào hứng thú nhất thời
Trang 9Để bồi dưỡng năng lực ý chí cho học sinh tiểu học đòi hỏi ở nhà giáo dục sựkiên trì bền bỉ trong công tác giáo dục, muốn vậy thì trước hết mỗi bậc cha mẹ,thầy cô phải trở thành tấm gương về nghị lực trong mắt trẻ.
2.4.4 Sự phát triển tình cảm của học sinh tiểu học:
Tình cảm của học sinh tiểu học mang tính cụ thể trực tiếp và luôn gắn liềnvới các sự vật hiện tượng sinh động, rực rỡ, Lúc này khả năng kiềm chế cảmxúc của trẻ còn non nớt, trẻ dễ xúc động và cũng dễ nổi giận, biểu hiện cụ thể
là trẻ dễ khóc mà cũng nhanh cười, rất hồn nhiên vô tư Vì thế có thể nói tìnhcảm của trẻ chưa bền vững, dễ thay đổi
Chính vì thế, việc giáo dục tình cảm cho học sinh tiểu học cần ở nhà giáodục sự khéo léo, tế nhị khi tác động đến các em; nên dẫn dắt các em đi từ hìnhảnh trực quan sinh động, hấp dẫn và đặc biệt phải luôn chú ý củng cố tình cảmcho các em thông qua các hoạt động cụ thể như trò chơi nhập vai, đóng các tìnhhuống cụ thể, các hoạt động tập thể ở trường lớp, khu dân cư,
2.4.5 Sự phát triển nhân cách của học sinh tiểu học:
Nhìn chung việc hình thành nhân cách của học sinh tiểu học mang nhữngđặc điểm cơ bản sau: Nhân cách của các em lúc này mang tính chỉnh thể và hồnnhiên, trong quá trình phát triển trẻ luôn bộc lộ những nhận thức, tư tưởng, tìnhcảm, ý nghĩ của mình một cách vô tư, hồn nhiên, thật thà và ngay thẳng; nhâncách của các em lúc này còn mang tính tiềm ẩn, những năng lực, tố chất củacác em còn chưa được bộc lộ rõ rệt, nếu có được tác động thích ứng chúng sẽbộc lộ và phát triển; và đặc biệt nhân cách của các em còn mang tính đang hìnhthành, việc hình thành nhân cách không thể diễn ra một sớm một chiều, với họcsinh tiểu học còn đang trong quá trình phát triển toàn diện về mọi mặt vì thế mànhân cách của các em sẽ được hoàn thiện dần cùng với tiến trình phát triển củamình
Hiểu được những điều này mà cha mẹ hay thầy cô giáo tuyệt đối khôngđược "chụp mũ" nhân cách của trẻ, trái lại phải dùng những lời lẽ nhẹ nhàngmang tính gợi mở và chờ đợi, phải hướng trẻ đến với những hình mẫu nhân
Trang 10cách tốt đẹp mà không đâu xa, chính cha mẹ và thầy cô là những hình mẫunhân cách ấy.
3 Thực trạng vấn đề:
3.1 Khó khăn chung trong các trường tiểu học:
3.1.1 Học sinh lớp 4 là học sinh gần cuối cấp ở tiểu học Ở lứa tuổi này các
em có nhiều thay đổi về nhận thức, về tâm sinh lí, tình cảm Có em phát triểnsớm đã ở ngưỡng cửa của tuổi dậy thì Ở giai đoạn này các em dễ bị lôi kéo, dụ
dỗ, bị xâm hại Mà trong khi đó các em vẫn chưa có đủ khả năng để tự bảo vệmình Vì vậy , các em rất cần được giáo dục và rèn luyện kĩ năng sống để tự tintrong học tập, trong giao tiếp
3.1.2 Năm học áp dụng Thông tư số 30/2014/TT-BGDĐT quy định việc
đánh giá học sinh (HS) tiểu học được chuyển từ điểm số sang nhận xét trongđánh giá thường xuyên và áp dụng dạy học mới
3.1.3 Hiện nay ở một số trường học công tác chủ nhiệm lớp ở một số thầy
cô còn chưa đạt được hiệu quả cao về nề nếp, công tác tổ chức lớp học và cáchoạt động khác Có những thầy cô về chuyên môn rất chắc chắn, có năng lực,nhiệt tình giảng dạy nhưng về công tác chủ nhiệm thì chưa có sự sáng tạo, mềmdẻo nên ít nhiều cũng ảnh hưởng tới sự phát triển toàn diện của các em họcsinh
3.2 Những thuận lợi và khó khăn của lớp:
3.2.1 Thuận lợi :
Năm học 2014 – 2015, tôi được phân công dạy lớp 4 Sĩ số của lớp là 35
em, trong đó có 16 em nữ Về thành phần gia đình, đa số là dân địa phương, chỉ
có vài em mới từ nơi khác chuyển đến, do đó, việc liên lạc giữa gia đình và nhàtrường tương đối thuận tiện Lớp tôi học 2 buổi/ ngày nên thời gian để tôi vàcác em ở bên cạnh nhau rất nhiều Ngoài những giờ học tập chính, tôi luôn cónhiều điều kiện để quan sát các em giao tiếp với bạn bè, vui chơi, hoạt độngngoại khoá, tham gia phong trào, Thông qua những việc làm cụ thể, tôi cóthể nắm được tâm tư, tình cảm và nguyện vọng của các em và có những điềuchỉnh những hành vi không đúng của các em một cách kịp thời, triệt để
Trang 113.2.2 Khó khăn:
Đa phần các em trong lớp đều là con em nông dân phải thường xuyên bậnbịu đi làm Kiến thức các em càng lên lớp cao càng khó, nhiều phụ huynhkhông thể kèm được con nên còn phó mặc con em họ cho thầy cô, cho nhà
trường Trong đó có 2 em học sinh thuộc hộ nghèo, 3 em học sinh đã mất bố
(hoặc mẹ), 3 em bố (mẹ) đi làm ăn ở xa (nước ngoài), ở chung với ông (bà) đãcao tuổi Một số em nam thì còn hiếu động, nghịch ngợm, hay chêu các bạn nữ
Có em thì nhút nhát quá nên luôn là tâm điểm cho các bạn khác chêu đùa màchỉ biết khóc, đôi khi còn tè dầm tại chỗ
4 Các giải pháp, biện pháp thực hiện:
4.1 Giải pháp:
4.1.1.Từ thực trạng đã nêu trên, giáo viên chủ nhiệm lớp hết sức quan trọng
trong việc hướng dẫn, chỉ đạo lớp và đào tạo thế hệ trẻ theo mục đích giáo dụctoàn diện Người giáo viên chủ nhiệm lớp đóng rất nhiều vai trò: vừa là thầydạy học vừa là người cha, người mẹ và cũng có lúc phải là người bạn tốt nhấtcủa các em Từ đó có thể uốn nắn các em đi theo quỹ đạo của mình Giáo viên
có chỉ đạo, quản lí lớp tốt thì mới dẫn đến việc giảng dạy tốt Khi mọi hoạtđộng của lớp đã đi vào nề nếp thì việc học tập của các em chắc chắn sẽ tốt hơn
Đã nhiều năm làm giáo viên chủ nhiệm lớp, phần nào đã có chút ít kinh nghiệmnhưng tôi vẫn thấy công việc của một giáo viên chủ nhiệm lớp ở tiểu học là rấtnặng nhọc, rất phức tạp Mỗi giáo viên muốn làm tốt công tác chủ nhiệm thìphải vừa là một giáo viên giỏi về chuyên môn, vừa phải là một nhà tâm lí giỏi
để hiểu học sinh, để xử lí các tình huống rắc rối sao cho khéo léo, tế nhị và đạthiệu quả giáo dục cao Nếu giáo viên không tâm huyết với nghề, không có tinhthần trách nhiệm cao thì khó mà hoàn thành nhiệm vụ Chất lượng học tập củahọc sinh, nhân cách, đạo đức, lối sống…của học sinh rồi sẽ ra sao? Chính vìhiểu rõ điều đó nên trong những năm học qua, song song với việc giảng dạy tốtcác môn học theo qui định, tôi luôn cố gắng phấn đấu làm tốt vai trò, nhiệm vụcủa một giáo viên chủ nhiệm lớp
Trang 12Ngoài ra, không thể không xét đến sự khác nhau cơ bản giữa lượng kiếnthức ở giai đoạn đầu lớp 1-2-3 và giai đoạn lớp 4 đã thật sự gây một “cú sốc”lớn đối với các bậc cha mẹ và chính các em Nếu như ở các lớp học trước, sốlượng môn học chỉ ở Toán, Tiếng Việt, TNXH và một số bộ môn nghệ thuậtkhác, các em dễ dàng vươn đến danh hiệu học sinh giỏi cuối năm học; đến lớp
4, ngoài hai môn chính, các em còn buộc phải học thuộc và nắm vững kiến thứccác phân môn Khoa học, Lịch sử, Địa lí Từ những năm học trước, nhiều emđạt danh hiệu Giỏi, Tiên tiến nhưng khi lên lớp 4 hàng loạt học sinh tuột taykhỏi danh hiệu học sinh Giỏi, thậm chí là học sinh Tiên tiến vì lượng kiến thứcquá nhiều Điều này dẫn đến cha mẹ các em hoang mang, lo lắng Chính các
em cũng đang bị choáng ngợp và loay hoay với hướng học tập mới Năm học2014-2015, trung tuần tháng 10/2014 trên toàn quốc áp dụng Thông tư30 đánh giá học sinh có sự đổi mới, điểm nổi bật là không chấm điểm vàkhông giao bài tập về nhà Cấm học thêm theo mọi hình thức vì vậy gây ítnhiều lo lắng cho cả phụ huynh, giáo viên và học sinh
4.1.2 Công việc của giáo viên chủ nhiệm lớp là vô vàn, không thể thống kê
hết được Theo lựa chọn của tôi có bốn nội dung cần đặc biệt quan tâm khi làmgiáo viên chủ nhiệm:
- Xây dựng đội ngũ cán bộ lớp tốt
- Hình thành nề nếp nghiêm túc cho học sinh
- Quản lí tốt việc học tập của học sinh
- Tạo uy tín của giáo viên chủ nhiệm
4.2 Các biện pháp thực hiện:
Có thể nói, việc hướng các em đến khả năng tự giác trong mọi hoạt độnghọc tập, sinh hoạt, vui chơi, v.v đều đòi hỏi rất nhiều thời gian từ khâu chuẩn
bị, triển khai, giám sát, kiểm tra đến khen thưởng (trách phạt nếu có) Từ đó, tôi
đã thực hiện các biện pháp theo trình tự sau:
4.2.1: Xây dựng đội ngũ cán bộ lớp tốt.
4.2.1.1.Tôi tự đặt câu hỏi :“Đội ngũ cán bộ lớp gồm những thành phần nào ?
Nếu bạn được giao chủ nhiệm một lớp mình sẽ tìm bằng những cách nào?” Tôi
Trang 13đã chú ý đến kĩ năng quan sát của giáo viên chủ nhiệm và thông qua bản sơ yếu
lí lịch, tôi có thể hiểu rõ phần nào hoàn cảnh gia đình, môi trường sống của em, mức độ quan tâm của gia đình dành cho em Từ đó, có sự quan tâm sát sao, uốn nắn kịp thời
GIỚI THIỆU BẢN THÂN
1 Họ và tên:………
2 Là con thứ……trong gia đình 3 Hoàn cảnh gia đình (khá giả, đủ ăn, nghèo)
4 Kết quả học tập năm lớp 3: (Giỏi, Tiên tiến, trung bình)
5 Môn học yêu thích:
6 Môn học cảm thấy khó:
7 Góc học tập ở nhà: (Có, không)
8 Những người bạn thân nhất trong lớp:
9 Sở thích:
10 Địa chỉ gia đình:
Số điện thoại của gia đình:
4.2.1.2 Áp dụng hình thức dạy học theo mô hình VNEN: Coi quá trình tự
học của học sinh là trung tâm hoạt động giáo dục, giáo viên là người hướng dẫn, đồng hành với học sinh, giúp học sinh tự tìm hiểu và lĩnh hội kiến thức Chọn lựa được một Chủ tịch Hội đồng tự quản và các Phó chủ tịch cùng các trưởng Ban năng động, có ý thức trách nhiệm cao không chỉ đem lại nhiều lợi ích cho tập thể mà còn giúp đỡ phần nào gánh nặng công việc cho giáo viên chủ nhiệm Điều đáng bất ngờ ở đây là: Thường ngày một số em hiếu động hay nhút nhát là thế mà thông qua hoạt động này các em rất hăng hái dơ tay để mình được giới thiệu nhân sự, người bạn mà mình yêu quý Đặc biệt có em cò mạnh dạn xin ra ứng cử Khi bình chọn đủ số người vào tranh cử thì với những bài hùng biện mà các em phát biểu trước lớp thật hồn nhiên nhưng mang đậm
tính chất ngây thơ trong sáng của tuổi học trò “ Nếu được bình chọn làm Chủ
tịch hội đồng tự quản tớ sẽ đãi các bạn mỗi người một gói bim bim.” Hoặc “