Huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị là một trong những huyện có nhiều trẻ em bịnhiễm chất độc màu da cam nhất tỉnh, hiểu được rằng cuộc sống của trẻ em ở đâyhiện đang gặp nhiều khó khăn, tì
Trang 1ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC
BỘ MÔN CÔNG TÁC XÃ HỘI
LÊ THỊ THOA
TÌNH HÌNH CHĂM SÓC TRẺ EM BỊ NHIỄM CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM TẠI THỊ TRẤN GIO LINH, HUYỆN GO
LINH, TỈNH QUẢNG TRỊ
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP CỬ NHÂN NGÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI KHÓA K36 (2012 – 2016)
Huế, 5-2016
Trang 2ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC
BỘ MÔN CÔNG TÁC XÃ HỘI
LÊ THỊ THOA
TÌNH HÌNH CHĂM SÓC TRẺ EM BỊ NHIỄM
CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM TẠI THỊ TRẤN GIO LINH,
HUYỆN GO LINH, TỈNH QUẢNG TRỊ
KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP CỬ NHÂN NGÀNH CÔNG TÁC XÃ HỘI KHÓA K36 (2012 – 2016)
CÁN BỘ HƯỚNG DẪN:
Th.S LÊ THỊ KIM DUNG
Huế, 5-2016
Trang 3DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1 ASXH An sinh xã hội
2 BHYT Bảo hiểm y tế
3 BVDP Bảo vệ dân phòng
4 CHCA Chấp hành công an
5 CHQS Chấp hành quân sự
6 CLBNKT Câu lạc bộ người khuyết tật
7 LĐ – TB & XH Lao động – Thương binh và Xã hội
17 UBND Ủy ban nhân dân
18 UBTVQH Ủy ban tham vấn quốc hội
19 VMĐT Văn minh đô thị
Trang 4
DANH MỤC CÁC BẢNG BIÊU
Bảng 1.1: Đánh giá tỷ lệ đối tượng nhiễm chất đôc màu da cam ở Việt Nam 27
Bảng 2.1: Danh sách trẻ em bị nhiễm chất độc màu da tại TT Gio Linh 29
Bảng 2.2: Các hoạt động thăm hỏi, tặng quà 31
Bảng 2.3: Nhu cầu của gia đình trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam 35
Trang 5MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
1 Tính cấp thiết của đề tài 1
2 Tổng quan lịch sử nghiên cứu 2
3 Đối tượng khách thể và phạm vi nghiên cứu 4
4 Mục tiêu nghiên cứu 4
5 Phương pháp nghiên cứu 5
CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU VÀ MỘT SỐ KHÁI NIỆM, LÝ THUYẾT VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 7
1.1 Tổng quan về địa bàn nghiên cứu 7
1.1.1 Vị trí địa lý 7
1.1.2 Điều kiện tự nhiên 8
1.1.2.1 Địa hình 8
1.1.2.2 Khí hậu 9
1.1.2.3 Thủy văn 9
1.1.2.4 Tài nguyên rừng và thảm thực vật 10
1.1.3 Điều kiện kinh tế 10
1.1.3.1 Nông - Lâm - Thủy sản 10
1.1.3.2 Công nghiệp - Xây dựng, thương mại - Dịch vụ 12
1.1.3.3 Thu ngân sách và các quỹ 12
1.1.3.4 Xây dựng kết cấu hạ tầng 12
1.1.3.5 Tài nguyên, môi trường và chỉnh trang đô thị 13
1.1.4 Điều kiện văn hóa xã hội 13
1.1.4.1 Giáo dục và đào tạo 13
1.1.4.2 Y tế, dân số gia đình, trẻ em, chăm sóc sức khỏe người dân 14
1.1.4.3 Thực hiện các chính sách xã hội 15
1.1.4.5 Lao động việc làm, xóa đói giảm nghèo 16
1.1.4.6 Đánh giá tiềm năng và thế mạnh của Thị trấn Gio Linh 18
1.2 Một số khái niệm liên quan 19
1.2.1 Trẻ em 19
Trang 61.2.2 Chất độc màu da cam 20
1.2.3 Trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam 20
1.3 Một số lý thuyết liên quan 21
1.3.1 Thuyết nhu cầu 21
1.3.2 Mô hình lý thuyết “Tâm động học” của Freud 22
1.3.3 Lý thuyết hệ thống của Ifon Bertal Arffy 22
1.4 Thực trạng hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam 23
1.4.1 Khái quát về trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam 23
1.4.2 Các hoạt động hỗ trợ trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam 24
CHƯƠNG 2 TÌNH HÌNH CHĂM SÓC CHO TRẺ EM BỊ NHIỄM CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM TẠI THỊ TRẤN GIO LINH, HUYỆN GIO LINH, TỈNH QUẢNG TRỊ 28
2.1 Khát quát về trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam tại thị trấn Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng 28
2.2 Các hoạt động hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Thị trấn Gio Linh 31
2.3 Nguyện vọng của gia đình và trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam tại địa phương 36
CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP CÔNG TÁC HỖ TRỢ CHĂM SÓC CHO TRẺ EM BỊ NHIỄM CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM TẠI THỊ TRẤN GIO LINH, HUYỆN GIO LINH, TỈNH QUẢNG TRỊ 40
3.1 Vai trò của NVXH trong công tác hỗ trợ chăm sóc cho trẻ em bị nhiễm chất đôc màu da cam 40
3.2 Một số giải pháp hỗ trợ chăm sóc cho trẻ em bị nhiễm chất đôc màu da cam 41
3.2.1 Giải pháp về kinh tế 41
3.2.2 Giải pháp về xã hội 42
3.2.3 Giải pháp thể chế 43
KẾT LUẬN 44
TÀI LIỆU THAM KHẢO 48 PHỤ LỤC
Trang 7MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Thời gian có thể làm những vết thương lành theo năm tháng, nhưng những hậuquả vết tích mà chiến tranh để lại thì vẫn còn hằn sâu mãi trong tâm trí người dânViệt Nam nói riêng và nói chung toàn thể các dân tộc bị áp bức trên thế giới từnhững nỗi đau mà họ đã phải gánh chịu Chiến tranh qua đi, đất nước đã hoà bìnhnhưng cuộc chiến đã không kết thúc vào lúc ngừng tiếng súng Nó vẫn còn tiếp diễnvới nhiều người khi đang mỗi ngày chiến đấu với khó khăn, bệnh tật, vật lộn vớicuộc mưu sinh bằng cơ thể không lành lặn khi bị phơi nhiễm và mang trong mìnhchất độc màu da cam
“Chất độc màu da” là cụm từ mang tính hóa học hơn đơn thuần này đã và đanggây đau khổ cho biết bao thế hệ người Việt Nam Trong chiến tranh Việt Nam, quânđội Mĩ đã phun xuống Việt Nam khoảng 80 triệu lít hóa học chứa gần 600 - 680kgdioxin, phần lớn là chất độc da cam Dioxin là một thành phần hóa học chủ yếutrong chất độc da cam Chiến dịch phun độc chất này có tên là Operation RanchHand (Bàn tay nông dân) Khoảng 1000 lính Mĩ từng luân phiên tham gia vào chiếndịch này Hiện nay có 4 triệu 800 nghìn người Việt Nam bị phơi nhiễm chất độc dacam/di-ô-xin, trong đó 3 triệu người là nạn nhân vẫn đang phải chịu nỗi đau về thểxác và tinh thần do chất độc hóa học gây ra Trong vòng 10 năm thì có 10.905 phi
vụ rải chất chất da cam xuống 2.631.297 ha rừng và có đến 25.585 thôn bản bịnhiễm [2]
Như chúng ta đã biết trẻ em là mầm xanh của đất nước, là thế hệ tương lai củadân tộc Nhưng ở nước ta, có một số lượng lớn trẻ em là nạn nhân của chất độc màu
da cam Đa số các em bị nhiễm chất độc màu da cam khi sinh ra đã bị dị dạng vềngoại hình như: mất tay, mất chân, không có mắt, dính đầu,… và thiểu năng trí tuệ.Tuổi thơ của các em là những năm tháng sống trong đau khổ, luôn mặc cảm tự ti vềbản thân Thêm vào đó, hoàn cảnh những gia đình có con, có cháu bị nhiễm chấtđộc màu da cam thường rất khó khăn vì điều kiện kinh tế hạn hẹp trong tay khôngcó một đồng vốn cần thiết và không đủ thời gian để lao động kiếm sống Những đứatrẻ bị nhiễm chất độc màu da cam thường trở thành gánh nặng đối với hầu hết giađình của các em Do vậy, vấn đề hỗ trợ trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam đã
Trang 8được Đảng và Nhà nước hết sức quan tâm, đó là mục tiêu, nhiệm vụ chính trị – xãhội Tuy vậy ở Việt Nam việc triển khai thực hiện còn một số hạn chế do sự thiếuthông tin cũng như nhận thức chưa đầy đủ về tình trạng trẻ em bị nhiễm chất độcmàu da cam hiện nay.
Quảng Trị là một trong những địa bàn gánh chịu nhiều đau thương mất mátnhất do hậu quả chiến tranh để lại. Theo thống kê của Hội nạn nhân chất độc dacam/dioxin tỉnh Quảng Trị, toàn tỉnh có 8.208 hộ có người nhiễm chất độc dacam/dioxin, với 15.845 nạn nhân, trong đó hộ có 2 nạn nhân trở lên là 4.965 hộ.Trong 15.485 nạn nhân mới chỉ có 2.795 người tham gia kháng chiến hưởng đượcchế độ chất độc da cam, số còn lại mới chỉ được hưởng trợ cấp bảo trợ xã hội hàngtháng rất ít ỏi như những người khuyết tật, bệnh tật khác, không đảm bảo cuộc sốngtối thiểu, do vậy cuộc sống của họ còn đang gặp vô vàn khó khăn, cần lắm sự chungtay, góp sức của xã hội [14]
Huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị là một trong những huyện có nhiều trẻ em bịnhiễm chất độc màu da cam nhất tỉnh, hiểu được rằng cuộc sống của trẻ em ở đâyhiện đang gặp nhiều khó khăn, tình trạng trẻ bị nhiễm chất độc màu da cam vẫnđang đe dọa cuộc sống của trẻ và cần được sự giúp đỡ, hỗ trợ của các cơ quan tổchức, ban ngành các cấp cũng như nhà nước Tuy vậy, trên địa bàn Thị trấn GioLinh, Huyện Gio Linh vẫn chưa có những công trình nghiên cứu cụ thể về tình hìnhcuộc sống của các trẻ em nhiễm chất độc da cam, cũng như chưa đưa ra các giải
pháp hỗ trợ phù hợp cho các em Vì vậy, tôi chọn đề tài “Tình hình chăm sóc trẻ
em bị nhiễm chất độc màu da cam tại thị trấn Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị” đây là một hướng đi hoàn toàn mới mẻ, cấp thiết, phù hợp với yêu cầu
thực tiễn Với việc lựa chọn đề tài này, tôi mong muốn làm rõ thực trạng những khókhăn của trẻ em nhiễm chất độc da cam, từ đó đề xuất một số giải pháp thiết thựcnhằm nâng cao hiệu quả của công tác chăm sóc, hỗ trợ cho trẻ em nhiễm chất độc
da cam ở địa phương ngày một tốt hơn
2 Tổng quan lịch sử nghiên cứu
Tại Việt Nam, chiến tranh đã đi hơn một phần ba thế kỷ, nhưng hậu quả và dichứng do chất độc da cam – Dioxin thì vẫn còn nặng nề, để lại nhiều nỗi đau daydẳng cho nhiều thế hệ Vấn đề này là một trông những đề tài thu hút sự quan tâm
Trang 9của các tác giả Chính vì vậy, có rất nhiều các bài viết về vấn đề này Có thể kể đếnmột số các bài viết tiêu biểu như sau:
Chất độc màu da cam được phát hiện trong một nghiên cứu của tiến sĩ thực vậthọc Arthur W.Galston Chính ông đã trở thành người vận động hàng đầu để chốnglại việc sử dụng chất độc màu da cam Trong bài viết, tác giả cho rằng đây là hành
vi vô đạo đức Trước sự phản đối gay gắt đó, buộc tổng thống Nixon đã ra lệnh cấmsử dụng loại chất độc này
Bài viết “ Nỗi đau của những nạn nhân chất độc màu da cam” của Reuters,đăng trên báo Anh, kênh 14.vn, ngày 22 tháng 4 năm 2015 Trong bài viết tác giả
đã trình bày hàng loạt những bức ảnh mà chất độc da cam ảnh hưởng như thế nàođến con người Tác giả đã làm nổi bật lên tác hại và hậu quả mà đi chứng chiếntranh để lại
Trong bài viết “ Nghiên cứu chất độc màu da cam” của Viện Y Khoa (thuộcViện Hàn lâm Khoa học quốc gia Mỹ), do giáo sư Alvin L Young – chuyên giadioxin viết Trong nghiên cứu này tác giả đã chỉ rõ tác hại của chất độc dioxin, vàtrách nhiệm của Mỹ về sai lầm của mình và những hệ quả nghiêm trọng của chấtđộc màu da cam ở Việt Nam bằng những hành động thực tế và thiết thực cho nạnnhân chất độc
Nghiên cứu của tác giả Tạ Quang Đạo – Đại học Chính trị, Bộ quốc phòng
Bắc Ninh đăng trên Tạp chí Cộng sản số ra ngày 26/7/2013 với tiêu đề: “Tư tưởng
và việc làm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác đền ơn đáp nghĩa” Tác giả đã đi
sâu phân tích tư tưởng, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về công tác đền ơnđáp nghĩa, vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội đối với vấn đề an sinh xã hộicho người có công với điển hình tiêu biểu là tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.Trong bài viết của tác giả Nguyễn Tiến Dương – Đại học xã hội và nhân văn,với “ Nghiên cứu các chính sách hỗ trợ cho nạn nhân chất độc màu da cam” Tácgiả đã đưa ra các chính sách và vai trò của chính sách an sinh xã hội đối với các nạnnhân chất độc màu da cam Tác động của những chính đó đến đời sống của họ, bêncạnh đó đưa ra các giải pháp hỗ trợ cho nạn nhân chất độc màu da cam Tất cả các
đề tài nghiên cứu đã làm nổi bật lên hậu quả, nguyên nhân của chất độc da cam ảnhhưởng đến con người… Tuy nhiên nó cũng chưa đề ra các giải pháp thiết thực, khi
áp dụng vào thực tiễn
Trang 10Tuy nhiên do sự đa dạng về văn hóa, điều kiện tự nhiên, trẻ em bị nhiễm chấtđộc màu da cam mà hiện tại chưa có một nghiên cứu nào đòi hỏi đáp ứng được chonhu cầu thực tiễn Cho đến nay trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam đang là vấn đềcấp bất cần phải giải quyết nhưng đây là một vấn đề mang tính lâu dài và các giảipháp phải mang tính bền vững Tình trạng trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam rấtphức tạp và đa dạng, do vậy việc đưa ra các giải pháp gặp nhiều khó khăn Vì vậy,cần phải có một nghiên cứu bao quát toàn bộ vấn đề.
Qua tìm hiểu, tôi được biết chưa có nghiên cứu nào mô tả thực trạng, nguyênnhân trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị và tôi
hy vọng rằng nghiên cứu của mình góp ích trong việc đưa ra các giải pháp cho côngtác hỗ trợ và cải thiện đời sống cho trẻ em nhiễm chất độc da cam tại huyện GioLinh, tỉnh Quảng Trị
3 Đối tượng khách thể và phạm vi nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là Tình hình chăm sóc trẻ em bị nhiễm chấtđộc màu da cam tại thị trấn Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị
3.2 Khách thể nghiên cứu
Khách thể nghiên cứu là các hộ gia đình và trẻ em bị nhiễm chất độc màu dacam, cùng với các cán bộ làm công tác hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độc màu dacam ở Thị trấn Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị
3.3.1 Địa điểm
Được tiến hành tại thị trấn Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị
3.3.2 Thời gian nghiên cứu
Nghiên cứu trong phạm vi thời gian là từ năm 2011- 2015
4 Mục tiêu nghiên cứu
4.1 Mục tiêu chung
Nghiên cứu thực trạng trẻ em bị nhiễm chất độc da cam ở Thị trấn Gio Linh,huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị và từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm nâng caohiệu quả công tác hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam
4.2 Mục tiêu cụ thể
- Tìm hiểu thực trạng chăm sóc trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam
Trang 11- Đánh giá sự hỗ trợ của gia đình và các nguồn lực hỗ trợ cho trẻ.
- Xác định các nguyện vọng của gia đình và trẻ em bị nhiễm chất độc màu dacam trên địa bàn nghiên cứu
- Đề xuất một số giải pháp nhằm hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độcmàu da cam
5 Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp thu thập thông tin sơ cấp
5.1.1 Phương pháp quan sát
Trong thời gian thực tế tôi đã tiến hành quan sát các cán bộ làm việc tại địaphương, các hộ gia đình và trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam, thông qua quátrình làm việc tại đơn vị, qua các buổi gặp mặt các gia đình và đối tượng để từ đórút ra các điều kiện ảnh hưởng trực tiếp và gián tiếp đến trẻ em Việc quan sát rấtquan trọng trong việc thu thập thông tin, thông qua quan sát giúp tôi đánh giá đượcnhững thực trạng, nguyện vọng, vấn đề trẻ đang gặp phải và thói quen sinh hoạt củatrẻ Để từ đó giúp tôi có cái nhìn khách quan hơn về đối tượng, cũng như vấn đề màmình đang nghiên cứu
5.1.2 Phương pháp phỏng vấn sâu
Dựa vào kỹ năng ở trường, lớp mà cô, thầy đã dạy tôi đã tiến hành phỏng vấn sâuvới chính quyền địa phương cũng như cán bộ thị trấn với những nội dung liên quan đếnvấn đề mà mình đang nghiên cứu Với việc phỏng vấn tôi đã thu thập được nhữngthông tin rất quý giá, góp phần nào cho tôi trong việc viết đề tài của mình
Bên cạnh phỏng vấn các cán bộ ở thị trấn, tôi đã tiến hành lập phiếu câu hỏi đểtiến hành phỏng vấn sâu với 7 hộ gia đình có các trẻ bị nhiễm chất độc màu da camcó hoàn cảnh cũng như tình trạng sức khỏe khác nhau trong thị trấn Nội dungphỏng vấn được diễn ra trong thời gian từ 30 – 40 phút và chủ yếu là xoay quanh vềcuộc sống, sinh hoạt và những khó khăn mà trẻ em đang gặp phải tại xã Việc phỏngvấn sâu đã tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong việc tìm ra vấn đề cũng như nhữngtâm tư nguyện vọng của trẻ em tại thị trấn Gio Linh Qua đó góp phần nào cho tôihình thành những giải pháp cụ thể, bổ sung vào công tác hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễmchất độc màu da cam
Trang 125.2 Phương pháp đọc và phân tích tài liệu
Việc tiến hành thu thập tài liệu là một phần quan trọng trong khâu nghiên cứuvấn đề, tôi đã tiến hành thu thập tài liệu tại thị trấn với những vấn đề liên quan đến
đề tài mình đang nghiên cứu và tôi rất thuận lợi khi nhận được sự hỗ trợ tận tình củacán bộ địa phương Sau khi có được nguồn tài liệu tôi đã tiến hành đọc và phân tíchtài liệu, bài viết liên quan, các tài liệu thống kê của địa phương Để từ đó phần nàohình thành một số vấn đề mà mình đang nghiên cứu
5.3 Phương pháp xử lý thông tin
Bài khóa luận chủ yếu sử dụng phương pháp xử lý thông tin là EXCEL
Trang 13CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU VÀ
MỘT SỐ KHÁI NIỆM, LÝ THUYẾT VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Tổng quan về địa bàn nghiên cứu
1.1.1 Vị trí địa lý
Huyện Gio Linh là một trong 9 đơn vị hành chính huyện, thị của tỉnh QuảngTrị, nằm về phía Bắc và cách thành phố Đông Hà khoảng 12km Huyện nằm ở vị trí17°51'20" đến 17°54'30" vĩ độ Bắc, 105°56'30" đến 107°56'30" độ kinh Đông Vớitổng diện tích tự nhiên 47.298,56 ha, huyện Gio Linh được chia thành 19 xã và 2 thịtrấn (TT), bao gồm: TT Gio Linh, TT Cửa Việt, xã Gio An, Gio Bình, Gio Châu,Gio Hải, Gio Hòa, Gio Mai, Gio Mỹ, Gio Phong, Gio Quang, Gio Sơn, Gio Thành,Gio Việt, Hải Thái, Linh Hải, Linh Thượng, Trung Giang, Trung Hải, Trung Sơn vàVĩnh Tường
Vị trí địa lý huyện Gio Linh được xác định như sau:
- Phía Bắc giáp huyện Vĩnh Linh
- Phía Nam giáp huyện Triệu Phong, Thành phố Đông Hà và huyện Cam Lộ
- Phía Đông giáp biển Đông
- Phía Tây giáp huyện Hướng Hóa và huyện Đakrông
Huyện có chiều dài đường bờ biển 15km, nằm ở giữa 2 con sông lớn là ThạchHãn và Bến Hải Huyện Gio Linh có đường xuyên Á đi qua nối liền với Lào và TháiLan, có cảng Cửa Việt là nơi giao lưu buôn bán với các tỉnh bạn, hơn nữa lại nằmtrên tuyến Quốc lộ 1A
Trang 14Hình 1.1 Bản đồ hành chính huyện Gio Linh
(Nguồn: Niên giám thống kê huyện Gio Linh 2015)
1.1.2 Điều kiện tự nhiên
1.1.2.1 Địa hình
Nhìn đại thể địa hình núi, đồi, đồng bằng ven biển của Gio Linh chạy dài theohướng Tây Bắc - Đông Nam và trùng với phương của đường bờ biển Sự trùng hợpnày được thấy rõ trên đường phân thủy giữa Trường Sơn Đông và Trường Sơn Tây.Tính phân bậc của địa hình từ Tây sang Đông thể hiện khá rõ ràng Nếu ở phíaTây của đường phân thủy, địa hình nghiêng khá thoải, bị phân cắt yếu thì ở phíaĐông đương phân thủy chuyển nhanh từ núi xuống đồng bằng Các dạng địa hình bịphân cắt khá mạnh bởi mạng lưới sông suối với trắc diện dọc và ngang đều dốc.Khu vưc đất đồi cao có cấu tạo rắn chắc, bề mặt là lớp sỏi đá khô cằn phải cảitạo nhiều mới có thể trồng cây lưu niên, lập vườn tược, trồng cây ăn quả có thunhập Tuy vậy, nó cũng có ưu thế là nền tảng vững chải và khá ổn định trong việcxây dựng nhà ở và các công trình kiến trúc khác
Đất chưa khai thác, các ao hồ nhỏ tự nhiên xen kẻ có thể cải tạo thành những
Trang 151.1.2.2 Khí hậu
Gio Linh là một huyện nằm ở phía Bắc tỉnh Quảng Trị và trong khu vực BắcTrung Bộ, nằm trọn vẹn trong khu vực nhiệt đới ẩm gió mùa và là vùng chuyển tiếpgiữa khí hậu phía Bắc có mùa đông lạnh và khí hậu phía Nam nóng ẩm quanh năm.Địa hình nơi đây thấp dần từ Tây sang Đông cùng với vị trí địa lý là những nhân tốquy định đặc thù khí hậu của huyện Gio Linh
Sự tương tác giữa định hình với các hoàn lưu gió mùa đã hình thành nênnhững nét riêng trong khí hậu Do vị trí chuyển tiếp giữa 2 miền khí hậu nên GioLinh vẫn còn thời kì mùa đông lạnh kéo dài khoảng 1 - 2 tháng (từ cuối XII giữatháng II) Địa hình và tương tác giữa địa hình với các hoàn lưu gió đã hình thànhnơi đây một mùa hè khô nóng dữ dội, cuối mùa thu, đầu mùa đông, mưa ẩm kéodài Khô nóng có thể gây ra hạn hán vào mùa hè và mưa lớn kéo dài có thể hìnhthành thời kì lũ lụt đầu mùa lạnh Đồng thời nằm ở phía Đông của dãy Trường SơnBắc nên khí hậu nơi đây mang đặc thù riêng của miền khí hậu Đông Trường Sơn.Mùa mưa chậm và tương đối ngắn so với các miền khí hậu Bắc và Nam Gio Linh
là một trong những huyện có khí hậu khắc nghiệt, nơi đây chịu ảnh hưởng mạnh củagió Tây Nam khô nóng, bão và mưa lớn Khí hậu nơi đây biến động mạnh, thời tiếtbiến đổi rất thất thường là nguyên nhân gây nên nhiều khó khăn trong sản xuất vàđời sống của nhân dân Gio Linh nói riêng và Quảng Trị nói chung
1.1.2.3 Thủy văn
a) Nguồn nước mặt
Huyện Gio Linh nằm chủ yếu trong địa phận của lưu vực sông Bến Hải vàkhống chế đến bờ trái của vùng hạ lưu sông Thạch Hãn đó là vùng Bắc Cửa Việt.Chế độ dòng chảy trong sông chủ yếu được chi phối bởi sông Bến Hải
b) Nước ngầm
Do địa hình Gio Linh là vùng núi thấp của tỉnh Quảng Trị nên lượng nướcngầm phong phú, tầng nước ngầm khá phức tạp, phụ thuộc vào địa hình và nền địachất địa phương Nhìn chung vùng nước ngầm ở khu vực núi thấp và gò đồi ít hơn
vì có địa hình cao, nước ngầm phong phú nhất tập trung ở vùng địa hình thấp, cóvật liệu phù sa bồi tụ thuận lợi cho việc canh tác lúa nước và đào ao nuôi cá, mựcnước dao động từ 5 - 6m, nguồn nước này có thể phục vụ cho việc phát triển nôngnghiệp, đặc biệt là các cây công nghiệp dài ngày có bộ rễ sâu
Trang 161.1.2.4 Tài nguyên rừng và thảm thực vật
Nằm trong vòng đai chuyển tiếp giữa hai đới khí hậu gió mùa á xích đạo vàgió mùa nhiệt đới, đó là điều kiện rất thuận lợi để hình thành lớp phủ thổ nhưỡngdày và là động lực để cỏ cây, sinh vật phát triển mạnh Với điều kiện khí hậu nóng
ẩm, mưa nhiều, địa hình phức tạp lại chịu sự tác động lâu đời của con người nênthảm thực vật ở Quảng Trị nói chung và Gio Linh nói riêng phong phú và đa dạng.Toàn huyện có 17.053,35ha rừng, chiếm 32,5% diện tích tự nhiên, trong ðó:Rừng tự nhiên có diện tích 5.220,95ha, rừng trồng có diện tích 11.832,35ha với tổngtrữ lýợng 3,2 triệu m3; trong ðó: Rừng trồng phòng hộ 4.172,20ha, chiếm 35,26%,rừng trồng sản xuất 7.660,15ha, chiếm 64,74% diện tích rừng trồng [15]
Do vị trí ðịa lý và ðiều kiện ðịa hình, toàn bộ rừng tự nhiên của Huyện GioLinh ðều là rừng gỗ với 2 kiểu: Rừng kín thýờng xanh mýa ẩm nhiệt ðới ở ðộ caodýới 700m và rừng kín thýờng xanh á nhiệt ðới phân bố ở ðộ cao trên 700m
Thực vật rừng tự nhiên huyện Gio Linh cũng mang nét ðặc trýng của thực vậtrừng Quảng Trị là khá ða dạng về thành phần loài, trong ðó nhiều loài có giá trị kinh
tế cao, nguồn gen quý hiếm và là nõi giao lýu giữa nhiều luồng thực vật với các họtiêu biểu: Họ Dẻ, họ Re, họ Mộc Lan… Ðộng vật rừng cũng khá phong phú và ðadạng với các loài lớp thú, lớp chim và lớp lýỡng cý bò sát…
1.1.3 Điều kiện kinh tế
1.1.3.1 Nông - Lâm - Thủy sản
Năm 2015 sản xuất nông nghiệp diễn ra trong điều kiện thời tiết diễn biến bấtthường, đầu vụ Đông Xuân lượng mưa thiếu hụt so với trung bình nhiều năm gây khôhạn cục bộ, tình hình dịch bệnh trên cây trồng vật nuôi diễn biến phức tạp, đặc biệt
do năm 2014 không có lũ lớn nên nạn chuột phát triển mạnh Trước tình hình trên,các cấp ủy và thị trấn đã tập trung chỉ đạo các hợp tác xã, các ngành chức năng(Khuyến nông, thú y) chủ động thực hiện một số giải pháp, kịp thời khắc phục khókhăn (nhất là việc đảm bảo nguồn giống, chuyển đổi cây trồng), cùng với nỗ lựccủa nhân dân trong việc đầu tư thâm canh, tổ chức diệt chuột và phòng trừ sâu bệnh,góp phần hạn chế thiệt hại do thời tiết và dịch bệnh gây ra Kết quả cụ thể:
Trang 17a) Nông nghiệp
Cây ngắn hạn
Tổng diện tích gieo trồng các loại cây hàng năm là 406,8 ha, đạt 100,3% kếhoạch và 100,6% so với cùng kỳ Trong đó lúa 354 ha, đạt 101,5% kế hoạch;101,6% so với cùng kỳ Năng suất lúa: 42,4 tạ/ha, đạt 91,9% kế hoạch; 90,2% sovới cùng kỳ Sản lượng lúa 1.499,7 tấn, đạt 93,3% kế hoạch; 91,7% so với cùng kỳ.Bình quân lương thực/ người sản xuất nông nghiệp/năm: 621 kg [16]
Chăn nuôi
Tiếp tục phát triển mạnh, đặc biệt là đàn gia cầm Tổng đàn trâu bò có 454con,đạt 100 % kế hoạch và 129,7% so với cùng kỳ (trong đó bò lai sind chiếm 26%).Đàn lợn 2.600 con, đạt 94,2% kế hoạch và 102,4% so với cùng kỳ Đàn gia cầm 100con, đạt 105,2 % kế hoạch và 100,7% so với cùng kỳ Nhiều gia trại chăn nuôi lợn,gia cầm được nông dân đầu tư đã làm tăng tỷ trọng thu nhập của chăn nuôi trongnông nghiệp Hiện nay trên địa bàn có 10 hộ chăn nuôi gia trại (chăn nuôi lợn 5 hộ,chăn nuôi bò 1 hộ, chăn nuôi gia cầm 4 hộ) Việc phát triển chăn nuôi đã giải quyếtviệc làm cho một bộ phận lao động, góp phần xoá đói giảm nghèo, phát triển kinhtế- xã hội ở địa phương [16]
Thị trấn Gio Linh đã phối hợp với các đoàn thể triển khai đề án phát triển đàn bòtheo hướng Zebu hóa, đồng thời tiếp tục khuyến khích nông dân mở rộng phát triểnchăn nuôi trên cơ sở hình thành những trang trại, gia trại tập trung xa khu dân cư,đảm bảo vệ sinh môi trường
Về công tác tiêm phòng: Thị trấn đã tổ chức tiêm phòng hết các loại Vác xinTHT, lỡ mồm long móng của huyện cấp, cụ thể: Tiêm phòng THT trâu bò 400 liều,đạt 105% kế hoạch, 84% so tổng đàn, tiêm phòng lỡ mồm long móng trâu bò 900liều, đạt 105% kế hoạch, 90% so tổng đàn, tiêm phòng kép lợn 1.500 liều, đạt 37,9%
kế hoạch, tiêm phòng dại chó 260 liều đạt 26,3% kế hoạch, tiêm phòng H5N1: 11.000liều đạt 100% kế hoạch [16]
Cây lâu năm
Hồ tiêu 36,5 ha (thu hoạch 35ha), năng suất: 17 tạ, sản lượng: 59,5 tấn, đạt100% kế hoạch, 121,4% so cùng kỳ Cao su 7ha (diện tích thu hoạch 4 ha) Các loạicây ăn quả có 7,2 ha và cây lâu năm khác có 3,2ha [16]
Trang 18b) Lâm nghiệp
Tổng số cây trồng trong năm 23.750 cây (9,5 ha) Sản phẩm khai thác trong kỳ
là 95 Ste, trong đó gỗ nguyên liệu 66,5 Ste, củi 28,5 Ste Ngoài ra có 31,8 Ste trehóp được khai thác hàng năm [16]
c) Nuôi trồng thủy sản
Diện tích nuôi cá nước ngọt năm 2015 là 11,1 ha Nuôi trong kỳ 10,5 ha, sảnlượng nuôi trồng từ 35,4 tấn Giá trị sản xuất của ngành nông nghiệp 31,2 tỷ đồng,đạt 98,7% kế hoạch năm và 105,1 so với năm 2014 [16]
1.1.3.2 Công nghiệp - Xây dựng, thương mại - Dịch vụ
Năm 2015 việc thi công công trình cải tạo nâng cấp Quốc lộ 1A đã ảnh hưởngđến doanh thu của một số cơ sở sản xuất, kinh doanh cá thể Tuy nhiên tốc độ tăngtrưởng Công nghiệp - Xây dựng và Thương mại - Dịch vụ vẫn được duy trì và caohơn năm trước Giá trị sản xuất của ngành Công nghiệp - Xây dựng: 51,921 tỷđồng, đạt 96,1% kế hoạch năm và 106,0% so với năm trước Giá trị sản xuất củangành Thương mại - Dịch vụ 79,439 tỷ đồng; đạt 98,0% kế hoạch năm và 109,1%
so với năm trước Tổng giá trị sản xuất của các ngành: Nông nghiệp - Công nghiệpxây dựng - Thương mại dịch vụ là 162,56 tỷ đồng, đạt 97,5% kế hoạch và 107,3%
so với năm trước [16]
1.1.3.3 Thu ngân sách và các quỹ
Tổng thu ngân sách ≈ 6,819 tỷ đồng, đạt 137,8% kế hoạch Trong đó thu trênđịa bàn trên 411,888 triệu đồng, đạt 117,7 % kế hoạch Tổng thu các quỹ đều đạttrên 90%, riêng quỹ vì người nghèo đạt 102% [16]
1.1.3.4 Xây dựng kết cấu hạ tầng
Trong năm 2015 thị trấn đã tập trung chỉ đạo thực hiện một số công trình như:Phối hợp khảo sát để mở rộng đường đường 2/4 Phối hợp giải phóng mặt bằngđường nội thị tuyến 2 (đoạn từ đường 2/4 qua đường Lý Nam Đế), giải phóng mặtbằng đường vào khu di tích Đình làng Hà thượng giai đoạn 2 Chỉ đạo hợp tác xã
Hà Nam tiến hành xây dựng bờ lô, quy hoạch đồng ruộng Giải phóng mặt bằng khusinh hoạt văn hóa ngoài trời tại khu phố 1 (công trình chào mừng Đại hội Đảng).Bàn giao mặt bằng để thực hiện dự án “Cải thiện nông nghiệp có tưới” (WB7) Phátđộng nhân dân tự giải phóng mặt bằng các tuyến các tuyến đường: Từ đường Phan
Trang 19Đình Phùng đến đường đi đình làng Hà Thượng giai đoạn 2 Từ đường Võ NguyênGiáp qua khu phố 8 đến đường Trần Cao Vân (550m) Đường từ Bến U đi thôn LanĐình xã Gio Phong (2,5km) Tổ chức thi công xây dựng các tuyến đường bê tông ởkhu phố 8 (dài 973m) và tuyến từ Quốc lộ 1A (khu phố 7) vào xã Gio Châu (150m).
1.1.3.5 Tài nguyên, môi trường và chỉnh trang đô thị
Tổ chức 8 đợt ra quân giải toả hành lang an toàn giao thông, vận động, xử lýtình trạng lấn chiếm vỉa hè, lòng đường làm nơi kinh doanh, tập kết vật liệu xâydựng; tháo dỡ lều quán, mái che, bảng quảng cáo vi phạm trên các trục đường chính.Huy động 1.650 lượt người tham gia vệ sinh môi trường ở khu dân cư, vệ sinhquanh trụ sở, nhà văn hóa, trường học, các điểm công cộng, khơi thông mương cốngthoát nước,vv… góp phần làm sạch đẹp cảnh quan Vận động các hộ dân ký cam kếtbảo vệ môi trường và tham gia thu gom rác thải (đã có trên 1.300 hộ ký cam kết).Hiện có 1.534/1.945 (hộ có nhà ở) thực hiện việc thu gom, đạt 78,95% trên tổng số
hộ Triển khai thực hiện đề án xây dựng thị trấn đạt chuẩn văn minh đô thị giai đoạn2015-2017 Đội quy tắc thường xuyên tổ chức kiểm tra địa bàn để giải tỏa hành lang
an toàn gioa thông trên các trục đường chính
Tăng cường công tác giám sát việc bảo vệ môi trường, đã xử lý 4 trường hợp
vi phạm về rác thải, nước thải, 6 trường hợp về lấn chiếm, sử dụng trái phép đấtcông, 12 trường hợp tranh chấp đất đai Kiểm tra 7 cơ sở giết mổ gia súc, phát hiệnnhắc nhở 2 trường hợp không có giấy phép hành nghề
Khảo sát, lập tờ trình đề nghị huyện chỉnh sửa quy hoạch, cắm mốc Nghĩa địa,thực hiện kiểm kê đất đai giai đoạn 2010- 2015
1.1.4 Điều kiện văn hóa xã hội
1.1.4.1 Giáo dục và đào tạo
Năm học 2014-2015, các trường học tiếp tục triển khai có hiệu quả các cuộc vậnđộng và phong trào thi đua, thực hiện tốt chủ trương “Đổi mới quản lý và nâng caochất lượng giáo dục” Đẩy mạnh phong trào “Xây dựng trường học thân thiện, học sinhtích cực”, “Mỗi thầy cô giáo là một tấm gương về đạo đức tự học và sáng tạo”
* Tỷ lệ huy động:
- Giáo dục Mầm non: Tỷ lệ trẻ trong độ tuổi Mẫu giáo huy động đến trườngcác năm đạt 87,5% trẻ xã hội, riêng trẻ 5 tuổi đạt 100% Tỷ lệ chuyên cần các độtuổi đạt 97%, trẻ 5 tuổi đạt 98,5%
Trang 20- Giáo dục Phổ thông: Tỷ lệ trẻ 6 tuổi vào trường đạt 100% trẻ xã hội Tỷ lệduy trì cuối năm bậc tiểu học là 100%, bậc THCS là 99,2%, tỷ lệ tốt nghiệp THCSđạt 100% Công tác phổ cập đúng độ tuổi được củng cố một cách vững chắc Giữvững và duy trì thành quả về phổ cập tiểu học, phổ cập THCS đạt tỷ lệ 95,02% [16].
* Về chỉ tiêu chất lượng:
- Mầm non:
+ Chất lượng chăm sóc nuôi dưỡng: 100% trẻ trong trường được tổ chức bántrú Làm tốt công tác theo dõi biểu đồ và phối hợp với y tế khám sức khỏe cho100% trẻ Kết quả tính theo chiều cao và cân nặng đều đạt 96,7% phát triển bìnhthường và 3,3% suy dinh dưỡng Vận động phụ huynh tham gia bảo hiểm thân thểcho trẻ đạt 87,3%
+ Chất lượng chăm sóc, giáo dục: 100% các nhóm lớp đã thực hiện nghiêmchương trình giáo dục mầm non, triển khai thực hiện Bộ chuẩn phát triển trẻ em 5tuổi, thực hiện tốt chuyên đề “Phát triển vận động”
1.1.4.2 Y tế, dân số gia đình, trẻ em, chăm sóc sức khỏe người dân
Trong năm qua, công tác chăm sóc sức khỏe người dân và công tác Dân số
-Kế hoach hóa gia đình đã tiếp tục đạt được nhiều kết quả quan trọng đó là:
+ Không có dịch bệnh, không có ngộ độc thực phẩm đông người xảy ra
+ Thực hiện tốt Bộ tiêu chí quốc gia về y tế xã giai đoạn 2011- 2020 Các dự
án, chương trình mục tiêu y tế quốc gia được triển khai đồng bộ, có hiệu quả, đạtmục tiêu kế hoạch đề ra
+ Công tác truyền thông giáo dục sức khỏe cho cộng đồng có nhiều chuyểnbiến tích cực, nhận thức của người dân có sự thay đổi đáng kể
+ Thường xuyên được chú trọng, chất lượng hiệu quả ngày càng cao, số ngườiđến khám và điều trị tại trạm y tế cao hơn năm trước, đặc biệt là công tác khámchữa bệnh cho người khuyết tật, người cao tuổi và học sinh luôn được chú trọng,
Trang 21không có tai biến xảy ra Tỷ lệ người tham gia mua bảo hiểm y tế các loại đạt70,6%.
- Chương trình phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em được quan tâm Tỷ lệ trẻ
em suy dinh dưỡng < 5 tuổi, chiếm 9,02%, giảm 1,25% so với cùng kỳ Tỷ lệ suydinh dưỡng < 5 tuổi, chiếm 11,99%, giảm 1,3% so với cùng kỳ năm 2014
- Công tác Dân số - Kế hoạch hóa gia đình: Năm 2015 thị Trấn Gio Linh tiếptục đẩy mạnh việc thực hiện Chỉ thị 05 của Ban Thượng vụ huyện uỷ Gio Linh vềviệc tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác Dân số - Kế hoạch hóa giađình Tổng số sinh: 120, trong đó sinh con thứ 3 trở lên: 32/120 chiếm tỷ lệ 26,66%,tăng 3,27% so với cùng kỳ, đạt 86,3% kế hoạch Tỷ suất sinh: 15,45%0, tăng 0,32%
so với cùng kỳ, đạt 100% kế hoạch Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên: 0,99%, thấp hơn kếhoạch đề ra 0,01% Tỷ lệ các cặp trong độ tuổi sinh đẻ áp dụng các biện pháp tránhthai hiện đại đạt: 81,9%, tăng 5,6 % so với cùng kỳ, đạt 107,4% kế hoạch [16]
1.1.4.3 Thực hiện các chính sách xã hội
- Tiếp tục thực hiện tốt Pháp lệnh số 04 về thực hiện chính sách Người có công(giải quyết 55 hồ sơ) Pháp lệnh 05 về phong tặng và truy tặng danh hiệu Bà mẹ ViệtNam anh hùng (15 hồ sơ) Nghị định 22 của Thủ tướng Chính phủ về hỗ trợ nhà ở chongười có công cách mạng (đã tu sửa 46 nhà, xây mới 8 nhà, tiếp tục đề nghị huyệnkhảo sát 121 nhà)
- Tiếp tục thực hiện tốt các chính sách an sinh và bảo trợ xã hội, vận động các tổchức hỗ trợ đột xuất cho 966 lượt người thuộc các hộ nghèo, hộ chính sách xã hội gặpkhó khăn với số tiền và hiện vật có giá trị 226.905.000 đồng Xây dựng 3 nhà Đạiđoàn kết cho hộ nghèo với kinh phí 120.000.000đ Thực hiện chi trả trợ cấp xã hộiđúng, đủ, kịp thời; quản lý, điều tiết, phân phối hàng quà của các tổ chức, cá nhântrong dịp tết nguyên đán và các đợt giáp hạt một cách hợp lí, công bằng, không đểxảy ra khiếu nại, khiếu kiện Việc cấp phát thẻ bảo hiểm y tế cho các đối tượng đầy
đủ, kịp thời Tỷ lệ bảo hiểm y tế cho hộ nghèo, hộ cận nghèo đạt gần 100%
- Công tác chăm sóc và bảo vệ trẻ em luôn được cấp uỷ Đảng, chính quyền,mặt trận và các đoàn thể quan tâm chỉ đạo Tỷ lệ trẻ <6 tuổi được cấp thẻ bảo hiểm y tếđạt 100% Qua kiểm tra đánh giá các tiêu chí, thị trấn Gio Linh đạt chuẩn xã phườngphù hợp với trẻ em
Trang 221.1.4.5 Lao động việc làm, xóa đói giảm nghèo
Phối hợp với các đoàn thể giải quyết kịp thời thủ tục vay vốn giải quyết việclàm cho các đối tượng hộ nghèo và cận nghèo Trong năm có 95 lao động được tạođiều kiện có việc làm mới, trong đó xuất khẩu lao động và lao động thời vụ tại Lào 15người, lao động ở các tỉnh phía nam 45, việc làm tại chỗ 35 Tạo điều kiện để nhândân mở các dịch vụ kinh doanh tại các trục đường chính Ước hộ nghèo giảm 2,2%(còn 6,4%, tính theo tiêu chí giai đoạn 2011-2015 và trên 10% theo tiêu chí giai đoạn2016-2020)
* Tổ chức bộ máy và cải cách hành chính:
- Năm 2015, sau đại hội Đảng bộ, do yêu cầu công tác nên đội ngũ cán bộ củathị trấn đã thay đổi 6 chức danh chủ chốt Đảng ủy- hội đồng nhân dân thị trấn đãkịp thời kiện toàn đội ngũ lãnh đạo, đảm bảo đủ số lượng và chất lượng Triển khai
và thực hiện đầy đủ, kịp thời các văn bản lãnh đạo, chị đạo của cấp trên Chất lượngcác văn bản quản lý, điều hành được nâng cao, phù hợp với quy định của pháp luật
và sát đúng với tình hình thực tế của địa phương (Trong năm, riêng khối Nhà nước
đã ban hành 486 văn bản các loại, trong đó có 16 Nghị quyết, 01 Chỉ thị, 56 Báo cáo, 77 Kế hoạch, 162 Quyết định cá biệt và các văn bản khác.)
Tổ chức tốt các kỳ họp của hội đồng nhân dân, nội dung kỳ họp được chuẩn bịchu đáo Triển khai có hiệu quả Nghị quyết của Đảng bộ và hội đồng nhân dân,phần lớn các mục tiêu của Đảng bộ và hội đồng nhân dân đề ra được thực hiện đạt
và vượt kế hoạch Tổ chức tốt việc lấy phiếu tín nhiệm đối với cán bộ chủ chốt theoquy định, các chế độ chính sách và đào tạo đối với cán bộ, công chức
- Bộ máy tổ chức sắp xếp theo đúng Nghị định của Chính phủ Thực hiệnnghiêm túc Quy chế dân chủ tại cơ quan hành chính Nhà nước thông qua ban
hành, rà soát bổ sung, sửa đổi các Quy chế ( Quy chế quản lý trang thiết bị làm việc trong cơ quan, Quy chế chi tiêu nội bộ, Quy chế thăm viếng, Quy chế hỖ trợ kinh phí học tập và các ngày lễ, tết cho cán bộ công chức, bảo đảm thiết thực, hiệu quả, tiết kiệm.) Thực hiện nghiêm các quy định về thực hành tiết kiệm, chống
lãng phí, phòng chống tham nhũng trong cơ quan Năm 2015 không có cán bộ,công chức vi phạm các quy định trong thi hành công vụ, quy định về thực hànhtiết kiệm, chống lãng phí, tham nhũng
Trang 23- Tập trung nâng cao chất lượng cải cách hành chính, thực hiện Quy chế “Mộtcửa”, áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001: 2008 và triểnkhai hiệu quả một cửa điện tử đạt hiệu quả Đã đầu tư cải tạo, nâng cấp phòng mộtcửa, xây dựng, mua sắm thêm một số phương tiện, vật dụng (kho lưu trữ, máy vitính, bàn ghế ) Đồng thời quan tâm bồi dưỡng nghiệp vụ, giáo dục ý thức nângcao tinh thần thái độ phục vụ nhân dân của đội ngũ cán bộ công chức Bộ phận mộtcửa đã tiếp nhận và xử lý 5.650 hồ sơ, tỷ lệ trả đúng hạn đạt 99,95% (có 3 hồ sơngười có công đã chuyển lên tỉnh nhưng chưa được giải quyết) Thông qua việckhảo sát lấy ý kiến, phần lớn tổ chức, công dân đều hài lòng với việc giải quyết thủtục hành chính tại cơ quan ủy ban
* Công tác tiếp dân, giải quyết đơn thư, phổ biến pháp luật:
- Công tác tiếp dân, giải quyết đơn thư được thực hiện đúng quy trình, đảmbảo quy định pháp luật, trong năm không có đơn khiếu nại tố cáo Đã tiếp nhận 9đơn thư phản ánh kiến nghị, ủy ban nhân dân đã phối hợp giải quyết xong, khôngcòn hồ sơ tồn đọng
- Ủy ban nhan dân thị trấn đã tích cực phối hợp tổ chức tuyên truyền, quán
triệt sâu rộng đến mọi tầng lớp nhân dân các văn bản pháp luật của nhà nước ( Luật Bảo vệ môi trường, Luật Hộ tịch, Luật Hôn nhân gia đình, Luật Thi hành án Dân sự vv.), có trên 1.100 đại diện hộ dân tham gia Phối hợp thi hành án dân sự, thực
hiện một số nhiệm vụ liên quan
* Công tác thi đua khen thưởng:
Phát huy những kết quả đạt được trong năm 2014, năm 2015 thị trấn GioLinh tiếp tục động viên toàn thể cán bộ và nhân dân khắc phục khó khăn, phát huytính năng động sáng tạo trong lao động và công tác với chất lượng, hiệu quả cao,
hăng hái thi đua với mục tiêu trọng tâm là: “Làm giàu cho mình, làm giàu cho quê hương"”, phong trào “Thắp sáng đường quê", “XD thị trấn đạt chuẩn VMĐT” Phối hợp “Đẩy mạnh phong trào thi đua hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Chính trị, Kinh tế, Văn hóa xã hội, Quốc phòng - an ninh, lập thành tích chào mừng Đại hội Đảng các cấp"
- Kết quả: Về cán bộ công chức thị trấn: Có 8 đồng chí hoàn thành xuất sắcnhiệm vụ, 10 đồng chí hoàn thành tốt nhiệm vụ, 01 đồng chí hoàn thành nhiệm vụ (do
Trang 24nghỉ sinh) Có 01 đồng chớ được Ban Thường vụ tỉnh ủy tặng băng khen 18/19 đồngchớ đạt danh hiệu Lao động tiờn tiến 7 đồng chớ đang đề nghị ủy ban nhõn dõn huyờnkhen thưởng Trong năm 2015 ủy ban nhõn dõn đó tặng 2 giấy khen (1 tập thể, 1 cỏnhõn) về thành tớch trong cụng tỏc Cải cỏch hành chớnh giai đoạn 2001-2015 Ủy bannhõn dõn tỉnh tặng Bằng khen cụng tỏc chỉ đạo tiờm chủng.
Về phong trào của cỏc ban ngành, tổ chức đoàn thể và khu phố: Chủ tịch ủy bannhõn dõn thị trấn đó khen thưởng 22 tập thể và 35 cỏ nhõn (trong đó 2 tập thể và 10 cỏnhõn khen thưởng thành tớch giai đoạn 2011-2015) Chớnh quyền thị trấn được huyệncụng nhận đạt Vững mạnh
- Tồn tại: Chưa tập trung chỉ đạo thực hiện tốt cụng tỏc hoà giải ở cấp cơ sở
nờn những vụ việc tranh chấp nhỏ khụng được giải quyết kịp thời, dẫn đến phầnnhiều phỏt sinh mõu thuẫn đều chuyển lờn UBND thị trấn giải quyết
1.1.4.6 Đỏnh giỏ tiềm năng và thế mạnh của Thị trấn Gio Linh
Sau gần 20 năm đổi mới, bộ mặt huyện Gio Linh nói chung và Thị trấn GioLinh nói riờng có nhiều thay đổi Cơ sở hạ tầng kinh tế - xó hội và kỹ thuật đụ thịđược quan tõm xõy dựng Hệ thống giao thụng, điện, cấp thoỏt nước, cõy xanhđường phố, vỉa hố, điện chiếu sỏng…đang được quan tõm đầu tư Cụng cuộc xõydựng và phỏt triển đụ thị đang đũi hỏi vốn đầu tư rất lớn, tận dụng mọi nguồn vốncó thể để phục vụ mục tiờu phỏt triển kinh tế - xó hội Cụng tỏc quản lý đụ thị đượcđặc biệt chỳ trọng Xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm trong việcthực hiện năm chủ đề xây dựng văn minh đô thị hiện nay nênUBND Thị trấn không ngừng chỉ đạo tăng cờng công tác kiểm tra,
đôn đốc việc triển khai thực hiện ngay từ những ngày đầu năm,vì vậy đã kịp thời xử lý các trờng hợp vi phạm và hớng dẫn tổchức cá nhân thực hiện theo quy định của pháp luật, tỡnh hỡnh anninh trật tự được đảm bảo
Phối hợp với phòng quản lý đất đai đẩy nhanh tiến độ việc lậpquy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/2000 của Thị trấn để công khai cho cáckhu phố trên địa bàn Tham gia xác định nguồn gốc đất, kiểm
kê, công khai và kết thúc công khai thu hồi đất của các hộ dân
Trang 25thành phố kiểm kê tài sản của các hộ bị ảnh hởng đến công tácgiải phóng mặt bằng xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật khudân c khu phố 5, TT Gio Linh, huyện Gio Linh, tỉnh Quảng Trị Thị trấncũng tiến hành đẩy nhanh tiến độ để đưa vào sử dụng cỏc con đườngđang thi cụng dang dở, sớm phục vụ cho cỏc hoạt động kinh tế của
thị trấn như đờng Võ Nguyờn Giỏp, đờng Kim Đồng, tổng mức đầu t là
502.585.000đ (Nhà nớc và nhân dân), Bê tông hóa đờng khuvực: đã thi công hoàn thành 02 tuyến với tổng chiều dài 183m tạikhu phố 5 và khu phố 4.
Để phỏt huy những yếu tố nội lực của nền kinh tế, bờn cạnh việc ỏp dụngnhững chớnh sỏch nhằm hỗ trợ cỏc cơ sở duy trỡ và phỏt triển sản xuất, trong thờigian tới, Thị trấn Gio Linh tiếp tục đầu tư có trọng điểm vào cỏc ngành và cơ sở sảnxuất mũi nhọn: Cỏc trung tõm thương mại - dịch vụ, cỏc khu vực sản xuất cụngnghiệp – TTCN; Nghiờn cứu phỏt triển kinh tế ven đụ Thị trấn Gio Linh sẽ xin chỉđạo của cấp trờn để có nhiều chớnh sỏch ưu đói trong việc giao và thuờ đất, miễngiảm thuế, cơ sở hạ tầng… tạo cơ hội thuận lợi nhất cho cỏc nhà đầu tư đến hợp tỏcsản xuất, liờn doanh, liờn kết tại địa bàn Thị trấn
Trờn lĩnh vực dịch vụ, phường cũng khuyến khớch cỏc thành phần kinh tế khaithỏc lợi thế vị trớ địa lý của thị trấn để phỏt triển cỏc ngành dịch vụ như thương mại,khỏch sạn, du lịch, vận tải, bảo hiểm, ngõn hàng tiền tệ, bưu chớnh thụng tin… từngbước đưa phường trở thành trung tõm dịch vụ và cụng nghiệp của thành phố
Những tiềm năng của phường như vừa kể trờn là lợi thế trong việc giỳp thịtrấn phỏt triển kinh tế, nõng cao đời sống của nhõn dõn Nhờ đó, cỏc hoạt động xóhội cũng sẽ được đẩy mạnh trong đó có việc hỗ trợ cỏc chớnh sỏch an sinh xó hội,dịch vụ xó hội cho nạn nhõn chất độc màu da cam
1.2 Mụ̣t sụ́ khái niệm liờn quan
1.2.1 Trẻ em
- Theo cụng ước về quyền trẻ em: Trong phạm vi của cụng ước này, trẻ em cónghĩa là những người dưới 18 tuổi, trừ trường hợp luật phỏp ỏp dụng với trẻ em cóquy định tuổi thành niờn sớm hơn
Trang 26- Pháp luật Việt Nam chưa có các quy định thống nhất về khái niệm trẻ emtrong từng ngành luật cụ thể Theo Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em 2005của Việt Nam: Trẻ em quy định trong luật này là công dân Việt Nam dưới 16 tuổi.Theo bộ luật dân sự 2005 thì trẻ em là những người dưới 15 tuổi….
- Theo pháp luật liên bang của Hoa kỳ thì "Trẻ em là người dưới 18 tuổi" Nhìn chung mỗi nước có quy định khác nhau về độ tuổi để được coi là trẻ
em Việc quy định độ tuổi ở mỗi quốc gia phụ thuộc vào sự phát triển về thể chất,tâm sinh lý của trẻ em ở mỗi quốc gia Do đó có những quốc gia quy định độ tuổithành niên sớm hơn hoặc trể hơn 18 tuổi như được xác định trong công ước vềquyền trẻ em
Tuy độ tuổi được coi là trẻ em ở mỗi quốc gia khác nhau nhưng nhìn chungtrẻ em ở tất cả các quốc gia đều có các đặc điểm sau:
- Thể chất và trí tuệ chưa trưởng thành
- Cần có sự chăm sóc, giáo dục của gia đình, nhà trường, xã hội cả về mặtpháp lý
Ngoài ra trong các quy phạm pháp luật Việt Nam còn xuất hiện các kháiniệm “người thành niên”, “người chưa thành niên” Như vậy vấn đề đặt ra là phânbiệt giữa các khái niệm trên và khái niệm “trẻ em”
Theo pháp luật Việt Nam:
- Người thành niên: là người trên 18 tuổi
- Người chưa thành niên: là người dưới 18 tuổi
Như vậy khái niệm người chưa thành niên rộng hơn khái niệm về trẻ em, ngườichưa thành niên bao gồm cả trẻ em và những người từ 16 tuổi đến 18 tuổi [12]
1.2.2 Chất độc màu da cam
Khái niệm chất độc màu da cam là chất ở dạng lỏng có chứa dioxin, sánh nhưdầu, màu da cam, không tan trong nước, dễ xâm nhập qua lá và làm rối loạn hệ điềutiết sinh trưởng của cây, nguy hiểm đối với người [1]
1.2.3 Trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam
Trẻ bị nhiễm chất độc màu da cam là những trẻ bị ảnh hưởng bởi chất độc màu
da cam, các em phải chịu nhiều di chứng về mặt vật chất hoặc trí tuệ và được hưởngmột số trợ cấp của nhà nước cho trẻ bị nhiễm chất độc màu da cam
Trang 271.3 Một số lý thuyết liên quan
1.3.1 Thuyết nhu cầu
Thuyết nhu cầu của A Maslow là thuyết đạt tới đỉnh cao trong việc nhận dạngcác nhu cầu tự nhiên của con người nói chung Cho đến nay, chưa có thuyết nàothay thế tốt hơn thuyết này mặc dù có khá nhiều người muốn thay thế
Cấp độ thấp nhất và cơ bản nhất là nhu cầu thể chất hay thể xác con ngườigồm nhu cầu ăn, mặc, ở… Cấp độ tiếp theo là nhu cầu an toàn hay nhu cầu bảo vệ.Nhu cầu có an toàn về tính mạng và an toàn về tài sản Cao hơn nhu cầu an toàn lànhu cầu quan hệ như quan hệ giữa người với người, quan hệ con người với tổ chứchay quan hệ giữa con người với tự nhiên Con người luôn có nhu cầu yêu thươnggắn bó Cấp độ nhu cầu này cho thấy con người có nhu cầu giao tiếp để phát triển
Ở trên cấp độ này là nhu cầu được nhận biết và tôn trọng Đây là mong muốn củacon người nhận được sự chú ý, quan tâm và tôn trọng từ những người xung quanh
và mong muốn bản thân là một “mắt xích” không thể thiếu trong hệ thống phâncông lao động xã hội Việc họ được tôn trọng cho thấy bản thân từng cá nhân đềumong muốn trở thành người hữu dụng theo một điều đơn giản là “xã hội chuộng củachuộng công” Vì thế, con người có mong muốn có địa vị cao để được nhiều ngườitôn trọng và kính nể Vượt lên trên tất cả các nhu cầu đó là nhu cầu cần sự thể hiện.Đây là khát vọng và nỗ lực để đạt được mong muốn Con người tự nhận thấy bảnthân cần thực hiện một công việc nào đó theo sở thích và chỉ khi công việc đó đượcthực hiện thì họ mới cảm thấy hài lòng Thuyết nhu cầu sắp xếp nhu cầu con người
từ thấp lên cao Những nhu cầu ở cấp cao hơn sẽ được thỏa mãn khi nhu cầu cấpthấp hơn được đáp ứng
Mỗi con người sinh ra giàu hay nghèo không phải do tự nhiên mà có, màchính xã hội đặt ra Sự tồn tại và làm thế nào để sinh tồn trong xã hội là nhu cầu củamỗi con người Vậy nên việc đáp ứng nhu cầu cơ bản nhất của con người là cơ sở
Trang 28đầu tiên để giúp họ.
Vận dụng lý thuyết này để xác định những nhu cầu cở bản mà trẻ em Qua đóđưa ra các giải pháp nhằm giúp đỡ các trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam đảmbảo được những nhu cầu thiết yếu trong cuộc sống và giúp các em phát triển mộtcách hoàn thiện hơn
1.3.2 Mô hình lý thuyết “Tâm động học” của Freud
Mô hình lý thuyết “Tâm động học” được xây dựng trên cơ sở học thuyết củaFreud và môn đệ của ông Lý thuyết này được gọi là “Tâm lý động học” bởi lýthuyết này nhấn mạnh vào cách tư duy kích thích hành vi và cả tư duy lẫn hành viđều bị ảnh hưởng bởi môi trường xã hội của con người
Vận dụng của mô hình lý thuyết này là tập trung nghiên cứu những hành vi,hành động của trẻ em bị nhiếm chất độc màu da cam thông qua việc phân tích tâmlý, diễn trình tâm lý bên trong, những nhân tố xã hội bên ngoài và xem xét chúng cóảnh hưởng lẫn nhau như thế nào? Hướng đến việc giải quyết những vấn đề xuấthiện từ sự mất cân bằng giữa những cá nhân, nhóm và môi trường sống của trẻ
1.3.3 Lý thuyết hệ thống của Ifon Bertal Arffy
Lý thuyết của ông là lý thuyết sinh học và ông cho rằng “Mọi tổ chức hữu cơđều là những hệ thống được tạo nên từ các tiểu hệ thống và ngược lại cũng là mộtphần của hệ thống lớn hơn Do đó con người là bộ phận của xã hội
+ Theo lý thuyết này thì con người tồn tại trong xã hội với vai trò là thành viêncủa nhiều hệ thống khác nhau:
- Hệ thống phi chính thức: gia đình, bạn bè, đồng nghiệp…
- Hệ thống chính: tổ chức đoàn, đội, các hội…
- Nhóm hệ thống xã hội: bệnh viện, trường học…
+ Con người đó chịu sự tác động nhất định của các hệ thống (tích cực hoặctiêu cực) Vì vậy khi xem xét vấn đề của cá nhân, nhóm cần xem xét các mối quan
hệ, tác động qua lại của các hệ thống đối với cá nhân hoặc nhóm đó để chúng ta cóthể khai thác những tác động tích cực của hệ thống đối với cá nhân, nhóm Đồngthời hạn chế những tác động tiêu cực từ hệ thống này đến cá nhân, nhóm
+ Vận dụng trong công tác xã hội:
- Nhằm tạo dựng mối liên hệ mới giữa cá nhân, nhóm với các hệ thống hỗ trợ
Trang 29- Giúp trẻ điều chỉnh các hành vi, thực hiện các tương tác mới ở các trung tâm
và với hệ thống, nguồn lực khác (gia đình người thân và các tổ chức đoàn thể…)
- Góp phần điều chỉnh hoặc phát triển các hệ thống, chính sách xã hội, ASXHsao cho phù hợp và giúp các đối tượng tiếp cận và nhận được sự giúp đỡ kịp thời từnhững chế độ chính sách đó
1.4 Thực trạng hỗ trợ cho trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam 1.4.1 Khái quát về trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam
Đảng, Nhà nước đã có nhiều chính sách thể hiện sự quan tâm, chăm sóc, chia
sẻ với những người tham gia kháng chiến, nhất là những nạn nhân chất độc da cam
Dù vậy, đến nay vẫn còn rất nhiều nạn nhân chưa được hưởng, hưởng chưa đầy đủnhững chính sách nhân đạo đó
Trong điều kiện khó khăn, Đảng và Nhà nước đã dành sự quan tâm đặc biệt tớivấn đề này gồm cả việc tìm kiếm công nghệ, chí phí cho xử lý các khu vực tồn lưulượng dioxin cao, ban hành chế độ chính sách đối với người hoạt động kháng chiến
và con đẻ của họ nhiễm chất độc hóa học, thúc đẩy công tác chăm sóc nạn nhân và
hỗ trợ cuộc đấu tranh đòi công lý, cho phép thành lập và tạo điều kiện cho Hội Nạnnhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam hoạt động, phát triển
Từ năm 2000, Việt Nam bắt đầu có một chính sách riêng cho người hoạt độngkháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và dần hình thành chính sách độc lập, cơbản, hệ thống đối với nạn nhân da cam/dioxin, tập trung vào người hoạt động khángchiến và con đẻ của họ (trước đó mọi sự quan tâm đều được lồng ghép trong cácchính sách khác) Sau năm 2000, một loạt các chính sách khác ra đời và được điềuchỉnh, bổ sung, hoàn thiện Bên cạnh đó, những chính sách về hỗ trợ học phí, họcnghề, tìm kiếm việc làm, vay vốn sản xuất, khám chữa bệnh, phục hồi chức năngcũng được ban hành.Từ đó đến nay Việt Nam đã giải quyết chính sách khoảng300.000 người tham gia hoạt động kháng chiến và con đẻ của họ bị nhiễm chất độc
da cam/dioxin [2]
Tuy nhiên, trên thực tế việc thực hiện chính sách đối với nạn nhân chất độc dacam còn nhiều hạn chế, bất cập về cả nội dung văn bản lẫn quá trình tổ chức thựchiện Các chính sách mới chỉ giải quyết được một phần Số hồ sơ tồn đọng cònnhiều, mức trợ cấp thấp, đời sống của các nạn nhân chất độc da cam/dioxin còn rất
Trang 30nhiều khó khăn, nhất là những người bị bệnh nặng Nhiều nạn nhân còn nằm ngoàidiện thụ hưởng chính sách Sự phối hợp giữa các bộ ngành, cơ quan chuyên tráchcòn thiếu chặt chẽ Việc thực hiện Pháp lệnh 04/2012/UBTVQH về việc sửa đổi, bổsung một số điều của Pháp lệnh người có công đang nảy sinh một số vướng mắc(giải mã đơn vị, mất giấy tờ, bệnh án )
1.4.2 Các hoạt động hỗ trợ trẻ em bị nhiễm chất độc màu da cam ở Việt Nam
Trên thực tế, xã hội hóa mang lại nhiều lợi ích về tinh thần, vật chất Qua đótruyền thống tốt đẹp của dân tộc được phát huy, khối đại đoàn kết dân tộc đượccủng cố Ra đời tháng 1/2004, hơn 10 năm qua, Hội Nạn nhân chất độc dacam/dioxin Việt Nam đã thực hiện tốt chủ chương này
Hội đã vận động được trên 800 tỷ đồng từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoàinước để trợ giúp cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin Số tiền huy động được đểxây trung tâm nuôi dưỡng cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin, làm hàng nghìnngôi nhà tình nghĩa, hỗ trợ học bổng, tìm việc làm, chi phí khám chữa bệnh, vốn sảnxuất cho con em, gia đình nạn nhân chất độc da cam Sự chăm sóc cho nạn nhântheo hình thức xã hội hóa ngày càng đa dạng, phong phú và có sức lan tỏa lớn Cácphong trào “Chung tay xoa dịu nỗi đau da cam,” “Hành động vì nạn nhân chất độc
da cam” đã được cả xã hội ủng hộ, tham gia hưởng ứng "Ngày vì nạn nhân da cam"được tổ chức thường xuyên Bên cạnh đó các tổ chức, cá nhân còn chủ động hỗ trợtinh thần, tham gia chăm sóc, giúp đỡ, phục hồi chức năng cho nạn nhân Trongtổng số tiền Hội vận động, các tổ chức, cá nhân nước ngoài đã ủng hộ khoảng 60 tỷđồng, chiếm gần 8% tổng số tiền vận động được để hỗ trợ cho nạn nhân da cam.Tuy số tiền chưa nhiều nhưng tấm lòng của những cá nhân, tổ chức hỗ trợ là vô giá,đặc biệt có nhiều đơn vị, cá nhân hảo tâm nước ngoài hỗ trợ nạn nhân theo chiềusâu, thường xuyên [2]
Điển hình như chị Merle Rarner (người Mỹ) - thành viên của Tổ chức Chiếndịch cứu trợ và trách nhiệm với các nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam, Hộiluật gia dân chủ quốc tế, một số nhà hoạt động cánh tả của Mỹ, châu Âu luôn sátcánh với nạn nhân từ đầu của vụ kiện Ở Pháp, vụ kiện của chị Trần Tố Nga cùngcác luật sư người Pháp gần đây cũng thể hiện sự ủng hộ rất lớn đối với nạn nhân dacam Việt Nam Nhờ những sự ủng hộ đó, hoạt động đấu tranh đòi công lý cho nạn