skkn tin học tổ CHỨC học CHỨNG CHỈ b TIN học CHO học SINH THPT

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄNa Cơ sở lý luận: Trong những năm gần đây, Tin học trở thành môn học chính quy trong chươngtrình giáo dục THPT, trình độ Tin học của các em học sinh cũng cần đượ

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỒNG NAI

TRƯỜNG THPT LÊ HỒNG PHONG

Mã số: (Do HĐKH Sở GD&ĐT ghi)

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

- Phương pháp dạy học bộ môn: TIN HỌC 

(Ghi rõ tên bộ môn)

- Lĩnh vực khác: 

(Ghi rõ tên lĩnh vực)

Có đính kèm: Các sản phẩm không thể hiện trong bản in SKKN

 Mô hình  Đĩa CD (DVD)  Phim ảnh  Hiện vật khác

(các phim, ảnh, sản phẩm phần mềm)

Năm học: 2015 - 2016

TỔ CHỨC HỌC CHỨNG CHỈ B TIN HỌC

CHO HỌC SINH THPT

 Sơ lược lý lịch khoa học: Trang: 02

 Lý do chọn đề tài: Trang: 03

 Cơ sở lý luận và thực tiễn: Trang: 04

 Tổ chức thực hiện các giải pháp: Trang: 06

a Mô tả giải pháp thực hiện: Trang: 07

b Dữ liệu minh chứng đối tượng thực nghiệm: Trang: 10

c Kết quả thực nghiệm: Trang: 26

d Một số hình ảnh minh họa trong phòng thực hành: Trang: 26

 Hiệu quả của đề tài: Trang: 28

 Đề xuất khuyến nghị khả năng áp dụng: Trang: 29

 Tài liệu tham khảo: Trang: 30

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 1

SƠ LƯỢC LÝ LỊCH KHOA HỌC

––––––––––––––––––

I THÔNG TIN CHUNG VỀ CÁ NHÂN

2 Ngày tháng năm sinh: 09/01/1978

3 Giới tính: Nam

4 Địa chỉ: 1190/46, Tổ 27, KP.3, P.Trảng Dài, TP Biên Hoà, Đồng Nai

5 Điện thoại: 061.3999 648 (CQ): 061.3882 001 ; ĐTDĐ: 0902.678 689

6 Fax: 061.3998877 E-mail: huynhlhp@gmail.com

7 Chức vụ: Tổ Trưởng Chuyên môn

8 Nhiệm vụ được giao: Giảng dạy môn Tin học; Quản lý mảng CNTT.

9 Đơn vị công tác: Trường THPT Lê Hồng Phong, TP Biên Hoà

II TRÌNH ĐỘ ĐÀO TẠO

- Học vị (hoặc trình độ chuyên môn, nghiệp vụ) cao nhất: Kỹ sư Tin học

- Năm nhận bằng: 2007

- Chuyên ngành đào tạo: Công nghệ Thông tin

III KINH NGHIỆM KHOA HỌC

- Lĩnh vực chuyên môn có kinh nghiệm: Công nghệ Thông tin

Số năm có kinh nghiệm: 15 năm

- Các sáng kiến kinh nghiệm đã có trong 5 năm gần đây:

+ “Dùng một số bài toán quản lý minh họa cho phần Hệ Quản trị

CSDL Microsodt Access Tin học 12” (Năm học 2013 – 2014).

+ “Đổi mới kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực học

sinh – Môn tin học” (Năm học 2014 – 2015).

Tên SKKN: “TỔ CHỨC HỌC CHỨNG CHỈ B TIN HỌC CHO HỌC SINH

THPT”

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

- Hiện nay Tin học đã được Bộ Giáo dục và Đào tạo đưa vào chương trìnhtrung học phổ thông và trở thành một môn học quan trọng Đáp ứng với sự pháttriển của xã hội và cùng với cuộc cách mạng công nghệ thông tin (CNTT) đã đượcứng dụng vào hầu hết các lĩnh vực, ngành nghề trong đời sống xã hội con người.Ngày này việc ứng dụng các sản phẩm của CNTT đang dần dần thay thế nhữngcông cụ truyền thống, giảm bới sức lao động, tăng hiệu quả công việc góp phầnvào việc thúc đẩy sự phát triển trên hầu hết các lĩnh vực như khoa học, kỹ thuật,giáo dục, y tế, kinh tế, xã hội …

- Cuộc cách mạng CNTT đang mở ra những thay đổi quan trọng trong cáchsống và cả cách suy nghĩ của chúng ta Các sản phẩm ứng dụng CNTT ngày càngphổ biến và được sử dụng rộng rãi trong mọi hoạt động, chính vì vậy nó kích thíchtính tò mò, ham học hỏi của mọi người và nhất là lứa tuổi học sinh Do đó để giúpcác em nắm được những kiến thức cơ bản, cũng như những lợi ích của tin họcmang lại để áp dụng vào cuộc sống

- Trong quá trình giảng dạy bộ môn tin học cấp THPT, tôi nhận thấy nội dung

chương trình tin học lớp 10 cán em đã được học phần: Lý thuyết Mạng máy tính Lớp 12 các em lại được học về CSDL sử dụng phần mềm Microsoft Access để

minh họa.

=> Đây chính là nội dung chính trong chương trình đào tạo Chứng chỉ B (CCB)

Tin học hiện nay gồm 2 phần chính đó là: (Lý thuyết Mạng máy tính & phần CSDL

Microsoft Access) Khi các em tốt nghiệp THPT các em học tiếp TC, học lên CĐ,

ĐH các em sẽ được miễn học phần này vì đây là chứng chỉ Quốc gia được SởGDĐT tổ chức thi và cấp chứng chỉ Khi đó các em có nhiều thời gian hơn để tậptrung vào học các môn học chuyên ngành vả lại ngày nay ứng dụng của CSDL vàothực tế rất thông dụng và gần gủi với mọi đối tượng, mọi ngành nghề trong đời

sống trong xã hội Cũng như định hướng phát triển của Trường THPT Lê Hồng

Phong đã xác định: Học sinh sau khi học hết THPT tại trường 100% đều có CCB Tin học và  20% học sinh có chứng chỉ B1 Anh văn.

- Chính từ những lý do đó tôi xin trình bày một sáng kiến kinh nghiệm nhỏ

mang tên: “TỔ CHỨC HỌC CHỨNG CHỈ B TIN HỌC CHO HỌC SINH

THPT”

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 3

II. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

a) Cơ sở lý luận:

Trong những năm gần đây, Tin học trở thành môn học chính quy trong chươngtrình giáo dục THPT, trình độ Tin học của các em học sinh cũng cần được nâng lên đểđáp ứng với nhu cầu thực tế và theo kịp với sự phát triển của CNTT Đội ngũ giáo viêncũng đã đáp ứng đủ về mặt số lượng cũng như chất lượng, cơ sở vật chất như phòng máy

tính thực hành cũng được trang bị đầy đủ, nhà trường có 02 phòng thực hành vi tính (mỗi

phòng 45 máy vi tính) mỗi học sinh thực hành trực tiếp trên 01 máy tính

Vấn đề đặt ra là làm sao để các em tự tay mình xây dựng và thao tác trên CSDL

(Bài toán quản lý) đang được ứnng dụng trong thực tế như: Bài toán quản lý Học sinh

trong trường THPT, bài toán Quản lý Bán hàng, bài toán Quản lý Sách trong thư viện,… Từ đó xây dựng cho các em có ý tưởng sau khi học xong môn học, có thể dùng

kiến thức đã học xây dựng được 1 phần mềm phục vụ cho nhu cầu thực tế, ngoài ra khitiếp xúc với 1 CSDL trong thực tế thì các em sẽ hiểu được dòng chảy dự liệu và các thaotác khai thác thông tin dữ liệu trong 1 CSDL Khi các em tốt nghiệp THPT các em cóthể học nghề, học CĐ, ĐH thì các em đã có trong tay CCB Tin học Quốc gia, các emkhông phải mất thời gian học lại, rất thuận lợi cho các em khi tiếp xúc với các bài toànquản lý trong thực tế hiện nay

b) Thực tiễn:

Qua các năm trực tiếp giảng dạy môn tin học cho học sinh khối THPT, tôinhận thấy đa số các em có quan niệm môn tin học là môn học phụ vì không tổ chứcthi kiểm tra tập trung, không thi cuối kỳ, không thi tốt nghiệp Chính vì thế đại đa

số các em không chú trọng môn học, nội dung môn học thì đa số chỉ dừng lại ởmức độ biết và bước đầu thực hiện một số thao tác đơn giản Nội dung kiến thứckhá mới lạ, trừu tượng, chưa gắn liền với các CSDL thực tế dẫn đến các em lơ làvới môn học

Thông qua việc đi vào thực tế các bài học về lý thuyết mạng máy tính

trong chương trình Tin học 10 kết hợp với các ví dụ thưc tế như:

- Virust máy tính là gì?

- Mạng máy tính là gì? Phân loại mạng máy tính theo phạm vi địa lý

- Làm thế nào để truyền tải thông tin, dữ liệu từ máy tính này đến máy tínhkhác, hay làm thế nào để gửi Mail (thư điện tử) thông qua mạng Internet

- Làm thế nào để ngồi tại nhà ta có thể mua được hàng thông qua các trangWebsite bán hàng online?

Kết hợp sử dụng một số bài toán quản lý trong chương trình Tin học lớp

12 về CSDL như:

- Bài toán Quản lý Học sinh: Hầu hết các em học sinh THPT đều hình dung

được việc quản lý, tra cứu thông tin về điểm số, nội quy nền nếp, lỗi viphạm,… của mình

- Bài toán Quán lý Bán hàng: cũng là bài toán về CSDL thực tiến hàng ngày

trong các hành hàng, siêu thị, quán ăn, tạp hóa,…

- Bài toán Quản lý Sách hầu hết các em đều đã quen với việc mượn trả sách

trong các thư viện nhà trường

 Từ những nội dung chính trong chương trình THPT kết hợp với việc tự mìnhxây dựng, cấp nhật dữ liệu và khai thác thông tin dữ liệu từ những bài toánquản lý thực tế hiện nay như đã nêu ở trên Chính vì thế các em có cái nhìntoàn cảnh hơn về nội dung, chương trình mình đang học và nó được ứngdụng ra sao trong xã hội thực tế với rất nhiều các sản phẩm được tạo ra nhờvào việc ứng dụng các thành tựu của CNTT Đây chính là nội dung đào tạoChứng chỉ B Tin học Quốc gia theo chương trình của Sở GDĐT hiện nay

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 5

III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP

“TỔ CHỨC HỌC CHỨNG CHỈ B TIN HỌC CHO HỌC SINH THPT”

Để thực hiện đề tài này tại ta có thể lựa chọn một số giải pháp như:

1 Tổ chức cho học sinh học chương trình chính khóa kết hợp với học trái buổi

2 Tổ chức cho học sinh học chính khóa kết hợp với việc học tự chọn môn Tinhọc cho những học sinh có nhu cầu chọn học môn Tin học:

Trong sáng kiến này tôi xin trình bày bằng giải pháp thứ nhất như thực tế tôi đã và đang thực hiện tại trường THPT Lê Hồng Phong là: “Tổ chức cho học sinh học chương trình chính khóa kết hợp với học trái buổi”:

Như chúng ta đã biết hiện nay hầu hết các trường THPT đều đã được trang

bị khá nhiều về phương tiên dạy học như Máy chiếu Projector, màn hình Ti vi lớnphục vụ cho công tác dạy và học ứng dụng CNTT và đặc biệt là phòng học thựchành vi tính cũng được trang bị khá đầy đủ và đồng bộ Đây chính là điều kiệnthuận lợi để thực hiện:

a) Mô tả giái pháp thực hiện:

- Phạm vi áp dụng: Tại trường THPT Lê Hồng Phong tôi đã đề xuất áp dụng

cho 1/3 số học sinh của trường (vì là năm đầu tiên thực hiện giải pháp).

- Đối tượng áp dụng: Hiện tại tôi đã đề xuất áp dụng cho toàn bộ học sinh

Khối 10 của trường THPT Lê Hồng Phong trong năm học 2015-2016 (với số

lượng là 480 học sinh)

- Công việc cụ thể:

+ Học chương trình chính khóa theo chương trình sách giáo khoa khối 10

(02 tiết/ tuần/ lớp) xếp tiết kép 02 tiết liên tục để thuận tiện cho việc khắc sâu kiến thức bài học kết hợp với học trái buổi (học trái buổi 3 tiết/ tuần/

lớp).

+ Chương trình chính khóa đi sâu vào phần Soạn thảo văn bản MicrosoftWord và phần Lý thuyết mạng máy tính kết hợp với giải quyết những tình

huống thực tế như đã nêu ở phần thực tiễn Như vậy học sinh thấy lợi ích

thực tiến và giải quyết được các vấn đề nảy sinh trong thực tế hiện nay.Cuộc sống hiện nay hàng ngày, hàng giờ các em đều tiếp xúc và trực tiếptham gia vào lĩnh vực CNTT nói chung và mạng máy tính nói riêng nênnhững vấn đề về lý thuyết mạng cùng với việc khắc phục, giải quyết các sự

cố về mạng máy tính càng làm cho các em thích thu hơn với môn học

+ Các buổi học trái buổi cho học sinh học về CSDL (bài toán quản lý) như

đã giới thiệu ở phần thực tiễn Đây cũng chính là những bài toán quản lý

đang được áp dụng rất rộng rãi trong đời sống hàng ngày và cũng rất gần gũivới các em như: Quán lý Bán hàng, Quản lý Sách trong thư viện, Quản lýĐiểm của học sinh, Quản lý tiền lương, …

 Ví dụ CSDL Quản lý Học sinh:

 Ví dụ CSDL Quản lý bán hàng: (một số hình ảnh minh họa)

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 7

Giáo viên có thể giới thiệu thêm cho các em một số phần mềm như:Phần mềm Quản lý Bán hàng của Công Ty TNHH Nhân Long, Long Thành,Đồng Nai được viết bằng Microsoft Access đang được thực hiện khá hiệuquả:

Tại trường THPT Lê Hồng Phong với 02 phòng máy vi tính, mỗi phòng 45

máy đủ để tổ chức cho học thực hành trực tiếp trên máy vi tính (1 học sinh/

1 máy tính) Nếu để 02 học sinh học chung 1 máy thì đa số mỗi lần thực

hành chỉ có 01 học sinh thực hành còn 01 học sinh ngồi xem như vậy thìhiệu quả không cao Giáo viên dạy lý thuyết trực tiếp trong phòng máy kếthợp với phần mềm hỗ trợ giảng dạy như Netop School, sau đó các em được

trực tiếp thực hành trên máy vi tính cùng với sự hướng dẫn, trợ giúp củagiáo viên Như vậy các em sẽ hiểu rõ hơn và ghi nhớ sâu hơn với kiến thực

đã học và những kiến thức đó cũng được áp dụng vào những bài toán quản

lý cụ thể trong thực tế hiện nay

+ Tổ chức cho học sinh học trái buổi theo sát chương trình đào tạo CCB Tinhọc của sở GDĐT hiện nay, ôn tập theo chương trình cũng như tiến hành thithử từng đợt để kiểm soát và kịp thời điều chỉnh, bổ sung những kiến thứccòn thiếu cho học sinh

+ Căn cứ vào lịch thi chứng chỉ A, B của sở GDĐT hàng năm tổ chức 04tháng 1 lần để làm thủ tục cho học sinh đăng ký dự thi.Cho học sinh

b) Dữ liệu minh chứng đối tượng thực nghiệm:

 Đợt I – Khóa ngày 27/12/2015: Tổ chức cho 144 học sinh tham

gia dự thi (Đậu 134/144 học sinh, đạt tỷ lệ: 93,06%).

 Đợt II – Khóa ngày 17/04/2016: Tổ chức cho 334 học sinh tham

gia dự thi (Đậu 315/344 học sinh, đạt tỷ lệ: 94.31%).

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 9

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 11

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 13

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 15

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 17

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 19

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 21

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 23

Kết quả thực nghiệm: Sau hai đợt tổ chức cho học sinh dự thi theo lịch thi CCA,

CCB Tin học của Sở GDĐT tổ chức Năm học 2015-2015, học sinh Khối 10 củaTrường THPT Lê Hồng Phong gồm: 459 học sinh đậu CCB Tin học / 496 học sinhKhối 10 chiếm tỷ lệ: 95.73% (cộng cả 2 đợt, một số học sinh thi rớt lần 1 tham dựtiếp lần 2)

=> Giáo viên hoàn toàn có thể áp dụng vào các bài thực hành khác

Thông qua các tiết thực hành giáo viên có thể dùng những bài toán quản lýthực tế như Quản lý Học sinh, Quản lý Sách, Quản lý Thi, Quản lý tiềnlương, Quản lý bán hàng,… làm CSDL cho học sinh thực hành Cần bámsát mục đích và yêu cầu của những bài tập trong sách giáo khoa, kết hợp vớinội dung ôn tập, luyên thi CCB Tin học của Sở GDĐT Đồng Nai tổ chức 04đợt / năm

 Một vài hình ảnh trong giờ thực hành Tin học:

Cho học sinh thực hành dựa trên tập tin CSDL QuanLyBanHang:

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 25

Học sinh làm bài thực hành tại phòng máy theo sự hướng dẫn của Giáo viên:

Mỗi học sinh thực hành theo sự hướng dẫn của giáo viên thông qua phần mềm

Netop School

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 27

HIỆU QUẢ CỦA ĐỀ TÀI

Năm học 2015 – 2016 tôi được phân công giảng dạy 4 lớp 10 (10C01;10C02; 10C03 & 10C04) & 03 lớp 12 từ 12A01 => 12A03 Trong đó tôi đã ápdụng sáng kiến kinh nghiệm như đã trình bày ở trên vào việc giảng dạy chính khóa

kết hợp học trái buổi cho 04 lớp 10 là: 10C01; 10C02; 10C03 & 10C04 kết quả

IV. ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ KHẢ NĂNG ÁP DỤNG

Dựa vào kết quả thực tế đã nêu tôi đề xuất áp dụng vào việc giảng dạy tạicác trường THPT trên địa bài, thông qua việc minh họa bằng những CSDL hiệnđang được ứng dụng trong thực tế và giải quyết các tình huống về mạng máy tínhsảy ra thường xuyên trong cuộc sống thì các em sẽ hứng thú hơn với môn học Qua

đó kết quả học tập được nâng lên sau khi tốt nghiệp THPT các em học tiếp TC,

CĐ, ĐH các em không phải học học phần này, từ đó các em có nhiều thời gian tậptrung cho môn học chính khóa và ứng dụng thực tế hàng ngày trong xã hội

Chúng ta có thể áp dụng mô hình này vào việc giảng dạy môn Tin họcTHPT kết hợp với việc đào tạo thi chứng chỉ B Tin học Quốc gia cho học sinh Kếtquả học tập được nâng lên, thông qua các tiết học các em có thể phát huy tính sángtạo của mình Từ đó giáo viên có thể phát hiện những học sinh xuất sắc nhất để bồidưỡng, đưa vào đội tuyển dự thi học sinh giỏi tỉnh.

Giáo viên: Trịnh Quốc Huynh – Trường THPT Lê Hồng Phong 29

V. TÀI LIỆU THAM KHẢO

1/ Sách giáo khoa Tin học 10, Hồ Sỹ Đàm (chủ biên), NXB Giáo Dục

2/ Sách bài tập Tin học 12, Hồ Sỹ Đàm (chủ biên), NXB Giáo Dục

3/ Hướng dẫn thực hiện chuẩn KTKN môn Tin học THPT, Quách Tất Kiên(chủ biên), NXB Giáo Dục

4/ PPCT Tin học 10, 12, Bộ Giáo dục & Đào tạo

5/ Cở sở dữ liệu đùng để đào tạo CCB Tin học như: Quản lý học sinh; Quản

lý sách; Quản lý Điểm; Quản lý bán hàng, … một số CSDL khác đượcviết bằng Microsoft Access

NGƯỜI THỰC HIỆN (Ký tên và ghi rõ họ tên)

Trịnh Quốc Huynh

SỞ GD&ĐT ĐỒNG NAI CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

BM04-NXĐGSKKN