Luận văn thực trạng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của quá trình thực hiện hợp đồng nhập khẩu tại công ty XNK SEAPRODEX hà nội

Nh vậy, hợp đồng là cầu nối giữa ngời Xuất Khẩu và ngời Nhập Khẩu trong hoạt động mua bán hàng hoá và có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cả trong lợi ích kinh tế lẫn trong quan hệ ngoại giao

điều kiện cho các doanh nghiệp ở mọi thành phần kinh tế tham gia vào hoạt động này Chính điều này đã thể hiện tính bình đẳng trong kinh doanh giữa các thành phần kinh tế, làm tăng tính cạnh tranh trên thị tr-ờng Song để đảm bảo cho hoạt động kinh doanh quốc tế đợc thực hiện một cách thuận lợi và an toàn thì một nghiệp vụ quan trọng đối với thơng nhân là xây dựng các hợp đồng Nh vậy, hợp đồng là cầu nối giữa ngời Xuất Khẩu và ngời Nhập Khẩu trong hoạt động mua bán hàng hoá và có

ý nghĩa đặc biệt quan trọng cả trong lợi ích kinh tế lẫn trong quan hệ ngoại giao với nớc đó.Ngoài ra hợp đồng nhập khẩu còn là chứng cứ để bảo vệ quyền lợị của các bên và quy định trách nhiệm của mỗi bên.Do đó ,việc hoàn thiện công tác tổ chức thực hiện hợp đồng nhập khẩu là rất cần thiết Song, do chúng ta mới bớc vào môi trờng kinh doanh mới mẻ này, cha thích ứng đợc với các điều kiện thị trờng Do vậy trong nhữnh năm qua quá trình thực hiện hợp đồng Xuất Nhập Khẩu của các doanh nghiệp

là cha tốt, dẫn đến vi phạp hợp đồng, để xẩy ra nhiều vụ tranh chấp

Nhận thức đợc tầm quan trọng của vấn đề đó, trong thời gian thựp tập tại công ty Xuất Nhập Khẩu SEAPRODEX Hà Nội, em đã đi sâu vào nghiên cứu đề tài”Thực trạng và một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả của quá trình thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu một số mặt hàng tại công ty Xuất Nhập Khẩu SEAPRODEX Hà Nội.”

Nội dung đề tài gồm ba phần:

Phần I: Cơ sở lý luận chung về hợp đồng Nhập Khẩu

Phần II: Thực trạng thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu tại công ty SEAPODEX Hà nội

Phần III: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu tại công ty SEAPODEX Hà Nội

Trong quá trình tìm hiểu lý luận và thực tế để hoàn thành bài viết

em nhận đợc sự giúp đỡ nhiệt tình của thầy cùng các anh chị phòng xuất nhập khẩu tổng hợp của công ty Tuy nhiên do thời gian nghiên cứu và trình độ còn hạn chế ,đặc biệt là về các vấn đề thực tế cho nên đề tài không tránh khỏi những thiếu sót.

Vì vậy em rất mong thầy ,cô và các bạn đóng góp ý kiến để em có thể bổ sung và hoàn thiện kiến thức của mình

Em xin chân thành cảm ơn

PHầN I Cơ sở lý luận chung về hợp đồng Nhập Khẩu

I Khái niệm và vai trò của Nhập Khẩu đối với nền kinh tế quốc dân.

1.Khái nệm và vai trò của nhập khẩu đối với nền kinh tế quốc dân:

Nhập Khẩu là hoạt động kinh buôn bán ở phạm vi quốc tế , nhằm mục đích đẩy mạnh sản xuất hàng hóa phát triển, chuyển đổi cơ kinh tế

ổn định và nâng cao đời sống Nó cho phép khai thác tiềm năng ,thế mạnh của các nớc trên thế giới ,tiếp cận đợc nền công nghiệp hiện đại của các nớc phát triển Ngoài ra nhập khẩu là cầu nối thông suốt giữa nền kinh tế trong nớc và nớc ngoài tạo điều kiện cho phân công lao động và hợp tác quốc tế ,phát huy đợc lợi thế so sánh của đất nớc trên cơ sở chuyên môn hoá tạo đều kiện nâng cao hiểu biết về thế giới, tiếp thu đợc nền văn hoá văn minh của nhân loại

Trong giai đoạn hiện nay, đảng và nhà nớc ta chủ trơng mở rộng và phát triển quan hệ đối ngoại, trong đó lĩnh vực cực kỳ quan trọng là th-

ơng mại hoá và dịch vụ với nớc ngoài Đó là chủ trơng hoàn toàn đúng

đắn và phù hợp với thời đại, xu thế phát triển của nhiều nớc trên thế giới trong những năm gần đây

Do Việt nam là một nớc bớc vào công cuộc đổi mới công nghiệp hoá ,hiện đại hoá đất nớc , nên lẽ dĩ nhiên Nhập Khẩu vẫn là hoạt động quan trọng ,nó tác động một cách trực tiếp và quết định tới sản xuất và

đời sống.Nhập Khẩu là để tăng cờng cơ sở sở vật chất kỹ thuật, công nghệ tiên tién, hiện đại cho sản xuất, và các hàng hoá cho tiêu dùng mà trong nớc không sản xuất đợc, hoặc sản xuất không đáp đợc nhu cầu Nhập Khẩu còn để thay thế nghĩa là Nhập Khẩu những mặt hàng mà sản xuất không có lợi bằng Nhập Khẩu Làm đợc nh vậy sẽ tác động tích cực

đến sự phát triển cân đối và khai thác tiềm năng, thế mạnh của nền kinh

tế quốc dân về sức lao động, vốn,cơ sở vật chất, tài nguyên và khoa học

kỹ thuật Chính những điều kiện nh vậy mà hoạt động Nhập Khẩu là một trong những nhân tố quan trọnh để thúc đẩy nền kinh tế quốc gia

2

C ác hình thức nhập khẩu ở nớc ta hiện nay:

Trong các hình thúc nhập khẩu ,các doanh nghiệp Việt Nam thờng áp dụng một số hình thức nhập khẩu sau :

2.1.Nhập khẩu uỷ thác:

Nhập khẩu uỷ thác là hoạt động nhập khẩu hình thành giữa một doanh nghiệp trong nớc có vốn ngoại tệ riêng và có nhu cầu nhập khẩu một số loại hàng hoá ,uỷ thác cho doanh nghiệp có chức năng XNK tiến hành nhập hàng theo yêu cầu của mình Bên nhận uỷ thác phải tiến hành đàm

phán với nớc ngoài để làm thủ tục nhập khẩu hàng hoá theo yêu cầu của bên uỷ thác và đợc hởng môt phần thù lao gọi là phí uỷ thác

2.4 Nhập khẩu liên doanh:

Nhập khẩu liên doanh là loại nhập khẩu hàng hoá trên có sở liên kết kinh

tế một cách tự nguỵên bình đẳng giữa các doanh nghiệp ,trong đó có ít nhất một doanh nghiệp xuát nhập khẩu trực tiép

2.5 Nhập khẩu tái xuất :

Nhập khẩu tái xuất là hoạt động nhập hàng để xuất sang một nớc thứ ba nào đó nhằm thu lợi nhuận ,hàng có thể qua hoặc cha qua gia công chế biến

II Khái quát chung về hợp đồng Nhập Khẩu.

1.Khái nệm và đặc điểm của hợp đồng Nhập Khẩu:

a.Khái niệm:

Hợp đồng Nhập Khẩu là sự thoả thuận giữa các bên đơng sự có trụ

sở kinh doanh ở các quốc gia khác nhau Trong đó bên xuất khẩu (bên bán) sẽ giao cho bên Nhập Khẩu (bên mua) hàng hoá nhất định và bên Nhập Khẩu có nghĩa vụ nhận hàng và trả tiền hàng

• Định nghĩa trên đây nêu rõ:

- Bản chất của hợp đồng là sự thoả thuận của các bên ký kết(các

đ-ơng sự)

- Chủ thể của hợp đồng này là bên bán(bên xuất khẩu) và bên mua(bên Nhập Khẩu) Họ có trụ sở kinh doanh ở các nớc khác nhau Bên bán giao một giá trị hàng hoá nhất định và đổi lại bên mua phải trả một đối giá cân xứng với giá trị đợc giao

- Đối tợng của hợp đồng là tài sản,do đợc đem ra mua bán, tài sản này biến thành hàng hoá Hàng hoá này có thể là hàng đặc định và cũng có thể là hàng

đồng loại

- Khách thể của hợp đồng này là sự di chuyển quyền sở hữu hàng

hoá(chuyển chủ hàng hoá).

b Đặc điểm:

- Hàng hoá là đối tợng của hợp đồng đợc di chuyển

ra khỏi biên giới quốc gia Đặc điểm này có thể có cũng có thể không có

- Đồng tiền thanh toán có thể là ngoại tệ.Đặc điểm này cũng không phải là điểm tất yếu Ví dụ: một doanh nghiệp Việt Nam mua hàng của một doanh nghiệp Pháp ,tiền hàng thanh toán bằng đông fanc

;đồng thời tiền này là ngoại tệ đối với Việt nam nhng không phải là ngoại tệ đối với pháp

Vì vậy, đặc trng quan trọng nhất của yếu tố quốc tế

ở đây là :các bên có trụ sở kinh doanh ở các nớc khác nhau

c Điều kiện hiệu lực của hợp đồng Nhập Khẩu:

Theo điều 81 của luật thơng mại Việt nam ,hợp đồng mua bán quốc tế có hiệu lực khi có đủ 4 điều kiện sau đây:

Trên cơ sở thông t số 03 BNgt/xk ngày 11/1/1984 của bộ ngoại

th-ơng(nay là bộ thơng mại),ta thấy trách nhiệm của bên uỷ thác và bên nhận uỷ thách Nhập Khẩu nh sau:

- Bên uỷ thác Nhập Khẩu phải: Đa đơn hàng kềm theo xác nhận của ngân hàng ngoại thơng việt nam

về khả năng thanh toán và tham gia giao dịch mua hàng khi hàng về phải mở hòm trong vòng một tháng nếu phát hiện hàng không đúng hợp đồng hoặc tổn thất, phải để nguyên trạng đồng thời mời công ty giám định đến lập biên bản giám định, phải trả chi phí uỷ thác

- Bên nhận uỷ thác phải: ký hợp đông Nhập Khẩu với điều kiện có lợi ích cho bên uỷ thác;thực hiện các thủ tục hải quan,kiểm tra chất lợng báo tin hàng

về và giúp đỡ mọi mặt để bên uỷ thác có thể nhận hàng; tiến hành các biện pháp hạn chế tổn thất nếu

đã đợc quy định cho mỗi quan hệ hợp đồng mua bán hàng Nhập Khẩu:

* Về đối tợng của hợp đồng và thời hạn giao hàng:

Đơn vị ngoại thơng phải ký kết hợp đồng với nớc ngoài theo đúng đơn đặt hàng về các mặt tên hàng,

số lợng, quy cách sản phẩm, điều kiện kỹ thuật và thời hạn giao hàng

Nếu cần thay đổi về quy cách, phẩm chất, thời hạn giao hàng khi ký kết với n… ớc ngoài đơn vị ngoại thơng phải có sự thoả thuận của đơn vị đặt hàng, nếu không đơn vị đặt hàng có quyền từ chối nhận hàng

và không thanh toán tiền hàng

Sau khi đơn vị ngoại thơng đã ký hợp đồng với nớc ngoài theo đúng đơn đặt hàng thì đơn vị đặt hàng không đợc điều chỉnh đơn đặt hàng, trừ trờng hợp có thể thơng lợng với nớc ngoài

3 Các điều khoản chủ yếu của một hợp đồng Nhập Khẩu :

vậy ngời ta luôn tìm cánh diễn đạt chính xác tên hàng

Có những cách sau đây để diễn đạt tên hàng :

+ Ngời ta ghi tên thơng mại của hàng hoá nhng còn ghi kèm theo tên thông thờng và tên khoa học của nó

+ Ngời ta ghi tên hàng kèm theo tên địa phơng sản xuất ra nó

+ Ngời ta ghi tên hàng kèm theo nhãn hiệu của nó

+ Ngời ta ghi tên hàng kèm theo công dụng của hàng đó

+ Ngời ta ghi tên hàng kèm theo mã số của hàng hoá đó

- Điều khoản số l ợng nêu rõ :

+ Đơn vị đo lờng (dựa vào tập quán quốc tế )

+ Phơng pháp xác định số lợng :thờng có 2 cách:

Một là bên bán và bên mua quy định cụ thể số lợng hàng hoá giao dịch Phơng pháp này thờng đợc dùng với những hàng tính bằng cái, chiếc Hai là bên bán và bên mua quy định một cánh phỏng chừng về số lợng hàng hoá giao dịch Điều khoản này thờng áp dụng đối với những mặt hàng có khối lợng lớn nh ngũ cốc ,than ,quặng, dầu mỏ Đó là do…việc sản xuất những mặt hàng đó có quy mô lớn ,do việc cân đo hàng đó khó đảm bảo chính xác tuyệt đối và còn do khó khăn trong việc tìm ph-

ơng tiện chuyên chở cho pkù hợp với mặt hàng Cho nên đối với những mặt hàng này việc quy định dung sai về số lợng cho phép tránh đợc những khó khăn trong khi thực hiện hợp đồng

+ Ph ơng pháp xác định trọng l ợng :ngời ta thờng dùng những phơng

pháp sau đây :

Trọng l ợng cả bì :đó là trọng lợng của hàng hoá cùng với trọng lợng của các loại hàng hoá bao bì đó Trọng l ợng tịnh :đó là trọng lợng thực tế của bản thân hàng hoá Nó bằng trọng lợng cả bì trừ đi trọng lợng của vật liệu bao bì

-Điều kiện phẩm chất :thờng có những phơng pháp xác định nh sau :

.Dựa vào mẫu hàng :Theo phơng pháp này chất lợng của háng hoá đợc xác định căn cứ vào chất lợng của một số ít hàng hoá gọi là mẫu hàng,do ngời bán đa

ra và đợc ngời mua thoả thuận.Những hàng hoá này thờng là những hàng hoá khó tiêu chuẩn hoá và khó mô tả ,ví dụ hàng mỹ nghệ và một số hàng nông sản

…

.Dựa vào phẩm cấp hợăc tiêu chuẩn :

Khi ký kết hàng hoá dựa trên tiêu chuẩn hoặc phẩm cấp ngời ta phải tìm hiểu nội dung hoặc tiêu chuẩn của phẩm cấp đó

.Dựa vào quy cách của hàng hoá:Thòng đợc dùng trong việc mua bán các thiết bị ,máymóc công cụ vận tải…

.Dựa vào các chỉ tiêu đại khái quen dùng :khi mua những mặt hàng nông sản nguyên liệu mà chất lợng của chúng khó có tiêu chuẩn hoá ,trên thị trờng quốc

tế ngời ta thờng dùng một số chỉ tiêu phỏng chừng

nh FAQ,GMQ…

.Dựa vào hàm l ợng chủ yếu của chất trong hàng ho á :

Quy định phần trăm của thành phần chất chủ yếu chiếm trong hàng hoá

.Dựa vào số lợng thành phẩm thu đợc từ hàng hoá đó

.Dựa vào hiện trạng hàng hoá

.Dựa vào sự xem hàng trớc

.Dựa vào dung trọng hàng hoá

.Dựa vào tài liệukỹ thuật

.Dựa vào nhãn hiệu hàng hoá

.Dựa vào mô tả hàng hoá

-Điều khoản giao hàng:

Nội dung cơ bản của điều kiện này là sự xác định địa điểm và thời hạn giao hàng,sự xác định phơng thức giao hàng và việc thông báo giao hàng

+Thời hạn giao hàng :thời hạn giao hàng là thời hạn mà ngời bánphải hoàn thành nghĩa vụ giao hàng Thông thờng có ba kiểu quy

định thời hạn giao hàng nh sau:

.Thời hạn giao hàng có định kỳ

.Thời hạn giao hàng ngay

.Thời hạn giao hàng không định kỳ

+Địa điểm giao hàng :Trong buôn bán quốc tế ngời ta phân biệt các

phơng pháp sau đây về việc quy định địa điểm giao hàng :

.Quy định cảng (ga) giao hàng ,cảng( ga )đến, cảng (ga) thông quan .Quy định một cảng( ga) và nhiều cảng( ga)

.Quy định cảng (ga) khẳng định và cảng (ga) lựa chọn

+Ph ơng thức giao hàng :Trong mua bán hàng hoá thờng nẩy sinh nhiều phơng thức giao hàng :

.Ngời ta có thể quy định việc giao nhận đợc tiến hành ở một nơi nào

đó là giao nhận hồ sơ hoặc giao nhận cuối cùng

.Ngời ta cũng có thể quy định việc giao nhận đợc tiến hành ở một

địa điểm nào đó là việc giao nhận về số lợng hoặc là việc giao nhận về chất lợng

+Thông báo giao hàng

+Những quy định khác về việc giao hàng

-Điều kiện giá cả :Trong điều khoản này các bên thờng phải xác

định những vấn đề về đồng tiền tính giá,mức giá, phơng pháp quy định giá, giảm giá ,điều kiện cỏ sở giao hàng tơng ứng

+Đồng tiền tính giá:có thể đợc thể hiện bằng đồng tiền của nớc xuất khẩu hoặc nớc Nhập Khẩu hoặc của một nớc thứ ba

+Mức giá:trớc khi ký hợp đồng các bên phải tuân theo những nguyên tắc xác định giá quốc tế

+Phơng pháp quy định giá :Tuỳ theo phơng pháp quy định ,ngời ta

có thể phân biệt các loại giá sau đây :giá cố định,giá quy định sau,giá linh hoạt và giá di động

-Điều kiện thanh toán:

Cần quy định đồng tiền thanh toán ,thời hạn thanh toán, phơng thức thanh toán,các chứng từ thanh toán

+Đồng tiền thanh toán:có thể đợc thanh toán bằng đồng tiền của

n-ớc xuất khẩu hoặc bằng đồng tiền của nn-ớc Nhập Khẩu hoặc bằng đồng tiền của nớc thứ ba

+Thời hạn thanh toán:thông thờng trong giao dịch các bên thoả thuận trả tiền trớc ,trả tiền ngay hoặc trả tiền sau

+Phơng thức thanh toán:thờng gồm có :phơng thức trả tiền mặt

,ph-ơng thức chuyển tiền ,ph,ph-ơng thức nhờ thu ,ph,ph-ơng thức tín dụng chứng từ(L/C),phơng thức ghi sổ

-Khiếu nại :điều khoản này quy định các bên chỉ đợc quyền khiếu

nại khi có tranh chấp xẩy ra Khiếu nại phải đợc quy định trình tự tiến hành khiếu nại ,thời hạn có thể nộp đơn khiếu nại, quyền hạn và nghĩa vụ của các bên liên quan đến việc phát đơn khiếu nại ,phơng pháp đièu chỉnh khiếu nại

-Điều kiện bảo hành :Bảo hành là sự bảo đảm của ngời bán về chất

lợng hàng hoá trong một thời gian nhất định Thời hạn này gọi là thời hạn bảo hành và trong điều kiện bảo hành ngời ta thờng thoả thuận về phạm

vi bảo đảm của hàng hoá ,thời hạn bảo hành và trách nhiệm của ngời bán trong thời hạn bảo hành

-Trọng tài:Các bên phải quy định rõ ngời đứng ra giải quyết tranh chấp luật áp dụng ,địa điểm tiến hành trọnng tài ,phân định chi phí trọng tài

-Tr ờng hợp miễn trách (bất khả kháng ):bất khả kháng là những rủi

ro ngẫu nhiên bất ngờ ,không thể lờng trớc đợc Để tránh miễn trách

,ng-ời gây ra thiệt hại phải chứng minh đợc là bất khả kháng ,có thủ tục ghi nhận khả kháng

-Bảo hiểm :Trong điều khoản này cần quy định ai là ngời mua bảo hiểm và điều kiện bảo hiểm cần mua

-Phạt và bồi th ờng thiệt hại :trong điều khoản này cần quy định rõ trờng hợp sẽ bị phạt ,mức độ phạt bồi thờng thiệt hại

III Thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu :

Sau khi hợp đồng đợc ký kết, các bên phải có trách nhiệm thực hiện những cam kết trong hợp đồng,đây

là công việc hết sức phức tạp đòi hỏi phải tuân thủ luật pháp quốc gia,luật pháp quốc tế để đảm bảo quyền lợi quốc gia uy tín doanh nghiệp nhng lại phải

đạt đợc mục đích kinh doanh của doanh nghiệp nâng cao đợc doanh lợi và hiệu quả của việc giao dịch Để thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu thì doanh nghiệp phải thực hiện các công việc sau:

Xin giấy phép nhập khẩu Mở L/C Thuê tầu Mua bảo hiểm

1.Xin giấy phép Nhập Khẩu:

Giấy phép Nhập Khẩu là một giấy phép quan trọng dể nhà nớc quản lý Nhập Khẩu.Vì thế, sau khi ký hợp đồng Nhập Khẩu đoanh nghiệp phải xin giấy phép Nhập Khẩu chuyến để thực hiện hợp đồng

đó.Ngày nay, trong xu thế tự do hoá mậu dịch, nhiều nớc giảm bớt một

số mặt hàng cần phải xin giấy phép Nhập Khẩu chuyến

ở nớc ta, theo nghị định 57/CP chỉ còn 9 trờng hợp sau đây còn cần phải xin giấy phép Nhập Khẩu chuyến đó là:

Làm thủ tục hải quan Nhận hàng

Kiểm tra hàng hoá

Thanh toán Khiếu nại

- Hàng Nhập Khẩu mà nhà nớc quản lý bằng hạn ngạch.

- Hàng tiêu dùng Nhập Khẩu theo kế hoạch đợc Thủ Tớng Chính Phủ duyệt

- Máy móc thiết bị Nhập Khẩu bằng nguồn vốn ngân sách

- Hàng của doanh nghiệp đợc thành lập theo luật đầu t nớc ngoài tại Việt Nam

- Hàng phục vụ thăm dò khai thác dầu khí

- Hàng Nhập Khẩu thuộc diện cần điều hành để đảm bảo cân

đối cung cầu trong nớc.

Khi đối tọng hợp đồng thuộc phạm vi phải xin giấy phép Nhập Khẩu ,doanh nghiệp phải xuất trình hồ sơ xin phép gồm:hợp đồng ,phiếu hạn ngạch (nếu hàng thuộc diện quản lý bằng hạn ngạch),hợp đồng uỷ thác Nhập Khẩu (nếu đó là trờng hợp Nhập Khẩu uỷ thác),giấy báo trúng thầu của bộ tài chính(nếu là hàng xuất khẩu trả nợ nớc ngoài)…

Nếu hàng Nhập Khẩu qua nhiều cửa khẩu ,cơ quan hải quan sẽ cấp cho doanh nghiệp ngoại thơng một phiếu theo dõi.Mỗi khi hàng thực tế đợc giao nhận ở cửa khẩu ,cơ quan hải quan cửa khẩu đó sẽ trừ lùi vào phiếu theo dõi đó (theo công văn số 208/TCHQ – GSQL Ngày 20/3/1997 của tổng cục hải quan ).Việc cấp giấy phép Nhập Khẩu đ ợc phân công nh sau :

+Bộ thơng mại (các phòng cấp giấy phép) cấp những giấy phép Nhập Khẩu hàng mậu dịch nếu hàng đó thuộc 1 trong 9 trờng hợp nêu ở trên

+Tổng cục hải quan cấp giấy phép Nhập Khẩu hàng phi mậu dịch

Mỗi giáy phép chỉ cấp cho một chủ hàng kinh doanh

để Nhập Khẩu một hoặc một số mặt hàng với một

n-ớc nhất định ,chuyên chở bằng một phơng thức vận tải và giao nhận tại một cửa khẩu nhất định Đơn xin giấy phép (và các chứng từ đính kèm )phải đợc chuyển đến phòng( hoặc tổ )cấp giấy phép của bộ th-

ơng mại Sau 3 ngày kể từ ngày nhận đợc đơn đó ,phòng (hoặc tổ)cấp giấy phép phải trả lời kết quả

2.Mở L/C khi bên bán báo :

Khi hợp đồng Nhập Khẩu quy định tiền hàng thanh toán bằng

L/C ,một trong các điều kiện đầu tiên mà bên mua phải làm để thực hiện hợp đồng đó là việc mở L/C

Thời gian mở L/C, nếu hợp đồng không quy định gì ,phụ thuộc vào thời gian giao hàng.Thông thờng L/C đợc mở khoảng 20 đến 25 ngày trớc khi đến thời gian giao hàng (nếu khách hàng ở Châu âu).

Căn cứ để mở L/C là các điều khoản của hợp đồng Nhập Khẩu.Khi

mở L/C ,tổng công ty hoặc công ty xuất Nhập Khẩu dựa vào căn cứ này

để điền vào một mẫu gọi là :”giấy xin mở tín dụng khoản Nhập Khẩu”.

Khi bộ chứng từ gốc từ nớc ngoài về đến ngân hàng ngoại thơng ,đơn vị kinh doah Nhập Khẩu phải kiểm tra chứng từ và nếu chứng tử hợp

lệ phải trả tiền cho ngân hàng Có nh vậy ,đơn vị kinh doanh Nhập Khẩu mới nhận đợc chứng từ để đi nhận hàng

+Điêù kiện vận tải

Chẳng hạn nếu điều kiện cỏ sở giao hàng của hợp

đồng Nhập Khẩu là FOB(cảng đi) thì chủ hàng Nhập Khẩu phải thuê tàu biển để trở hàng ,tàu này có thể

là tàu chuyến nếu hàng có khối lợng lớn về để trần ,có thể là tàu chợ nếu là hàng lẻ tẻ

Còn nếu ở điều kiện cơ sở giao hàng của hợp đồng Nhập Khẩu là FCA(cảng đi) thì chủ hàng Nhập Khẩu phải thuê container hoặc tàu Ro/Ro để trở hàng Trong trờng hợp chuyên chở bằng container ,hàng đợc giao cho ngời vận tải theo một trong hai phơng thức :

-Nếu hàng đủ một container chủ hàng phải đăng ký thuê container

về cơ sở của mình ,đóng hàng vào container ,rồi giao cho ngời vận tải.-Nếu hàng không đủ một container ,chủ hàng phải giao hàng cho ngời vận tải tại ga container

Việc thuê tàu lu cớc đòi hỏi phải có kinh nghiệm ,nghiệp vụ ,có thông tin về tình hình thị trờng thuê tàu và các thông các điều kiện thuê tàu Vì vật trong nhiều trờng hợp chủ hàng Nhập Khẩu thờng uỷ thác việc thuê tàu lu cớc cho một số công ty hàng hải nh công ty thuê tàu và môi giới hàng hải (VIET FRACHT) ,công ty đại lý tàu biển (VOSA)

Cơ sở pháp lý để điều tiết mối quan hệ giữa hai bên uỷ thác thuê

tàu với biên nhận uỷ thác trên tàu là hợp đồng uỷ thác ,có hai loại hợp

đồng thuê tàu:

-Hợp đồng uỷ thác thuê tàu cả năm

-Hợp đồng uỷ thác thuê tàu chuyến

Chủ hàng nhập căn của vào đặc điểm vận chuyển của hàng hoá để lựa chọn loại hình hợp đồng cho thích hợp

4.Mua bảo hiểm hàng hoá :

Trong hoạt động mua bán quốc tế ngời ta hay chuyên chở hàng hoá bằng đờng biển nên thờng gặp rất nhiều rủi ro và tổn thất Vì thế bảo hiểm hàng hoá

đờng biển là loại bảo hiểm phổ biến nhất trong ngoại thơng Hợp đồng bảo hiểm thờng có hai loại :

-Hợp đồng bảo hiểm có thể là hợp đồng bảo hiểm bao :khi mua hợp đồng này chủ hàng Nhập Khẩu ký hợp đồngtừ đầu năm,còn đến khi giao hàng xuống tầu song chủ hàng chỉ gởi đến công ty bảo hiểm một thông báo bằng văn bản đợc gọi là”giấy báo bắt đầu vận chuyển”

-Hợp đồng bảo hiểm chuyến:khi mua hợp đồng này chủ hàng Nhập Khẩu phải gửi đến công ty bảo hiểm một văn bản gọi là “giấy yêu cầu bảo hiểm “.Trên cơ

sở giấy yêu cầu này chủ hàng và công ty bảo đàm phán và ký kết hợp đồng bảo hiểm Để ký kết hợp

đồng bảo hiểm cần nắm vững những điều kiện bảo hiểm ,có 3 điều kiện bảo hiểm chính là:bảo hiểm rủi

ro ,bảo hiểm có tổn thất riêng và bảo hiểm miễn tổn thất riêng Ngoài ra cũng có một số hợp đồng bảo hiểm nh :vỡ ,rò rỉ ,mất chộm và không giao hàng ,rỉ

và ô xi hoá ,h hại do móc cẩu và một số bảo hiểm…

đặc biệt nh :bảo hiểm chiến tranh đình công ,lao

động và dân chiến Việc lựa chọn bảo hiểm phải dựa trên 4 căn cứ sau:

+điều khoản hợp đồng:chẳng hạn nh bán CIF chúng ta chỉ mua bảo hiểm miễn tổn thất riêng

+Tính chất hàng hoá

+Tính chất bao bì và phơng thức xếp hàng

+Loại tàu chuyên chở

5.Làm thủ tục hải quan :

Hàng hoá khi đi ngang qua biên giới quốc gia để Nhập Khẩu đều

phải làm thủ tục hải quan Việc làm thủ tục hải quan gồm 3 bớc chủ yếu sau đây:

5.1:Khai báo hải quan :

Chủ hàng khai báo các chi tiết hàng hoá lên tờ khai

để cơ qua hải quan kiểm tra các thủ tục giấy tờ.Yêu cầu của việc khai báo này là trung thực và chính xác.Nội dung của tờ khai báo gồm những mục nh loại hàng (hàng mậu dịch,hàng trao đổi tiểu nghạch biên giới ,hàng tạm nhập tái suất ),tên hàng,số khối…lợng,giá trị hàng,tên công cụ vận tải,Nhập Khẩu với nớc nào Ngoài ra tờ khai hải quan phải đ… ợc xuất trình kèm theo một số chứng từ khác,mà chủ yếu

là :Giấy phép Nhập Khẩu ,hoá đơn ,phiếu đóng gói ,bản kê chi tiết

điều kiện(nh phải sửa chữa,phải bao bì lại ) cho…hàng đi qua sau khi đẵ nộp thuế, lu kho ngoại quan, hàng không đợc Nhập Khẩu Nghĩa vụ của chủ hàng

là phải nghiêm túc thực hiện các quyết định đó Việc

vi phạm các quyết định đó thuộc tội hình sự

6 Nhận hàng:

Theo nghị định 200/CP ngày 31/12/1973-“Các cơ quan vận tải(ga,cảng)có trách nhiệm tiếp nhận hàng hoá Nhập Khẩu trên các phơng tiện vận tải từ nớc ngoài vào, bảo quản hàng hoá trong quá trình xếp

rỡ ,lu kho,lu bãi và giao cho các đơn vị đặt hàng theo lệnh giao hàng của tổng công ty đẵ nhập hàng đó”

Do đó , đơn vị kinh doanh Nhập Khẩu phải, hoặc trực tiếp hoặc thông qua một đơn vị nhận uỷ thác giao nhận tiến hành:

-Ký kết hợp đồng uỷ thác cho cơ quan vận tải(ga,cảng )về việc giao nhận hàng từ tầu ở nớc ngoài về

-Xác nhận với cơ quan vận tải kế hoặch tiếp nhận hàng Nhập Khẩu từng năm ,từng quý,lịch tầu,cơ cấu mặt hàng,điều kiện kỹ thật khi bốc rỡ,vận chuyển,giao nhận.

-Cung cấp các tài liệu cần thiết cho việc giao nhận hàng hoá (nh vận đơn,lệnh giao hàng )nếu tầu biển…không ra những tài liệu đó cho cơ quan vận tải.

-Thông báo cho các đơn vị trong nớc đặt mua hàng Nhập Khẩu(nếu hàng Nhập Khẩu cho một đơn vị trong nớc)về dự kiến ngày hàng về,ngày thực tế tầu trở hàng về đến cảng hoặc ngày toa xe trở hàng về sân ga giao nhận

-Thanh toán cho cơ qua vận tải các khoản phí tổn về giao nhận bốc sếp,bảo quản và vận chyển hàng Nhập Khẩu

-Theo dõi việc giao nhận, đôn đốc cơ quan vận tải lập những biên bản(nếu cần)về hàng hoá và giải quyết trong phạm vi của mình những vấn đề xẩy ra trong việc giao nhận

Trong trờng hợp hàng Nhập Khẩu đợ xếp trong container, có thể có một trong hai khả năng sau:+ Nếu hàng đủ một container(FCL), cảng giao container cho chủ hàng nhận về cơ sở của mình và hải quan kiểm hoá tại cơ sở

+ Nếu hàng không đủ một container(LCL), cảng giao container cho chủ hàng có nhiều hàng nhất mang về cơ sở để rỡ hàng, phân chia,với sự giám sát của hải quan Nếu cảng là ngời mở container thì chủ hàng làm thủ tục nhận hàng lẻ

7.Kiểm tra hàng hoá:

Theo quy định hàng Nhập Khẩu về qua cửa khẩu phải đợc kiểm tra kỹ càng và mỗi cơ quan tuỳ theo chức năng của mình mà tiến hành công việc kiểm tra

đó

Cơ quan giao thông (ga ,cảng)phải kiểm tra niêm phong cặp trì trớc khi rỡ hàng ra khỏi phơng tiện vận tải Nếu hàng có thể có tổn thất hoặc xếp đặt theo lô, theo vận đơn thì cơ quan giao thông mời công ty giám định lập biên bản giám định dới tầu.Nếu hàng chuyên trở đờng biển mà bị thiếu hụt, mất mát phải

có biên nhận “kết toán nhận hàng với tàu “,còn nếu

bị đổ vỡ phải có “biên bản hàng đổ vỡ h hỏng “.Nếu tàu đã trở hàng nhổ neo rồi việc thiếu hụt mới bị

phát hiện ,chủ hàng phải yêu cầu VOSA cấp “.giấy chứng nhận thiếu hàng “

Doanh nghiệp Nhập Khẩu với t cách là một bên

đứng tên trên vận đơn,phải lập th dự kháng nếu nghi ngờ hoặc thực sự thấy hàng có tổn thất,sau đó phải yêu cầu công ty bảo hiểm lập biên bản giám định nếu tổn thất xẩy ra bởi những rủi ro đã đợc mua bảo hiểm.Trong những trờng hợp khác phải yêu cầu công

ty giám định tiến hành kiểm tra hàng hoá và lập

chứng th giám định

8.Làm thủ tục thanh toán :

Trong thanh toán quốc tế các phơng thức thờng đợc dùng là :

+Phơng thức chuyển tiền

+Phơng thức ghi sổ +Phơng thức tín dụng chứng từ (L/C)

và nếu thấy chứng từ đó phù hợp sẽ chấp nhận thanh

toán Sau đó ngời Nhập Khẩu phải trả tiền thanh toán cho ngân hàng thì mới có chứng từ để đi nhận hàng 8.2 Thanh toán bằng ph ơng thức nhờ thu :

Nếu hợp đồng Nhập Khẩu quy định thanh toán tiền hàng bằng phơng pháp nhờ thu thì sau khi nhận chứng từ ở ngân hàng ngoại thơng ,đơn vị kinh doanh Nhập Khẩu đợc kiểm tra chứng từ đó trong một thời gian nhất định nếu trong thời gian này đơn

vị kinh doanh Nhập Khẩu không có lý do chính đáng

từ chối thanh toán thì ngân hàng xem nh yêu cầu đòi hỏi tiền là hợp lệ Qúa thời hạn quy định cho việc kiểm tra chứng từ ,mọi tranh chấp giữa bên bán và bên mua về thanh toán tiền hàng sẽ đợc giải quyết trực tiếp giữa các bên đó hoặc tại cơ quan trọng tài 8.3ph ơng thức chuyển tiền :là phơng thức thanh toán trong đó một khách hàng đợc gọi là ngời chuyển tiền yêu cầu ngân hàng phục vụ mình chuyển một số tiền nhất định cho bên huởng lợi ở một địa điểm xác định bằng phơng tiện chuyển tiền do khách yêu cầu

Có hai hình thức chuyển tiền :bằng điện hoặc bằng

th :

-Hình thức chuyển tiền bằng điện :ngân hàng thực hiện việc chuyển tiền bằng cách ra lệnh bằng điện cho ngân hàng đại lý ở nớc ngoài chuyển trả tiền cho ngời hởng lợi

-Hình thức chuyển tiền bằng th :ngân hàng thực hiện việc chuyển tiền bằng cách viết th ral ệnh cho ngân hàng đại của mình trả tiền cho ngời hỏng lợi

9.Khiếu nại:

Khi thực hiện hợp đồng Nhập Khẩu nếu chủ hàng Nhập Khẩu phát hiện thấy hàng Nhập Khẩu bị tổn thất đỗ vỡ thiếu hụt mất mát thì cần lập hồ sơ khiếu nại ngay để khỏi bõ thời hạn khiếu nại

Đối tợng khiếu nại là ngời bán ,nếu hàng có chất ợng hoặc số lợng không phù hợp với hợp đồng ,có bao bì không thích đáng ,thời hạn giao hàng bị vi phạm …

Đối tợng khiếu nại là ngời vận tải nếu hàng bị tổn thất trong quá trình chuyên chở hoặc nếu sự tổn thất

đó là do lỗi của ngời vận tải gây nên

Đối tợng khiếu nại là công ty bảo hiểm nếu hàng hoá ,đối tuợng của bảo hiểm bị tổn thất do thiên tai ,tai nạn bất ngờ hoặc do lỗi của ngời thứ ba gây nên ,khi những rủi ro nayd đã đợc mua bảo hiểm Đơn khiếu nại phải đợc kèm theo những bằng chứng về tổn thất(nh biên bản giám định ,COR,ROROC hay CSC ),hoá đơn ,vận đơn đ… ờng biển đơn bảo hiểm( nếu khiếu nại cônh ty bảo hiểm )

Ngoài ra nếu việc khiếu nại không đợc giải quyết thoả đáng,hai bên có thể kiện nhau tại hội đồng trọng tài (nếu có thoả thuận trọng tài)hoặc tại toà

án

Phần II Thực trạng thực hiện hợp đồng

Nhập Khẩu tại công ty SEAPODEX HN

I.Tổng quan về công ty XNK thuỷ sản SEAPODEX HN

1.Lịch sử hình thành và phát triển của công ty:

Công ty SEAPODEX HN ra đời tronh hoàn cảnh kinh tế Việt Nam đang gặp rất nhiều khó khăn nhng cũng từ những thử thách gay go đó mà một mô hình công nghiệp mới ra đời và tỏ rõ đợc một sức sống đó

là mô hình phát triển chuyên doanh hoá các mặt hàng thuỷ sản kết hợp với kinh doanh tổng hợp đa dạng hoá các mặt hàng sắt thép,vật liệu điện,t liệu tiêu dùng…

Công ty SEAPRODEX là một doanh nghiệp thuộc

bộ thuỷ sản thực hiện việc sản xuất kinh doanh theo quyết định số 544TS/QĐ của bộ thuỷ sản ra ngày 5/7/1980 và đến ngày 16/4/1993 bộ thuỷ sản mới ra quyết định chính thức đổi tên chi nhánh XNK hải sản Hà Nội thành công ty XNK thuỷ sản Hà nội, với tên giao dịch quốc tế là SEAPRODEX HN có trụ sở kinh doanh đặt tại 42 láng hạ Hà Nội

Công ty SEAPODEX HN là một đơn vị hạch toán kinh tế độc lập có t cách pháp nhân có tài khoản riêng tại ngân hàng Viet Com Bank

Trong lĩnh vực kinh doanh thơng mại thì xuất khẩu thuỷ sản vẫn chiếm một tỷ trọng lớn đối với công ty,tuy nhiên với sự thay đổi của cơ chế thì các mặt hàng mà công ty kinh doanh về sắt thép, vật liệu

điện, t liệu tiêu dùng cũng đang chiếm một vị trí

t-ơng đối quan trọng trong hoạt động kinh doanh của công ty

Trong những năm qua công ty gặp rất nhiều khó khăn từ nhiều phía nhng trớc nhữnh đòi hỏi cấp bách

về sự sống còn của công ty, ban lãnh đạo và toàn bộ công nhân viên đã đi tìm con đờng cho chính mình.Để có thể đứng vững trên con đờng đó thì công

ty đã khảng định chính mình với mô hình kinh doanh là : phát triẻn kinh doanh theo hớng đa dạng hoá các mặt hàng, đồng thời cải tiến những phơng thức kinh đoanh, mở rộng mạng lới kinh doanh,đặc biệt phải quan tâm nhiều đến Nhập Khẩu để đáp ứng

đòi hỏi của thị trờng và nhu cầu tiêu dùng

2.Cơ cấu tổ chức của SEAPRODEX HN:

-Đặt trụ sở văn phòng tại 42 Láng Hạ HN-Giám đốc:Điều hành mọi hoạt động của công ty, chịu hoàn toàn mọi trách nhiệm với công ty và bộ thuỷ sản về kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.+Phó giám đốc phụ trách đối ngoại,giao dịch với bạn hàng nớc ngoài,đặt các quan hệ làm ăn lớn và phụ trách các vấn đề liên doanh với nớc ngoài

+Phó giám đốc phụ trách kinh doanh XNK và các

đơn vị phụ thuộc

+Phó giám đốc phụ trách đối nội,tài chính và kinh doanh tổng hợp

-Các phồng ban nghiệp vụ.

Hệ thống các phòng ban của SEA

Phòng tổ chức lao động và cán bộ tiền lơng :gồm 8 nhân viên tham mu cho ban giám đốc về tổ chức quản lý cơ cấu lao động ,tiền lơng và các chế độ chính sách khác

-Phòng kinh doanh xnk tổng hợp :gồm 7 nhân viên

Ban giám đốc

Phó giám đốc 1 Phó giám đốc 2 Phó giám đốc 3

PTC

có chức năng xuất khẩu một số mặt hàng gia công

và Nhập Khẩu một số máy móc thiết bị lạnh phục vụ

đánh bắt và bảo quản thuỷ sản cũng nh một số loại sản pkẩm khác nh ti vi,tủ lạnh …

-Phòng xuát khẩu thuỷ sản :gồm 6 nhân viên có chức năng chính là xất khẩu các mặt hàng hải sản nh :tôm ,cá ,mực…

-Phòng hàn chính sự nghịêp :phụ trách các vấn đè về chế độ chính sách của nhà nớc

3.Chức năng nhiệm vụ của công ty:

+Tổ chức sản xuất gia công ,liên doanh,liên kết hợp tác đầu t sản xuất với các tổ chức kinh tế trong và ngoài nớc

+Thực hiện nghiêm chỉnh các hợp đồng kinh tế ,hợp

đồng ngoại thơng đã ký kết +Khai thác hiệu quả các nguồn vốn

+Tuân thủ và chấp hành hoàn toàn nghĩa vụ đối với nhà nớ.c

4.Đặc điểm về sản phẩm ngành hàng của công ty:

a.Những sản phẩm xuất khẩu : công ty SEAPODEX

HN chủ yếu xuất khẩu những mặt hàng thuỷ sản.-Mặt hàng tôm chiếm tỷ trọng lớn thờng đợc xuất d-

ới dạng nguyên liệu và chế biến -Mặt hàng mực

-mặt hàng cá …

b Những mặt hàng Nhập Khẩu :công ty chủ nhập các loại vật t hàng hoá phục vụ sản xuất và tiêu dùng ,tuỳ theo thay đổi diễn biến của thị trờng mà điều

chỉnh chủng loại và doanh số các sản phẩm Nhập Khẩu

5 Đặc điểm về vốn và nguồn lực kinh doanh của công ty:

Trong thời gian này công ty đã không ngừng tăng ờng và phát triển đội ngũ cán bộ nhng do nguồn vốn kinh doanh của SEAPODEX còn rất hạn hẹp nên công ty cha có khả năng tiến hành các hoạt động MARKERTING có hiệu quả.Chính vì vật công ty đã

c-mở liên doanh nhằm huy động vốn ,đồng thời vay thêm các ngân hàng để phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của mình

B¶ng1:T×nh h×nh nguån nh©n lùc vµ c¬ cÊu vãn cña SEAPRODEX HN:

-Về xuất khẩu:các sản phẩm của công ty dã đợc xuất khẩu sang một số thị trờng:Nhật Bản , Hồng Kông, Singapo.

-Về nhẩp khẩu:thị trờng lớn nhất của công ty là Hàn quốc;Liên bang Nga, Nhật bản và Đài Loan trong đó mỗi thị trờng đều gắn với một mặt hàng nhất

định,chẳng hạn ti vi của Hàn Quốc,thép của Nga,các

hàng tiêu dùng cao cấp nh máy điều hoà nhiệt

độ,máy giặt,photocopi của Nhật bản và Đài loan

Bảng2: tình hình kinh doanh của công ty trong 2 năm gần đây:

ạc

h xu

ất khẩu

Kim

ng

ạc

h Nhậ

p KhẩuTổng

số1000USD)

Tốc

độ tăng

%

Tổng

số (1000 USD)

Tốc

độ tăng

%19

1999 và năm 2001 đạt 3.300 (tấn) ,đạt giá trị xuất khẩu là 20.580.000 (USD )với tốc độ tăng là 132%

so với năm 1999Trong khi đó kim ngạch Nhập Khẩu cũng tăng đáng

kể với năm 2000 đạt 17.600.000 (USD) với tóc độ tăng là 110% so với năm 1999 và đến năm 2001 đạt

đợc 19.500.000(USD) tăng 122% so với năm 1999 là 16.009.000 (USD )

II.Thực trạng việc thực hiện hợp đồng tại công ty SEAPODEX HN:

1 Tình hình Nhập Khẩu môt số mặt hàng của công ty:

a.Mặt hàng thép lá và thép tấm:

Thép lá và thép tấm là một trong những cán phẩm quan trọng nhất ,đợc sử dụng rộng dãi trong các ngành sản xuất ,xây dựng và sinh hoạt Từ théplá, thép tấm ,ngời ta có thể gò rập thành các chi tiết máy ,thùng chứa ống dẫn ngoài ra trong xây dựng ng… ời

ta còn dùng thép lá thép tấm làm sân mái nhà và các kết cấu khác Ngoài ra nhiều loại dụng cụ gia đình

đều làm từ thép lá :thùng chậu ,bình chứa còn…trong công nghiệp thực phẩm thì không thể thiếu đợc thép lá tráng thiếc để làm hộp

Do những tính chất và kỹ năng kỹ thuật của từng loại thép khác nhau mà công ty nhập vào tuỳ theo diễn biến và nhu cầu thị trờng

-Loại thép tấm :để đáp ứng đợc với nhu cầu của thị trờng ,công ty thờng nhập các loại thép sau :

+Thép tấm đóng tầu :thờng có độ dài từ 2,5-5mm

đ-ợc dùng trong công nghệ đóng tầu+thép tấm làm cầu thờng có độ dày từ 12-60mm -Loai thép lá :thờng gồm có thép lá cuộn và thép lá kiện

Bảng3:Sau đây là số lợng Nhập Khẩu mặt hàng thép của công ty trong những năm 1999,2000,2001

Mặt hàng Nhập từ