Công tác thẩm định dự án đầu tư, quy hoạch gồm cả quy hoạch tổng thể về phát triển kinh tế- xã hội cũng như quy hoạch ngành, quy hoạch đô thị, các chương trình quốc gia, quy hoạch vùng
Trang 1Bài tiểu luận: THẨM ĐỊNH DỰ ÁN TẠI TỔNG CÔNG TY XÂY DỰNG VÀ PHÁT
TRIỂN HẠ TẦNG-LICOGI
Hà Nội, ngày 20 tháng 12 năm 2013 Sinh viên thực hiện
NGUYÊN MINH KHUÊ
Trang 2THỰC TRẠNG CÔNG TÁC THẨM ĐỊNH DỰ ÁN TẠI TỔNG CÔNG TY XÂY DỰNG
VÀ PHÁT TRIỂN HẠ TẦNG-LICOGI
1 Khái quát chung.
Nền kinh tế nước ta trong những năm qua đã đạt được những thành tích đáng tự hào, nổi bật là trong lĩnh vực đầu tư phát triển kinh tế xã hội Đứng trước bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực đang diễn ra như một xu hướng tất yếu của thời đại, nền kinh tế nước ta đang từng bước chủ động hội nhập vào nền kinh tế khu vực
và thế giới Cùng với quá trình hội nhập kinh tế quốc tế và khu vực là sự ra tăng các loại hình đầu tư khác ngoài đầu tư trong nước Giữa các loại hình đầu tư này có sự bổ trợ cho nhau cùng phát triển Chính vì vậy chính phủ đã ban hành những chính sách khuyến khích đầu tư cũng như thực hiện các điều chỉnh trong các quan hệ quốc tế một cách linh hoạt để cải thiện tình hình kinh tế- xã hội nói chung cũng như trong lĩnh vực đầu tư nói riêng
Nền kinh tế tăng trưởng và phát triển cũng có nghĩa là năng lực sản xuất xã hội ra tăng, mà năng lực sản xuất xã hội chỉ ra tăng khi có những dự án đầu tư phát triển ra đời Như vậy nền kinh tế tăng trưởng nhờ có những dự án đầu tư phát triển làm tăng năng lực sản xuất, điều này cũng có nghĩa là nhu cầu thẩm định và đánh giá các dự án đầu tư ngày càng ra tăng Trong các dự án đầu tư không phải dự án nào cũng đem lại lợi ích cho toàn bộ xã hội, có những dự án chỉ đem lại lợi ích cho chủ đầu tư trong khi gây nhiều tác hại cho xã hội Do vậy công tác thẩm định dự án đầu tư được tổ chức theo một hệ thống từ các cơ quan chính phủ đến các cấp cơ sở và đòi hỏi một bộ máy rất lớn về lực lượng cũng như chuyên môn Nhà nướ tham gia ngày càng tích cực vào quá trình lựa chọn dự án đầu tư thông qua việc thành lập các cơ quan để xem xét, đánh giá dự án, ban hành các văn bản pháp quy hướng dẫn việc thẩm tra, xét duyệt dự án đầu tư (chính sách thuế, trợ cấp, hỗ trợ về hạ tầng ) Công tác đánh giá, thẩm định dự án đầu tư được nhà nước sử dụng như một công cụ hữu hiệu trong việc lựa chọn các dự án đầu tư có hiệu quả cao nhất cho nền kinh tế
Trang 3Tình hình công tác thẩm định dự án đầu tư trong những năm qua đã được triển khai
và thực hiện tương đối tốt Văn phòng thẩm định dự án đầu tư của Bộ kế hoạch và đầu tư là cơ quan đầu mối của toàn đất nước tổ chức thẩm định các dự án lớn, các dự
án có phạm vi ảnh hưởng rộng lớn đối với nền kinh tế Công tác thẩm định dự án đầu
tư, quy hoạch ( gồm cả quy hoạch tổng thể về phát triển kinh tế- xã hội cũng như quy hoạch ngành, quy hoạch đô thị, các chương trình quốc gia, quy hoạch vùng kinh tế trọng điểm) đã được thực hiện một cách nghiêm túc, đáp ứng các yêu cầu và các quy định của nhà nước
Hầu hết các dự án của các ngành, địa phương đã được đưa ra xem xét đánh giá trước khi ra quyết định đầu tư Đối với các dự án nhóm A, trong quá trình thẩm định có sự đóng góp của các nhà khoa học, các tổ chức nghiên cứu khoa học, nghiên cứu kinh tế
xã hội cấp bộ, ngành có liên quan Công tác thẩm định thẩm định dự án đầu tư bước đầu đã có sự kết hợp giữa yêu cầu của quản lý nhà nước, quản lý ngành và các yêu cầu chuyên môn trong quá trình xem xét, đánh giá
Kết quả của công tác thẩm định dự án đầu tư là cơ sở để các cấp có thẩm quyền ra quyết định đầu tư, đóng góp tích cực vào sự phát triển của nền kinh tế đất nước, đồng thời cũng loại bỏ được những dự án không hiệu quả, không khả thi về mặt tài chính, không phù hợp với mục tiêu phát triển kinh tế- xã hội của đất nước
Việc tiến hành thẩm định dự án cũng giúp chủ đầu tư nghiên cứu , bổ sung kịp thời những khiếm khuyết, phát hiện đề xuất những biện pháp hiệu quả hơn, ngăn chặn kịp thời những quyết định sai, cụ thể như: Làm rõ nguồn tài chính, ước tính chi phí đầu
tư, các vấn đề về công nghệ, kỹ thuật hoặc tiến đã thực hiện dự án
Phân tích và đánh giá thực trạng công tác thẩm định dự án tại Tổng Công Ty Xây Dựng và Phát Triển Hạ Tầng
2 Quy trình thẩm định.
Một dự án đầu tư chỉ có thể đi vào triển khai thực hiện sau khi đã có quyết định đầu tư, giấy phép đầu tư của cơ quan có thẩm quyền Do đó sau khi lập báo cáo nghiên cứu tiền khả thi và báo cáo nghiên cứu khả thi thì chủ dự án trình lên cấp có thẩm quyền theo quy định của pháp luật Sau khi tiến hành xem xét và đánh giá, dự
Trang 4án sẽ được kết luận là khả thi hay không khả thi hoặc cần bổ sung những gì Quá trình đó gọi là quy trình thẩm định dự án đầu tư Quy trình thẩm định ở các đơn vị, các cấp thì hoàn toàn không giống nhau, quy trình thẩm định của mỗi đơn vị tuỳ thuộc cả đặc điểm của doanh nghiệp, ngành nghề kinh doanh
Quy trình thẩm định của Tổng Công Ty Xây Dựng và Phát Triển Hạ Tầng- LICOGI được tiến hành tuần tự theo kiểu lấy ý kiến của các phòng ban có liên quan đến dự án Các đơn vị có dự án đầu tư trình lên phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng Sau đó phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng xem xét xem hồ sơ thẩm định còn thiếu sót gì
về số lượng các mục cần thẩm định để yêu cầu bổ sung Nếu hồ sơ thẩm định đã đủ thì phòng quản lý đầu tư xây dựng sẽ gửi đến nhóm chuyên gia thẩm định của Tổng Công Ty nằm ở các phòng ban hoặc thuê thẩm định, phản biện độc lập hoặc tổ chức hội nghị tư vấn thẩm định (đối với các dự án lớn, có tính chất kỹ thuật phức tạp) Sau khi dự án được thẩm định phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng sẽ tổng hợp ý kiến, nếu dự án khả thi phòng quản lý đầu tư trình người có thẩm quyền ra quyết định đầu
tư, còn nếu dự án không khả thi thì loại bỏ hoặc yêu cầu đơn vị có dự án bổ sung nếu còn những thắc mắc rồi tiến hành thẩm định lại Đối với các dự án đầu tư thiết bị thi công thì đơn vị đầu mối là phòng kinh doanh xuất nhập khẩu
Nội dung dự án khả thi khi trình thẩm định phải đầy đủ các phần sau:
-Những căn cứ để xác định sự cần thiết phải đầu tư
-Hình thức đầu tư được chọn
-Chương trình sản xuất và các yếu tố phải đáp ứng
-Các phương án địa điểm cụ thể phù hợp với quy hoạch xây dựng
-Phương án giải phóng mặt bằng, kế hoạch tái định cư ( nếu có)
-Phân tích lựa chọn công nghệ kỹ thuật
-Các phương án kiến trúc, giải pháp xây dựng, thiết kế sơ bộ của phương án đề nghị lựa chọn, giải pháp quản lý bảo vệ môi trường
-Nguồn vốn, khả năng tài chính, tổng mức đầu tư, nhu cầu vốn theo tiến độ, phương án hoàn vốn đầu tư
-Phương án quản lý khai thác dự án và sử dụng lao động
Trang 5-Phân tích hiệu quả đầu tư.
-Các mốc thời gian thực hiện đầu tư: thời gian khởi công, thời gian hoàn thành và đưa vào khai thác
- Kiến nghị hình thức thực hiện dự án
-Xác định chủ đầu tư
-Mối quan hệ và trách nhiệm của các cơ quan có liên quan đến dự án
Phòng quản lý dự án có hai bộ phận là bộ phận quản lý về mặt kinh tế và bộ phận quản lý về mặt kỹ thuật Sau khi nhận được báo cáo nghiên cứu khả thi với đầy đủ các nội dung trên, bộ phận quản lý kỹ thuật sẽ xem xét về mặt kỹ thuật xem dự án có liên quan đến những bộ phận nào để có kế hoạch lấy ý kiến Bộ phận chịu trách nhiệm về mặt kinh tế sẽ xem xét các nội dung của dự án về nguồn vốn, tổng mức vốn, các chỉ tiêu tài chính, lợi nhuận, giá cả
Sau khi xem xét nghiên cứu khả thi, các phòng ban sẽ cho ý kiến bằng văn bản, nếu
có điểm nào chưa hợp lý hay điển nào còn thiếu sót cần bổ sung thì các phòng ban sẽ yêu cầu chủ đầu tư sửa đổi, bổ sung Sau đó các yêu cầu này được gửi tới phòng quản
lý dự án để tổng hợp ý kiến và chuyển tới chủ dự án Khi dự án khả thi được chỉnh sửa theo như yêu cầu, phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng sẽ mở một cuộc họp, tại cuộc họp này sẽ có đủ các đại diện của các phòng ban có liên quan đến dự án được trình duyệt và đại diện của bên chủ đầu tư sẽ trình bày tóm tắt dự án khả thi của mình, sau đó nghe và trả lời chấp vấn của đại diện các phòng ban có mặt tại cuộc họp Kết thúc cuộc họp, phòng quản lý dự án sẽ tổng hợp xem xét để yêu cầu chủ dự
án chỉnh sửa cho hoàn chỉnh và làm tờ trình nêu đầy đủ những nội dung chính giới thiệu về dự án gởi tới Tổng công ty hoặc hội đồng quản trị tuỳ theo sự phân cấp thẩm định dự án để được ký quyết định đầu tư hoặc cấp giấy phép đầu tư
Thông thường nếu dự án đầu tư có quy mô vừa phải, tính chất kỹ thuật không phức tạp thì không cần lập hội đồng thẩm định mà chỉ đưa về các phòng ban để lấy ý kiến
Trang 63 Phương pháp thẩm định dự án đầu tư tại Tổng Công Ty Xây Dựng và Phát Triển Hạ Tầng- LICOGI.
Sơ đồ thẩm định theo nội dung
Thẩm định mặt
kỹ thuật
Thẩm định tổng
nghiên cứu khả thi
Thẩm định chi tiết
Không khả
thi
Thẩm định mặt kinh tế xã hội
Bác bỏ
Khả thi Bác bỏ
Không khả
thi
Không khả
thi
Bác bỏ
Thẩm định mặt tài chính
Khả thi
Chấp nhận
Khả thi
Trang 74 Qui định về thời gian thẩm định
52/CP
Theo quy định của tổng Công ty
1
Thời gian thẩm định các dự án
đầu tư
a) Các dự án nhóm A Không quá 60
ngày
Không quá 45 ngày
b) Các dự án nhóm B Không quá 30
ngày
Không quá 20 ngày
c) Các dự án nhóm C Không quá 20
ngày
Không quá 15 ngày
2
Thời gian thẩm định thiết kế kỹ
thuật và tổng dự toán
a) Các dự án nhóm A Không quá 45
ngày
Không quá 30 ngày
b) Các dự án nhóm B Không quá 30
ngày
Không quá 20 ngày
c) Các dự án nhóm C Không quá 20
ngày
Không quá 15 ngày
5 Hình thức quản lý dự án đầu tư.
Tất cả các giai đoạn đầu tư đều do công ty thực hiện quản lý, từ giai đoạn chuẩn bị đầu tư đến thực hiện đầu tư, cho đến vận hành kết quả đầu tư
ở giai đoạn thực hiện đầu tư công ty lắp máy điện nước sẽ cử một số cán bộ nhân viên quản lý thực hiện dự án, sau khi dự án hoàn thành các cán bộ nhân viên này trở lại các phòng chức năng làm việc
Kết luận thẩm định và kiến nghị
Sau khi nhận được dự án đầu tư xưởng sản xuát thiết bị phi tiêu chuẩn và kết cấu thép của công ty lắp máy điện nước-LICOGI phòng quản lý dự án là
5
Trang 8cơ quan đầu mối thẩm định theo phân cấp đã chuyển hồ sơ nhận được đến các phòng ban chức năng thẩm định Sau khi các phòng chức năng thẩm định, phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng đã tổng hợp ý kiến cũng như chỉnh sửa
bổ sung và được kết quả cũng như kiến nghị nhằm hoàn thiện dự án để tăng tính khả thi của dự án như sau:
Về dự toán kinh phí: Cần tính lại chi phí sản xuất thiết bị phi tiêu chuẩn và kết cấu thép theo đơn giá hiện nay đối với một số nguyên vật liệu như sau: Xăng, sơn, tẩy rỉ KK bằng phun cát
về nguồn vốn đầu tư: Bổ sung cam kết của ngân hàng hay tổ chức tín dụng và thuyết minh về phương án huy động vốn đối ứng tự có để đảm bảo vốn cho
dự án và là điều kiện bắt buộc khi ngân hàng xét cho vay vốn Ngoài ra khi tính toán nhu cầu vốn cho dự án công ty đã không tính đến vốn lưu động cho
dự án hoạt động
Về kế hoạch trả nợ vay: Kế hoạc trả lãi vay được tính là 10 năm trong khi kế hoạch khấu hao thiết bị là 7 năm, nhà xưởng+ công trình phụ trợ khác là 10 năm với lãi suất 9% là chưa khả thi khi ngân hàng xem xét cho vay toàn bộ ( cả xây lắp và thiết bị) với thời hạn là 10 năm
Về tiến độ sản xuất: Hiện nay cuối quý 1/2004, thời gian dự kiến đưa vào sản xuất tháng 7/2004 là quá nhanh khó đảm bải tiến độ
Về mục tiêu kế hoạch năm 2004: Cần lấy theo số Tổng công ty giao kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2004 cho phù hợp hồ sơ khi vay vốn
Về công tác xây dựng, thiết bị:
+ Phần ngoài nhà nên bố trí sân vườn, cây xanh để cải tạo môi trường
+ Cần bổ sung các thiết bị kiểm tra chất lượng sản phẩm trong mỗi công đoạn sản xuất và các thiết bị an toàn phòng chống cháy nổ cho xưởng
Nhằm đẩy nhanh tiến đã sản xuất và hoàn thành mục tiêu kế hoạch đã đề
ra, đề nghị Công ty Lắp máy điện nước nhanh chóng điều chỉnh dự án theo
6
Trang 9các nội dung đã được đề cập ở trên và gửi về phòng quản lý dự án đầu tư xây dựng tổng hợp trình Hội đồng quản trị Tổng công ty phê duyệt
6.Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác thẩm định dự án đầu tư tại Tổng công ty xây dựng và phát triển hạ tầng –LICOGI.
Ngành xây dựng nước ta hiện nay đang phát triển với tốc đã rất lớn, nhất
là đối với xây dựng cơ bản do cơ sở hạ tầng nước ta hiện đang rất yếu kém Chính vì vậy số lượng các dự án đang ra tăng nhanh chóng, số lượng dự án tăng lên cũng đồng nghĩa với nhu cầu thẩm định các dự án ra tăng Tổng công
ty xây dựng và phát triển hạ tầng- LICOGI là một đơn vị lớn trong ngành xây dựng của nước nhà, đã tầng tham gia nhiều công trình quan trọng của nhà nước trước đây cũng như hiện tại và tương lai Cùng với sự phát triển nhanh chóng của ngành xây dựng, Tổng công ty xây dựng và phát triển hạ tầng – LICOGI cũng có nhiều dự án lớn đóng góp vào sự phát triển của ngành xây dựng Do vậy nhu cầu thẩm định dự án của Tổng công ty cũng ra tăng Để có thể đảm bảo đáp ứng được nhu cầu thẩm định các dự án ở hiện tại cũng như trong tương lai của Tổng công ty thì Tổng công ty cần có những cải cách trong việc tổ chức thẩm định dự án đầu tư Xuất phát từ những nhân tố ảnh hưởng đến công tác thẩm định dự án và thực trạng công tác thẩm định dự án tại Tổng công ty còn có những hạn chế Sau đây là một số giải pháp nhằm góp phần nào hoàn thiện công tác thẩm định dự án tại Tổng công ty
Một là: Không ngừng nâng cao trình độ cho các chuyên viên làm công tác
thẩm định dự án
Con người vừa động lực vừa mục tiêu, con người là nhân tố quyết định đến kết quả cũng như hiệu quả của mọi công việc Do vậy để nâng cao hiệu quả của mọi công việc thì trước tiên là phải nâng cao trình đã nguồn nhân lực Đối với công tác thẩm định cũng không nằm ngoài quy luật này Vì thế để nâng cao hiệu quả công tác thẩm định dự án của Tổng công ty việc đầu tiên phải làm đó là luôn luôn nâng cao trình đã các chuyên viên thẩm định dự án
7
Trang 10Chất lượng của công tác thẩm định dự án đầu tư phụ thuộc rất nhiều vào trình độ, kinh nghiệm, đạo đức nghề nghiệp của các chuyên gia thẩm định Thêm vào đó là yêu cầu của công tác thẩm định của dự án đầu tư ngày càng cao nên đội ngũ chuyên gia thẩm định cần phải có kiến thức sâu rộng và kinh nghiệm được mới có thể đáp ứng yêu cầu của công tác thẩm định Hơn nữa, các phương pháp thẩm định dự án mới ra đời đòi hỏi các chuyên viên phải hiểu biết để áp dụngcho có hiệu quả Tính chất kỹ thuật của các dự án cũng ngày càng phức tạp, những công nghệ mới được đưa vào sử dụng cũng buộc các chuyên viên phải thông hiểu mới có thể đưa ra nhận xét chính xác được
Có rất nhiều phương pháp để nâng cao trình đã cho các chuyên viên thẩm định Tổng công ty có thể tổ chức các lớp đào tạo ngắn hạn mời các chuyên viên nước ngoài nâng cao trình đã các chuyên viên thẩm định hàng năm, tổ chức hội thảo nhằm đúc rút kinh nghiệm cũng như trao đổi ý kiến về công tác thẩm định, sau mỗi dự án lớn, sau mỗi năm Khuyến khích các chuyên gia thẩm định tham gia vào việc đóng góp ý kiến xây dựng hoàn thiện công tác thẩm định
Tổng công ty cũng nên công khai việc bố trí các nhân viên tham gia vào công tác thẩm định của Tổng công ty, đưa chế đã bầu chọn các cá nhân giỏi
có nhiều kinh nghiệm và công tác thẩm định Việc bố trí nhân sự phải có những tiêu chuẩn cụ thể đối với từng loại công việc cụ thể, chẳng hạn có những công việc yêu cầu người làm phải năng động sáng tạo, có thể đi công tác nhiều thì cần những người trẻ tuổi có năng lực, mặt khác lại có những công việc đòi hỏi kinh nghiệm, trình đã chuyên sâu phải có những chuyên gia nhiều kinh nghiệm, từ đó Tổng công ty sẽ có thể tuyển dụng đúng người, đúng việc
Hai là: Tăng cường khả năng trao đổi, nắm bắt và xử lý thông tin.
Xã hội càng văn minh thì vai trò của thông tin càng được thể hiện rõ, có thể nói trong tương lai là kỷ nguyên của thông tin Thông tin ngày càng đóng vai trò lớn trong cuộc sống Vì vai trò to lớn của thông tin mà các nhà kinh tế đã
8
