• Đền Phù Đổng còn được gọi là đền Thượng, tương truyền được dựng trên nền nhà cũ của Thánh Gióng, bên trong đê sông `Đuống, còn đền Hạthờ mẹ của Thánh Gióng nằm ngoài đê, gần
Trang 1Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội
Bài Thu Hoạch Ngoại Khóa Giáo Dục Quốc Phòng An Ninh
Lớp :AR16.11 Thành viên:
Trang 2Lời Nói Đầu
“Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước,đó là truyền thống quý báu của ta Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhận chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước” Câu nói ấy của chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói lên tất cả tinh thần của cả dân tộc Lịch sử hào hùng của đất nước được viết nên bằng nhưng cuộc chiến tranh vệ quốc vĩ đại trải dài suốt hai ngàn năm lịch sử Chiến tranh đi qua nhưng những dấu tích của nó để lại vẫn luôn nhắc nhở cho thế hệ trẻ chúng ta về một quá khứ hào hùng nhưng cũng đầy đau thương
và mất mát Hai buổi ngoại khóa đi tham quan Đền Gióng và Viện bảo tang Phòng Không – Không Quân đã để lại trong chúng em rất nhiều sự xúc động và niềm tự hào sâu sắc
Đền Gióng
Trang 3• ĐỊA ĐIỂM:
• Đền Phù Đổng hay còn gọi là đền Gióng thờ Thánh Gióng - Phù Đổng
Thiên Vương, nằm ở xã Phù Đổng, Gia Lâm, ngoại thành Hà Nội
• Đền Phù Đổng còn được gọi là đền Thượng, tương truyền được dựng
trên nền nhà cũ của Thánh Gióng, bên trong đê sông `Đuống, còn đền Hạthờ mẹ của Thánh Gióng nằm ngoài đê, gần nơi được cho là có dấu chân khổng lồ mà bà đã ướm thử rồi sinh ra Thánh Gióng Năm 1010 khi rời
đô về Thăng Long, Lý Thái Tổ đã cho dựng đền, đến nay đã được trùng
tu nhiều lần.
Lịch sử liên quan:
Theo truyền thuyết, đền Gióng được xây dựng từ thời 3960610Hùng Vương thứ VIthờ Thánh Gióng - Phù Đổng Thiên Vương Sự tích Thánh Gióng dẹp giặc Ân là biểu hiện của truyền thống đánh giặc giữ nước của cả dân tộc Đó là niềm tự hào lớn lao bởi ngay từ thuở dựng nước đã có kì tích đánh đuổi giặc ngoại xâm để bảo
vệ non sông, xứ sở, bảo vệ nhà nước Văn Lang mới xây dựng Với công lao to lớn
đó, Thánh Gióng đã được vua Hùng Vương thứ VI phong là Phù Đổng Thiên Vương Ý chí giết giặc cứu nước đã được nhà thơ 31310Cao Bá Quát ngợi ca: Phá tặc đãn hiềm tam tuế vãn
Đằng vân do hận cửu thiên đê
Dịch nghĩa:
Phá giặc, lên ba hiềm vẫn muộn
Lên mây, tầng chín hận chưa cao
Trang 4Võ công hiển hách của Thánh Gióng cùng dân đánh giặc đã được nhà thơ 340Ngô Chi Lan mô tả:
Thiết mã tại thiên, danh tại sử
Anh uy lẫm lẫm mãn giang san
Dịch nghĩa:
Ngựa sắt về trời, danh tại sử
Oai thanh vang dậy khắp xa gần
Đến thờ Lê, vua 3411300Lê Đại Hành (980 - 1005) lại phong ông là Sóc Thiên Vương, đổi Sóc Sơn thành Vệ Linh Sơn Năm 981, sau khi đánh thắng quân Tống trở về, vua lại phong ông là Phù Thánh Đại vương Đến thời Lý, vua 33110Lý TháiTổ đặt lại tên đền Gióng là Hiển Linh Điện, phong là Xung Thiên Thần Vương Thời Hậu Lê, Thánh Gióng được phong là Xung Thiên Đổng Thần Vương, mẹ hiệu là Hiệu Thiên Mẫu Vua 33340Lê Kính Tông(1600 - 1619) niên hiệu Hoằng Định có lập bia và tế lễ Đến thời 31340Lê Hiển Tông, niên hiệu Cảnh Hưng (1740
- 1786) nhà vua đã cúng áo chầu và tiền vàng
ành Hà Nội
•
Trang 5• Đền Gióng là một tổng thể thống nhất, gồm nhiều công trình xây trên
diện tích rộng:
• Tam quan đền khá lớn, trên có gác, mở thêm hai cửa nhỏ hai bên Trên
bậc thềm là hai con rồng đá, tạc vào năm 1705 Trước cổng là một sân rộng, nhìn sang một thủy đình ở giữa một hồ nước, cạnh một gốc đa cổ thụ Thủy đình là nơi diễn ra các trò chơi dân gian và múa rối nước
• Đôi câu đối trước cổng đền viết:
• Thiết mã khóa vân cung, tuấn nhạc, liên quan thiên cổ ngưỡng
Thạch long kiều thủy các, sùng từ uy vọng ức niên khâm
Trang 6• Sau cổng chính là một phương đình tám mái, dưới chân còn hai con sư tử
đá Tiếp đến là tiền đường rộng là nơi cử hành các nghi lễ Nhà thiêu hương bày đồ nghi trượng, tiếp đến là hậu cung Trong hậu cung có tượng Thánh Gióng và các tướng hộ vệ, cũng là nơi giữ các đạo sắc phong của các triều đại phong kiến Trong hậu cung cũng giữ một đôi chóe sứ là cổ vật, chỉ dùng trong dịp lễ hội Bậc thềm của hậu cung còn giữ được những viên gạch chạm rồng, được cho là có từ đời Lý
•
• Trong đền còn có một bia đá dựng năm 1660 Phía sau đền có một giếng
nước trong, gọi là giếng Ngọc
•
Trang 7• Từ cổng vào, bên phải của khu đền chính còn các nhà việc, dành cho
những người đến dự lễ hội, chia ra các ban tế của các xã xung quanh
• Bên trái của đền là chùa Kiến Sơ
Đền Gióng nằm trên một khu đất đẹp, tương truyền được xây dựng chính trên nền ngôi nhà cũ nơi Gióng sinh ra Trước đây, nơi này chỉ là một thảo am nhưng vua Lý Thái Tổ khi dời đô ra Thăng Long đã cho xây dựng thành một ngôi đền khang trang Trải qua nhiều lần trùng tu, ngôi đền hiện tại chủ yếu là những mảnh ghép của những công trình thời Lý, thời Lê Trung Hưng, thời nhà Nguyễn và có cả những phần mang màu sắc đương đại
Trước đền có thủy đình nằm trong hồ bán nguyệt, được xây dựng từ thời Lý.Trải qua gần 1.000 năm nhưng những nét chạm trổ tài hoa trên gỗ vẫn còn gần như nguyên vẹn.Hằng năm thủy đình vẫn đứng đó lặng nghe những liền anh liền chị hátgiao duyên trong ngày lễ hội (9-4 âm lịch)
Cổng đền được xây dựng bằng gạch, đến nay đã được 109 năm.Phía sau cổng là nhà tám mái (đúng ra là có hai tầng, mỗi tầng 4 mái), khá giống với nhà tám mái trước chùa Láng vì cũng được xây dựng từ thời Lý
Nhìn từ phía ngoài thì nhà tám mái không lớn, nhưng nếu có một ống kính góc rộng, nằm ngửa ra giữa nhà mà chụp thì chắc chắn bạn sẽ thấy rõ sự kỳ vĩ của nó Dưới mỗi góc độ lại hiện ra một hình thù rất khác
Sau nhà tám mái là nhà tiền tế, là nơi để thực hiện các nghi lễ Tại đây, du khách
có thể dễ dàng nhận thấy sự chênh lệch “tuổi tác” khi bên trên những cột gỗ có từ thời Lê Trung Hưng (thế kỷ 17) là những bức hoành phi ghi lại những lời nói của
Trang 8Bác Hồ, những vần thơ Tố Hữu.
Ấn tượng nhất trong đền là cắp chiêng trống có đường kính lên tới 1,2m với độ lớntương đương chiếc trống đại được trưng bày tại lễ hội hoa vừa rồi Vào mùa lễ hội,tiếng trống, tiếng chiêng rền vang sẽ làm không khí thêm phần hào hùng trong những hoạt cảnh tái diễn trận chiến anh hùng của Thánh Gióng
Với mỗi ngôi đền thì phần quan trọng nhất bao giờ cũng là hậu cung, đền Gióng cũng vậy.Đây là nơi đặt bức tượng Gióng cao hơn 2m, được tạc từ cách đây trên
100 năm Bên cạnh có hai hàng tượng gồm 6 quan văn võ, 2 người hầu đứng, 2 phỗng quỳ và 4 lính hầu
Nghiêng mình trước những công trình kiến trúc thách thức với thời gian.Cảnh vật yên bình mà như có tiếng trống thúc quân ra trận
Trang 9du khách nước ngoài chưa từng biết đến Việt Nam lạ luôn cảm thấy trân trọng một nét đẹp vốn có mang đậm bản sắc dân tộc qua lễ hội Gióng của Phù Đổng Lễ hội Phù Đổng được tổ chức từ mồng 6 đến 12 tháng 4 ÂL hàng năm với sự tham gia của 5 làng: ba làng ở phía Bắc sông Đuống là Phù Dục, Phù Đổng và Đổng Viên
và hai làng bên bờ Nam là Đổng Xuyên và Hội Xá Ngày hội chính là ngày mồng 9.Lễ hội có nhiều trò chơi đặc biệt như hát Ai Lao Đây là một tập tục cổ xưa, ban đầu hát bằng tiếng Lào, sau đó chuyển sang hát bằng tiếng Việt Trong ngày lễ lớn
Trang 10có trò diễn trận, rước kiệu, múa cờ, diễn lại sự tích Thánh Gióng đánh giặc Ân Trong trò diễn lại sự tích, đức Thánh Gióng được tượng trưng bằng cờ lệnh và 28 người con gái được cử ra làm tướng của giặc Ân.
Lễ hội Phù Đổng là một trong những đỉnh cao của sinh hoạt văn hoá cổ truyền ở Việt Nam Lễ hội tái hiện sự kiện lịch sử suy tôn anh hùng chống ngoại xâm là Thánh Gióng, cũng đồng thời thể hiện những hình thức trong tín ngưỡng của cư dân nông nghiệp
Khu di tích Phù Đổng (Đền Thượng, đền Hạ, chùa Kiến Sơ) đã được công nhận Di tích Lịch sử - Văn hoá năm 1975
Hội Gióng là một lễ hội truyền thống hàng năm được tổ chức ở nhiều nơi thuộc vùng Hà Nội để tưởng niệm và ca ngợi chiến công của người anh hùng truyền thuyết Thánh Gióng, một trong tứ bất tử của tín ngưỡng dân gian Việt Nam Có 2 hội Gióng tiêu biểu ở Hà Nội là hội Gióng Sóc Sơn ở đền Sóc xã Phù Linh, huyện Sóc Sơn và hội Gióng Phù Đổng ở đền Phù Đổng, xã Phù Đổng, huyện Gia Lâm
đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại.Giá trị nổi
Trang 11bật toàn cầu ở hội Gióng chính là một hiện tượng văn hóa được bảo lưu, trao
truyền khá liên tục và toàn vẹn qua nhiều thế hệ Mặc dù ở gần trung tâm thủ đô vàđời sống cộng đồng trải qua nhiều biến động do chiến tranh, do sự xâm nhập và tiếp biến văn hóa, hội Gióng vẫn tồn tại một cách độc lập và bền vững, không bị nhà nước hóa, thương mại hóa.Lễ hội Gióng là thiên ca cho sức mạnh và nhân cáchngười Việt Chúng ta cần gìn giữ và phát huy nó
Ngoài ra còn hơn 10 hội gióng cũng thuộc địa bàn Hà Nội (gọi là vùng lan tỏa vì chưa được Unesco công nhận) như: hội Gióng Bộ Đầu xã Bộ Đầu, huyện Thường Tín; lễ hội thờ Thánh Gióng ở các làng Đặng Xá, Lệ Chi (huyện Gia Lâm); các làng Phù Lỗ Đoài, Thanh Nhàn, Xuân Lai (huyện Sóc Sơn); Sơn Du, Cán Khê, Đống Đồ (huyện Đông Anh); Xuân Tảo (huyện Từ Liêm); làng Hội Xá (Quận Long Biên)
Hội Gióng là một lễ hội văn hóa cổ truyền mô phỏng một cách sinh động và khoa học diễn biến các trận đấu của thánh Gióng và nhân dân Văn Lang với giặc Ân Thông qua đó có thể nâng cao nhận thức cộng đồng về các hình thức chiến tranh
Trang 12bộ lạc thời cổ xưa và liên tưởng tới bản chất tất thắng của cuộc chiến tranh nhân dân, toàn dân, toàn diện trong sự nghiệp giải phóng và bảo vệ Tổ quốc.
Theo các nhà nghiên cứu văn hóa dân gian, hội Gióng ở Sóc Sơn (nơi thánh Gióng bay về trời) và hội Gióng ở xã Phù Đổng (nơi sinh ra thánh Gióng) có ý nghĩa và hoàn chỉnh hơn những nơi khác, từ ý tứ truyền thuyết đến nghệ thuật diễn xướng Những nghi thức được quan tâm, chứa đựng trong nó sự huyền bí và sức sống của một huyền thoại gắn liền với lòng tự chủ dân tộc của người Việt Nam
Trang 13Bảo Tàng Phòng Không Không Quân
Hà Nội
• Lịch sử Bảo Tàng Phòng Không Không Quân :
Bảo tàng Phòng không - Không quân được xếp hạng 2 trong hệ thống bảo tàng Quốc gia Việt Nam; là nơi lưu giữ những hình ảnh, tư liệu, hiện vật minh chứngcho quá trình ra đời, xây dựng, chiến đấu, trưởng thành và chiến thắng của bộ đội Phòng không - Không quân Việt Nam Đã bắn rơi 52 máy bay Pháp và 2.635 máy bay Mỹ, trong đó có 64 máy bay chiến lược B 52; 108 lượt đơn vị,
Trang 1471 cá nhân được tuyên dương danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân,Anh hùng lao động Được Đảng, Nhà nước tặng thưởng 2 Huân chương Sao vàng.4 Huân chương Hồ Chí Minh 2 Huân chương Độc lập hạng Nhất 1 Huân chương Quân công hạng Nhất Hàng trăm, hàng ngàn Huân chương Quân công,Huân chương Chiến công các loại, được tặng nhiều phần thưởng cao quý
*Bảo tàng PK - KQ được thành lập ngày 22 tháng 10 năm 1963
Đơn vị tiền thân: Bảo tàng Phòng không thành lập năm 1958
* Xây dựng mới từ 2004 và khánh thành ngày 28/8/2007
* Diện tích:
- Trưng bày ngòai trời: 18.000m2.
Có đủ chỗ đỗ xe ôtô các loại
- Trưng bày nội thất: 3.200m2
Có sa bàn điện tử và hệ thống điều hòa không khí
*Vớicác bộ sưu tập hiện vật khối lớn hấp dẫn:
Phần trưng bày ngoài trời diện tích trên 15.000m2 với 73 hiện vật khối được trưng bày khoa học giới thiệu các bộ sưu tập hiện vật vũ khí độc đáo về 4 lực lượng của
bộ đội PK- KQ: Pháo Cao xạ, Máy bay, Tên lửa, Ra đa Đây là những vũ khí đã lập nhiều chiến công xuất sắc: Khẩu pháo 37mm của khẩu đội Tô Vĩnh Diện tham gia chiến dịch Điện Biên Phủ; Cuộc hành trình của Khẩu pháo 90mm do Mỹ sản xuất tham gia đánh thắng trận đầu ngày 5/8/1964; Ra đa bắt được tín hiệu máy bay chiến lược B.52 thông báo cho quân và dân Hà Nội trước 35 phút; Bệ phóng tên lửa đã lập công bắn rơi tại chỗ máy bay B.52 đêm 18/12/1972 ngay trên bầu trời Thủ đô; Máy bay Mig.21 đã bắn rơi máy bay B.52 đêm 27/12/1972; Các máy bay Mig., máy bay trực thăng vận tải và một số máy bay cường kích ta thu được của nguỵ quyền Sài Gòn trong đó có máy bay A.37 phi đội Quyết Thắng sử dụng ném bom sân bay Tân Sơn Nhất, góp phần giành thắng lợi trong Chiến dịch Hồ Chí
Trang 15Minh một số loại vũ khí, phương tiện mà thực dân Pháp và đế quốc Mỹ đã sử dụng trong chiến tranh Việt Nam.
Phần trưng bày trong nhà gồm có 6 đề mục lớn:
Đề mục 1: Bộ đội PK – KQ trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp (những
chiến công của trung đoàn 367 tại chiến dịch Điện Biên Phủ năm 1946 – 1954)
Đề mục II: Sự hình thành và phát triển các lực lượng PK – KQ chuẩn bị cho cuộc
kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954 – 1964)
Đề mục III: Bộ đội PK – KQ cùng với quân và dân miền Bắc đánh thắng hai cuộc
chiến tranh phá hoại của Đế quốc Mỹ ra miền Bắc, đỉnh cao là đập tan cuộc tập kích đường không chủ yếu bằng máy bay chiến lược B.52 vào Hà Nội và Hải Phòng (2/1965 – 1/1973)
Đề mục IV: Bộ đội PK – KQ chiến đấu trong đội hình quân binh chủng hợp thành,
chiến dịch đường 9 Khe Sanh, Đường 9 Nam Lào – 1971, chiến dịch Quảng Trị –
1972, chiến địch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975
Đề mục V: Chiến đấu bảo vệ biên giới Tổ quốc; Xây dựng và sẵn sàng chiến đấu,
quản lý vững chắc vùng trời, vùng biển của Tổ quốc, cùng cả nước thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược là xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN (từ 1975 đếnnay)
Đề mục VI: Trưng bày các chuyên đề về đoàn kết quốc tế, hợp tác vũ trụ, đoàn kết
quân dân, sức mạnh từ mặt đất
Trang 16Trưng bày trong nhà hơn 3.000 hiện vật, hình ảnh đã tái tạo lại những trang sử oai hùng của bộ đội Phòng không – Không quân, mỗi hiện vật, hình ảnh trong hệ thống trưng bày là huyền thoại về những chiến công xuất sắc của bộ đội Phòng không – Không quân qua hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ, lập nên những kỳ tích anh hùng đánh thắng không quân nhà nghề của nước có nền khoa học kỹ thuật hiện đại đến nay vẫn còn là những điều hấp dẫn đối với nhiều khách tham quan trong và ngoài nước Ngày nay, Quân chủng Phòng không – Không quân là một Quân chủng lớn mạnh, với các trang thiết bị kỹ thuật hiện đại, không ngừng cải tiến kỹ thuật, luôn cảnh giác cao, sẵn sàng cùng với các lực lượng vũ trang của Quân đội nhân dân Việt Nam bảo vệ vững chắc trời và biển Tổ quốc ViệtNam XHCN.
Một trong số hiện vật quý hiếm đó là chiếc ghế máy bay Mi.4 đã vinh dự được Chủtịch Hồ Chí Minh sử dụng khi đi công tác; đặc biệt có bộ sưu tập hiện vật về Ban nghiên cứu không quân, về Trung đoàn pháo cao xạ 367 với những chiến công xuất sắc tại mặt trận Điện Biên Phủ; Chiến thắng tại cầu Hàm Rồng (Thanh Hoá), Không quân nhân dân Việt Nam đã mở mặt trận trên không thắng lợi; Tư liệu hiện vật trận đầu đánh thắng của bộ đội Tên lửa Phòng không Việt Nam ngày
24/7/1965; Bộ đội Phòng không - Không quân đánh thắng chiến tranh điện tử của đế quốc Mỹ; cùng quân và dân miền Bắc bảo vệ Hà Nội – Hải Phòng 1967; Chiến đấu ở chiến trường khu IV; bảo vệ tuyến vận tải chiến lược 559 (Đường Hồ Chí Minh); Sa bàn điện tử chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không” tháng 12/1972; Chiến đấu trong đội hình quân binh chủng hợp thành; Quân chủng PK-
KQ thường xuyên cảnh giác, sẵn sàng chiến đấu bảo vệ vững chắc bầu trời Tổ quốc Việt Nam XHCN; Đặc biệt duy nhất tư liệu hiện vật chuyến bay Hợp tác vũ trụ quốc tế Việt Nam - Liên Xô và có sưu tập tặng phẩm của các đoàn quốc tế đến thăm và tặng bộ đội Phòng không – Không quân…