Hãy xin giúp đỡ lần nữa và bạn có thể sẽ nhận đượcM i ngọ ười không xin sự giúp đỡ nhi u nh h nên làm.
Trang 1Hãy xin giúp đỡ lần nữa và bạn có thể sẽ nhận được
M i ngọ ười không xin sự giúp đỡ nhi u nh h nên làm M c cho nh ng quy ề ư ọ ặ ữ
t c ắ đạ đứ ử ế ủo c t t c a chúng ta và kh n ng nói chuy n qua Snapchat, con ả ă ệ
người gây b t ng khi h vui v t kéo 12 túi hàng ho c t h c môn v t lý ấ ờ ọ ẻ ự ặ ự ọ ậ
cho bài thi gi a k ữ ỳ
T i sao chúng ta không s n sàng tìm ki m s giúp ạ ẵ ế ự đỡ? M t kh n ng ó là ộ ả ă đ
con ngườ đi ánh giá th p c h i h s nh n ấ ơ ộ ọ ẽ ậ được s giúp ự đỡ M t nghiên c uộ ứ
m i do Daniel Newark (ớ đạ ọi h c Stanford) d n ẫ đầ đu ã ki m tra i u này x y ra ể đ ề ả
nh th nào trong m t trư ế ộ ường h p c th - khi m t ngợ ụ ể ộ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ
xin s giúp ự đỡ ầ l n hai sau khi l n ầ đầu bịt ch iừ ố
Newark và nhóm c a ông tin r ng có hai lý do con ngủ ằ ườ ừi t ch i giúp ố đỡ ẽ s ánh giá th p kh n ng h s nh n c s giúp n u h xin giúp l n
n a Th nh t, h suy oán là nh ng ngữ ứ ấ ọ đ ữ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ ẽ đ s ánh giá
th p vi c ngấ ệ ườ ọi h xin giúp đỡ ả c m th y không tho i mái khi t ch i l i ấ ả ừ ố ờ đề
ngh giúp ị đỡ ầ l n th hai Các nghiên c u cho th y con ngứ ứ ấ ườ ải c m th y b áp ấ ị
l c ph i nói “có” và áp l c ó có kh n ng l n h n khi h ã t ng nói ự ả ự đ ả ă ớ ơ ọ đ ừ
“không.” Nh ng khi m t ai ó t ch i l i xin giúp ư ộ đ ừ ố ờ đỡ ủ c a b n, b n h u nh ạ ạ ầ ư
không để đế ý n vi c quy t nh ó làm h c m nh n nh th nào Do ó trongệ ế đị đ ọ ả ậ ư ế đ
khi m t ngộ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ xem s t ch i l n m t nh d u hi u r ng ự ừ ố ầ ộ ư ấ ệ ằ
có ít n i bu n khi nói “không”, thì m t ngỗ ồ ộ ười nh n ậ được yêu c u xin giúp ầ đỡ
l n hai th m chí ầ ậ đối m t v i n i bu n nhi u h n do th c t là h t ng nói ặ ớ ỗ ồ ề ơ ự ế ọ ừ
“không” m t l n.ộ ầ
Lý do th hai là chúng ta có xu hứ ướng quy gán nh ng hành ữ động c a ngủ ười khác cho nh ng y u t không th thay ữ ế ố ể đổ đượi c h n là quy cho hoàn c nh cơ ả ụ
th Vì v y, khi ai ó t ch i giúp ể ậ đ ừ ố đỡ, chúng ta gi nh là h không ph i là ả đị ọ ả
ngườ ấi r tr ng lộ ượng, ch không gi nh là h có m t lý do chính áng ứ ả đị ọ ộ đ để
nói “không.” K t qu là m i ngế ả ọ ườ ẽ ười s th ng ánh giá th p tính r ng lđ ấ ộ ượng
c a nh ng ngủ ữ ườ ừi t ch i m t l i c u xin giúp ố ộ ờ ầ đỡ
Sau m t phát hi n t th c nghi m ng h nh ng gi thuy t c a h , các nhà ộ ệ ừ ự ệ ủ ộ ữ ả ế ủ ọ
nghiên c u g i nh ng ngứ ử ữ ười tham gia đến m t ký túc xá ộ ở đạ ọ đểi h c nh ờ
m i ngọ ười tr l i m t b ng kh o sát dài 1 trang (yêu c u giúp ả ờ ộ ả ả ầ đỡ đầu tiên) và sau ó g i m t lá th (yêu c u giúp đ ử ộ ư ầ đỡ ứ th hai) Trước khi i, nh ng ngđ ữ ười tham gia d oán kh n ng nh ng ngự đ ả ă ữ ười giúp đỡ ề ti m n ng s ă ẽ đồng ý v i ớ
nh ng l i ữ ờ đề ngh c a h Hóa ra nh ng ngị ủ ọ ữ ười tham gia khá gi i trong vi c ỏ ệ
d oán li u m i ngự đ ệ ọ ườ ẽ đi s áp ng th nào v i ứ ế ớ đề ngh giúp ị đỡ đầu tiên
Nh ng ngữ ười tham gia ngh 34% s ĩ ẽ đồng ý, và trong th c t là 33% ự ế đồng ý
Nh ng úng nh d oán c a các nhà nghiên c u, nh ng ngư đ ư ự đ ủ ứ ữ ười tham gia không d oán ự đ được m i ngọ ườ ẽi s ph n ng nh th nào trả ứ ư ế ướ đềc ngh giúp ị
th hai sau khi h ã t ch i ngh u tiên Nh ng ng i tham gia d
oán r ng m t l i t ch i lúc u s ch d n n 18% nói “có” v i ngh th
hai, nh ng th c t thì 43% ngư ự ế ười giúp đỡ ề ti m n ng ă đồng ý v i ớ đề ngh th ị ứ
hai sau khi h ã t ch i ọ đ ừ ố đề ngh giúp ị đỡ đầu tiên
Hai th c nghi m ti p theo mà ó nh ng ngự ệ ế ở đ ữ ười tham gia tưởng tượng mình
là m t ngộ ười giúp đỡ ho c m t ngặ ộ ười xin giúp đỡ đ ã tái t o l i nh ng phát ạ ạ ữ
Trang 2hi n ban ệ đầu M t l n n a, nh ng ngộ ầ ữ ữ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ đ đ ã ánh giá
th p kh n ng m t ngấ ả ă ộ ười giúp đỡ ẽ đồ s ng ý giúp đỡ sau khi t ch i l i ừ ố ờ đề
ngh ban ị đầu Thêm n a, sau khi ữ được cho bi t l i ế ờ đề ngh giúp ị đỡ đầu c a ủ
h b t ch i, nh ng ngọ ị ừ ố ữ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ và người giúp đỡ đ ánh giá về
khuynh hướng “giúp đỡ ủ” c a nh ng ngữ ười giúp đỡ và s không tho i mái mà ự ả
người giúp đỡ ẽ ả s c m th y khi nói “không” trấ ước m t ộ đề ngh th hai úng ị ứ Đ
nh d oán, nh ng ngư ự đ ữ ười tìm ki m s giúp ế ự đỡ đ ánh giá nh ng ngữ ười giúp
là ít giúp và ngh r ng h s ít c m th y khó ch u
M t câu h i còn t n t i là li u xu hộ ỏ ồ ạ ệ ướng ánh giá th p kh n ng giúp đ ấ ả ă đỡ là khác nhau các n n v n hóa M t n n v n hóa phở ề ă ộ ề ă ương Tây nhân m nh tính ạ
cá nhân và kh n ng c a b n thân có th nuôi dả ă ủ ả ể ưỡng ni m tin r ng nh ng ề ằ ữ
người khác không ch c s giúp ắ ẽ đỡ Tuy nhiên, trong m t n n v n hóa theo ộ ề ă
ch ngh a t p th n i mà s t ch i giúp ủ ĩ ậ ể ơ ự ừ ố đỡ là ít ph bi n, m t l i t ch i lúc ổ ế ộ ờ ừ ố
u có th khi n m t ai ó tin r ng m t l i ngh giúp l n hai ch c ch n
s ẽ được ch p nh n.ấ ậ
Nó c ng áng xem xét li u vi c ánh giá th p kh n ng giúp ũ đ ệ ệ đ ấ ả ă đỡ có ph i là ả
m t i u t t Trong m t xã h i theo ch ngh a cá nhân, nh ng ni m tin nh ộ đ ề ố ộ ộ ủ ĩ ữ ề ư
v y có th khuy n khích b n tìm ra cách ậ ể ế ạ để ự t làm m i vi c B t ch i giúp ọ ệ ị ừ ố
có th là m t kinh nghi m bu n, và n u n i bu n ó l n h n áng k so
v i s có l i khi ớ ự ợ được giúp đỡ, thì v lâu dài, b nh t chí không xin giúp ề ị ụ đỡ có
th d n ể ẫ đến s th a mãn, h nh phúc l n h n.ự ỏ ạ ớ ơ
Nh ng ư đố ớ ầi v i h u h t m i ngế ọ ười thì bài h c t nghiên c u khá rõ ràng Ch ọ ừ ứ ỉ
vì m t ai ó t ch i giúp ộ đ ừ ố đỡ ạ đừ b n, ng do d yêu c u h giúp ự ầ ọ đỡ ạ ầ b n l n
n a.ữ