Dành th i gian ờ để tiêu th thay vì óng góp.
Trang 19 sai lầm phổ biến ngăn không cho bạn sống khỏe
mạnh
Có nh ng l a ch n b n ữ ự ọ ạ đưa ra h ng ngày, m t s dằ ộ ố ường nh hoàn toàn ư không liên quan đến s c kh e và h nh phúc c a b n, l i nh hứ ỏ ạ ủ ạ ạ ả ưởng l n ớ đến
b n Sau ây là 9 sai l m ph bi n có th ng n không cho b n s ng kh e ạ đ ầ ổ ế ể ă ạ ố ỏ
m nh và h nh phúc.ạ ạ
1 Tránh né nh ng m i quan h ý ngh a và sâu s c (nh hôn nhân, ữ ố ệ ĩ ắ ư
nh ng tình b n thân thi t và gi liên l c v i gia ình) ữ ạ ế ữ ạ ớ đ
M i quan h là cái em l i giá tr và ý ngh a cho cu c s ng chúng ta Chúng ố ệ đ ạ ị ĩ ộ ố
ta b m sinh mu n k t n i v i ngẩ ố ế ố ớ ười khác và nghiên c u ch ng minh i u ó.ứ ứ đ ề đ
Ví d , nh ng ngụ ữ ười có nh ng m i quan h xã h i b n ch tữ ố ệ ộ ề ặ đượ c phát hi n ệ
th y là kh e m nh h n và có nguy c t vong th p h n ấ ỏ ạ ơ ơ ử ấ ơ
Thêm n a, ngữ ười ta phát hi n th y khi tu i càng cao, thìệ ấ ổ ngườ i có nh ng m i ữ ố
quan h xã h i b n ch t h n có xu h ệ ộ ề ặ ơ ướ ng s ng lâu h n ố ơ Và dường như tình
b n có th giúp b n ch ng l i b nh ung th ạ ể ạ ố ạ ệ ư
Nh ng l i ích c a các m i quan h sâu s c m r ng ữ ợ ủ ố ệ ắ ở ộ đến hôn nhân trong Ở
m t m i quan h dài h n làmộ ố ệ ạ gi m nguy c m c tr m c m, t t và l m d ng ả ơ ắ ầ ả ự ử ạ ụ
ch t ấ
Cu i cùng, nhi u nghiên c u cho th y nh ng m i quan h gia ình b n ch t ố ề ứ ấ ữ ố ệ đ ề ặ
là m t trong nh ng nguyên nhân chính làm cho ngộ ữ ười dân Okinawa, Nh t ậ
B n có tu i th cao l thả ổ ọ ạ ường m c dù ó là m t trong nh ng qu n nghèo ặ đ ộ ữ ậ
nh t nấ ước Nh t.ậ
T t c nh ng nghiên c u trên nói gì v i chúng ta?ấ ả ữ ứ ớ
S k t n i và c m giác thu c v là y u t c n thi t cho m t cu c s ng kh e ự ế ố ả ộ ề ế ố ầ ế ộ ộ ố ỏ
m nh và h nh phúc Dù nó là tình b n, hôn nhân ho c gia ình – con ngạ ạ ạ ặ đ ười
c n nh ng m i quan h b n ch t ầ ữ ố ệ ề ặ để ố s ng kh e m nh.ỏ ạ
Trang 22 Ng i su t ngày ồ ố
“Ng i gi i trí” nh ng i xem TV làm t ng nguy c m c b nh tim m ch và t ồ ả ư ồ ă ơ ắ ệ ạ ử vong Và ng i nhi u bàn làm vi c c ng không t t l m.ồ ề ở ệ ũ ố ắ
ó là k t lu n t m t nghiên c u v i
Đ ế ậ ừ ộ ứ ớ 4,500 ngườ i, m t nghiên c u khác ộ ứ
v iớ 8,800 ngườ i, và m t nghiên c u cu i cùng v i h nộ ứ ố ớ ơ 240,000 ng ườ i tham gia
3 Không bao gi ng ng l i ch ờ ừ ạ ỉ để ở th
Cách ây vài n m, ngđ ă ườ ưới h ng d n yoga nói v i tôi “Tôi ngh m i ngẫ ớ ĩ ọ ười yêu thích l p h c c a tôi vì nó là kho ng th i gian duy nh t trong ngày c a h mà ớ ọ ủ ả ờ ấ ủ ọ
h ch ng i và th ”ọ ỉ ồ ở
T lúc b n th c d y cho ừ ạ ứ ậ đến khi i ng , b n ã bao gi dành 15 phút ch đ ủ ạ đ ờ ỉ để
ng i và th ch a? Tôi hi m khi làm Và ó là i u áng ti c vì nh ng l i ích ồ ở ư ế đ đ ề đ ế ữ ợ
c a t nh th c và thi n nh là to l n Thi n nh làm gi m stress và lo l ng ủ ỉ ứ ề đị ớ ề đị ả ắ Thi n nh nâng cao ch t lề đị ấ ượng s ng c a b n và t ng cố ủ ạ ă ường h mi n d ch ệ ễ ị
c a b n Thi n nh còn làm gi m s t c gi n và c i thi n gi c ng , th m chí ủ ạ ề đị ả ự ứ ậ ả ệ ấ ủ ậ
c nh ng ng i tù
4 Ph t l nh ng kh n ng sáng t o c a b n ớ ờ ữ ả ă ạ ủ ạ
B c l b n thân m t cách sáng t o làm gi m nguy c au m và m c b nh vàộ ộ ả ộ ạ ả ơ đ ố ắ ệ
ng th i t ng c ng s c kh e và h nh phúc c a b n Nghiên c u t
Harvard School of Public Health ti t l r ng ngh thu t giúp gi m stress và lo ế ộ ằ ệ ậ ả
l ng, gia t ng nh ng c m xúc tích c c và gi m kh n ng b tr m c m, cùng ắ ă ữ ả ự ả ả ă ị ầ ả
v i nhi u l i ích khác.ớ ề ợ
Nghiên c u khác ứ được xu t b n trên Journal of Biobehavioral Medicine, khámấ ả phá ra vi t lách sáng t o c i thi n h mi n d ch c a nh ng b nh nhân HIV.ế ạ ả ệ ệ ễ ị ủ ữ ệ
Trang 35 C ngày trong nhà ả ở
Khám phá th gi i xung quanh b n – dù ó là i du l ch ế ớ ạ đ đ ị đến nh ng vùng ữ đất
xa xôi ho c i b vào nh ng khu r ng – em l i nhi u l i ích v s c kh e và ặ đ ộ ữ ừ đ ạ ề ợ ề ứ ỏ tinh th n ầ Đố ới v i nh ng ngữ ười m i b t ớ ắ đầu, nh ng l i ích c a ánh sáng m t ữ ợ ủ ặ
tr i (và nh ng nh hờ ữ ả ưởng tiêu c c c a ánh sáng nhân t o) ự ủ ạ đượcch ng minh ứ
trong nghiên c u ứ
Thêm n a, các nhà nghiên c u ã b t ữ ứ đ ắ đầu khám phá ra nh ng cu c i ch i ữ ộ đ ơ vào nh ng vùng ữ đất hoang vu – được bi t ế đến nh là “tr li u phiêu l u” ư ị ệ ư (adventure therapy) – có th ể đẩy m nh quá trình gi m cân, nâng cao lòng t ạ ả ự
tr ng c a ngọ ủ ười m c b nh tinh th n.ắ ệ ầ
Lu n i m chính xuyên su t t t c nh ng nghiên c u ó là vi c khám phá thậ đ ể ố ấ ả ữ ứ đ ệ ế
gi i bên ngoài và dành th i gian trong thiên nhiên có th nâng cao lòng t ớ ờ ở ể ự tin b n có v b n thân và c i thi n kh n ng tạ ề ả ả ệ ả ă ương tác v i nh ng ngớ ữ ười khác
c a b n.ủ ạ
6 Dành th i gian ờ để tiêu th thay vì óng góp ụ đ
S óng góp là m t ph n thi t y u c a vi c s ng m t cu c ự đ ộ ầ ế ế ủ ệ ố ộ ộ đờ ại h nh phúc,
kh e m nh và ỏ ạ đầy ý ngh a Chúng ta thĩ ường dành cu c ộ đời mình cho vi c ệ tiêu th th gi i xung quanh chúng ta thay vì t o ra nó Chúng ta tiêu th quá ụ ế ớ ạ ụ
m c nh ng thông tin kém ch t lứ ữ ấ ượng Chúng ta có l i s ng ng i m t ch và ố ố ồ ộ ỗ
n u ng, xem và tiêu th thông tin m t cách th ng thay vì t o ra, óng góp
và xây d ng nh ng th c a riêng chúng ta.ự ữ ứ ủ
B n không th ki m soát ạ ể ể được s th i gian b n tiêu dùng trên hành tinh này, ố ờ ạ
nh ng b n có th ki m soát ư ạ ể ể được nh ng th b n óng góp trong lúc b n ữ ứ ạ đ ạ ang ây Nh ng s óng góp ó không nh t thi t ph i to l n N u m t
b a c m thay vì i ra ngoài n Ch i m t trò ch i thay vì xem chúng Vi t m tữ ơ đ ă ơ ộ ơ ế ộ
o n v n thay vì c m t o n v n B n không c n ph i t o ra nh ng s
óng góp to l n
7 ang làm m t công vi c b n không yêu thích Đ ộ ệ ạ
Làm vi c quá nhi u gây nguy hi m Nh t, stress vì làm vi c quá lâu tr nênệ ề ể Ở ậ ệ ở
r t t i t ấ ồ ệ đến n i ngỗ ười ta có m t tên g i cho nh ng ngộ ọ ữ ười ch t vì nó: karoshi,ế ngh a là “ch t vì làm vi c quá s c”.ĩ ế ệ ứ
V c b n, n u công vi c c a b n làm b n c m th y stress thì có h i cho s cề ơ ả ế ệ ủ ạ ạ ả ấ ạ ứ
kh e c a b n – s c ng th ng, b t ỏ ủ ạ ự ă ẳ ấ đồng v i s p ho c ớ ế ặ đồng nghi p, c m th yệ ả ấ không được ghi nh n…Th m chí làm vi c quá gi c ng gia t ng nguy c ậ ậ ệ ờ ũ ă ơ
m cắ b nh tim m ch vànhệ ạ
B n có th làm gì? Không có m t chi n lạ ể ộ ế ược duy nh t nào s có hi u qu choấ ẽ ệ ả
t t c m i ngấ ả ọ ười, nh ng nh ng nguyên t c trong cu n The Happiness ư ữ ắ ố
Advantage c a Shawn Achor em ủ đ đến m t n i ộ ơ để ắ đầ b t u
8 n m t mình Ă ộ
Trang 4Brian Wansink, tác gi cu n sách Mindless Eating, t ng vi t r ng khi con ả ố ừ ế ằ
ngườ ăi n m t mình thì h có nhi u kh n ng m c ch ng n u ng vô ộ ọ ề ả ă ắ ứ ă ố độ Thêm n a, nh ng ngữ ữ ườ đi ang n kiêng ch u thi t h i khi h n m t mình ă ị ệ ạ ọ ă ộ
Nh ng ngữ ườ ăi n m t mình có xu hộ ướng n ít rau và có ít b a n lành m nh ă ữ ă ạ
h n.ơ
9 Tin r ng b n không x ng áng ằ ạ ứ đ đượ c kh e m nh, h nh phúc và yêu ỏ ạ ạ
th ươ ng
Brene Brown là m t nhà nghiên c u ộ ứ ở đạ ọi h c University of Houston và bà ãđ dành 10 n m nghiên c u tính d b t n thă ứ ễ ị ổ ương (vulnerability.)
Khi Brown nghiên c u v s s hãi, s không ch c ch n và tính d b t n ứ ề ự ợ ự ắ ắ ễ ị ổ
thương, bà khám phá ra m t i u quan tr ng…ộ đ ề ọ
Ch có m t y u t phân bi t gi a nh ng ngỉ ộ ế ố ệ ữ ữ ười có m t c m giác m nh m v ộ ả ạ ẽ ề tình yêu và s thu c v v i nh ng ngự ộ ề ớ ữ ườ đi ang v t l n vì nó ó là nh ng ậ ộ Đ ữ
người có m t c m giác m nh m v tình yêu và s thu c v tin r ng h x ng ộ ả ạ ẽ ề ự ộ ề ằ ọ ứ áng c yêu th ng và thu c v
H tin r ng h x ng áng M t th khi n chúng ta tránh né m i quan h ó là ọ ằ ọ ứ đ ộ ứ ế ố ệ đ
n i s r ng chúng ta không x ng áng v i m i quan h ỗ ợ ằ ứ đ ớ ố ệ
—Brene Brown
N u b n cho phép n i s ho c tính d b t n thế ạ ỗ ợ ặ ễ ị ổ ương ho c n i x u h c a b nặ ỗ ấ ổ ủ ạ
ng n không cho b n th hi n cái tôi th c s c a b n, thì khi ó b n s ng n ă ạ ể ệ ự ự ủ ạ đ ạ ẽ ă không cho b n thân k t n i tr n v n v i nh ng ngả ế ố ọ ẹ ớ ữ ười khác N u b n mu n ế ạ ố
vượt qua n i s , s ánh giá ch trích và s không ch c ch n trong quá kh ỗ ợ ự đ ỉ ự ắ ắ ứ
và bước vào m t cu c s ng h nh phúc h n thì khi ó ộ ộ ố ạ ơ đ đầu tiên b n ph i cho ạ ả phép b n thân b n B n ph i quy t nh r ng b n x ng áng.ả ạ ạ ả ế đị ằ ạ ứ đ
hi u rõ h n v tính d b t n th ng, tôi khuyên các b n c nh ng cu n
sách c a Brown: Daring Greatly và The Gifts of Imperfection.ủ
S ng m t cu c s ng kh e m nh không ch c n m i ch ố ộ ộ ố ỏ ạ ỉ ầ ỗ ế độ ă n u ng và t p thố ậ ể
d c ụ Đừng quên 9 l nh v c trên vì chúng óng 1 vai trò quan tr ng trong s c ĩ ự đ ọ ứ
kh e và h nh phúc c a b n.ỏ ạ ủ ạ
Trong nhi u trề ường h p, chính m t trong nh ng l nh v c trên có th tác ợ ộ ữ ĩ ự ể động
n s c kh e và h nh phúc c a b n mà b n th m chí không nh n ra nó