Tại sao ở trong một nhóm khiến cho một số người quên mất đạo đức của họ

Tại sao ở trong một nhóm khiến cho một số người

quên mất đạo đức của họ

3 lý do ngườ ối t t làm vi c x u.ệ ấ

Khi con ng ườ ở i trong m t nhóm, h xa r i nhi u h n v i nh ng quan ộ ọ ờ ề ơ ớ ữ

i m o c c a h ,

đ ể đạ đứ ủ ọtheo nghiên c u khoa h c th n kinh m i.ứ ọ ầ ớ

Các k t qu ế ả đế ừ ộn t m t nghiên c u so sánh não b c a con ngứ ộ ủ ười ho t ạ động

nh th nào khi h m t mình so v i khi h trong m t nhóm (Cikara et al., ư ế ọ ở ộ ớ ọ ở ộ 2014)

Nghiên c u ứ được truy n c m h ng b i m t chuy n i ề ả ứ ở ộ ế đ đến Yankee Stadium ở New York c a ti n s Mina Cikara, hi n t i là phó giáo s ủ ế ỹ ệ ạ ư ở đạ ọi h c Carnegie Mellon

Trong chuy n i, ch ng bà ế đ ồ đội m t cái m Red Sox (Red Sox là ộ ũ độ địi ch th ủ

n t Boston)

đế ừ

Anh y liên t c b ch t v n b i các fan Yankee, vì v y Mina l y cái m t ấ ụ ị ấ ấ ở ậ ấ ũ ừ

ch ng bà và ồ đội nó:

“Tôi quy t nh l y cái m t anh y, ngh r ng tôi s là m c tiêu nh h n vì ế đị ấ ũ ừ ấ ĩ ằ ẽ ụ ỏ ơ tôi là ph n ụ ữ

Tôi ã sai Tôi ch a bao gi b xúc ph m nh th trong cu c đ ư ờ ị ạ ư ế ộ đời tôi

Nó th c s là m t kinh nghi m gây b t ng vì i u tôi nh n ra là tôi ã ự ự ộ ệ ấ ờ đ ề ậ đ

chuy n t vi c ể ừ ệ được xem nh m t cá nhân thành ư ộ được xem nh m t thành ư ộ viên c a ‘Red Sox Nation.’ủ

Và cách m i ngọ ười ph n ng v i tôi, và cách mà tôi c m th y b n thân ph n ả ứ ớ ả ấ ả ả

ng l i, ã thay i, b i tác d ng c a tín hi u th giác này — cái m bóng

chày

Khi b n b t ạ ắ đầu c m th y b công kích vì thay m t cho nhóm c a b n, nó làm ả ấ ị ặ ủ ạ thay đổi tâm lý c a b n.”ủ ạ

Khi ‘tôi đố ậi l p v i b n’ tr thành ‘chúng ta ớ ạ ở đố ậi l p v i b n h ’ớ ọ ọ

2 lý do t i sao con ngạ ười hành động khác i trong các nhóm là:đ

h c m th y vô danh h n,ọ ả ấ ơ

và do ó h c m th y ít có kh n ng b phát hi n ang hành x x u xa.đ ọ ả ấ ả ă ị ệ đ ử ấ

Nh ng Cikara và các ư đồng nghi p mu n ki m tra m t y u t n a: li u ệ ố ể ộ ế ố ữ ệ đạo

c c a con ng i c ng tr nên h h ng khi h trong m t nhóm

H làm i u này b ng cách yêu c u m t nhóm ngọ đ ề ằ ầ ộ ười tham gia tr l i câu h i ả ờ ỏ

em l i m t s hi u bi t sâu s c v o c cá nhân c a h

i u này cho phép các nhà nghiên c u t o ra nh ng câu cá nhân hoá cho

m i ngỗ ười trong s h , nh :ố ọ ư

“Tôi ã n tr m đ ă ộ đồ ă ừ n t nh ng cái t l nh chung.”ữ ủ ạ

“Tôi luôn luôn xin l i sau khi va vào ai ó.”ỗ đ

Nh ng ngữ ười tham gia sau ó ch i m t trò ch i khi ang trong m t máy đ ơ ộ ơ đ ở ộ quét não: m t l n ch i trong m t nhóm và m t l n ch i m t mình.ộ ầ ơ ộ ộ ầ ơ ộ

Khi con người ch i m t mình, và xem nh ng tuyên b ơ ộ ữ ố đạ đứo c có liên quan

n b n thân h , thì b não c a h cho th y có nhi u ho t ng trong m t

ph n c a v não trầ ủ ỏ ước trán — m t vùng g n li n v i suy ngh v b n thân.ộ ắ ề ớ ĩ ề ả

i u này là bình th ng, cho th y m t s g n bó ch t ch v i o c c a

riêng h ọ

Nh ng khi m t s ngư ộ ố ười ch i trong nhóm xem nh ng tuyên b ơ ữ ố đạ đứo c v ề

b n thân h , thì h ph n ng ít m nh m h n nhi u, cho th y s g n bó y u ả ọ ọ ả ứ ạ ẽ ơ ề ấ ự ắ ế

h n v i nh ng ni m tin và nh ng lý tơ ớ ữ ề ữ ưởng đạ đứo c c a h ủ ọ

Trong m t bài ki m tra sau ó, nh ng ngộ ể đ ữ ườ đi ó c ng có nhi u kh n ng th ũ ề ả ă ử

và làm h i nh ng thành viên c a nhóm khác.ạ ữ ủ

Không ch có th , h th m chí có v quên m t nh ng tuyên b ỉ ế ọ ậ ẻ ấ ữ ố đạ đứo c mà

h t ng nghe lúc trọ ừ ước

M t trong các tác gi c a nghiên c u, Rebecca Saxe, m t phó giáo s v ộ ả ủ ứ ộ ư ề

khoa h c th n kinh nh n th c MIT, nói:ọ ầ ậ ứ ở

“Dù con người có s a thích m nh m h n ự ư ạ ẽ ơ đố ớ ựi v i s công b ng và nh ng ằ ữ

s ng n c m v ự ă ấ ề đạ đứo c ch ng l i vi c làm h i trong nhi u b i c nh, thì ố ạ ệ ạ ề ố ả

nh ng i u u tiên c a con ngữ đ ề ư ủ ười thay đổi khi có m t ‘chúng ta’ và m t ‘b n ộ ộ ọ

h ’.ọ

M t nhóm ngộ ườ ẽ ười s th ng tham gia vào nh ng ho t ữ ạ động trái ngược v i ớ

nh ng tiêu chu n ữ ẩ đạ đứo c riêng c a m i cá nhân trong nhóm ó, bi n nh ng ủ ỗ đ ế ữ

ngườ ử ếi t t thành ‘ ám ông h n t p’ gây ra s cđ đ ỗ ạ ự ướp phá, th m chí có hành ậ

ng hung ác.”

độ