Làm thế nào để sử dụng ngôn ngữ để phóng chiếu
uy quyền một cách khôn khéo
M t nghiên c u m i phát hi n th y, nh ng ngộ ứ ớ ệ ấ ữ ười uy quy n có xu hề ướng nói
v toàn c c h n là nói v nh ng ti u ti t.ề ụ ơ ề ữ ể ế
N u m t ngế ộ ười di n thuy t t p trung vào nh ng quan i m tr u tễ ế ậ ữ đ ể ừ ượng, khó
hi u, thì i u này g i i thông i p r ng h là m t ngể đ ề ử đ đ ệ ằ ọ ộ ười uy quy n.ề
Ví d :ụ
“…m t nhà di n thuy t th o lu n v m t tr n ộ ễ ế ả ậ ề ộ ậ động đấ ớt l n có th ho c là nói ể ặ
r ng 120 ngằ ười ch t và 400 ngế ườ ị ươi b th ng (m t tuyên b c th truy n t i ộ ố ụ ể ề ả
nh ng chi ti t rõ ràng), ho c nói tr n ữ ế ặ ậ động đất là m t t n th m k ch qu c gia ộ ấ ả ị ố
(m t tuyên b tr u tộ ố ừ ượng truy n t i ý ngh a c p ề ả ĩ ở ấ độ cao h n).” (Wakslak et ơ
al., 2014)
Các k t lu n ế ậ đế ừn t 6 th c nghi m ự ệ đượ đăc ng trên t p chí Journal of ạ
Personality and Social Psychology (Wakslak et al., 2014)
Trong m t th c nghi m tiêu bi u, nh ng ngộ ự ệ ể ữ ười tham gia đọc nh ng o n ữ đ ạ
trích d n v m t s ki n chính tr , m i trích d n là c a m t chính tr gia khác ẫ ề ộ ự ệ ị ỗ ẫ ủ ộ ị
nhau
M t s trích d n ộ ố ẫ được th hi n b ng ngôn ng c th và nh ng trích d n ể ệ ằ ữ ụ ể ữ ẫ
khác th hi n b ng ngôn ng tr u tể ệ ằ ữ ừ ượng
Nh ng chính tr gia s d ng ngôn ng tr u tữ ị ử ụ ữ ừ ượng – nh ví d trên, nói v ư ụ ề
‘m t t n th m k ch qu c gia’ – thì ộ ấ ả ị ố đượ đc ánh giá là uy quy n h n.ề ơ
Trang 2K t qu tế ả ương t xu t hi n qua t t c các th c nghi m ự ấ ệ ấ ả ự ệ được ti n hành ế ở
nh ng b i c nh khác nhau:ữ ố ả
“S d ng ngôn ng tr u tử ụ ữ ừ ượng để ắ n m b t ý chính ho c ý ngh a c a m t s ắ ặ ĩ ủ ộ ự
ki n làm cho m t nhà di n thuy t ệ ộ ễ ế được xem là uy quy n h n, so v i ngôn ề ơ ớ
ng c th t p trung vào nh ng chi ti t và hành ữ ụ ể ậ ữ ế động rõ ràng, b t k li u nhà ấ ể ệ
di n thuy t ang th o lu n v m t ngễ ế đ ả ậ ề ộ ười, m t v n ộ ấ đề xã h i, ho c m t s n ộ ặ ộ ả
ph m; miêu t m t th gì ó tiêu c c ho c tích c c; ho c nói m t vài t ho c ẩ ả ộ ứ đ ự ặ ự ặ ộ ừ ặ
nhi u câu.” (Wakslak et al., 2014)ề
Nghiên c u phát hi n th y 2 y u t quan tr ng v l i nói tr u tứ ệ ấ ế ố ọ ề ố ừ ượng truy n t iề ả
uy quy n nh th nào:ề ư ế
ánh giá: ng i uy quy n c k v ng là a ra nh ng ánh giá v các s
ki n ho c trình bày chúng theo m t s cách Ngôn ng tr u tệ ặ ộ ố ữ ừ ượng được s ử
d ng thụ ường xuyên h n khi ơ đưa ra nh ng ánh giá.ữ đ
Ngườ ưi t duy tr u từ ượng: ngườ ử ụi s d ng ngôn ng tr u tữ ừ ượng có nhi u kh ề ả
n ng là nh ng ngă ữ ườ ưi t duy tr u từ ượng, ó là d u hi u khác c a quy n uy.đ ấ ệ ủ ề
Gi ng nh vi c nói v i m t gi ng tr m h n, s d ng ngôn ng tr u tố ư ệ ớ ộ ọ ầ ơ ử ụ ữ ừ ượng là
m t cách ộ đơn gi n ả để truy n t i ề ả đến người khác r ng b n là ngằ ạ ười uy quy n.ề