ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN --- PHẠM VĂN TÙNG NGHIÊN CỨU, ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH ĐĂNG KÝ CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
-
PHẠM VĂN TÙNG
NGHIÊN CỨU, ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH ĐĂNG KÝ CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở
VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TẠI ĐỊA BÀN
QUẬN 12, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
Hà Nội - 2014
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN
-
PHẠM VĂN TÙNG
NGHIÊN CỨU, ĐÁNH GIÁ TÌNH HÌNH ĐĂNG KÝ CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở
VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TẠI ĐỊA BÀN
QUẬN 12, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Chuyên ngành: Quản lý đất đai
Mã số: 60850103
LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC
NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.TS PHẠM QUANG TUẤN
Hà Nội - 2014
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
- Tôi xin cam đoan số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực
và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào
- Mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn và thông tin trích dẫn trong luận văn điều được chỉ rõ nguồn gốc
Người thực hiện luận văn
Học viên
Phạm Văn Tùng
Trang 4LỜI CẢM ƠN
Qua 5 năm học đại học, qua 2 năm học chương trình cao học và qua 6 năm công tác tại phòng Tài nguyên và Môi trường, với vốn kiến thức ít ỏi của mình, nhưng được sự quan tâm, giúp đỡ và dạy bảo của Thầy PGS.TS Phạm Quang Tuấn, luận văn đã hoàn thành
Trong quá trình thực hiện luận văn này, tôi đã nhận được sự quan tâm giúp đỡ nhiệt tình, nhiều ý kiến đóng góp quý báu và sự tạo điều kiện của các thầy cô, bạn
bè và đồng nghiệp
Trước tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới Thầy PGS.TS Phạm Quang Tuấn - Trưởng khoa Địa lý, trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia
Hà Nội Tôi cũng gửi lời biết ơn sâu sắc tới các Thầy Cô trong khoa Địa lý, phòng sau đại học và toàn thể cán bộ, công chức viên chức của trường Đại học Khoa học
Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội đã giảng dạy, hướng dẫn và giúp đỡ tôi trong quá trình học tập và thực hiện luận văn
Xin cảm ơn các đồng chí lãnh đạo Ủy ban nhân dân Quận 12, Phòng Tài nguyên và Môi trường Quận 12 và Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất Quận 12
đã tạo điều kiện cho tôi có thời gian học tập, nghiên cứu và giúp đỡ cung cấp các tài liệu, số liệu để tôi hoàn thành luận văn
Xin trân trọng cảm ơn
Học viên
Trang 5MỤC LỤC MỤC LỤC
DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
DANH MỤC HÌNH
DANH MỤC BẢNG BIỂU
MỞ ĐẦU
1 Đặt vấn đề 1
2 Mục tiêu của đề tài…… 1
3 Nội dung nghiên cứu 1
4 Phương pháp nghiên cứu 2
5 Ý nghĩa khoa khọc và thực tiễn 2
6 Cấu trúc luận văn 3
CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHÁP LÝ CỦA VIỆC ĐĂNG KÝ, CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT 4
1.1 Cơ sở lý luận của việc đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở 4
1.1.1 Khái niệm và các tính chất của đất đai 4
1.1.2 Cơ sơ lý luận của đăng ký quyền sử dụng đất 5
1.1.3 Vai trò của đăng ký quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở .7
1.2 Cơ sở pháp lý của việc đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 8
1.2.1 Đăng ký đất đai, nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 8
1.2.1.1 Đăng ký lần đầu……… 8
1.2.1.2 Đăng ký biến động……… 10
1.2.2 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 13
1.2.2.1 Khái niệm 13
Trang 61.2.2.2 Những trường hợp được Nhà nước cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất,
quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 14
1.2.2.3 Thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 15
1.2.3 Những quy định pháp lý chủ yếu về đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất theo pháp luật đất đai hiện hành 16
1.3 Kinh nghiệm nước ngoài trong đăng ký, cấp Giấy chứng nhận 23
1.3.1 Australia (Úc) 23
1.3.2 Trung Quốc 23
1.3.3 Hà Lan 24
CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TẠI ĐỊA BÀN QUẬN 12, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 27
2.1 Điều kiện tự nhiên và kinh tế - xã hội 27
2.1.1 Đặc điểm điều kiện tự nhiên và các nguồn tài nguyên 27
2.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội 30
2.1.3 Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên và kinh tế-xã hội 33
2.1.3.1 Thuận lợi 33
2.1.3.2 Những hạn chế, khó khăn 33
2.2 Đặc điểm tình hình sử dụng và quản lý đất đai tại Quận 12 34
2.2.1 Hiện trạng sử dụng và biến động sử dụng đất 35
2.2.2 Công tác đo đạc lập bản đồ địa chính, bản đồ hiện trạng sử dụng đất 40
2.2.3 Tình hình giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất 41
2.2.4 Tình hình kê khai đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất 42
2.2.5 Công tác lập quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất 44
2.2.6 Công tác thống kê, kiểm kê đất đai 45
2.2.7 Công tác thanh tra, giải quyết tranh chấp khiếu nại tố cao 46
Trang 72.2.8 Đánh giá chung về tình hình sử dụng và tính hợp lý của việc sử dụng đất đai
trên địa bàn nghiên cứu 46
2.3 Thực trạng công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 46
2.3.1 Hiện trạng cơ sở vật chất và nguồn nhân lực phục vụ công tác cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 48
2.3.2 Thực trạng của công tác lập, chỉnh lý và quản lý hồ sơ địa chính 53
2.3.3 Thực trạng công tác đăng ký cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 54
CHƯƠNG 3 ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ CÔNG TÁC ĐĂNG KÝ, CẤP GIẤY CHỨNG NHẬN QUYỀN SỬ DỤNG ĐẤT, QUYỀN SỞ HỮU NHÀ Ở VÀ TÀI SẢN KHÁC GẮN LIỀN VỚI ĐẤT TẠI ĐỊA BÀN QUẬN 12, THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 68
3.1 Các nhóm giải pháp chung 68
3.1.1 Giải pháp về chính sách pháp luật 68
3.1.2 Giải pháp về hoàn thiện hệ thống hồ sơ địa chính 75
3.1.3 Giải pháp về tổ chức, cải cách thủ tục hành chính 77
3.1.4 Giải pháp về tài chính đất đai 80
3.1.5 Giải pháp về ứng dụng công nghệ vào việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 81
3.1.6 Giải pháp về nhân lực 83
3.2 Giải pháp cụ thể đối với Quận 12 84
KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 87
PHỤ LỤC 92
Trang 8DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
GCN: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở
và quyền sử dụng đất ở; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền đất (gọi chung là Giấy chứng nhận)
GCNQSDĐ: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất
UBND: Ủy ban nhân dân
TNMT: Tài nguyên và Môi trường
VPĐKQSDĐ: Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất
CSDL: Cơ sở dữ liệu
TTUD&PTCNĐC: Trung tâm ứng dụng và phát triển công nghệ địa chính
ViLIS: Hệ thống thông tin đất đai (Vietnam Land Information System)
ISO: International Organization for Standardization
DTCNQSDĐ: Diện tích chứng nhận quyền sử dụng đất
Trang 9DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1 Hệ thống Kadaster-on-line của Hà Lan Hình 2.1 Bản đồ ranh giới hành chính Quận 12
Trang 10DANH MỤC BẢNG
Bảng 2.1 Bảng tổng hợp phân bố dân số trên địa bàn quận
Bảng 2.2 Bảng tổng hợp diện tích các phường trên địa bàn quận
Bảng 2.3 Bảng tổng hợp thống kê diện tích theo đối tượng quản lý và sử dụng trên địa bàn quận
Bảng 2.4 Bảng tổng hợp hiện trạng sử dụng đất năm 2010 trên địa bàn quận
Bảng 2.5 Bảng tổng hợp biến động sử dụng đất trên địa bàn quận giai đoạn
2000-2010
Bảng 2.6 Bảng tổng hợp đo đạc lập bản đồ địa chính và cấp giấy chứng nhận quyền
sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất trên địa bàn quận Bảng 2.7 Bảng số liệu cấp cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất lần đầu qua các năm 2012, 2013 và tháng 9/2014
Bảng 2.8 Bảng tổng hợp các trường hợp không đủ điều kiện phài lập hồ sơ quản lý của quận
Bảng 2.9 Bảng tổng hợp cơ sở vật chất
Bảng 2.10 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2005
Bảng 2.11 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2006
Bảng 2.12 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2007
Bảng 2.13 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2008
Bảng 2.14 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2009
Bảng 2.15 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2010
Bảng 2.16 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2011
Bảng 2.17 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2012
Bảng 2.18 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận năm 2013
Bảng 2.19 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận tính đến 30/9/2013 Bảng 2.20 Bảng tổng hợp hồ sơ cấp giấy chứng nhận của quận tính đến 15/7/2014 Bảng 2.21 Bảng tổng hợp, phân loại phiếu điều tra nhanh về tình hình đăng ký, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
Trang 118
TÀI LIỆU THAM KHẢO
Tiếng Việt
1 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2004), Thông tư 29/2004/TT-BTNMT, về việc hướng
dẫn lập, chỉnh lý, quản lý hồ sơ Địa chính
2 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2007), Thông tư 09/2007/TT-BTNMT, về việc hướng
dẫn lập, chỉnh lý, quản lý hồ sơ Địa chính
3 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2009), Thông tư 17/2009/TT-BTNMT, Quy định về
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
4 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2009), Nghị định 88/2009/NĐ-CP, về cấp giấy chứng
nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
5 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2014), Nghị định 43/2014/NĐ-CP, hướng dẫn thi hành
Luật Đất đai năm 2013
6 Luật Đất đai năm 1993 Nhà xuất bản chính trị quốc gia
7 Luật Đất đai năm 2003 Nhà xuất bản chính trị quốc gia
8 Luật Đất đai năm 2013 Nxb Tài Nguyên – Môi trường & Bản đồ Việt Nam
9 Ủy ban nhân dân quận 12 - Phòng Tài nguyên và Môi trường, Văn phòng đăng ký
quyền sử dụng đất quận 12: Báo cáo tình hình quản lý đất đai của quận 12 năm 2008,
2009, 2010, 2011, 2012, 2013, 2014
10 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2014), Thông tư 23/2014/TT-BTNMT, quy định về
Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất
11 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2014), Thông tư 24/2014/TT-BTNMT, quy định về hồ
sơ đại chính
12 Đặng Hùng Võ, Nguyễn Đức Khả (2007), Cơ sở địa chính, NXB Đại học Quốc Gia
Hà Nội
13 Phạm Quang Tuấn (2007) Cơ sở thổ nhưỡng và địa lý thổ nhưỡng NXB Đại học Quốc Gia Hà Nội
Các trang Web
14 http://cpi.transparency.org/cpi2011/results/#CountryResults
15 Trang web của Bộ Tài Nguyên và Môi Trường: www.monre.gov.vn
16 Trang web của Sở Tài Nguyên và Môi Trường Tp Hồ Chí Minh: www.donre.hochiminh.gov.vn
Trang 129
17 www.vietlaw.gov.vn;
18 www.vinalaw.com.vn