Quản lý chất thải rắn tại thành phố hưng yên

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN --- BÙI THỊ NHUNG QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN TẠI THÀNH PHỐ HƯNG YÊN LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC Hà Nội – 2014... ĐẠI HỌC QUỐC GIA H

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

-

BÙI THỊ NHUNG

QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN TẠI THÀNH PHỐ HƯNG YÊN

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC

Hà Nội – 2014

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC TỰ NHIÊN

-

Bùi Thị Nhung

QUẢN LÝ CHẤT THẢI RẮN TẠI THÀNH PHỐ HƯNG YÊN

Chuyên ngành: Khoa học môi trường

Mã số: 60440301

LUẬN VĂN THẠC SỸ KHOA HỌC

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC

TS Nguyễn Thị Hoàng Liên

Hà Nội – 2014

LỜI CẢM ƠN

Để hoàn thành chương trình cao học và viết luận văn này, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, giúp đỡ và góp ý nhiệt tình của quý thầy cô giáo trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia Hà Nội

Với tình cảm chân thành, tôi xin trân trọng cảm ơn đến Ban giám hiệu, Phòng Sau đại học – Trường Đại học Khoa học Tự nhiên – Đại học Quốc gia

Hà Nội, các thầy giáo, cô giáo trong Khoa Môi trường cùng các thầy cô giáo ở nhiều bộ môn khác đã nhiệt tình giảng dạy, trang bị kiến thức cho tôi trong suốt quá trình học tập

Tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến Tiến sỹ Nguyễn Thị Hoàng Liên, người đã dành rất nhiều thời gian và tâm huyết hướng dẫn nghiên cứu và giúp tôi hoàn thành luận văn

Tôi cũng xin chân thành cảm ơn Sở Tài nguyên và Môi trường, Phòng Tài nguyên và Môi trường, Công ty TNHH MTV Môi trường và công trình đô thị thành phố Hưng Yên đã giúp đỡ và tạo điều kiện để cho tôi hoàn thành luận văn Cuối cùng, tôi xin cảm ơn tất cả các bạn bè, đồng nghiệp và những người thân trong gia đình đã dành nhiều tình cảm, tạo điều kiện thuận lợi, động viên và giúp đỡ tôi trong quá trình tôi học tập và hoàn thành luận văn thạc sỹ này

Hà Nội, tháng 12 năm 2014

Tác giả

Bùi Thị Nhung

MỤC LỤC

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT i

DANH MỤC BẢNG ii

DANH MỤC HÌNH ẢNH iii

MỞ ĐẦU 1

Chương 1 TỔNG QUAN Error! Bookmark not defined 1.1 Sơ lược về chất thải rắn Error! Bookmark not defined

1.1.1 Các khái niệm cơ bản Error! Bookmark not defined 1.1.2 Nguồn phát sinh chất thải rắn Error! Bookmark not defined 1.1.3 Thành phần chất thải rắn Error! Bookmark not defined 1.1.4 Ảnh hưởng của chất thải rắn đến môi trường và sức khoẻ cộng đồng Error!

Bookmark not defined.

1.2 Tình hình quản lý, xử lý CTR trên Thế giới và Việt Nam Error! Bookmark not defined.

1.2.1 Tình hình quản lý, xử lý CTR trên Thế giới Error! Bookmark not defined 1.2.2 Tình hình quản lý, xử lý CTR tại Việt Nam Error! Bookmark not defined.

1.3 Tổng quan về khu vực nghiên cứu Error! Bookmark not defined

1.3.1 Điều kiện tự nhiên Error! Bookmark not defined 1.3.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội Error! Bookmark not defined 1.3.3 Tình hình quản lý CTR Error! Bookmark not defined.

Chương 2 Error! Bookmark not defined ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU Error! Bookmark not defined.

2.1 Đối tượng nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.2 Nội dung nghiên cứu Error! Bookmark not defined 2.3 Phương pháp nghiên cứu Error! Bookmark not defined

2.3.1 Phương pháp tổng hợp tài liệu Error! Bookmark not defined 2.3.2 Phương pháp điều tra xã hội học Error! Bookmark not defined 2.3.3 Phương pháp phỏng vấn sâu Error! Bookmark not defined 2.3.4 Phương pháp phân tích và xử lý số liệu Error! Bookmark not defined.

Chương 3 Error! Bookmark not defined KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN Error! Bookmark not defined 3.1 Hiện trạng phát sinh CTR tại thành phố Hưng Yên Error! Bookmark not defined

3.1.1 CTR sinh hoạt Error! Bookmark not defined 3.1.2 CTR nông nghiệp Error! Bookmark not defined.

ii

3.1.3 CTR làng nghề Error! Bookmark not defined 3.1.4 CTR công nghiệp Error! Bookmark not defined 3.1.5 CTR xây dựng và bùn thải đô thị Error! Bookmark not defined 3.1.6 CTR Y tế Error! Bookmark not defined.

3.2 Hiện trạng quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên Error! Bookmark not defined

3.2.1 CTR sinh hoạt Error! Bookmark not defined 3.2.2 CTR nông nghiệp Error! Bookmark not defined 3.2.3 CTR làng nghề Error! Bookmark not defined.

Hình 3.7 Các phương pháp xử lý CTR làng nghề Error! Bookmark not defined

3.2.4 CTR công nghiệp Error! Bookmark not defined 3.2.5 CTR xây dựng và bùn thải đô thị Error! Bookmark not defined 3.2.6 CTR Y tế Error! Bookmark not defined.

3.3 Đánh giá hoạt động quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên Error! Bookmark not defined.

3.4 Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện hệ thống quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên

Error! Bookmark not defined

3.4.1 Luật pháp – chính sách Error! Bookmark not defined 3.4.2 Bộ máy quản lý hành chính Error! Bookmark not defined 3.4.3 Tài lực và vật lực Error! Bookmark not defined 3.4.4 Tổ chức, thực hiện Error! Bookmark not defined.

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ Error! Bookmark not defined

TÀI LIỆU THAM KHẢO 3

PHỤ LỤC Error! Bookmark not defined

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

TNHH MTV: Trách nhiệm hữu hạn một thành viên

ii

DANH MỤC BẢNG

Bảng 1.1 Thành phần của chất thải rắn……….5 Bảng 1.2 Lượng phát sinh chất thải rắn đô thị ở một số quốc gia……….9 Bảng 1.3 Tỷ lệ CTR xử lý bằng các phương pháp khác nhau ở một số nước…….12 Bảng 1.4 Lượng CTRSH phát sinh ở các đô thị Việt Nam……… 13 Bảng 1.5 Lượng CTRSH đô thị theo vùng địa lý Việt Nam………13 Bảng 1.6 Tình hình dân số thành phố Hưng Yên thời kỳ 2005-2013 ………… 17 Bảng 1.7 Hiện trạng sử dụng đất của thành phố Hưng Yên năm 2013 ………….19 Bảng 3.1 Thống kê lượng rác thải phát sinh trên địa bàn thành phố được thu gom qua các năm……… 24 Bảng 3.2 Thành phần, tính chất của CTR được thu gom trên địa bàn thành phố Hưng Yên ……….24 Bảng 3.3 Khối lượng CTR thu gom và vận chuyển tại địa bàn thành phố ……….31 Bảng 3.4 Hiện trạng về phương tiện vận chuyển CTR của thành phố………33 Bảng 3.5 Vị trí, quy mô, tính chất và các công nghệ áp dụng tại Khu xử lý CTR thành phố……… 34 Bảng 3.6 Mức thu phí vệ sinh môi trường trên địa bàn thành phố Hưng Yên … 35 Bảng 3.7 Đánh giá về hệ thống quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên………… 41

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình 1.1 Sơ đồ nguồn gốc phát sinh chất thải rắn ……… 4

Hình 1.2 Bản đồ hành chính thành phố Hưng Yên……… 16

Hình 3.1 Thành phần CTR trên địa bàn thành phố Hưng Yên………25

Hình 3.2 Thành phần CTR xây dựng ……… …27

Hình 3.3 Mô hình hoạt động thu gom, vận chuyển rác tại thành phố Hưng Yên…28 Hình 3.4 Bản đồ tuyến điểm thu gom CTRSH tại TP Hưng Yên ……… 29

Hình 3.5 Các phương pháp xử lý CTR nông nghiệp từ trồng trọt ……… 37

Hình 3.6 Các phương pháp xử lý CTR nông nghiệp từ chăn nuôi ……….38

Hình 3.7 Các phương pháp xử lý CTR làng nghề ……… 38

Hình 3.8 Các phương pháp xử lý CTR xây dựng ……… 39

Hình 3.9 Mô hình thùng xử lý rác hữu cơ tại hộ gia đình ……… 47

Hình 3.10 Mô hình nắp hố rác đi động……… 48

MỞ ĐẦU

Hiện nay, cùng với quá trình đẩy mạnh đô thị hóa, công nghiệp hóa, khối lượng chất thải rắn (CTR) phát sinh ở các tỉnh, thành phố (TP) nước ta ngày càng tăng Theo Báo cáo môi trường quốc gia năm 2011 do Bộ Tài nguyên và Môi trường (TN-MT) công bố tháng 8 năm 2012 [3], ước tính mỗi năm cả nước có hàng triệu tấn CTR phát sinh từ nhiều nguồn khác nhau, trong đó khoảng 45% tổng khối lượng là CTR đô thị, 17% tổng khối lượng là CTR công nghiệp Đến năm 2015, tỷ trọng CTR đô thị có thể lên đến 51%, CTR công nghiệp sẽ lên đến 22%, phần còn lại là các loại CTR nông nghiệp – nông thôn, CTR y tế và các loại khác Quản lý lượng chất thải này là một thách thức to lớn và là một trong những dịch vụ môi trường đặc biệt quan trọng không chỉ vì chi phí cho hoạt động này rất lớn mà còn vì những lợi ích to lớn và tiềm tàng đối với sức khoẻ cộng đồng và đời sống của người dân Công tác quản lý, thu gom, phân loại và tái sử dụng chất thải rắn, nếu được thực hiện từ hộ gia đình, có hệ thống quản lý và công nghệ phù hợp sẽ rất có ý nghĩa trong việc mang lại lợi ích kinh tế, bảo vệ môi trường và tiết kiệm tài nguyên cho đất nước

Thành phố Hưng Yên là trung tâm chính trị, kinh tế của tỉnh Hưng Yên, nằm ở trung tâm của vùng đồng bằng sông Hồng, trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ Hưng Yên là thành phố đô thị loại III với tổng số 17 xã, phường trực thuộc (07 phường và 10 xã) Thành phố có tốc độ đô thị hóa tăng nhanh, cuộc sống của người dân ngày càng được cải thiện, nhu cầu cuộc sống vật chất và sử dụng tài nguyên ngày càng lớn kéo theo sự gia tăng lượng chất thải rắn nói chung và lượng rác thải sinh hoạt nói riêng ngày càng nhiều Công tác quản lý chất thải rắn đang trở thành vấn đề môi trường cấp bách của thành phố Hưng Yên

Vì vậy, nghiên cứu việc quản lý chất thải rắn tại thành phố Hưng Yên là việc làm rất cần thiết Trên cơ sở phân tích hiện trạng phát thải và quản lý chất thải rắn tại thành phố Hưng Yên sẽ đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý chất thải rắn

tại thành phố Hưng Yên Đề tài nghiên cứu “Quản lý chất thải rắn tại thành phố Hưng Yên” nhằm góp phần giải quyết các vấn đề nói trên

Đề tài mang tính thực tiễn cao, kết quả của đề tài sẽ giúp cho những nhà quản

lý tham khảo để đưa ra các quyết định phù hợp để nâng cao hiệu quả công tác quản lý chất thải rắn tại thành phố Hưng Yên nhằm giảm thiểu các tác động tới môi trường và sức khỏe cộng đồng

Mục tiêu nghiên cứu:

- Tìm hiểu thực trạng phát sinh CTR tại thành phố Hưng Yên

- Tìm hiểu hiện trạng quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên

- Đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý CTR tại thành phố Hưng Yên

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1 Ban Thường vụ tỉnh uỷ Hưng Yên (2005), Nghị quyết 23-NQ/TU ngày 05/5/2005 về công tác bảo vệ môi trường thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hóa, Hưng Yên

2 Ban Thường vụ Tỉnh ủy Hưng Yên (2013), Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 21/3/2013 về tăng cường quản lý, xử lý tình trạng ô nhiễm môi trường trên địa bàn tỉnh, Hưng Yên

3 Bộ Tài nguyên và Môi trường (2012), Báo cáo hiện trạng môi trường Quốc gia năm 2011, Hà Nội

4 Chi cục thống kê thành phố Hưng Yên (2013), Niên giám thống kê thành phố Hưng Yên năm 2013

5 Chính phủ nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2007), Nghị định số 59/NĐ-CP ngày 09/4/2007 của Chính phủ về quản lý chất thải rắn

6 Công ty TNHH MTV Môi trường và công trình đô thị Hưng Yên (2013),

Báo cáo về quản lý chất thải rắn tại địa phương

7 Công ty TNHH MTV Môi trường và công trình đô thị Hưng Yên (2013),

Báo cáo công tác quản lý môi trường đô thị năm 2013

8 Cục Bảo vệ môi trường (2008), Dự án Xây dựng mô hình và triển khai thí điểm việc phân loại, thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt cho các khu đô thị mới

9 Dự án Danida (2007), Nâng cao năng lực quy hoạch và quản lý môi trường

đô thị, NXB Đại học Kiến trúc, Hà Nội

10 Lưu Đức Hải, Nguyễn Ngọc Sinh (2000), Quản lý Môi trường cho sự phát triển bền vững, NXB Đại học Quốc gia Hà Nội, Hà Nội

11 Hàn Thu Hòa (2010), Nghiên cứu xây dựng hệ thống quản lý chất thải rắn sinh hoạt thành phố Thái Nguyên, Luận văn thạc sỹ khoa học, Đại học khoa học tự

nhiên, Đại học quốc gia Hà Nội

12 Lương Thị Mai Hương (2007), Đánh giá khả năng thực thi và dự báo kết quả của việc triển khai dự án 3RHN trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt ở thành

phố Hà Nội giai đoạn 2006 - 2010, Luận văn Thạc sỹ khoa học, Đại học khoa học

tự nhiên, Đại học quốc gia Hà Nội

13 Đỗ Thị Lan, Nguyễn Tuấn Anh và Nguyễn Thế Hùng (2008), Giáo trình

phân tích môi trường, Nhà xuất bản Nông nghiệp, Hà Nội

14 Lê Huỳnh Mai, Nguyễn Mai Phong, “Xã hội hóa công tác bảo vệ môi

trường, kinh nghiệm quốc tế và những đề xuất với Việt Nam”, Tạp chí Tài nguyên

& Môi trường, kỳ 1 tháng 3/2009 ( số 5), trang 12

15 Trần Hiếu Nhuệ, Ưng Quốc Dũng, Nguyễn Thị Kim Thái (2011), Quản lý chất thải rắn (tập 1), NXB Xây dựng, Hà Nội

16 Lê Văn Nhương (2001), Báo cáo tổng kết công nghệ xử lý một số phế thải nông sản chủ yếu (lá mía, vỏ cà phê, rác thải nông nghiệp) thành phân bón hữu cơ

vi sinh vật, Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội

17 Nguyễn Văn Phước (2008), Quản lý và xử lý Chất Thải rắn, NXB xây dựng,

Hà Nội

18 Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2006), Luật Bảo vệ môi trường 2005, NXB Chính trị quốc gia, Hà Nội

19 Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên (2010), Quyết định số 09/2010 QĐ-UBND ngày 12/4/2010 về việc quy định mức thu, quản lý và sử dụng phí vệ sinh trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

20 Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên (2010), Quyết định số 12/2010/QĐ – UBND ngày 29/4/2010 của UBND Tỉnh Hưng Yên về Bảo vệ môi trường Tỉnh Hưng Yên

21 Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên (2012), Quyết định số 2111/QĐ-TTg về việc Phê duyệt Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Hưng Yên đến năm 2020

22 Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên, (2012), Báo cáo Quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Hưng Yên đến năm 2020

23 Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên (2013), Quyết định số 300/QĐ-UBND về việc phê duyệt quy hoạch quảng lý chất thải rắn tỉnh Hưng Yên đến năm 2025

24 UBND tỉnh Hƣng Yên (2013), Chương trình hành động số 51/CTr-UBND thực hiện Nghị quyết số 11-NQ/TU ngày 21/3/2013 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy

về tăng cường quản lý, xử lý tình trạng ô nhiễm môi trường trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

25 Viện Kiến trúc quy hoạch đô thị nông thôn (2012), Báo cáo tóm tắt Quy hoạch quản lý chất thải rắn trên địa bàn tỉnh Hưng Yên đến năm 2025