ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN --- NGUYỄN NGỌC BẢO GIẢI PHÁP THÁO GỠ RÀO CẢN TRONG TRÍCH LẬP VÀ SỬ DỤNG HIỆU QUẢ QUỸ PHÁT TRIỂN KHOA HỌC VÀ CÔNG N
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
NGUYỄN NGỌC BẢO
GIẢI PHÁP THÁO GỠ RÀO CẢN TRONG TRÍCH LẬP VÀ SỬ DỤNG HIỆU QUẢ
QUỸ PHÁT TRIỂN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
CỦA DOANH NGHIỆP (NGHIÊN CỨU TRƯỜNG
HỢP CÔNG TY VTC MOBILE)
LUẬN VĂN THẠC SĨ CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
HÀ NỘI – 2015
Trang 2ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-
NGUYỄN NGỌC BẢO
GIẢI PHÁP THÁO GỠ RÀO CẢN TRONG TRÍCH LẬP VÀ SỬ DỤNG HIỆU QUẢ
QUỸ PHÁT TRIỂN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
CỦA DOANH NGHIỆP (NGHIÊN CỨU TRƯỜNG
HỢP CÔNG TY VTC MOBILE)
LUẬN VĂN THẠC SĨ
CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
MÃ SỐ: 60.34.04.12
Người hướng dẫn khoa học: PGS TS Phạm Huy Tiến
HÀ NỘI – 2015
Trang 3MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN 8 DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT 9 DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU 10 DẪN NHẬP Error! Bookmark not defined.
1 Tên đề tài Error! Bookmark not defined.
2 Lý do nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
3 Lịch sử nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
4 Mục tiêu nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
5 Phạm vi nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
6 Mẫu khảo sát Error! Bookmark not defined.
7 Câu hỏi nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
8 Giả thuyết nghiên cứu Error! Bookmark not defined.
9 Phương pháp chứng minh giả thuyết Error! Bookmark not defined.
Trang 49.3. Các phương pháp thu thập thông tin Error! Bookmark not defined.
10 Cấu trúc dự kiến của Luận văn Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC THÀNH LẬP VÀ SỬ DỤNG QUỸ PHÁT TRIỂN KH&CN CỦA DOANH NGHIỆPError! Bookmark not
defined
1.1 Tác động của hoạt động nghiên cứu và triển khai và đổi mới công nghệ đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệpError! Bookmark not defined
1.1.1 Hoạt động nghiên cứu và triển khai Error! Bookmark not defined
1.1.2.1. Khái niệm năng lực NC&TK Error! Bookmark not defined.
1.1.2.2. Các yếu tố của năng lực NC&TK Error! Bookmark not defined.
1.1.3.1. Khái niệm về ĐMCN Error! Bookmark not defined.
1.1.3.2. Tiến trình đổi mới Error! Bookmark not defined.
1.1.4.1. Khái niệm chung về năng lực cạnh tranhError! Bookmark not defined.
1.1.4.2. Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp và các yếu tố cấu thànhError!
Bookmark not defined.
cạnh tranh của doanh nghiệp Error! Bookmark not defined.
1.1.5.1 Hoạt động NC&TK là yếu tố quan trọng cấu thành của năng lực cạnh tranh Error! Bookmark not defined.
1.1.5.2. Tác động của NC&TK và ĐMCN đến từng yếu tố của NLCTError!
Bookmark not defined.
1.2 Quyền tự chủ và tự chịu trách nhiệm Error! Bookmark not defined.
Trang 51.2.2. Tự chịu trách nhiệm Error! Bookmark not defined.
1.3 Quỹ và Quỹ phát triển KH&CN của DNError! Bookmark not defined.
1.3.1.1. Quỹ là một nguồn cung cấp, một nguồn dự trữError! Bookmark not
defined.
1.3.1.2 Quỹ là một lượng tiền hoặc nguồn lực tài chính sử dụng cho một mục
đích sinh lời Error! Bookmark not defined.
1.3.1.3. Quỹ là khoản để dành Error! Bookmark not defined.
1.3.1.4. Quỹ là một loại hình dự trữ bắt buộcError! Bookmark not defined.
1.3.2.1. Nguồn trích thành lập Error! Bookmark not defined.
1.3.2.2. Vai trò của Quỹ Phát triển KH&CN DNError! Bookmark not defined.
1.4 Rào cản và tác động tới trích lập và sử dụng quỹ phát triển KH&CN của doanh nghiệp Error! Bookmark not defined.
defined.
1.4.2.1. Rào cản hành chính Error! Bookmark not defined.
1.4.2.2. Rào cản tâm lý Error! Bookmark not defined.
1.4.2.3. Rào cản do thiếu thông tin Error! Bookmark not defined. Tiểu kết chương 1 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG TRÍCH LẬP VÀ SỬ DỤNG QUỸ PHÁT TRIỂN KH&CN CỦA DOANH NGHIỆP Error! Bookmark not defined 2.1 Khái lược về cơ chế tạo nguồn cho NC&TK của DN tại một số nước trên thế giới Error! Bookmark not defined.
Trang 62.1.2.1. Tài trợ qua các chương trình Error! Bookmark not defined.
2.1.2.2. Khuyến khích tạo nguồn qua thuế Error! Bookmark not defined.
2.1.2.3 Khuyến khích thuế cho doanh nghiệp đầu tư vào NC&TK của một số nước Error! Bookmark not defined. 2.2 Thực trạng trích lập quỹ phát triển KH&CN của Việt nam Error!
Bookmark not defined
defined.
Bookmark not defined.
2.3 Các rào cản doanh nghiệp hiện đang gặp phải trong trích lập và sử dụng quỹ phát triển KH&CN Error! Bookmark not defined 2.4 Nghiên cứu trường hợp Công ty VTC MobileError! Bookmark not
defined
defined.
2.4.4.1. Kết quả kinh doanh Error! Bookmark not defined.
2.4.4.2. Sản phẩm, Thị trường và Khách hàngError! Bookmark not defined.
2.4.6.1. Công nghệ và chất lượng Error! Bookmark not defined.
2.4.6.2. Phương thức tổ chức NC&TK theo cấu trúc ma trận Error!
Bookmark not defined.
Trang 72.4.6.3. Chi phí cho hoạt động nghiên cứu và triển khaiError! Bookmark not
defined.
Bookmark not defined.
Tiểu kết chương 2 Error! Bookmark not defined CHƯƠNG 3 GIẢI PHÁP KHẮC PHỤC RÀO CẢN TRONG THÀNH LẬP
VÀ SỬ DỤNG QUỸ PHÁT TRIỂN KH&CN CỦA DOANH NGHIỆP Error!
Bookmark not defined
3.1 Tiếp cận đề xuất giải pháp Error! Bookmark not defined.
defined.
not defined.
3.2 Một số giải pháp khắc phục rào cản Error! Bookmark not defined.
3.2.1.1. Giải pháp cực đoan (hạ sách) Error! Bookmark not defined.
3.2.1.2. Các giải pháp về hỗ trợ thuế và ưu đãi liên quanError! Bookmark not defined.
giải ngân quỹ Error! Bookmark not defined.
3.2.2.1 Xóa bỏ lệch chuẩn hành chính trong quản lý nhà nước về KH&CN
Error! Bookmark not defined.
3.2.2.2. Bỏ quy định giới hạn trích10% thu nhập chịu thuếError! Bookmark
not defined.
3.2.2.3. Doanh nghiệp được chủ động Error! Bookmark not defined.
3.2.2.4. Đơn giản hóa thủ tục hành chính Error! Bookmark not defined.
Trang 8Tiểu kết chương 3 Error! Bookmark not defined KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO 11
Trang 9LỜI CẢM ƠN
Học viên xin chân thành cảm ơn Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phạm Huy Tiến - thầy hướng dẫn trực tiếp học viên hoàn thành luận văn này
Học viên xin chân thành cảm ơn tất cả Quý Thầy, Cô đã trực tiếp giảng dạy các môn học chung, các chuyên đề trong chương trình đạo tạo của khoá học, qua đó đã truyền đạt cho học viên nhiều kiến thức, kinh nghiệm quý báu và bổ ích
Học viên xin chân thành cảm Quý Thầy, Cô, cán bộ phụ trách chuyên môn
và hành chính của Phòng Quản lý sau đại học, Ban chủ nhiệm và cán bộ, viên chức Khoa Khoa học Quản lý, trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia Hà Nội đã tạo điều kiện thuận lợi cho học viên tham gia học tập và nghiên cứu tại trường
Học viên xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành đến các lãnh đạo, các cán bộ, công chức, viên chức của Tổng Công ty VTC và đồng nghiệp của VTC Mobile đã tạo điều kiện, động viên, giúp đỡ học viên trong quá trình học tập và thực hiện luận văn Học viên xin cảm ơn mọi sự đóng góp cho việc hoàn thiện luận văn này
Hà nội, ngày 8 tháng 11 năm 2015
Trang 10DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
DNV&N: Doanh nghiệp vừa và nhỏ
DN KH&CN Doanh nghiệp KH&CN
DN: Doanh nghiệp
ĐMCN: Đổi mới công nghệ
KH&CN: Khoa học và công nghệ
KT-XH: Kinh tế - Xã hội
NC&TK/R&D: Nghiên cứu và triển khai
NCCB: Nghiên cứu cơ bản
NCƯD: Nghiên cứu ứng dụng
ODA: Viện trợ chính thức
OECD: Organisations for Economic Co-operation and
Development (Tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế)
QTCN Quy trình công nghệ
SX-KD: Sản xuất - Kinh doanh
UNESCO: United Nations Educational, Scientific and Cultural
Organisations (Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hoá của Liên hiệp quốc)
Trang 11DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU
1 Sơ đồ 1.1 Hoạt động NC&TK và loại hình sản phẩm
2 Sơ đồ 1.2 Tiến trình đổi mới theo mô hình khoa học đẩy
3 Sơ đồ 1.3 Tiến trình đổi mới theo mô hình phi tuyến
4 Sơ đồ 2.1 Cơ chế hỗ trợ tạo nguồn cho NC&TK
5 Sơ đồ 2.2 Sơ đồ tổ chức của công ty VTC Mobile
6 Sơ đồ 2.3 Tổ chức hoạt động NC&TK theo mô hình ma trận
7 Sơ đồ 3.1 Chu kì sống sản phẩm và hỗ trợ tài chính
8 Sơ đồ 3.2 Khả năng NC&TK thành công và chính sách tài trợ
9 Bảng 2.1 Năng lực tài chính của công ty VTC Mobile
10 Bảng 2.2 Kết quả kinh doanh của công ty VTC Mobile
11 Bảng 2.3 Số nhân viên có thể sử dụng ngoại ngữ trong công việc
12 Bảng 2.4 Cơ cấu nhân sự của công ty VTC Mobile
13 Bảng 2.5 Chi phí đầu tư cho hoạt động NC&TK của công ty VTC Mobile 3 năm gần đây
Trang 12TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Cao Thu Anh Nghiên cứu đánh giá chính sách hỗ trợ về tài chính cho hoạt động ĐMCN của DN theo nghị định 119-CP-1999, Báo cáo đề tài cơ sở, NISTPASS 2007
2 Bạch Thụ Cường Bàn về cạnh tranh toàn cầu, Nxb Thông tấn, Hà Nội,
2002
3 Lê Đăng Doanh Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia và năng lực cạnh tranh của một số sản phẩm, dịch vụ của Việt nam, Viện nghiên cứu quản
lý kinh tế trung ương, Hà nội 2005
4 Vũ Cao Đàm Đối mới chính sách tài chính cho hoạt động KH&CN, Tài liệu trình bày tại hội thảo “đổi mới cơ chế quản lý hoạt động KH&CN”,
2003
5 Vũ Cao Đàm Đánh giá nghiên cứu khoa học, Nxb KHKT, Hà Nội, 2005
6 Vũ Cao Đàm Phương pháp luận nghiên cứu khoa học, NXB Giáo dục, Hà
nội 2008
7 Vũ Cao Đàm (2015), Những vấn đề sau chuyển giao công nghệ, Báo cáo Hội thảo khoa học đề tài cấp Nhà nước Tọa đàm © Copyright
8 OECD (Viện Chiến lược và chính sách KH&CN biên dịch): Khuyến nghị
tiêu chuẩn thực tiễn cho điều tra nghiên cứu và phát triển - Tài liệu hướng
dẫn FRASCATI 2002 của tổ chức Hợp tác và phát triển kinh tế (OECD),
Nxb Lao động Hà Nội, 2004
9 OECD (Viện Chiến lược và chính sách KH&CN biên dịch): Khuyến nghị
các nguyên tắc chỉ đạo trong thu thập và diễn giải số liệu về đổi mới công
nghệ - Tài liệu hướng dẫn OSOLO của tổ chức Hợp tác và phát triển kinh
tế (OECD), Nxb Lao động Hà Nội, 2004
10 Trần Chí Đức Phương pháp luận đánh giá tổ chức nghiên cứu và phát triển và những gợi suy trong điều kiện của Việt Nam, Nxb KHKT,Hà Nội,
2003
11 Nguyễn Minh Hạnh Luận văn Thạc sĩ về Rào cản trong tổ chức và thực hiện hoạt động NC&TK tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ, Hà nội 2006
12 Nguyễn Văn Học Tập bài giảng về quản lý đổi mới, Hà nội 2013
Trang 1313 Hoàng Thanh Hương Báo cáo tổng hợp đề tài cấp cơ sở “Nghiên cứu quỹ đổi mới công nghệ của doanh nghiệp”, Hà nội 2002
14 Quốc hội nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa X, kỳ họp thứ 7 thông qua ngày 18/06/2013, Luật KH&CN (2013)
15 Nguyễn Danh Sơn Báo cáo tổng hợp đề tài cấp bộ “Nghiên cứu cơ sở khoa học cho việc thành lập quỹ phát triển khoa học và công nghệ”, Hà nội 2000
16 Trần Sửu Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong điều kiện toàn cầu
hoá, NXB Lao động, 2006
17 Đặng Duy Thịnh và cộng sự Báo cáo tổng hợp đề tài cấp bộ “nghiên cứu
cơ sở khoa học cho việc thành lập quỹ phát triển KH&CN của doanh nghiệp”, Hà nội năm 2007
18 Hoàng Văn Tuyên và cộng sự Nghiên cứu chính sách phát triển các loại hình tổ chức và hoạt động KH&CN ở các tập đoàn kinh tế và DN lớn tại Việt nam, Báo cáo tổng hợp đề tài cấp bộ, NISTPASS, 2010
19 http://www.baotintuc.vn/
20 http://vietnamnet.vn/
21 http://sohoa.vnexpress.net/
22 http://www.ciem.org.vn/
23 Technogy and Policy International Program (TAP), Seuol, KOREA,1994