Sự hài lòng đối với công việc và các yếu tố liên quan của điều dưỡng khu vực phòng bàn chức năng bệnh viện Bạch Mai 2015

15 3.2.ăS ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi căc aăđi uăd ngăkh iăphòngăban ..... 22 3.3.ăM tăs ăy uăt ăliênăquanăđ năs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi cătheoăcácăđ căđi mă c aă Dăkh iăphòngăban .... 2

LIÊN QUAN C Aă I UăD NGăKHUăV CăPHọNGăBANă

CH CăN NGăB NHăVI NăB CHăMAIăN Mă2015

ăTÀI T TăNGHI P C NHÂN H ăVLVH

HÀ N I - thángă12ăn mă2015

LIÊN QUAN C Aă I UăD NGăKHUăV CăPHọNGăBANă

CH CăN NGăB NHăVI NăB CHăMAIăN Mă2015

Ng i h ng d n khoa h c

TS Nguy năQu căTu n

thángă12ăn mă2015

L I C Mă N

Trong quá trình h c t p, làm vi c và hoàn thành đ tài, tôi đã nh n đ c s giúp đ t n tình c a các th y cô giáo, đ ng nghi p, gia đình và b n bè

Sau khi cu n khóa lu n t t nghi p c nhân đi u d ng h v a làm v a h c

đ c hoàn thành, t n đáy lòng mình, tôi chân thành tri ân đ n:

Các Th y, Cô giáo tr ng i h c Th ng Long đã t n tình gi ng d y, h ng

d n, giúp đ tôi hoàn thành ch ng trình h c t p

Ban Lãnh đ o b nh vi n, phòng T ch c cán b , phòng K ho ch t ng h p,

phòng Công tác Xã h i đã t o đi u ki n đ tôi đ c tham gia và hoàn thi n quá

trình h c t p nâng cao trình đ chuyên môn

Các anh ch và các b n đi u d ng thu c kh i phòng ban ch c n ng đã t o

đi u ki n giúp đ và tham gia vào nghiên c u

Các b n bè thân h u, các đ ng nghi p đã khuy n khích tôi trên con đ ng

h c t p 4 n m qua

c bi t, tôi xin bày t lòng cám n đ i v i TS Nguy n Qu c Tu n, ng i lãnh đ o, ng i th y v i đ y nhi t huy t đã h ng d n cho tôi t đ nh h ng ngh

nghi p đ n xác đ nh v n đ nghiên c u, xây d ng đ c ng, chia s thông tin và

hoàn thành khóa lu n này Th y luôn là ngu n đ ng viên cho tôi trong su t quá

trình công tác, h c t p và hoàn thành nghiên c u này

Hà N i, ngày … tháng … n m 2015

Sinh viên

T Minhă c

M C L C

T V N 1

Ch ngă1.ăT NGăQUANăTÀIăLI U 3

1.1.ăKháiăni m 3

1.1.1 Khái ni m v s hài lòng v i công vi c 3

1.1.2 S hài lòng đ i v i công vi c c a nhân viên y t 3

1.2.ăCácălỦăthuy tăv ăhƠiălòngăcôngăvi c 4

1.2.1 Lý thuy t c a David Mc Clelland 4

1.2.2 Lý thuy t k v ng c a Vroom 5

1.2.3 Mô hình đ ng c thúc đây c a Porter và Lawler 5

1.2.4 Mô hình ch s mô t công vi c (JDI) 5

1.3.ăCácănghiênăc uăs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi c 6

1.3.1 Nghiên c u trên th gi i 6

1.3.2 Nghiên c u t i Vi t Nam 7

1.4.ă căđi măb nhăvi năB chăMai 9

Ch ngă2.ă IăT NGăVÀăPH NGăPHÁPăNGHIểNăC U 11

2.1.ă aăđi măvƠăth iăgianănghiênăc u 11

2.2.ă iăt ngănghiênăc u 11

2 3.ăPh ngăphápănghiênăc u 11

2.3.1 Thi t k nghiên c u: 11

2.3.2 C m u 11

2.3.3 C s xây d ng b công c nghiên c u 11

2.3.4 Thang đo 12

2.3.5 Xác đ nh ch s , bi n s nghiên c u 12

2.4.ăPh ngăphápăthuăth păs ăli u 13

2.5.ăPhơnătíchăs ăli u 13

2.6 V năđ ăđ oăđ cătrongănghiênăc u 14

2.7.ăH năch ăc aănghiênăc uăvƠăbi năphápăkh căph c 14

2.7.1 H n ch 14

2.7.2 Bi n pháp kh c ph c 14

Ch ngă3:ăK TăQU ăNGHIểNăC U 15

3.1.ă căđi măđ iăt ngănghiênăc u 15

3.2.ăS ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi căc aăđi uăd ngăkh iăphòngăban 16

3.2.1 S hài lòng chung đ i v i công vi c c a D kh i phòng ban 16

3.2.3 M c đ hài lòng c a D v i phong cách lãnh đ o 18

3.2.4 M c đ hài lòng c a D v i đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i 19

3.2.5 M c đ hài lòng c a D v i đào t o và phát tri n 20

3.2.6 M c đ hài lòng c a D v i m i quan h v i đ ng nghi p 21

3.2.7 M c đ hài lòng c a D v i khen th ng và đ n v đang công tác 22

3.3.ăM tăs ăy uăt ăliênăquanăđ năs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi cătheoăcácăđ căđi mă c aă Dăkh iăphòngăban 23

Ch ngă4:ăBÀNăLU N 24

4.1.ă căđi mă Dăthu căkh iăphòngăbanăch căn ngăBVBM 24

4.1.1 Gi i tính và tu i: 24

4.1.2 Trình đ chuyên môn: 24

4.1.3 Thâm niên công tác 24

4.1.4 L ng bình quân/tháng 24

4.2.ăS ăhƠiălòngăc aă Dăkh iăphòngăbanăch căn ngăđ iăv iăcôngăvi c 25

4.2.1 S hài lòng chung v công vi c c a D kh i phòng ban ch c n ng 25

4.2.2 L ng và ch đ đãi ng khác 25

4.2.3 V i phong cách lãnh đ o 25

4.2.4 i u ki n làm vi c và công vi c hi n t i 26

4.2.5 ào t o và phát tri n 26

4.2.6 Quan h đ ng nghi p 26

4.2.7 Khen th ng và đ n v công tác 26

4.3.ăM tăs ăy uăt ăliênăquanăđ năs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi c 27

4.3.1 Liên quan đ n l ng và các ch đ đãi ng khác 27

4.3.2 Liên quan đ n phong cách lãnh đ o 27

4.3.3 Liên quan đ n đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i 28

4.3.4 Liên quan đ n ào t o và phát tri n 28

4.3.5 Liên quan đ n quan h đ ng nghi p 28

4.3.6 Liên quan đ n khen th ng và đ n v công tác 29

4.3.7 Liên quan đ n các đ c đi m cá nhân 29

Ch ngă5:ăK TăLU N 30

5.1.ă căđi măcáănhơnăc aă Dăkh iăPBCN: 30

5.2.ăS ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi căc aăđi uăd ngăkh iăphòngăban 30

5.3.ăM tăs ăy uăt ăliênăquanăđ năs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi c 30

Ch ngă6:ăKHUY NăNGH 31 TÀIăLI UăTHAMăKH O

DANHăM CăB NG

B ng 3.1 M t s y u t nhân kh u h c c a đi u d ng kh i phòng ban 15

B ng 3.2 T l hài lòng chung đ i v i công vi c 16

B ng 3.3 M c đ hài lòng c a D v i l ng và các ch đ đãi ng khác 17

B ng 3.4 M c đ hài lòng c a D v i phong cách lãnh đ o 18

B ng 3.5 M c đ hài lòng c a D v i đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i 19 B ng 3.6 M c đ hài lòng c a D v i đào t o và phát tri n 20

B ng 3.7 M c đ hài lòng c a D v i quan h v i đ ng nghi p 21

B ng 3.8 M c đ hài lòng c a D v i khen th ng và đ n v công tác 22

B ng 3.9 M i liên quan đ n s hài lòng đ i v i công vi c theo các đ c đi m c a D kh i phòng ban 23

DANH M C BI Uă Bi u đ 3.1 T l hài lòng chung đ i v i công vi c 16

Bi u đ 3.2: T l hài lòng c a D v i thu nh p và các ch đ đãi ng khác 17

Bi u đ 3.3 T l hài lòng c a D v i phong cách lãnh đ o 18

Bi u đ 3.4 T l hài lòng c a D v i đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i 19

Bi u đ 3.5 T l hài lòng c a D v i đào t o và phát tri n 20

Bi u đ 3.6: T l hài lòng v i nhóm y u t quan h v i đ ng nghi p 21

Bi u đ 3.7 T l hài lòng c a D v i khen th ng và đãi ng 22

DANH M C VI T T T

BV: B nh vi n D: i u d ng TB: i m trung bình NVYT: Nhân viên y t PBCN: Phòng ban ch c n ng TW: Trung ng

T V N

Theo T ch c Y t Th gi i, ngu n nhân l c là y u t c b n cho m i thành

t u y t Trong b i c nh th gi i hi n nay đang có s thi u h t nghiêm tr ng ngu n

nhân l c ngành y t quy mô toàn c u, khu v c Châu Á ậ Thái Bình D ng, c ng

nh Vi t Nam, nhi u nghiên c u trên th gi i đã ch ra r ng s hài lòng đ i v i

công vi c c a nhân viên y t s đ m b o duy trì đ ngu n nhân l c và nâng cao ch t

c p u đãi ngh , quan h v i lãnh đ o và quan h v i đ ng nghi p…vv

Nâng cao ch t l ng b nh vi n g n li n v i nâng cao ch t l ng đ i ng nhân

viên y t đ t đ c s thành công và hi u qu trong công tác khám ch a b nh,

đ i ng nhân viên y t ph i làm vi c hi u qu , t n tâm v i ngh và nh t thi t ph i hài

lòng v i công vi c c a mình đ c giao

ánh giá s hài lòng trong công vi c c a đi u d ng ( D) và xác đ nh

nh ng y u t liên quan đ n s hài lòng trong công vi c c a đi u d ng là c s đ

đ xu t các gi i pháp nh m gi chân và thu hút ngu n nhân l c đi u d ng có ch t

l ng cao M c khác vi c hài lòng c a nhân viên y t c ng là m t ch s quan trong

trong đánh giá hi u qu ho t đ ng và hi u qu c a d ch v y t

B nh vi n B ch Mai c ng n m trong xu th nâng cao ch t l ng b nh vi n

lòng c a nhân viên đ i v i công vi c, các chính sách c a b nh vi n đ i v i

Các nghiên c u t tr c t i nay h u nh ch t p trung vào s hài lòng c a nhân viên y t nói chung trong b nh vi n ho c các bác s , đi u d ng tr c ti p

ch m sóc ng i b nh, mà r t ít quan tâm đ n s hài lòng c a các đi u d ng làm

vi c t i các phòng ban ch c n ng V i mong mu n nâng cao m c đ hài lòng công

vi c c a nhân viên đi u d ng kh i phòng ban ch c n ng và h n h t đ giúp các

nhà qu n lý trong xây d ng chính sách cho đ i ng nhân viên b nh vi n đ c t t

h n, chúng tôi ti n hành tri n khai đ tài ắ ánhăgiáăs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngă

vi căc aăđi uăd ngăkh iăphòngăbanăch căn ngăb nhăvi năB chăMaiă2015 ”

nh m các m c tiêu sau:

M CăTIểUăNGHIểNăC U

1 Mô t m c đ hài lòng c a đ i ng i u d ng thu c kh i phòng ban ch c

n ng đ i v i công vi c và ch đ đãi ng t i B nh vi n B ch Mai

2 Mô t m t s y u t liên quan đ n s hài lòng đ i v i công vi c c a i u

d ng kh i phòng ban ch c n ng t i b nh vi n B ch Mai

Ch ngă1.ăT NGăQUANăTÀIăLI U

1.1.ăKháiăni m

1.1.1 Khái ni m v s hài lòng v i công vi c

Khái ni m v s hài lòng v i công vi c có nhi u cách đ nh ngh a khác nhau

t các nhà nghiên c u khác nhau Trong nghiên c u này s gi i thi u 1 s khái ni m

ph bi n và đ a ra khái ni m s th a mãn công vi c dùng cho nghiên c u này

Theo Hoppock (1935) cho r ng s hài lòng v i công vi c là t ng h p s hài lòng v tâm lý, sinh lý và các y u t môi tr ng khi n cho 1 ng i th t s c m th y hài lòng v công vi c c a h [13]

Theo Smith (1983) cho r ng s hài lòng v i công vi c ch đ n gi n là c m giác mà ng i lao đ ng c m nhân v công vi c c a h [21]

Theo Weiss (1967) đ nh ngh a r ng hài lòng trong công vi c là thái đ vê công vi c đ c th hi n b ng c m nh n, ni m tin và hành vi c a ng i lao

đ ng.[24]

Nh v y có th th y s hài lòng đ i v i công vi c có khá nhi u đ nh ngh a khác nhau Trong nghiên c u này ch ng tôi coi s hài lòng là c m giác c a ng i lao đ ng th y tho i mái, d ch u đ i v i công vi c v c m t c m xúc, suy ngh và hành đ ng

1.1.2 S hài lòng đ i v i công vi c c a nhân viên y t

M t s quan ni m v ngh y

Hippocrates (460-370, BC) trong l i th c a mình đã nêu lên m t s đ c

đi m c a ngh y, ng i th y thu c khi hành ngh ph i “Su t đ i hành ngh trong s

vô t và thân thi t, tôi s ch d n m i ch đ có l i cho ng i b nh tùy theo kh

n ng và s phán đoán c a tôi, tôi s tránh m i đi u x u và b t công Dù vào b t c nhà nào, tôi c ng ch vì l i ích c a ng i b nh, tránh m i hành vi x u xa… ” [12]

Ch t ch H i đ ng B tr ng Ph m V n ng đã nói: “Ít có ngh nghi p nào mà xã h i đòi h i v ph m ch t và tài n ng cao nh đ i v i ng i làm công tác

y t ó là m t ngh đ c bi t, đòi h i s hi u bi t sâu r ng, t m lòng nhân ái, t ng

tr i và kinh nghi m ngh nghi p mà m i công vi c dù nh t i đâu đ u liên quan đ n tính m ng con ng i và h nh phúc c a m i gia đình” [7] T góc đ c a xã h i,

ng i dân và c ng đ ng c ng đòi h i r t cao đ i v i nh ng ph m ch t c a ngành y

t và nh ng nhân viên y t

Trong b i c nh hi n t i c a Vi t Nam, đ i s ng c a đa s nhân viên y t còn

g p nhi u khó kh n M c dù nh ng n m qua, ng, Nhà n c và Chính ph đã có

nh ng chính sách nâng cao đ i s ng cho cán b y t Ngh quy t s 46-NQ/TW c a

B Chính tr - Ban ch p hành trung ng ng C ng s n Vi t Nam đã nêu: Ngh y

là m t ngh đ c bi t, c n đ c tuy n ch n, đào t o, s d ng và đãi ng đ c bi t

M i cán b , nhân viên y t ph i không ng ng nâng cao đ o đ c ngh nghi p và

n ng l c chuyên môn, x ng đáng v i s tin c y và tôn vinh c a xã h i, th c hi n l i

d y c a Ch t ch H Chí Minh: “Ng i th y thu c gi i đ ng th i ph i là ng i m

hi n” [1]

1.2.ăCácălỦăthuy tăv ăhƠiălòngăcôngăvi c

1.2.1 Lý thuy t c a David Mc Clelland

David Mc Clelland (d n theo Robbins, 2002) cho r ng con ng i có ba nhu

c u c bàn là: nhu c u thành t u, nhu c u liên minh và nhu c u quy n l c Trong đó:

(1) Nhu c u thành t u

Ng i có nhu c u thành t u cao là ng i luôn theo đu i vi c gi i quy t công

vi c t t h n H mu n v t qua các khó kh n, tr ng i H mu n c m th y r ng thành công hay th t b i c a h là do k t qu c a nh ng hàng đ ng c a h i u này

có ngh a là h thích các công vi c mang tính thách th c

(2) Nhu c u liên minh

C ng gi ng nh nhu c u xã h i c a A Maslow, đó là đ c ch p nh n tình yêu, b n bè, vv Ng i lao đ ng có nhu c u này m nh s làm vi c t t nh ng công

vi c t o ra s thân thi n và các quan h xã h i [15]

(3) Nhu c u quy n l c

Là nhu c u ki m soát và nh h ng đ n ng i khác và môi tr ng làm vi c

c a h Các nhà nghiên c u ch ra r ng ng i có nhu c u quy n l c m nh và nhu

c u thành t u có xu h ng tr thành các nhà qu n tr M t s ng i còn cho r ng nhà qu n tr thành công là ng i có nhu c u quy n l c m nh nh t, k đ n là nhu c u thành t u và sau cùng là nhu c u c n liên minh

1.2.2 Lý thuy t k v ng c a Vroom

Nhà tâm lý h c Victor H Vroom (1964) cho r ng con ng i s đ c thúc

đ y trong vi c th c hi n nh ng công vi c đ đ t t i m c tiêu n u h tin vào giá tr

c a m c tiêu đó Lý thuy t c a Vroom kh ng đ nh r ng đ ng c thúc đây con ng i làm vi c s đ c xác đ nh b i giá tr mà h đ t vào k t qu c g ng c a h , đ c nhân thêm b i ni m tin mà h có [23]

1.2.3 Mô hình đ ng c thúc đây c a Porter và Lawler

L.W.Porter và E.F Lawler (1974) đã đi t i m t mô hình đ ng c thúc đ y hoàn h o h n mà ph n l n đ c xây d ng trên lý thuy t v ni m hy v ng

Mô hình là k t qu th c hi n nhi m v đ c xác đ nh b i đ ng c thúc đ y,

kh n ng làm vi c c a con ng i (ki n th c và k n ng) và s nh n th c v nhi m

v c n thi t S th c hi n t t nhi m v t t y u s d n đ n ph n th ng n i t i (ti n

b c, hi n v t) và ph n th ng bên ngoài (đi u ki n làm vi c, đ a v ) Nh ng ph n

th ng nay cùng v i ph n th ng h p lý theo nh n th c (ngh a là môi cá nhân nh n

th c v tính h p lý và s công b ng đ i v i s khen th ng) s d n đ n s tho mãn Nh v y s tho mãn là k t h p t ng h p c a nhi u ph n th ng [18]

1.2.4 Mô hình ch s mô t công vi c (JDI)

Mô hình ch s mô t công vi c đ c Smith và c ng s gi i thi u t n m

1969 Mô hình ch s mô t công vi c đ c đánh giá t t qua nhi u nghiên c u, theo

th ng kê c a Worrel (2004) ng d ng c a JDI trong vi c đo l ng s th a mãn đ i

v i công vi c c a nhân viên đã có đ n 12.000 nghiên c u v JDI (Worrel, 2004) v

c bán mô hình c a Smith g m 5 nhân t nh sau: [25]

- B n ch t công vi c phù h p: c hi u là m t công vi c s mang l i s th a mãn chung cho ng i lao đ ng và t o hi u qu công vi c t t n u nó th a mãn các

đ c đi m: S d ng các k n ng khác nhau, n m rõ quy trình th c hi n công vi c và công vi c có t m quan tr ng nh t đ nh Ngoài ra công vi c phù h p v i n ng l c

nh t đ nh c a ng i lao đ ng

- C h i dào t o và th ng ti n: ào t o là quá trình h c h i nh ng k n ng

c n thi t đ ph c v m t công vi c c th Th ng ti n là vi c di chuy n lên nh ng v trí cao h n trong h th ng làm vi c c a ng i lao đ ng M c đích đào t o c a nhân viên ngoài vi c nâng cao trình đ c a mình còn m c đích th ng ti n trong h th ng

công vi c, chúng có m i liên h m t thi t v i nhau

- Thu nh p: Thu nh p là kho n thù lao ng i lao đ ng thu đ c t công vi c

c a mình Y u t thu nh p là m t y u t quan tr ng nh h ng đ n s hài lòng c a nhân viên đ i v i công vi c, nhân viên có s so sánh v m c thu nh p v i các đ n

v khác, thu nh p có đ c phân ph i m t cách công b ng gi a các thành viên

- Lãnh đ o: Lãnh đ o đ c hi u là ng i c p trên tr c ti p c a nhân viên Lãnh đ o đem đ n s th a mãn cho nhân viên thông qua vi c giao ti p v i nhau, s quan tâm, chú ý đ n ng i lao đ ng c p d i c a mình, b o v nhân viên khi c n thi t, th hi n n ng l c v lãnh đ o và chuyên môn đ i v i c p d i Ngoài ra s

th a mãn v lãnh đ o c a nhân viên còn thông qua vi c đ i x công b ng, ghi nh n chân thành các đóng góp c a nhân viên

- ng nghi p: ng nghi p đ c hi u là nh ng ng i làm vi c cùng m t v trí v i nhau, có n i dung công vi c t ng t nhau ho c trên m t chu i nghi p v có liên quan đ n nhau trong t ch c Ph n l n th i gian ng i lao đ ng ti p xúc v i nhau; vì v y m i quan h gi a các đ ng nghi p v i nhau c ng nh h ng t i s

th a mãn chung trong công vi c Các y u t chính v s th a mãn c a đ ng nghi p

là s tin c y, t n tâm trong công vi c, giúp đ nhau trong vi c, s thân thi n, …vv

1.3.ăCácănghiênăc uăs ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi c

1.3.1 Nghiên c u trên th gi i

D u tiên ph i k đ n nghiên c u c a Smith, Kenđall và Hulin (1969) c a

tr ng i h c Cornell Nghiên c u đã xây d ng các chì s mô t công vi c (JDI)

đ đánh giá m c đ th a mãn công vi c c a m t ng i thông qua các nhân t là (1)

b n ch t công vi c, (2) ti n l ng, (3) th ng ti n, (4)đ ng nghi p, và (5) s giám sát cùa c p trên.[20]

Nghiên c u c a Spector (1985) trong l nh v c d ch v đánh giá m c đ hài lòng và thái đ có 9 y u t là (1) l ng, (2) c h i th ng ti n, (3) đi u ki n làm vi c, (4) s giám sát, (5) đ ng nghi p, (6) yêu thích công vi c, (7) giao ti p thông tin, (8)

ph n th ng b t ng , (9) phúc l i.[22]

Nghiên c u c a Luddy (2005) trong l nh v c d ch v y t t i Nam Phi cho

th y s hài lòng c a ng i lao đ ng v i công vi c ch u nh h ng c a c 5 y u t trong mô hình JDI Trong đó ba nhân t “đ ng nghi p”, “lãnh đ o” và “ b n ch t

công vi c” đ c ng i lao đ ng đánh giá hài lòng, hai nhân t "đào t o và th ng

ti n” và “ti n l ng” đ c đánh giá ch a hài lòng.[17]

Nghiên c u c a David Grembowski và c ng s t i M cho th y s hài lòng

đ i v i công vi c c a bác s liên quan đ n m t s đo l ng v ch t l ng ch m sóc

s c kh e c b n cho b nh nhân i v i nh ng b nh nhân có nh ng tri u ch ng đau và tr m c m, có m i liên quan thu n gi a s hài lòng đ i v i công vi c c a th y thu c v i s tin c y vào th y thu c c a b nh nhân N u s k t h p là nguyên nhân, thì đi u này g i ý r ng s tin c y c a b nh nhân có th gia t ng, khi gi m s không hài lòng đ i v i công vi c c a th y thu c [11]

Linda H Aiken đã ti n hành m t nghiên c u trên 10.319 đi u d ng 303

b nh vi n M (Pennsylvania), Canada (Ontario và British Columbia), Anh và Scotland K t qu cho th y: T l đi u d ng có đi m trung bình v s m t m i v i công vi c trên m c bình th ng thay đ i t 54% Pennsylvania đ n 34% Scotland S không hài lòng, m t m i v i công vi c và nh ng m i quan tâm v ch t

l ng ch m sóc th ng g p nh ng đi u d ng thu c 5 khu v c nghiên c u S h

tr v t ch c và qu n lý trong công tác đi u d ng đã có hi u qu rõ ràng đ i v i

s không hài lòng và s m t m i v i công vi c c a đi u d ng S h tr v m t t

ch c đ i v i công tác đi u d ng và vi c b trí ca kíp h p lý liên quan ch t ch đ n

ch t l ng ch m sóc c a đi u d ng T k t qu phân tích đ c tác gi đã đi đ n

k t lu n: B trí công vi c h p lý và h tr t t công tác đi u d ng là chìa khóa c i thi n ch t l ng ch m sóc b nh nhân, làm gi m s không hài lòng và m t m i v i công vi c c a đi u d ng và cu i cùng là c i thi n v n đ thi u h t đ i ng đi u

d ng các b nh vi n [16]

1.3.2 Nghiên c u t i Vi t Nam

Nghiên c u c a Tr n Kim Dung (2005) th c hi n t i TP H Chí Minh cho

th y có 7 y u t nh h ng đ n s hài lòng c a nhân viên đ i v i công vi c đó là (1) b n ch t công vi c, (2) đào t o và th ng ti n, (3) ti n l ng, (4) lãnh đ o, (5)

viên y t tuy n c s và tìm hi u các y u t liên quan Nghiên c u đ c th c hi n trên 142 nhân viên y t tuy n c s đang làm vi c B nh viên a khoa, Trung tâm

Y t D phòng huy n và các Tr m Y t xã t i m t huy n thu c tnh V nh Phúc v i

b công c g m 40 m c thu c 7 y u t có giá tr d đoán s hài lòng đ i v i công

vi c c a nhân viên y t c s v i đ tin c y cao Ngoài ra, m c “Hài lòng chung đ i

v i công vi c” đ c s d ng đ tìm hi u m i liên quan gi a s hài lòng đ i v i công vi c c a nhân viên y t và các bi n xã h i - nhân kh u/ngh nghi p và các y u

t v s hài lòng đ i v i công vi c K t qu nghiên c u cho th y nhân viên y t

ch a th c s hài lòng đ i v i công vi c, t l hài lòng t ng y u t đ t th p: L ng

và phúc l i (32.4%); C s v t ch t (39.4%); Ki n th c, k n ng và k t qu công

vi c (50.0%); M i quan h v i lãnh đ o (52.1%); H c t p, phát tri n và kh ng đ nh (52.5%); Môi tr ng t ng tác c a c quan (53.5%); M i quan h v i đ ng nghi p (67.6%) Tuy nhiên, t l nhân viên y t hài lòng chung đ i v i công vi c đ t t ng

đ i cao 71.1% S hài lòng chung đ i v i công vi c có m i liên quan đ i v i nhóm

tu i và 7 y u t (P = 0,001) [8]

Nghiên c u “S hài lòng ngh nghi p c a i u d ng B nh vi n và các y u

t liên quan, 2005” đ c th c hi n d i s h ng d n c a giáo s Tr n Q y và do

H i i u D ng Vi t Nam và b nh vi n B ch Mai th c hi n nh m đánh giá m c

đ hài lòng ngh nghi p c a đi u d ng b nh vi n và các y u t liên quan trên 2800

i u d ng-h sinh đang làm vi c trong các b nh vi n huy n, b nh vi n t nh, b nh

vi n TW thu c 12 t nh đ i di n cho ba vùng trong toàn qu c tham gia đi n b câu

h i S hài lòng ngh nghi p đ c đánh giá d a vào Ch S Ch t l ng Công vi c

g m 46 câu h i, đ c chia thành 6 nhóm: (1) L ng và thu nh p, (2) Giá tr ngh nghi p, (3) i u ki n lao đ ng, (4) M i quan h đ ng nghi p, (5) Quan h v i

ng i b nh, (6) S h tr c a gia đình và ng i thân K t qu cho th y ch có

49.1% đi u d ng hài lòng v i công vi c, có 4/6 y u t có đi m trung bình th p:

L ng và thu nh p (0.9/4); giá tr ngh nghi p (1.5/4); quan h v i ng i b nh (1.5/4); đi u ki n lao đ ng (1.6/4) và có 2/4 y u t có đi m trung bình cao: M i quan h v i đ ng nghi p (2.1/4), s h tr c a gia đình và ng i thân (2.1/4)

Nh ng y u t có liên quan đ n s hài lòng ngh nghi p c a i u d ng b nh vi n bao g m: N i làm vi c, nhóm tu i >50, trình đ chuyên môn, thi u nhân l c, thi u

ph ng ti n, áp l c tâm lý t i n i làm vi c, an toàn ngh nghi p, v th ngh nghi p,

c h i h c t p, các m i quan h đ ng nghi p và s h tr c a gia đình [7]

Tr n Th Châu nghiên c u trên 987 đi u d ng công tác t i 10 b nh vi n và

4 TTYT t i TP H Chí Minh v s hài lòng ngh nghi p K t qu cho th y: 84.4%

đi u d ng t hào v ngh nghi p, 59.95% l c quan v i t ng lai c a ngh đi u

d ng, 58.76% cho r ng ngh đi u d ng đ c đánh giá đúng m c, 77.41% hài lòng v ph ng ti n ch m sóc b nh nhân, 60.49% hài lòng v c h i h c t p và phát tri n, 67.88% không hài lòng v đ nh h ng cho con cái theo ngh đi u d ng

Nh ng y u t liên quan đ n s hài lòng ngh nghi p c a đi u d ng bao g m: Áp

l c tâm lý, áp l c công vi c, s đánh giá ngh nghi p đi u d ng c a gia đình,

ng i thân, l ng và thu nh p không t ng x ng v i công vi c và trách nhi m c a

ng i đi u d ng [2]

Các nghiên c u trên Th gi i và t i Vi t Nam cho th y s hài lòng đ i v i công vi c c a nhân viên y t là m t c u trúc đa chi u v i r t nhi u y u t c u thành, các nghiên c u trên bao g m nhi u thành ph n nhân viên y t v i nh ng v trí và

b i c nh làm vi c khác nhau nh ng nhìn chung đ u liên quan đ n l ng và thu nh p

t ng them, các m i quan h v i đ ng nghi p, v i lãnh đ o, c ché qu n lý, ch đ chính sách, đi u ki n làm vi c i u này ch ng t vi c đánh giá s hài lòng đ i v i công vi c ph i bao g m nhi u m t v i nh ng hoàn c nh c th đ có s đánh giá nhìn nh n xác th c phù h p v i t ng b i c nh c a c quan đ n v

1.4.ă căđi măb nhăvi năB chăMai

B nh vi n B ch Mai là m t trong nh ng b nh vi n đa khoa h ng đ c bi t, tuy n cao nh t trong h th ng khám ch a b nh khu v c phía B c, có b dày ho t

đ ng h n 100 n m, v i nhi u chuyên khoa đ u ngành cùng đ i ng cán b có trình

đ chuyên môn cao B nh vi n B ch Mai là c s th c hành chính c a tr ng i

h c Y Hà N i, i h c D c Hà N i B nh vi n có 1900 gi ng b nh, hàng n m

ti p nh n trên 100.000 b nh nhân n i trú, h n 1 tri u l t b nh nhân ngo i trú, b nh

vi n luôn trong tình tr ng quá t i, đ i ng y t trong b nh vi n luôn ph i c ng mình trong công tác khám ch a b nh, đ c bi t đi u d ng là ng i th ng xuyên ti p xúc v i b nh nhân, áp l c công vi c cao, s đòi h i v trình đ c ng nh ch t l ng khám ch a b nh ngày càng t ng, B nh vi n B ch Mai có 3 vi n nghiên c u, 8

Trung tâm, 23 Khoa lâm sàng, 6 Khoa C n lâm sàng, 12 Phòng ch c n ng (Phòng

K ho ch t ng h p, T ch c cán b , i u d ng tr ng, Tài chính k toán, Hành chính qu n tr , V t t thi t b y t , i ngo i & h p tác qu c t , Nghiên c u khoa

h c và công ngh thông tin, Công tác xã h i, Qu n lý ch t l ng, B o v an ninh

tr t t , Trung tâm đào t o ậ ch đ o tuy n) V nhân l c b nh vi n có 2.318 cán b nhân viên, trong đó nhân l c đi u d ng là 1.120 Nhân l c D kh i phòng ban có

32 cán b S l ng đi u d ng ch y u n m các phòng Phòng K ho ch t ng

h p, T ch c cán b , i u d ng tr ng, Hành chính qu n tr , i ngo i & h p tác

qu c t , Công tác xã h i, Qu n lý ch t l ng, Trung tâm đào t o ậ ch đ o

c đi m công vi c c a các nhân viên đi u d ng kh i phòng ban đa d ng

và r t khác nhau do nhi m v c a các phòng ban nh ng ch y u là công tác hành chính, theo dõi, giám sát các ho t đ ng b nh vi n theo nhi m v c th đ c giao

Các công vi c kh i phòng ban ch a đ c đào t o t i tr ng, vì v y đòi h i

ng i đi u d ng ph i t h c ho c theo h ng d n c a lãnh đ o phòng hay các nhân viên có thâm niên làm vi c lâu h n Khi tuy n ch n đi u d ng vào làm nhân viên c a kh i phòng ban, b nh vi n c ng xét duy t các tiêu chí c ng kh t khe h n

Các đi u ki n làm vi c hoàn toàn khác v i các công vi c ch m sóc b nh nhân, nhi u vi c không tên, th i gian làm vi c và kh i l ng công vi c có lúc c ng

v t v không kém công vi c c a các đ n v chuyên môn Do tính ch t công vi c nên các kho n thu nh p th p h n nhi u so v i các đi u d ng khu v c chuyên môn Tuy v y nhi m v c a các D kh i phòng ban là r t quan tr ng vì các phòng ban là cánh tay n i dài c a Ban giám đ c đ n các đ n v tr c ti p làm chuyên môn trong

b nh vi n N u nh ng nhân viên c a nh ng phòng ban ch c n ng (trong đó có D) không hài lòng v i công vi c c a mình s nh h ng r t l n đ n ho t đ ng b nh

vi n, đ n công tác ch m sóc ng i b nh và ho t đ ng qu n lý b nh vi n… Nghiên

c u này v i mong mu n có 1 cái nhìn t ng quan c th đ giúp cho các nhà qu n lý

b nh vi n B ch Mai bi t đ c th c t , tâm t , nguy n v ng c a đi u d ng đ có

nh ng bi n pháp qu n lý và phát tri n nhân s hi u qu , đ c bi t là đi u d ng thu c kh i phòng ban ch c n ng, là 1 trong nh ng đ i t ng có công vi c ít ti p xúc tr c ti p v i b nh nhân và kh i l ng công vi c t ng đ i l n và đòi h i c n r t nhi u ki n th c xã h i khác ngoài nh ng ki n th c liên quan đ n chuyên môn

Ch ngă2.ă IăT NGăVÀăPH NGăPHÁP NGHIểNăC U

2.1.ă aăđi măvƠăth iăgianănghiênăc u

- a di m nghiên c u: Nghiên c u đ c th c hi n t i B nh vi n B ch Mai,

78 Gi i Phóng, Ph ng Mai, ng a, Hà N i

- Th i gian nghiên c u: T tháng 01/06/2015 đ n tháng 30/06/2015

2.2.ă iăt ngănghiênăc u

- Tiêu chí l a ch n: là đi u d ng đang làm vi c t i các phòng ch c n ng c a

b nh vi n B ch Mai (th i gian làm vi c t i phòng ban ch c n ng > 6 tháng)

- Tiêu chí lo i tr : Các đi u d ng là nhân viên th vi c, h c vi c Các đi u

d ng t ch i tham gia nghiên c u

2.3.ăPh ngăphápănghiênăc u

2.3.1 Thi t k nghiên c u: Nghiên c u mô t c t ngang

2.3.2 C m u

S l ng đi u d ng thu c kh i phòng ch c n ng không nhi u nên toàn b

đi u d ng đang làm vi c t i các phòng ban ch c n ng đ c m i tham gia nghiên

c u

2.3.3 C s xây d ng b công c nghiên c u

Trong các lý thuy t đ đ ng viên khuy n khích ng i lao đ ng, thuy t Frederick Herzberg đ c s d ng t ng đ i đ phân tích các y u t hài lòng đ i v i công vi c Lý thuy t này s đ c s d ng làm khung lý thuy t cho nghiên c u các

y u t liên quan đ n s hài lòng c a đi u d ng kh i phòng ban ch c n ng b nh

vi n B ch Mai

Mô hình nghiên c u đ c xây d ng trên c s mô hình ch s mô t công

vi c đ c phát tri n b i Smith và c ng s (1969) và b công c kh o sát s hài lòng và s đ ng viên c a nhân viên y t đ u tiên đ c xây d ng v i 46 câu h i thu c 7 y u t theo thuy t đ ng viên c a Herzberg có ch nh s a v i th c t c a

b nh vi n B ch Mai g m:

- S hài lòng chung đ i v i công vi c

- S hài lòng v i l ng và các ch đ đãi ng

- S hài lòng v i phong cách lãnh đ o

- S hài lòng v i y u t đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i

- S hài lòng v i y u t đào t o và phát tri n

- S hài lòng v i y u t m i quan h v i đ ng nghi p

- S hài lòng v i y u t khen th ng và đ n v công tác

2.3.4 Thang đo

Thang đo Likert v i 5 c p đ đ c s d ng trang b ng câu h i kh o sát: (1)

R t không hài lòng, (2) Không hài lòng, (3) Bình th ng, (4) Hài lòng (5) R t hài lòng:

Thang đi m likert s đ c mã hóa thành 2 nhóm: Nhóm ch a hài lòng (1-3)

đi m và nhóm hài lòng (4-5) đi m đ i v i t ng ti u m c t đó tính t l hài lòng v i công vi c theo t ng ti u m c Thang đo đo l ng 7 y u t v i 47 bi n quan sát trong đó y u t hài lòng chung v i công vi c có 1 bi n, l ng và các ch đ đãi ng

có 9 bi n, phong cách lãnh đ o có 6 bi n, y u t đi u ki n làm vi c và công vi c

hi n t i có 9 bi n, y u t đào t o và phát tri n có 6 bi n, y u t m i quan h v i

đ ng nghi p có 6 bi n, y u t khen th ng và đ n v công tác có 10 bi n

- S hài lòng v i y u t đi u ki n làm vi c và công vi c hi n t i

- S hài lòng v i y u t đào t o và phát tri n

- S hài lòng v i y u t m i quan h v i đ ng nghi p

- S hài lòng v i y u t khen th ng và đ n v công tác

2.4.ăPh ngăphápăthuăth păs ăli u

i u tra viên là sinh viên n m cu i h v a làm v a h c khoa khoa h c s c

kh e, b môn i u d ng tr ng đ i h c Th ng Long, d i s h ng d n c a giáo viên h ng d n Ng i tham gia nghiên c u t đi n vào b phi u đi u tra

c u viên đã yêu c u ng i tham gia b sung đ y đ

 đ m b o bí m t các thông tin do đ i t ng nghiên c u cung c p, đ i

t ng không ph i ghi ho c ký tên vào phi u đi n, sau đó nghiên c u viên (sinh viên làm khóa lu n) tr c ti p thu l i phi u m t cách ng u nhiên đ

t ng h p, x lý và phân tích

- Tham gia ch trì và giám sát thu th p s li u: GV h ng d n TS Nguy n

Qu c Tu n

2.5.ăPhơnătíchăs ăli u

S li u thu th p đ c sau khi làm s ch đ c nh p vào máy tính và đ c x

lý b ng ph n m m SPSS 20 v i các thông tin mô t đ tính giá tr trung bình và đ

l nh chu n Ngoài ra, trung v và kho ng ph n tr m c ng đ c s d ng đ tính toán khi phân b c a bi n đ nh l ng này là không chu n

T su t chênh (OR) và kho ng tin c y 95% đ c s d ng đ tìm hi u m i liên quan gi a s hài lòng chung đ i v i công vi c đang đ c phân công làm và

vi c chi tr đãi ng s quan tâm t BV v i các y u t xã h i nhân kh u/ngh nghi p

2.6.ăV năđ ăđ oăđ cătrongănghiênăc u

N i dung nghiên c u phù h p, đ c lãnh đ o b nh vi n quan tâm, ng h

i t ng nghiên c u đã đ c gi i thích m t cách rõ ràng v m c đích và

n i dung c a nghiên c u tr c khi ti n hành phát v n và ch ti n hành khi có s

ch p nh n h p tác tham gia c a đ i t ng nghiên c u

ây là nghiên c u có y u t nh y c m, do v y, nguyên t c bí m t thông tin

r t đ c coi tr ng M c dù trong phi u tr l i có ph n đ i t ng nghiên c u ph i

vi t ch nh ng do h không ph i ghi và ký tên vào phi u và phi u sau khi đi n xong đ c nghiên c u viên thu nh n l i 1 cách ng u nhiên nên các thông tin đã

đ c đ m b o tuy t đ i bí m t

Nghiên c u c ng đã cam k t các s li u, thông tin thu th p đ c ch ph c v cho m c đích nghiên c u, không ph c v cho m c đích nào khác K t qu nghiên

c u s đ c t ng h p ph n h i và trình bày cho lãnh đ o BV; đ i ng cán b qu n lý; c ng nh đ i ng i u d ng t i BV sau khi k t thúc nghiên c u

2.7.ăH năch ăc aănghiênăc uăvƠăbi năphápăkh căph c

2.7.1 H n ch

- Ch a có m t nghiên c u nào v s hài lòng c a đ i ng đi u d ng thu c

kh i phòng ch c n ng đ so sánh nh ng đi m t ng đ ng

- ây là m t nghiên c u c t ngang do đó h n ch v m i quan h nhân qu

- Thu th p s li u theo ph ng pháp phát v n nên đ i t ng nghiên c u có th

s h i nhau, tham kh o ý ki n c a nhau

- Nghiên c u v s hài lòng là m t ch đ nh y c m vì th có th liên quan

Ch ngă3: K TăQU ăNGHIểNăC U

Nghiên c u v s hài lòng đ i v i công vi c c a 32 D kh i phòng ban t i BVBM chúng tôi thu đ c nh ng k t qu sau:

3.1 căđi măđ iăt ngănghiênăc u

B ng 3.1 M t s y u t nhân kh u h c c a đi u d ng kh i phòng ban

căđi m phân lo i Thông tin chung N (32) T l (%)

V trình đ chuyên môn, s cán b có trình đ đ i h c và sau đ i h c chi m 68,7 %

Có 46,9 % cán b công nhân viên có thâm niên công tác t 1-5 n m L ng bình quân không cao: 6,75 ± 2,2 tri u/ tháng và có thu nh p không ph i cao nh t trong

3 2.ăS ăhƠiălòngăđ iăv iăcôngăvi căc aăđi uăd ngăkh iăphòngăban

3.2.1 S hài lòng chung đ i v i công vi c c a D kh i phòng ban

Nghiên c u s hài lòng chung c a D kh i phòng ban ch c n ng chúng tôi thu đ c nh ng k t qu sau:

B ng 3.2 T l hài lòng chung đ i v i công vi c

Các y u t

Không hài lòng (%)

Hài lòng (%)

ánh giá n i dung thu nh p và các ch đ đãi ng t A1 ậ A9 theo tháng

đi m Likert chúng tôi có b ng sau: