NQTW Ngh quy t trung ng P.TC-HC Phòng t ch c-hành chính... Trong kinh doanh ai đi tr c là th ng... Các kho n làm gi m tr t ng doanh thu th ng không có.. Chi phí tài chính ch y u là chi p
Trang 1HOÀN THI N C C U T CH C B MÁY QU N
LÝ T I CÔNG TY NHI T I N UÔNG BÍ
Sinh viên th c hi n : Nguy n Th Nhung
Mã sinh viên : A14145 Chuyên ngành : Qu n tr doanh nghi p
Hà N i-2011
Trang 2HOÀN THI N C C U T CH C B MÁY QU N
LÝ T I CÔNG TY NHI T I N UÔNG BÍ
Giáo viên h ng d n : Th.S V ng Th Thanh Trì Sinh viên th c hi n : Nguy n Th Nhung
Mã sinh viên : A14145 Chuyên ngành : Qu n tr doanh nghi p
i-2011
Trang 3L I C M N
hoàn thành khóa lu n này, em xin t lòng bi t n sâu s c đ n Gi ng viên-Th.S
V ng Th Thanh Trì, đã t n tình h ng d n em trong su t quá trình vi t khóa lu n t t nghi p
Em chân thành c m n các th y, các cô trong b môn Kinh t -Tr ng i H c
Th ng Long đã t n tình truy n đ t ki n th c trong su t nh ng n m h c v a qua V i v n
ki n th c đ c ti p thu trong quá trình h c không ch là n n t ng cho quá trình nghiên
c u khóa lu n mà còn là hành trang quí báu đ em b c vào đ i m t cách v ng ch c và
t tin
Em chân thành c m n Ban giám đ c Công ty Nh êt i n Uông Bí đã cho phép và
t o đi u ki n thu n l i đ em th c t p t i Công ty Em xin g i l i c m n đ n các cô, các bác trong phòng Tài chính-k toán và các anh, ch trong phòng T ch c-lao đ ng Công
ty Nhi t i n Uông Bí đã giúp đ em trong quá trình thu th p s li u
Cu i cùng em kính chúc các th y, cô d i dào s c kh e và thành công trong s nghi p cao quý ng kính chúc các cô, bác, anh, ch trong Công ty Nhi t i n Uông Bí luôn m nh kh e, đ t đ c nhi u thành công t t đ p trong công vi c
Em xin chân thành c m n!
Sinh viên: Nguy n Th Nhung
Trang 4M C L C
L I M U
CH NG 1 LÝ LU N CHUNG V C C U T CH C B MÁY QU N LÝ
TRONG DOANH NGHI P 1
1.1 Qu n lý và nh ng nhân t nh h ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý DN 1
1.1.1 M t s khái ni m v qu n lý và c c u t ch c b máy qu n lý 1
1.1.1.1 Qu n lý 1
1.1.1.2 Qu n lý doanh nghi p 2
1.1.1.3 B máy qu n lý doanh nghi p 2
1.1.1.4 T ch c b máy qu n lý 3
1.1.1.5 C c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p 3
1.1.2 Nh ng nhân t nh h ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý trong DN 4
1.1.2.1 Nhân t th nh t: “Chi n l c kinh doanh c a doanh nghi p” 5
1.1.2.2 Nhân t th hai: “Quy mô và m c đ ph c t p c a doanh nghi p” 5
1.1.2.3 Nhân t th ba: “Công ngh ” 5
1.1.2.4 Nhân t th t “Môi tr ng kinh doanh” 6
1.2 Ch c n ng qu n lý và vai trò c a c c u t ch c b máy qu n lý trong DN 6
1.2.1 Các ch c n ng qu n lý trong doanh nghi p 6
1.2.1.1 Ch c n ng d ki n (ho ch đ nh) 7
1.2.1.2 Ch c n ng t ch c 7
1.2.1.3 Ch c n ng lãnh đ o 7
1.2.1.4 Ch c n ng ki m tra 8
1.2.2 Vai trò c a c c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p 8
1.3 Nh ng yêu c u đ i v i c c u t ch c b máy qu n lý 9
1.3.1 Tính t i u 9
1.3.2 Tính linh ho t 9
1.3.3 Tính tin c y l n 9
1.3.4 Tính kinh t 10
1.3.5 Tính bí m t 10
1.3.6 Thi t k b máy qu n lý ph i b o đ m nguyên t c ch đ m t th tr ng 10
1.4 Các ki u c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p 11
1.4.1 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n 11
1.4.2 C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng 12
1.4.3 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-ch c n ng 13
1.4.4 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u 14
1.4.5 C c u tr c tuy n-ch c n ng-tham m u 15
1.4.6 C c u t ch c b máy qu n lý ma tr n 16
Trang 51.5 nh biên và các c p qu n lý trong doanh nghi p 18
1.5.1 nh biên trong doanh nghi p 18
1.5.1.1 Khái ni m 18
1.5.1.2 L a ch n cán b qu n lý 18
1.5.1.3 S p x p, s d ng 19
1.5.1.4 Ngu n tuy n ch n 19
1.5.2 Các c p qu n lý trong doanh nghi p 19
1.5.2.1 Qu n lý c p cao 20
1.5.2.2 Qu n lý c p trung 20
1.5.2.3 Qu n lý c p c s 21
1.6 S c n thi t ph i hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý trong DN 21
CH NG 2 TH C TR NG C C U T CH C B MÁY QU N LÝ T I CÔNG TY NHI T I N UÔNG BÍ 23
2.1 T ng quan v công ty nhi t đi n Uông Bí 23
2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a công ty 23
2.1.1.1 Khái quát chung 23
2.1.1.2 Quá trình hình thành và phát tri n 23
2.1.2 K t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty Nhi t đi n Uông Bí 24
2.1.2.1 Doanh Thu 25
2.1.2.2 L i Nhu n 26
2.1.2.3 Chi Phí Kinh Doanh 27
2.1.2.4 N ng su t lao đ ng 28
2.2 Th c tr ng c c u t ch c b máy qu n lý c a công ty Nhi t i n Uông Bí 29
2.2.1 S đ c c u t ch c b máy qu n lý c a Công Ty 29
2.2.2 Ch c n ng, nhi m v và m i quan h c a t ng b ph n trong công ty 30
2.2.2.1 Ban giám đ c 30
2.2.2.2 V n phòng công ty 31
2.2.2.3 Phòng k ho ch 31
2.2.2.4 Phòng T ch c-lao đ ng 32
2.2.2.5 Phòng k thu t 33
2.2.2.6 Phòng Tài chính-K toán 34
2.2.2.7 Phòng v t t 35
2.2.2.8 Phòng b o v 36
2.2.2.9 Phòng Kinh t -K ho ch QLDA 37
2.2.2.10 Phòng K thu t giám sát 38
2.2.2.11 Phòng T ng h p chu n b s n xu t 38
2.2.2.12 Phân x ng Nhiên Li u 39
2.2.2.13 Phân x ng Lò-Máy 39
Trang 62.2.2.14 Phân x ng i n-Ki m Nhi t 40
2.2.2.15 Phân x ng Hóa 40
2.2.2.16 Phân x ng V n hành 1 41
2.2.2.17 Phân x ng V n hành 2 41
2.2.2.18 Phân x ng T đ ng- i u khi n 42
2.2.2.19 Phân x ng C nhi t 43
2.2.2.20 Phân x ng s n xu t V t li u và d ch v 43
M i quan h gi a các b ph n trong công ty 44
2.3 Nh ng nhân t c b n nh h ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý c a công ty Nhi t i n Uông Bí 46
2.3.1 Môi tr ng kinh doanh 46
2.3.2 Ch c n ng, nhi m v c a công ty Nhi t i n Uông Bí 49
2.3.3 K thu t s n xu t 50
2.3.4 c đi m v s n ph m 51
2.3.5 c đi m công ngh c a h th ng đi n 53
2.3.6 c đi m v lao đ ng 55
2.3.6.1 C c u lao đ ng theo quy mô 55
2.3.6.2 C c u lao đ ng theo trình đ 56
2.3.6.3 C c u ti n l ng 58
2.4 ánh giá v c c u t ch c b máy qu n lý c a công ty Nhi t đi n Uông Bí 60
2.4.1 M t s k t qu đ t đ c 60
2.4.2 M t s t n t i 61
2.4.3 Nguyên nhân c a nh ng t n t i 63
CH NG 3 GI I PHÁP HOÀN THI N C C U T CH C B MÁY QU N LÝ T I CÔNG TY NHI T I N UÔNG BÍ 65
3.1 Phân tích SWOT 65
3.2 nh h ng phát tri n công ty giai đo n 2008-2012 67
3.2.1 u t xây d ng c b n 67
3.2.2 M r ng s n xu t kinh doanh 68
3.3 Gi i pháp hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý t i CT Nhi t i n UB 69
3.3.1 Hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý 69
3.3.1.1 Ban Giám đ c 70
3.3.1.2 B ph n nhân s 71
3.3.1.3 B ph n S n xu t 72
3.3.1.4 B ph n tài chính k toán 73
3.3.2 Hoàn thi n ch c n ng, nhi m v và m i quan h c a các b ph n trong CT 73
3.3.2.1 V n phòng Công ty 74
Trang 73.3.2.3 Phòng QLDA 75
3.3.3 Hoàn thi n c ch qu n lý 75
3.3.4 Hoàn thi n t ch c n i làm vi c và đi u ki n lao đ ng 76
3.3.5 Nâng cao ch t l ng, đào t o cán b qu n lý và công nhân lao đ ng 77
3.3.5.1 V đào t o 79
3.3.5.2 V b i d ng 79
3.3.6 Ti p t c áp d ng khoa h c k thu t vào qu n lý 80
3.3.7 S d ng bi n pháp kích thích v t ch t, tinh th n 80
3.3.8 X lý t t các m i quan h 81
3.4 Ki n ngh v i EVN 82
K T LU N 83
Trang 8NQTW Ngh quy t trung ng P.TC-HC Phòng t ch c-hành chính
Trang 9DANH M C CÁC B NG BI U- TH
S đ 1.1 S đ qu n lý 1
S đ 1.2 Các ch c n ng qu n lý doanh nghi p 7
B ng 1.1 Ch c danh v trí th tr ng và m i quan h gi a chúng trong Công ty 10
S đ 1.3 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n 11
S đ 1.4 C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng 13
S đ 1.5 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-ch c n ng 14
S đ 1.6 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u 15
S đ 1.7 C c u tr c tuy n-ch c n ng-tham m u 16
S đ 1.8 C c u t ch c b máy qu n lý ma tr n 17
Hình 1.1 Các câp qu n lý c b n trong doanh nghi p 20
B ng 2.1 T ng k t tình hình ho t đ ng kinh doanh 25
Bi u đ 2.1 Doanh thu 25
Bi u đ 2.2 L i nhu n sau thu 26
Bi u đ 2.3 Chi phí kinh doanh 27
Bi u đ 2.4 N ng su t lao đ ng 28
S đ 2.1 C c u t ch c b máy qu n lý c a Công Ty Nhi t i n Uông Bí 29
S đ 2.2 Quy trình s n xu t đi n n ng 50
S đ 2.3 Dây chuy n s n xu t c a công ty 54
Bi u đ 2.5 C c u Lao đ ng theo quy mô 55
Bi u đ 2.6 C c u lao đ ng theo trình đ 57
Bi u đ 2.7 C c u ti n l ng 59
Bi u đ 2.8 C c u cán b qu n lý trình đ đ i h c phân theo ngành 63
S đ 3.1 S đ c c u t ch c b máy qu n lý đi u ch nh 69
Trang 10L I M U
1 Lý do l a ch n đ tài
Trong nh ng n m qua, cùng v i ti n trình h i nh p c a n c ta vào các đ nh ch khu v c và trên th gi i, v i đ nh h ng phát tri n kinh t qu c gia t nay đ n n m
2020, các doanh nghi p nói chung và các doanh nghi p s n xu t kinh doanh nói riêng
ph i đ ng đ u v i nhi u thách th c l n M t doanh nghi p đ ho t đ ng s n xu t đ c đòi h i ph i có s lãnh đ o th ng nh t c a b máy qu n lý Có nh ng doanh nghi p đã
g p không ít khó kh n b i trình đ qu n lý ch a theo k p đà c a c ch th tr ng kèm theo là s ph n ng kém linh ho t v i ph ng th c và cách th c đi u hành T ch c b máy qu n lý là khâu đ u tiên và r t quan tr ng, giúp doanh nghi p đ t đ c m c tiêu c a mình
Là m t trong nh ng nhà máy đi n ch y than l n nh t Vi t Nam, có v trí quan tr ng
c v kinh t và xã h i, Công ty Nhi t i n Uông Bí đã nhi u l n c i ti n c c u t ch c
b máy qu n lý nh m nâng cao ch t l ng ho t đ ng Tuy nhiên, vi c c i ti n, ch n
chnh đó ch a toàn di n và khoa h c nên v n còn nh ng b t h p lý và thi u hi u qu C
c u t ch c b máy có nh h ng l n đ n k t qu đ t đ c c a công tác qu n lý, qua đó
có tác đ ng đ n toàn b quá trình ho t đ ng Vì v y, xem xét đánh giá hi u qu c a t
ch c b máy qu n lý và tìm bi n pháp c i ti n cho phù h p v i th c t s n xu t kinh doanh th c s r t c n thi t V n đ c i ti n b máy qu n lý c a công ty đang là nhu c u
c p bách và c n đ c u tiên hi n nay
Nh n th c đ c t m quan tr ng và s c n thi t c a vi c c i ti n và hoàn thi n t
ch c b máy qu n lý công ty, c ng nh xu t phát t nhu c u th c t , em quy t đ nh ch n
đ tài: “Hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý t i công ty nhi t đi n Uông Bí”
2 N i dung nghiên c u
N i dung nghiên c u c a đ tài là làm rõ nh ng u nh c đi m v t ch c b máy
qu n lý t i công ty nhi t đi n Uông Bí T đó đ ra các bi n pháp kh c ph c đ h n ch
nh ng nh c đi m, đ y m nh nh ng u đi m, nh m nâng cao hi u qu t ch c, ho t
đ ng c a công ty
3 Ph m vi nghiên c u
tài t p trung nghiên c u m t s v n đ c b n v c c u t ch c b máy qu n lý,
ch n đ a đi m nghiên c u th c ti n t i công ty nhi t đi n Uông Bí, th i gian nghiên c u
là t n m 2008 đ n n m 2010
4 Ph ng pháp nghiên c u
Ph ng pháp nghiên c u s d ng ch y u là phân tích, th ng kê, so sánh, t ng h p
Trang 115 K t c u c a đ tài
Ngoài l i m đ u, k t lu n, k t c u c a khóa lu n đ c chia thành 3 ch ng:
Ch ng 1: Lý lu n chung v c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p
Ch ng 2: Th c tr ng c c u b máy t ch c qu n lý t i Công ty Nhi t i n Uông Bí
Ch ng 3: Gi i pháp hoàn thi n c c u b máy t ch c qu n lý t i Công ty Nhi t i n
Uông Bí
Trong quá trình tìm hi u, nghiên c u và xây d ng nh ng n i dung trên em không tránh kh i nh ng thi u sót Vì v y, em r t mong nh n đ c nh ng l i nh n xét, đóng góp ý ki n c a các th y cô giáo đ khóa lu n c a em đ c hoàn thành h n n a
Em xin chân thành c m n! Sinh viên: Nguy n Th Nhung
Trang 12CH NG 1
LÝ LU N CHUNG V C C U T CH C
B MÁY QU N LÝ TRONG DOANH NGHI P 1.1 Qu n lý và nh ng nhân t nh h ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p
N n kinh t càng phát tri n thì vi c t i u hóa c c u t ch c b máy qu n lý các
c p, các ngành và đ i v i t ng doanh nghi p c a n n kinh t qu c dân càng đ t ra c p thi t C c u t ch c b máy qu n lý có vai trò quan tr ng trong vi c nâng cao hi u qu kinh t -xã h i Xu t phát t vai trò quan tr ng c a b máy qu n lý, b t k m t doanh nghi p nào mu n phát tri n thì ph i xây d ng và hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n
lý cho phù h p Vi c xây d ng và hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý ph i d a trên khoa h c c a nó Vì v y, nghiên c u m t s khái ni m c b n v qu n lý và c c u
t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p là r t c n thi t
Còn theo quan đi m c a các nhà kinh t thì: “Qu n lý là s tác đ ng c a ch th lên
đ i t ng qu n lý nh m đ t m c tiêu đ t ra trong đi u ki n bi n đ ng c a môi tr ng”
S đ 1.1 S đ qu n lý
(Ngu n: http://tailieu.vn.185650.html)
Hai b ph n này có liên quan m t thi t v i nhau, t o lên m t ch nh th th ng nh t
Ch th qu n lý trên c s các m c tiêu đã xác đ nh tác đ ng đ n đ i t ng qu n lý b ng
nh ng quy t đ nh c a mình và thông qua hành vi c a đ i t ng qu n lý M i quan h
ng c chi u này có th giúp ch th qu n lý đi u ch nh các quy t đ nh đ a ra
Ngày nay, khoa h c qu n lý ngày càng tr lên quan tr ng và có nhi u quan đi m khác nhau tùy thu c vào t ng ho t đ ng c a m i doanh nghi p Do v y:
Ch th
qu n lý qui t ng n lý Mquc tiêu n lý
Trang 13- Theo lnh v c s n xu t: qu n lý đ c hi u là quá trình tính toán, l a ch n các bi n pháp đ ch huy, ph i h p, đi u hành quá trình s n xu t kinh doanh b ng nh ng công c
qu n lý nh : k ho ch, đ nh m c, th ng kê k toán, phân tích kinh doanh, thông tin kinh
t đ s n xu t đáp ng đ c ba yêu c u: yêu c u c a th tr ng v s l ng, giá c và
th i đi m; đ m b o s n xu t kinh doanh có lãi; tôn tr ng pháp lu t nhà n c
- Theo lnh v c kinh doanh: qu n lý là s tác đ ng có t ch c, có tính h ng đích
c a ch th qu n lý lên đ i t ng qu n lý, nh m duy trì tình tr ng c a h th ng, s d ng
m t cách t t nh t các ti m n ng c h i c a h th ng đó, đ đ a h th ng đó đ n m t m c tiêu đã đ nh trong đi u ki n m t môi tr ng luôn luôn bi n đ ng
1.1.1.2 Qu n lý doanh nghi p
Qu n lý doanh nghi p là quá trình v n d ng nh ng quy lu t kinh t , quy lu t xã h i,
quy lu t t nhiên trong vi c l a ch n xác đ nh nh ng bi n pháp v kinh t , xã h i, t
ch c, k thu t đ tác đ ng đ n các y u t v t ch t c a s n xu t kinh doanh đ đ t đ c các m c tiêu xác đ nh
1.1.1.3 B máy qu n lý doanh nghi p
B máy qu n lý là v i t cách là c quan đi u khi n ho t đ ng c a toàn b công ty bao g m c khâu s n xu t kinh doanh tr c ti p c ng nh khâu ph tr , ph c v , c ho t
đ ng s n xu t t i công ty c ng nh ho t đ ng ti p th ngoài dây truy n s n xu t, c h
th ng t ch c qu n lý c ng nh h th ng các ph ng th c qu n lý c a công ty
B máy qu n lý là l c l ng v t ch t đ chuy n nh ng ý đ , m c đích, chi n l c kinh doanh c a công ty thành hi n th c, bi n nh ng n l c ch quan c a m i thành viên trong công ty thành hi u qu s n xu t kinh doanh
B máy qu n lý th ng đ c xem xét trên ba m t: ch c n ng, nhi m v c a b máy; c c u t ch c b máy và l c l ng lao đ ng qu n lý đ th c hi n ch c n ng, nhi m v c a b máy
B máy qu n lý doanh nghi p là m t h th ng các b ph n h p thành g m các phòng ban có ch c n ng, có nhi m v c b n giúp cho ng i đ ng đ u doanh nghi p
qu n lý và đi u hành quá trình s n xu t kinh doanh, đ m b o quá trình s n xu t kinh doanh đ t m c tiêu đ ra v i hi u qu cao nh t
Trang 14H th ng các phòng ban ch c n ng t o lên b máy qu n lý doanh nghi p Nh ng
n u đ các b ph n này riêng l , không có m i quan h nào thì s vô ngh a, không đáp
ng đ c yêu c u nhi m v c a qu n lý Do v y ph i đ t các b ph n này trên m t t
ch c nh t đ nh, các b ph n này ph i ho t đ ng nh p nhàng n kh p v i nhau
1.1.1.4 T ch c b máy qu n lý
T ch c b máy qu n lý là d a trên nh ng ch c n ng, nhi m v đã xác đ nh c a b máy qu n lý đ s p x p v l c l ng, b trí v c c u, xây d ng mô hình và làm cho toàn b h th ng qu n lý c a công ty ho t đ ng nh m t ch nh th có hi u l c nh t T
ch c b máy qu n lý c ng đ ng th i là vi c t ch c các khâu, các b ph n qu n lý, phân công nhi m v quy n h n và ch rõ v trí c a t ng nhà qu n lý các c p trong h th ng
qu n lý công ty Nó là công vi c đ u tiên đ i v i m t công ty và là công vi c th ng xuyên đ i v i công ty đang ho t đ ng s n xu t kinh doanh
Trên th c t , khó có th phân bi t hai khái ni m b máy qu n lý và t ch c b máy
qu n lý Khi hình thành b máy qu n lý c ng đ ng th i là quá trình t ch c các l c
l ng qu n lý và phân chia ch c trách theo ý đ c a b máy tham m u công ty T ch c
b máy qu n lý xét v m t tr ng thái đ ng, là s v n đ ng c a h th ng qu n lý trong không gian và th i gian, h ng vào nh ng m c tiêu qu n lý đã v ch ra T ch c b máy
qu n lý chính là s b t đ u s v n hành c a b máy qu n lý, không tách r i m c tiêu và nhi m v s n xu t kinh doanh
1.1.1.5 C c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p
C c u t ch c là s phân chia t ng th c a m t t ch c thành nh ng b ph n nh
theo nh ng tiêu th c ch t l ng khác nhau, nh ng b ph n đó có nh ng ch c n ng riêng
bi t nh ng có quan h ch t ch v i nhau nh m th c hi n nh ng m c tiêu chung c a t
ch c
Trong cu n qu n tr h c c a mình, PGS.TS Lê Th Gi i đã vi t:
“C c u t ch c là m t h th ng chính th c v các m i quan h v a đ c l p v a
ph thu c trong t ch c, th hi n nh ng nhi m v rõ ràng do ai làm, làm cái gì và liên
k t v i các nhi m v khác nhau trong t ch c nh th nào nh m t o ra m t s h p tác
nh p nhàng đ đáp ng m c tiêu c a t ch c”
Do đó, c c u t ch c b máy qu n lý có th đ c hi u là nh ng b ph n có trách nhi m khác nhau, nh ng quan h và ph thu c l n nhau đ c b trí theo t ng khâu, t ng
c p qu n lý đ t o thành m t ch nh th nh m th c hi n m c tiêu và ch c n ng qu n lý xác đ nh
Trang 15C c u t ch c b máy qu n lý giúp cho nhân viên làm vi c cùng nhau m t cách
hi u qu đ t đ c m c tiêu c a t ch c, c c u b máy t ch c qu n lý ho t đ ng
d a vào 4 nhân t c b n sau:
- Chuyên môn hóa là ti n trình xác đ nh nh ng nhi m v c th và phân chia chúng cho các cá nhân ho c đ i đã đ c đào t o đ th c hi n nhi m v đó
- Tiêu chu n hóa liên quan đ n các th t c đ ng nh t mà các nhân viên ph i làm trong quá trình th c hi n công vi c c a h
- Ph i h p bao g m nh ng th t c chính th c và không chính th c h p nh t nh ng
ho t đ ng c a nh ng cá nhân, các đ i và các b ph n khác nhau trong t ch c
- Quy n hành v c b n là ra quy t đ nh và hành đ ng Nh ng t ch c khác nhau s phân b quy n hành khác nhau
C c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p là m t ch nh th h p thành c a các b
ph n khác nhau, có m i quan h c h u và ph thu c l n nhau, đ c chuyên môn hóa,
có nhi m v và quy n h n nh t đ nh, đ c b trí theo các khâu, các c p đ m b o ch c
n ng qu n lý doanh nghi p nh m m c đích chung đã xác đ nh c a doanh nghi p
C c u t ch c b máy qu n lý th c hi n trong doanh nghi p là hình th c phân công lao đ ng trong l nh v c qu n lý Nó có tác đ ng đ n toàn b quá trình ho t đ ng
c a doanh nghi p Nó m t m t ph n ánh c c u s n xu t, m t khác tác đ ng tích c c tr
l i vi c phát tri n s n xu t
Tóm l i: M t b máy qu n lý có vai trò quan tr ng đ i v i ho t đ ng s n xu t kinh
doanh M t doanh nghi p có b máy qu n lý h p lý s đ t hi u qu cao trong s n xu t Thêm vào đó, m t doanh nghi p bi t phát huy nhân t con ng i trong s n xu t thì b máy qu n lý ho t đ ng hi u qu và làm cho s n xu t kinh doanh phát tri n
S n xu t ngày càng phát tri n thì m c đ t p trung hóa và chuyên môn hóa s n xu t ngày càng cao, nó đòi h i ph i có s ph i h p nh p nhàng gi a các phòng ban và phân
x ng s n xu t t t c các khâu c a quá trình s n xu t Nh v y, vi c xây d ng và hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý đ c xem nh v n đ tr ng tâm c a m i doanh nghi p trong n n kinh t c nh tranh
1.1.2 Nh ng nhân t nh h ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p
C c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p là m t lo i hình pháp lý c a doanh nghi p Nó liên k t các m t công tác c a doanh nghi p, ph i h p các y u t t ch c qu n
lý doanh nghi p v m t không gian, th i gian theo m t hình th c k t c u nh t đ nh xoay quanh m c tiêu chi n l c s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Nó ch u nh h ng
c a nhi u nhân t nh : môi tr ng kinh doanh và th tr ng; quy mô c a doanh nghi p,
Trang 16đ a bàn ho t đ ng; đ c đi m quy trình công ngh ; đ c đi m ch t o s n ph m; tính ch t
và đ c đi m s n xu t nh ng ta có th quy chúng thành 4 nhân t chính sau:
1.1.2.1 Nhân t th nh t: “Chi n l c kinh doanh c a doanh nghi p”
Chi n l c kinh doanh là ph ng h ng ho t đ ng c a doanh nghi p, nó quy đ nh
s n ph m ho c d ch v mà doanh nghi p đ m nh n, quy mô kinh doanh, các ngu n l c
c a s n xu t, kh n ng sinh l i c ng nh tri n v ng phát tri n c a doanh nghi p Chi n
l c kinh doanh là nhân t quan tr ng, tác đ ng tr c ti p đ n c c u t ch c b máy
qu n lý doanh nghi p Các b ph n khác ph i c n c vào chi n l c kinh doanh đ xây
d ng và t ch c doanh nghi p Chi n l c kinh doanh có ý ngh a l n đ i v i ho t đ ng
c a doanh nghi p Nó đ nh ra đ c các m c tiêu l n, theo đó c n ph i huy đ ng h p lý các ngu n l c c ng n h n và dài h n Nó đ m b o cho các k ho ch không b l c h ng Chi n l c kinh doanh xây d ng t t giúp cho doanh nghi p thu đ c nhi u l i nhu n, có
ch đ ng v ng ch c, an toàn trong kinh doanh, ch đ ng thích ng v i môi tr ng kinh doanh
Chi n l c kinh doanh và c c u t ch c là hai m t không th tách r i trong công tác qu n lý hi n nay B t k chi n l c m i nào c ng đ c l a ch n trên c s phân tích
nh ng đi m m nh, đi m y u, c h i và đe do c a môi tr ng trong đó c c u đang còn
t n t i Ng c l i, chi n l c kinh doanh còn là công c th th c hi n các m c tiêu c a
t ch c, c c u b máy ph i đ c thay đ i khi có s thay đ i v chi n l c kinh doanh
M c đích, ch c n ng ho t đ ng c a doanh nghi p quy đ nh c c u b máy các doanh nghi p s n xu t, ch c n ng s n xu t là quan tr ng và do đó b máy ph i h ng vào ph c
v t t nh t cho s n xu t các doanh nghi p d ch v thì b ph n ti p xúc, ph c v khách hàng là quan tr ng
1.1.2.2 Nhân t th hai: “Quy mô và m c đ ph c t p c a doanh nghi p”
Doanh nghi p có quy mô càng l n, càng ph c t p thì ho t đ ng c a c a doanh nghi p c ng ph c t p theo Do đó các nhà qu n lý c n ph i đ a ra m t mô hình c c u
qu n lý h p lý sao cho đ m b o qu n lý đ c toàn b ho t đ ng c a doanh nghi p đ ng
th i ph i làm sao đ b máy qu n lý không c ng k nh và ph c t p v m t c c u Còn
đ i v i các doanh nghi p v a và nh thì b máy qu n lý ph i chuyên, tinh, g n nh đ d
thay đ i phù h p v i tình hình s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p Do đó, t ch c có quy mô l n, th c hi n nh ng ho t đ ng ph c t p th ng có m c đ chuyên môn hóa, tiêu chu n hóa, hình th c hóa cao h n, nh ng l i ít t p trung h n các t ch c nh th c
hi n nh ng ho t đ ng không quá ph c t p
1.1.2.3 Nhân t th ba: “Công ngh ”
Vi c s d ng công ngh c a doanh nghi p c ng nh h ng t i t ch c b máy qu n
Trang 17c u t ch c nhi u b c v i đ c đi m là m c đ giám sát và ph i h p công vi c đ c th c
hi n v i c ng đ cao C c u ph i đ c b trí sao cho t ng c ng đ c kh n ng thích nghi c a t ch c tr c s thay đ i nhanh chóng v công ngh N u các doanh nghi p chú
tr ng đ n công ngh thì th ng có đ nh m c qu n lý t t, b máy qu n lý ph i đ c t
ch c sao cho t ng c ng kh n ng c a doanh nghi p và c n thích ng k p th i v i s thay đ i công ngh nhanh chóng M t h th ng c c u t ch c ph i phù h p v i h th ng công ngh và ph i đ m b o s ph i h p ch t ch trong vi c ra quy t đ nh liên quan đ n công ngh c a doanh nghi p
1.1.2.4 Nhân t th t “Môi tr ng kinh doanh”
ây là nh ng y u t bên trong và bên ngoài tác đ ng đ n ho t đ ng kinh doanh c a doanh nghi p T ch c b máy qu n lý h p lý là đi u ki n đ cho doanh nghi p thành công trên th ng tr ng Do v y nh ng tính ch t c a môi tr ng nh tính tích c c, tính
ph c t p và m c đ thay đ i có nh h ng đ n t ch c b máy qu n lý
Trong đi u ki n môi tr ng phong phú v ngu n l c, đ ng nh t, t p trung và n
đ nh, t ch c th ng có c c u c h c, trong đó vi c ra quy t đ nh mang tính t p trung
v i nh ng ch th , nguyên t c, th l c ng r n v n có th mang l i hi u qu cao
Trong đi u ki n khan hi m ngu n l c, đa d ng, phân tán và bi n đ ng nhanh chóng
th ng ph i xây d ng c c u t ch c v i nh ng m i liên h h u c , trong đó vi c ra quy t đ nh có tính ch t phân tán v i các th l m m m ng, linh ho t, các phòng ban có
s liên h ch t ch v i nhau
K t lu n: Trên đây là nh ng nhân t tác đ ng đ n c c u t ch c b máy qu n lý
trong doanh nghi p Không có m t nhân t riêng l nào quy t đ nh c c u t ch c b máy qu n lý mà c c u t ch c b máy qu n lý ch u nh h ng c a hàng lo t các y u t
Vì th trong quá trình xây d ng và hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý, các doanh nghi p c n quan tâm m t cách toàn di n đ n các nhân t nh h ng nh m đ t hi u qu cao nh t trong s n xu t kinh doanh
1.2 Ch c n ng qu n lý và vai trò c a c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p
1.2.1 Các ch c n ng qu n lý trong doanh nghi p
Khái ni m “ch c n ng qu n lý” g n li n v i s xu t hi n và ti n b c a phân công
và h p tác lao đ ng trong ho t đ ng th c ti n c a m t t p th ng i lao đ ng đ t
đ c m c tiêu c a doanh nghi p, đòi h i ph i có s làm vi c h p lý, khoa h c theo m t
ti n trình nh t đ nh ó là:
Trang 18S đ 1.2 Các ch c n ng qu n lý doanh nghi p
(Ngu n: Tài li u “Qu n tr h c đ i c ng” PGS.TS Lê Th Gi i)
M i ch c n ng có m t vai trò riêng nh t đ nh, c th nh sau:
1.2.1.1 Ch c n ng d ki n (ho ch đ nh): Th ng đ c coi là ch c n ng đ u tiên trong
ti n trình qu n lý doanh nghi p ó là vi c d đoán tr c có c s khoa h c, s phát tri n có th x y ra c a các quá trình, các hi n t ng, xây d ng thành ch ng trình hành
đ ng (m t k ho ch nh t đ nh) nh m xác đ nh rõ: s n xu t cái gì? s n xu t b ng cách nào? bán cho ai? v i ngu n tài chính nào? Nh v y ho ch đ nh là vi c xác đ nh các m c tiêu và m c đích mà t ch c ph i hoàn thành trong t ng lai và quy t đ nh cách th c đ
đ t m c tiêu đó
1.2.1.2 Ch c n ng t ch c: T ch c là quá trình t o ra m t c c u các m i quan h gi a
các thành viên, thông qua đó cho phép h th c hi n các k ho ch và hoàn thành các m c tiêu c a t ch c Ch c n ng này bao g m vi c thi t l p m t c u trúc c a t ch c, trang b
t t c nh ng gì c n cho ho t đ ng c a doanh nghi p nh v n, máy móc, thi t b , lao
đ ng, nguyên v t li u, k t h p, liên k t các y u t s n xu t, các b ph n riêng r trong doanh nghi p v i nhau thành m t h th ng B ng cách thi t l p m t t ch c ho t đ ng
h u hi u, các nhà qu n lý có th ph i h p t t h n các ngu n l c
1.2.1.3 Ch c n ng lãnh đ o: Lãnh đ o là m t ch c n ng quan tr ng c a qu n lý doanh
nghi p Lãnh đ o là quá trình tác đ ng và gây nh h ng đ n ng i khác, làm cho nhân viên t nguy n và nhi t tình ph n đ u đ đ t đ c các m c tiêu c a t ch c Lãnh đ o bao g m các ho t đ ng nh m thúc đ y m i ng i th c hi n nh ng công vi c c n thi t đ hoàn thành m c tiêu c a t ch c Kh n ng lãnh đ o có hi u qu là m t trong nh ng chìa khóa quan tr ng đ tr thành m t nhà qu n lý gi i Thông qua ch c n ng lãnh đ o, các nhà qu n lý giúp cho m i ng i th y đ c r ng, con ng i (ng i lao đ ng) có th th a mãn đ c các nhu c u riêng, s d ng ti m n ng c a h trong khi đ ng th i đóng góp vào
Trang 191.2.1.4 Ch c n ng ki m tra: Ki m tra là m t ch c n ng có liên quan đ n m i c p qu n
lý đ duy trì ho t đ ng qu n lý đúng h ng, đo l ng các sai l ch n y sinh so v i các
m c tiêu và k ho ch đã đ nh và đánh giá đúng k t qu c a h th ng M c đích c a ki m tra nh m đ m b o các k ho ch thành công, phát hi n k p th i nh ng sai sót, tìm ra
nh ng nguyên nhân và bi n pháp s a ch a k p th i nh ng sai sót đó, b o đ m cho quá trình s n xu t kinh doanh di n ra nh p nhàng, liên l c và hi u qu
K t lu n: H th ng các ch c n ng qu n lý trên tác đ ng qua l i v i nhau và quy
đ nh l n nhau S phân lo i m t cách khoa h c các ch c n ng qu n lý cho phép th c
hi n đ c ph m vi r ng, s phân công lao đ ng m t cách h p lý d a vào vi c chia quá trình qu n lý thành nh ng b ph n h p thành S phân lo i nh th còn giúp cho vi c tiêu chu n hóa và th ng nh t hóa các quá trình qu n lý, t o đi u ki n áp d ng nh ng kinh nghi m tiên ti n trong lao đ ng qu n lý, và đ a các ph ng ti n k thu t hi n đ i vào th c ti n qu n lý
1.2.2 Vai trò c a c c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p
C c u t ch c cho phép chúng ta t ch c và s d ng h p lý các ngu n l c Nó
c ng cho phép chúng ta xác đ nh m i t ng quan gi a các ho t đ ng c th và nh ng trách nhi m quy n h n g n li n v i nh ng cá nhân, phân h c a c c u Nó tr giúp cho
vi c ra quy t đ nh b i các lu ng thông tin rõ ràng Nó giúp xác đ nh c c u quy n l c cho t ch c
M t t ch c mu n t n t i và phát tri n thì m i con ng i không th hành đ ng riêng l mà c n ph i h p nh ng l l c cá nhân đ h ng t i nh ng m c tiêu chung Quá trình t o ra c a c i v t ch t và tinh th n c ng nh đ m b o cu c s ng an toàn cho xã h i ngày càng đ c th c hi n trên quy mô l n v i tính ph c t p ngày càng cao đòi h i ph i
có s phân công h p tác c a nh ng con ng i trong t ch c
Trong s n xu t kinh doanh c ng v y, m i doanh nghi p đ u th c hi n nh ng m c tiêu nh t đ nh, mà đ th c hi n đ c các m c tiêu đó đòi h i ph i có l c l ng đi u hành toàn b quá trình s n xu t ó chính là l c l ng lao đ ng qu n lý trong doanh nghi p
và hình thành lên b máy qu n lý đ m b o s th ng nh t trong đi u hành s n xu t kinh doanh thì m i doanh nghi p ít nh t ph i có m t th tr ng tr c ti p ch đ o l c
l ng qu n lý đ th c hi n các nhi m v : b trí, s p x p nhân viên qu n lý cho phù h p
v i t ng nhi m v c th , nh m đ m b o s ph i h p nh p nhàng gi a các thành viên trong t ch c, nh m khai thác kh n ng chuyên môn sáng t o c a m i thành viên trong
vi c th c hi n các m c tiêu đã đ ra nh t ng n ng su t lao đ ng, h giá thành,…
Nh v y, trong m i doanh nghi p n u không có c c u t ch c b máy qu n lý thì không có m t l c l ng nào có th ti n hành nhi m v qu n lý, và không có quá trình
s n xu t nào đ c th c hi n n u không có c c u t ch c b máy qu n lý
Trang 20T nh ng l p lu n trên cho ta th y rõ vai trò quan tr ng c a c c u t ch c b máy,
nó quy t đ nh toàn b quá trình ho t đ ng c a t ch c C c u t ch c g n nh , linh
ho t, phù h p v i yêu c u c a t ch c s giúp cho vi c th c hi n các nhi m v m t cách nhanh chóng và đ t hi u qu cao Ng c l i n u m t t ch c không phù h p v i đi u
ki n m i, nhi u b máy ch ng chéo nhau s d n đ n s trì tr , mâu thu n và kém hi u
th ng nh t, có ph ng h ng rõ ràng; đ ng th i làm cho ho t đ ng c a doanh nghi p n
đ nh, thu hút đ c m i ng i tham gia và có trách nhi m v i công vi c h n
Trong doanh nghi p có r t nhi u ch c n ng qu n lý đ m b o cho quá trình qu n lý
đ c th c hi n tr n v n và không b sót đ m nhi m h t các ch c n ng qu n lý đó
c n có s phân công lao đ ng qu n lý, th c hi n chuyên môn hoá B máy qu n lý doanh nghi p t p h p nh ng ng i có trình đ cao trong doanh nghi p Vi c s d ng h p lý các k ho ch lao đ ng c a các cán b và nhân viên qu n lý, s phân chia công vi c cho nhân viên qu n lý phù h p và có trình đ th c s s góp ph n hoàn thành nhi m v s n
xu t kinh doanh c a doanh nghi p
1.3 Nh ng yêu c u đ i v i c c u t ch c b máy qu n lý
Vi c xây d ng và hoàn thi n c c u t ch c qu n lý ph i b o đ m nh ng yêu c u sau:
1.3.1 Tính t i u: Gi a các khâu và các c p qu n lý đ u thi t l p các m i quan h h p
lý Thi t k sao cho s l ng c p qu n lý là ít nh t không th a, thi u b ph n nào,không
ch ng chéo nhi m v gi a các phòng ban sao cho nhi m v quy n h n ph i t ng ng
C p qu n lý x lý quá nhi u, thông tin s b sai l ch c ng k nh nên yêu c u b máy qu n
lý ph i linh ho t, có kh n ng thích ng v i th tr ng và v i doanh nghi p Trong kinh doanh ai đi tr c là th ng Khi th tr ng bi n đ ng thì nhi m v c a doanh nghi p c ng thay đ i theo N u ng i qu n lý không linh ho t, khi c u v t quá cung mà doanh nghi p m i s n xu t thì t t y u s thua l
1.3.2 Tính linh ho t: C c u t ch c qu n lý ph i đ m b o tính chính xác c a t t c các
thông tin đ c s d ng trong doanh nghi p nh đó đ m b o đ c s ph i h p t t các
ho t đ ng và nhi m v c a t t c các b ph n c a doanh nghi p
1.3.3 Tính tin c y l n: c coi là m t h t nh c c u t ch c ph i có kh n ng thích
ng linh ho t v i b t k tình hu ng nào x y ra trong doanh nghi p c ng nh ngoài doanh
Trang 211.3.4 Tính kinh t : C c u b máy qu n lý ph i s d ng chi phí qu n lý đ t hi u qu cao
nh t Tiêu chu n xem xét yêu c u này là m i t ng quan gi a chi phí d đ nh b ra và
k t qu s thu v
1.3.5 Tính bí m t: Vi c t ch c b máy qu n lý ph i đ m b o ki m soát đ c h th ng
thông tin, thông tin không đ c rò r ra ngoài d i b t k hình th c nào
1.3.6 Thi t k b máy qu n lý ph i b o đ m nguyên t c ch đ m t th tr ng
Quy n quy t đ nh v kinh t k thu t, t ch c hành chính đ i s ng trong ph m vi toàn doanh nghi p và t ng b ph n ph i đ c giao cho m t ng i-Th tr ng Ng i đó
có nhi m v qu n lý toàn b các ho t đ ng c a đ n v mình, đ c trao nh ng trách nhi m và quy n h n nh t đ nh
Th tr ng có th s d ng b máy c v n giúp vi c tranh th ý ki n đóng góp c a
c p d i, nh ng ng i quy t đ nh cu i cùng v n là giám đ c (Th tr ng) M i giám
đ c có th u quy n cho c p d i nh ng ph i ch u trách nhi m liên đ i M i ng i trong doanh nghi p và t ng b ph n ph i ph c tùng nghiêm ch nh m nh l nh c a th tr ng Tính t t y u ph i ti n hành ch đ m t th tr ng là xu t phát t nguyên t c t p trung dân ch trong qu n lý kinh t và xu t phát t chuyên môn hóa lao đ ng càng sâu sát thì h p tác lao đ ng s x y ra Yêu c u b t c s h p tác nào c ng ph i có s ch huy
th ng nh t
Trong tr ng h p doanh nghi p l n thì th tr ng c p d i ph i ph c tùng nghiêm
chnh th tr ng c p trên tr c h t là th tr ng c p trên tr c ti p, th tr ng t ng b
ph n có quy n quy t đ nh nh ng v n đ trong b ph n c a mình và ch u trách nhi m
tr c th tr ng c p trên, các c p phó là ng i giúp vi c th tr ng làm rõ thêm v nguyên t c này ta có b ng sau:
B ng 1.1 Ch c danh v trí th tr ng và m i quan h gi a chúng trong Công ty
Ch c danh
th tr ng
V trí t ng ch c danh
Ph m vi phát huy tác d ng
Giúp vi c
th tr ng
Ng i d i quy n
Giám đ c
Th tr ng c p cao
nh t trong doanh nghi p
Toàn doanh nghi p
Các phó giám đ c
M i ng i trong doanh nghi p
Trang 22ban ch c n ng
Th tr ng c p cao
nh t trong phòng ban
Toàn phòng ban
Phó phòng ban
M i ng i trong phòng ban
(Ngu n:http://tailieu.vn/xem-tai-lieu/ly-luan-ve-bo-may-quan-li-cua-doanh-nghiep)
1.4 Các ki u c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p
Qu n lý có vai trò r t l n trong ho t đ ng c a doanh nghi p M i doanh nghi p khác nhau l i có cách th c qu n lý khác nhau do v y mà hình thành lên các mô hình xây
d ng c c u t ch c b máy qu n lý doanh nghi p khác nhau Lý thuy t và th c t qu n
lý doanh nghi p đã hình thành nhi u ki u c c u t ch c trong doanh nghi p M i h
th ng t ch c doanh nghi p là m t cách phân chia các c p qu n lý mà đó các b ph n trong doanh nghi p liên k t v i nhau theo quan đi m phân quy n ra m nh l nh Cùng v i
s phát tri n c a các h th ng, đã hình thành nh ng ki u c c u t ch c qu n lý khác nhau M i ki u ch a đ ng nh ng u đi m, nh c đi m và đ c hình thành trong nh ng
đi u ki n nh t đ nh Sau đây là m t s mô hình t ch c b máy qu n lý th ng g p doanh nghi p:
1.4.1 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n
Khái ni m: C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n là m t mô hình t ch c qu n
lý, trong đó nhà qu n lý ra quy t đ nh và giám sát tr c ti p đ i v i c p d i và ng c l i,
Ng i lãnh đ o
C1
Ng i lãnh đ o C2
Ng i lãnh đ o C4
Trang 23- Là m t m t xích trong dây chuy n ch huy, m i nhà qu n lý v i quy n h n tr c tuy n có quy n ra quy t đ nh cho c p d i tr c ti p và nh n s báo cáo c a h Ng i lãnh đ o qu n lý (th tr ng) ch u trách nhi m hoàn toàn v m i quy đ nh trong t ch c
th c hi n và k t qu
u đi m: C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n t o thu n l i cho vi c áp d ng
ch đ th tr ng, t p trung, th ng nh t, làm cho t ch c nhanh nh y linh ho t v i s thay đ i c a môi tr ng và có chi phí qu n lý doanh nghi p th p M t khác theo c c u này nh ng ng i ch u s lãnh đ o r t d th c hi n m nh l nh vì có s th ng nh t trong
m nh l nh phát ra
Nh c đi m: C c u theo tr c tuy n l i h n ch vi c s d ng các chuyên gia có
trình đ nghi p v cao v t ng m t qu n lý và đòi h i ng i lãnh đ o ph i có ki n th c toàn di n đ ch đ o t t c các b ph n qu n lý chuyên môn Nh ng trong th c t thì kh
n ng c a con ng i có h n nên nh ng quy t đ nh đ a ra mang tính r i ro cao Do đó c
c u này th ng đ c áp d ng cho các đ n v có quy mô nh và vi c qu n lý không quá
ph c t p
K t lu n: Mô hình này đòi h i ng i lãnh đ o qu n lý ph i có ki n th c toàn di n,
thành th o các ch c n ng lãnh đ o qu n lý, th ng phù h p v i doanh nghi p có quy mô
nh
1.4.2 C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng
Khái ni m: C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng là lo i hình c c u t ch c
trong đó t ng ch c n ng qu n lý đ c tách riêng do m t b phân m t c quan đ m nh n
C c u này có đ c đi m là nh ng nhân viên ch c n ng ph i là ng i am hi u chuyên môn và thành th o nghi p v trong ph m vi qu n lý c a mình
C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng đ c minh h a nh sau:
Trang 24u đi m: C c u t ch c b máy qu n lý ch c n ng th c hi n chuyên môn hóa các
ch c n ng qu n lý, thu hút đ c các chuyên gia có ki n th c sâu v nghi p v chuyên môn vào công tác qu n lý, tránh đ c s b trí ch ng chéo ch c n ng, nhi m v gi a các
b ph n Thúc đ y s chuyên môn hóa k n ng ngh nghi p, nâng cao ch t l ng và k
n ng gi i quy t v n đ Các quy t đ nh đ a ra có đ r i ro th p h n so v i c c u tr c tuy n
Nh c đi m: C c u theo ch c n ng làm cho c p d i ph i ph c tùng nhi u đ u
m i ch đ o khác nhau c a cùng m t c quan qu n lý c p trên do d làm suy y u ch đ
th tr ng, các nhà qu n lý tr thành các chuyên gia trong l nh v c h p Các kênh thông tin ch ng chéo nhau, d d n đ n tình tr ng nh m l n
K t lu n: Mô hình này đòi h i nhà lãnh đ o ph i có ki n th c chuyên môn r ng
trong nhi u khâu, phù h p v i doanh nghi p có quy mô l n
1.4.3 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-ch c n ng
Khái ni m: C c u này là s k t h p c a c c u theo tr c tuy n và c c u theo ch c
n ng Theo đó, m i quan h gi a c p d i và c p trên là m t đ ng th ng còn các b
ph n ch c n ng ch làm nhi m v chu n b nh ng l i ch d n, nh ng l i khuyên và ki m
Trang 25C c u b máy qu n lý tr c tuy n-ch c n ng đ c mô t nh sau:
S đ 1.5 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-ch c n ng
(Ngu n: Slide C TN “Lãnh đ o doanh nghi p” Th.S V ng Th Thanh Trì)
c đi m c b n:
- Do đ i t ng qu n lý ngày càng ph c t p, yêu c u qu n lý m r ng mà b ph n tham m u đ c phân chia thành các c quan chuyên môn hóa theo ch c n ng
- C n c vào các l nh v c qu n lý, chu n b các ph ng án quy t đ nh đ ng i lãnh đ o qu n lý l a ch n thông qua và h ng d n, ki m tra th c hi n theo l nh v c chuyên môn hóa
u đi m: C c u theo tr c tuy n ch c n ng s thu hút các chuyên gia vào vi c gi i
quy t các v n đ chuyên môn, do đó gi m b t gánh n ng cho nhà qu n lý
Nh c đi m: C c u này s làm cho s c quan ch c n ng trong t ch c t ng lên do
đó làm cho b máy qu n lý c ng k nh, nhi u đ u m i và đòi h i ng i lãnh đ o ph i luôn đi u hòa ph i h p ho t đ ng c a các b ph n đ kh c ph c hi n t ng không n
kh p, c c b c a các c quan ch c n ng
K t lu n: Mô hình này giúp nhà qu n lý chuyên môn hóa theo l nh v c c a mình,
phù h p v i h u h t các doanh nghi p
1.4.4 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u
Khái ni m: C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u là c c u mà
ng i lãnh đ o ra m nh l nh và hoàn toàn ch u trách nhi m v quy t đ nh c a mình, khi
g p các v n đ ph c t p ng i lãnh đ o ph i tham kh o ý ki n c a các chuyên gia b
ph n tham m u giúp vi c
Sau đây là mô hình c c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u:
Ng i lãnh đ o A
Khâu ch c n ng A2 Khâu ch c n ng A1
Ng i lãnh đ o B1 Ng i lãnh đ o B2
Trang 26S đ 1.6 C c u t ch c b máy qu n lý tr c tuy n-tham m u
(Ngu n: Slide C TN “Lãnh đ o doanh nghi p” Th.S V ngTh Thanh Trì)
c đi m c b n: Nhìn chung, g n gi ng mô hình lãnh đ o qu n lý tr c tuy n Tuy
nhiên, ng i qu n lý mô hình này có b ph n tham m u, t v n giúp vi c trong vi c ra quy t đ nh, qu n lý đi u hành
u đi m: C c u này cho phép ng i lãnh đ o t n d ng đ c nh ng tài n ng,
chuyên môn c a các chuyên gia, gi m b t s ph c t p c a c c u t ch c
Nh c đi m: òi h i ng i lãnh đ o ph i tìm và tuy n ch n đ c nh ng chuyên
gia gi i trong các l nh v c và đ ng nhiên chi phí đ ch n đ c nh ng chuyên gia này là
r t l n Ng i lãnh đ o s m t nhi u th i gian làm vi c v i c quan tham m u nh
h ng đ n vi c đi u hành đ i t ng Ngoài ra, khi quy mô doanh nghi p l n, n i dung
và kh i l ng công vi c t ng do đó ph i s d ng nhi u chuyên gia làm b máy c quan tham m u l n và t ng đ i c ng k nh
K t lu n: Mô hình này giúp nhà lãnh đ o đ a ra quy t đ nh sáng su t h n Tuy
nhiên đôi khi vi c tìm m t chuyên gia tham m u, tr giúp là đi u không d dàng Ng i lãnh đ o d r i vào tình tr ng m t t ch
Tham m u
Trang 27S đ 1.7 C c u tr c tuy n-ch c n ng-tham m u
(Ngu n: Slide C TN “Lãnh đ o doanh nghi p” Th.S V ng Th Thanh Trì)
u đi m: Phát huy u đi m c a các mô hình t ch c lãnh đ o, qu n lý
Nh c đi m: Theo quy mô, n i dung ho t đ ng lãnh đ o b máy c ng k nh, kém
hi u qu Ng i lãnh đ o qu n lý c n nhi u th i gian đi u hoà ph i h p ho t đ ng c a các c quan ch c n ng Khó t p trung ngu n l c cho vi c th c hi n m c tiêu u tiên, c p bách
K t lu n: Mô hình này không đòi h i ng i lãnh đ o qu n lý ph i có ki n th c toàn
di n, th ng áp d ng v i các doanh nghi p có quy mô l n, b máy qu n lý c ng k nh
1.4.6 C c u t ch c b máy qu n lý ma tr n
Khái ni m: C c u ma tr n là ki u c c u qu n lý hi u qu , hi n đ i C c u này
đ c xây d ng b ng cách k t h p c c u tr c tuy n và ch ng trình-m c tiêu Vi c qu n
lý theo t ng l nh v c ho t đ ng c a t ch c: nghiên c u khoa h c, kh o sát, thi t k , s n
xu t, cung ng đ c xây d ng phù h p v i c c u tr c tuy n Vi c qu n lý các ch ng trình đ c t ch c phù h p v i c c u ch ng trình-m c tiêu Trong c c u này, các cán
b qu n lý theo ch c n ng và theo s n ph m đ u có v th ngang nhau H ch u trách nhi m báo cáo cho cùng m t c p lãnh đ o và có th m quy n ra quy t đ nh thu c l nh v c
mà h ph trách
c đi m c b n: Trong c c u ma tr n nhân viên trong t ch c ch u s lãnh đ o
c a hai ng i lãnh đ o: Giám đ c b ph n chuyên môn và lãnh đ o ch ng trình Trong
ch ng trình này ng i lãnh đ o ch ng trình làm vi c v i chuyên gia không d i quy n mình, h tr c thu c quy n c a ng i lãnh đ o tr c tuy n Ng i lãnh đ o ch ng trình quy t đ nh cái gì và khi nào ph i làm theo ch ng trình c th , còn nh ng ng i lãnh đ o tr c tuy n thì quy t đ nh ai s th c hi n và th c hi n nh th nào công tác này
ho c công tác khác
hình thành c c u t ch c ma tr n, khi xác đ nh c c u theo chi u ngang c n
ph i l a ch n và b nhi m ng i lãnh đ o ch ng trình và c p phó c a h theo t ng quan h , phù h p v i c c u ch ng trình Xác đ nh và b nhi m nh ng ng i th c hi n
Trang 28có tinh th n trách nhi m trong m i b ph n chuyên môn hóa, t ch c phòng, ban chuyên môn hóa đ qu n lý ch ng trình T ch c các m i liên h và các lu ng thông tin
S đ 1.8 C c u t ch c b máy qu n lý ma tr n
A: ch nhi m c a đ án 1 B: ch nhi m c a đ án 2
(Ngu n: Slide C TN “Lãnh đ o doanh nghi p” Th.S V ng Th Thanh Trì)
u đi m: C c u t ch c theo ma tr n gi m b t công vi c c a ng i lãnh đ o c p
trên b ng cách giao cho c p qu n lý trung gian quy n ra quy t đ nh trong đi u ki n duy trì s th ng nh t gi a công tác ph i h p và ki m tra nh ng quy t đ nh v t ch c k thu t ch ch t c p trên B o đ m tính m m d o và linh ho t đ s d ng các ngu n l c khi th c hi n m t s ch ng trình trong ph m vi t ch c Xóa b nh ng khâu và c c u trung gian trong vi c qu n lý các ch ng trình v m t nghi p v T ng c ng trách nhi m cá nhân c a ng i lãnh đ o đ i v i ch ng trình nói chung c ng nh v i t ng y u
t c a ch ng trình Các nhà qu n lý có th linh ho t đi u đ ng nhân s gi a các b
ph n, đem l i ki n th c chuyên sâu v các lo i s n ph m-d án, thúc đ y s h p tác gi a các b ph n trong t ch c, cho phép t ch c áp d ng các bi n pháp qu n lý hi n đ i M t khác c c u ma tr n còn t o đi u ki n cho vi c phân b m t cách có hi u qu các chuyên gia và t n d ng đ c tính hi u qu nh quy mô thông qua vi c cung c p cho t ch c
nh ng ng i có tài n ng nh t và s d ng h nh m mang l i hi u qu cao
Nh c đi m: Khi t ch c áp d ng mô hình c c u theo ma tr n làm cho nhân viên
d i quy n lâm vào tình tr ng b i r i khi ph i nh n nh ng m nh l nh trái ng c nhau t hai c p qu n lý M t khác khi có s trùng l p v quy n h n và trách nhi m c a các nhà
T ng giám đ c
PTG marketing PTG k thu t PTG tài chính PTG s n xu t
Tr ng phòng thi t k
Tr ng phòng
c khí Tr ng phòng đi n Trthung phòng l c
A
B
Trang 29qu n lý s t o ra các xung đ t H n n a đây là m t lo i hình c c u ph c t p và không
b n v ng, nó d b thay đ i tr c nh ng tác đ ng c a môi tr ng
K t lu n: Cách t ch c theo ma tr n mang l i tri n v ng l n cho nhi u t ch c
trong đi u ki n môi tr ng thay đ i nhanh v i nhi u y u t b t đ nh i m m u ch t làm cho c c u ma tr n phát huy tác d ng là s rõ ràng trong m i quan h quy n h n gi a các cán b qu n lý và c ch ph i h p
C c u ma tr n ch áp d ng khi:
- T ch c g p ph i áp l c t bên ngoài trong vi c t p trung nh ng n l c đáp ng
nh ng y u t tác đ ng t bên ngoài và s ho t đ ng bên trong t ch c
- T ch c g p ph i áp l c v n ng l c x lý thông tin cao
- T ch c g p ph i áp l c v chia s ngu n l c
1.5 nh biên và các c p qu n lý trong doanh nghi p
1.5.1 nh biên trong doanh nghi p
1.5.1.1 Khái ni m
nh biên là vi c s p x p các c ng v trong c c u t ch c qua vi c xác đ nh
nh ng đòi h i v nhân l c, d tr nhân l c, tuy n m , ch n l a, s p x p, đ b t, đánh giá, đào t o con ng i trong doanh nghi p
1.5.1.2 L a ch n cán b qu n lý
Ch t l ng c a ng i qu n lý là m t y u t quan tr ng b c nh t có ý ngh a quy t
đ nh đ i v i vi c duy trì s thành công c a m t t ch c Vì v y, c n ph i coi vi c l a
ch n ng i qu n lý nh m t b c có ý ngh a quan tr ng nh t trong toàn b quá trình
qu n lý doanh nghi p ây c ng là công vi c c c k khó kh n M c dù vi c ch n l a đúng nh ng ng i qu n lý nh ng v trí cao tho t nhìn có v d dàng h n so v i vi c
ch n nh ng cán b qu n lý c p th p, vì nh ng ng i mà h đã t ng thông qua công vi c
qu n lý có m t quá trình ho t đ ng nào đó, qua đó n ng l c c a h có th đ c đánh giá,
nh ng đó ch là cái v b c bên ngoài Vi c l a ch n sai các c p cao có th d n đ n
nh ng sai l m nghiêm tr ng h n Th ng ph i m t hàng n m ng i ta m i có th bi t
ch c ch n r ng nh ng ng i qu n lý c p cao và cao nh t có làm t t hay không; và khi
đó phí t n không ch là kho n ti n l ng tr cho h mà còn là s lãng phí thì gi có th
t o ra s ti n b đáng ra có th có đ c n u ch n đ c nh ng ng i qu n lý gi i ngay t
đ u
l a ch n đúng cán b qu n lý c n chú ý đ n các yêu c u, c n ph i xác đ nh rõ yêu c u đ i v i công vi c cho m i ch c trách cán b
Trang 30Khi xác đ nh yêu c u đ i v i công vi c, ph i tr l i các câu h i nh : Công vi c này đòi h i ph i làm nh ng gì? Ph i th c hi n chúng nh th nào? Ki n th c c b n, quan
đi m và k n ng c n thi t là gì? Có th làm khác đ c không? N u đ c, nh ng yêu c u
m i là gì? tìm đ c câu tr l i cho các câu h i này và các câu h i t ng t , ta ph i phân tích t ng t , ta ph i phân tích công vi c Vi c phân tích này có th đ c th c hi n qua vi c quan sát, ph ng v n, đi u tra ho c th m chí phân tích công vi c Nh v y, m t
s mô t công vi c, d a vào vi c phân tích công vi c, s luôn li t kê đ c các ch c n ng quan tr ng, nh ng m i liên h trách nhi m-quy n h n và m i quan h v i nh ng v trí công tác khác nhau Công vi c đ c giao ph i t ng x ng v i t m c và n ng l c c a cán b đ c giao và thu hút toàn b th i gian c a h v i các k n ng làm vi c c n có
M t công vi c n u đ c xác đ nh quá h p mà ng i th c hi n không c n c g ng, s làm cho h khó có c h i đ phát tri n, và không kích thích tinh th n hoàn thành công vi c
1.5.1.4 Ngu n tuy n ch n
Thông th ng k t h p c trong và ngoài doanh nghi p Trong doanh nghi p là
nh ng ng i có tri n v ng, trung thành v i l i ích c a doanh nghi p có gi i h n tu i thích h p c n đ c l a ra đ đ a đi đào t o, ho c đào t o t i ch b ng cách t o môi
tr ng v n t i cho h Ngoài doanh nghi p, đó là s ng i đ n xin vi c làm doanh nghi p và s h c sinh, sinh viên các tr ng ph thông h c ngh và đ i h c có thiên
b m tài n ng tr thành các chuyên gia qu n lý ho c k thu t doanh nghi p, mà doanh nghi p c n s m phát hi n đ có k ho ch đào t o cá bi t
1.5.2 Các c p qu n lý trong doanh nghi p
Trong m t t ch c có quy mô nh th ng ch có m t c p qu n lý-th ng là ng i thành l p ho c ch hay m t giám đ c đi u hành Nh ng các t ch c có quy mô l n
Trang 31th ng có nhi u c p qu n lý v i nh ng m c tiêu, nhi m v , trách nhi m và th m quy n khác nhau Hình 1.1d i đây trình bày các c p qu n lý c b n trong t ch c:
Hình 1.1 Các câp qu n lý c b n trong doanh nghi p
(Ngu n: Giáo trình “Qu n tr hoc đ i c ng.NXB Lê Th Gi i”)
đ ng qu n tr , t ng giám đ c, phó t ng giám đ c, giám đ c, phó giám đ c
c đi m: đ a ra các ch d n, ph ng h ng mang tính chi n l c trong s cân
nh c ngu n l c c a t ch c, c h i và nguy c t môi tr ng bên ngoài Có ki n th c chuyên môn và xã h i phong phú, có kh n ng nh n th c, phán đoán đ x lý đ c
l ng thông tin l n t môi tr ng bên trong và bên ngoài t ch c Uy tín c a các nhà
qu n lý c p cao có nh h ng l n đ n v n hoá và b u không khí bên trong c a t ch c
Trang 32Nhi m v : đ a ra các quy t đ nh chi n thu t, th c hi n các k ho ch và chính sách
c a doanh nghi p, ph i h p các ho t đ ng, các công vi c đ hoàn thành m c tiêu chung
Ch c danh: tr ng phòng, phó phòng, chánh qu n đ c, phó qu n đ c
c đi m: qu n lý nhóm m t cách linh ho t, n ng đ ng, khuy n khích s h p tác và
gi i quy t các xung đ t Trong quan h v i các nhóm khác c ng nh bên ngoài, ph i đóng vai trò nh là đ u m i liên k t, thu th p và cung c p thông tin ph n h i cho các b
ph n
1.5.2.3 Qu n lý c p c s
Là nhà qu n lý ho t đ ng c p b c cu i cùng trong h th ng c p b c c a các nhà
qu n lý trong cùng m t t ch c
Nhi m v : a ra các quy t đ nh tác nghi p nh m đ c thúc, h ng d n, đi u khi n
các công nhân viên trong các công vi c s n xu t kinh doanh c th hàng ngày, nh m
th c hi n m c tiêu chung
Ch c danh: t tr ng s n xu t, t tr ng các t bán hàng, đ c công, tr ng ca
c đi m: ch u trách nhi m v vi c s s ng tr c ti p các ngu n l c dành cho h ,
phân công các nhi m v c th cho nhân viên th a hành và đ m b o công vi c đ c th c
hi n theo k ho ch đã đ ra, tham gia các ho t đ ng tác nghi p nh các nhân viên d i quy n Có ki n th c chuyên môn, hi u bi t t t v công vi c, các ph ng ti n v t ch t k thu t và các ph ng pháp trong nh ng l nh v c c th
1.6 S c n thi t ph i hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p
Trong n n kinh t th tr ng c nh tranh gay g t, m t doanh nghi p mu n t n t i và phát tri n thì ngoài các đi u ki n c n thi t nh : V n kinh doanh, chi n l c kinh doanh đòi h i m i doanh nghi p ph i có m t c c u t ch c b máy qu n lý phù h p v i quy
mô và tình hình s n xu t kinh doanh c a doanh nghi p đó Nó là đi u ki n đ quy t đ nh
s thành công c a m i doanh nghi p trên th ng tr ng Do c c u t ch c b máy qu n
lý có vai trò và nh h ng l n t i s t n t i c a m i doanh nghi p Vi c hoàn thi n t
ch c b máy qu n lý có ý ngh a quan tr ng cho s phát tri n chung
Nâng cao hi u qu c a ho t đ ng qu n lý tr thành m t yêu c u khách quan đ i v i các doanh nghi p trong th i đ i hi n nay ây là m t v n đ h t s c ph c t p và có ý ngha đ c bi t quan tr ng, b i l nh ng đ i t ng c a nó là nh ng ng i làm vi c trong
lnh v c qu n lý, nh ng ng i làm công tác lãnh đ o ho t đ ng s n xu t kinh doanh v
m i m t, mà ho t đ ng lao đ ng c a h có tác d ng quy t đ nh đ n hi u qu s n xu t kinh doanh chung c a doanh nghi p, nh h ng đ n vi c th c hi n m c tiêu qu n lý
Trang 33Hoàn thi n t ch c b máy qu n lý trong doanh nghi p là nh m hoàn thi n quá trình s n xu t kinh doanh v i ch t l ng cao, ti t ki m t i đa th i gian lao đ ng, s d ng
có hi u qu các y u t c u thành c a quá trình kinh doanh, đ ng th i làm cho b máy
qu n lý n ng đ ng, g n nh , ho t đ ng nh p nhàng và đ t hi u qu cao
Hoàn thi n t ch c b máy qu n lý không ph i là m t vi c làm đ n gi n, mà nó đòi
h i ph i có s nghiên c u m t cách k l ng d a trên nh ng lu n c khoa h c Hoàn thi n t ch c lao đ ng, ph i h p và s d ng lao đ ng m t cách h p lý và có hi u qu là
m t v n đ l n và có ý ngh a quan tr ng trong s phát tri n kinh t và t ng n ng su t lao
đ ng
Tr c đây b máy qu n lý th ng r t c ng k nh trình đ qu n lý kém Ngày nay các doanh nghi p nói chung đã bi t đ i m i hoàn thi n c c u t ch c b máy qu n lý
c a mình cho phù h p v i xu h ng phát tri n c a th i đ i T l lao đ ng gián ti p so
v i lao đ ng toàn doanh nghi p tr c đây là 20% Nh ng hi n nay, k c doanh nghi p nhà n c t l này còn kho ng 8-15% Ngoài ra còn có doanh nghi p t l này là 6 %
T khi đ t n c m c a n n kinh t , ti p nh n s đ u t n c ngoài thì hình th c
qu n lý và ph ng pháp qu n lý c ng đ c đ a vào đ b t k p th i đ i Các doanh nghi p đã tìm tòi h c h i áp d ng các cách qu n lý đó Các lo i hình doanh nghi p xu t
hi n kéo theo các hình th c t ch c b máy qu n lý v i quy mô l n nh khác nhau
Th c t cho th y, hi n nay các doanh nghi p n c ta t l cán b qu n lý còn khá cao so v i công nhân tr c ti p s n xu t Bên c nh tu i đ i còn cao, đa s trên 45 tu i tr lên tuy có kinh nghi m th c t nhi u nh ng s ti p thu khoa h c k thu t và s đ i m i
c a n n kinh t th tr ng còn h n ch , d n đ n vi c thay đ i c ch qu n lý theo s phát tri n c a n n kinh t th tr ng còn ch a cao.Vì v y c n có m t l p cán b tr có n ng
Tóm t t ch ng 1: Ch ng 1 trình bày lý lu n chung v c c u t ch c b máy
qu n lý trong doanh nghi p, trong đó đ c p c th đ n các quan đi m v qu n lý, qu n
lý doanh nghi p, b máy qu n lý doanh nghi p, nh ng nhân t nh h ng đ n b máy
qu n lý doanh nghi p, các ki u c c u t ch c b máy qu n lý và các c p qu n lý T đó làm c s đ hình thành ph n th c tr ng c c u t ch c b máy qu n lý t i Công ty Nhi t i n Uông Bí ch ng 2
Trang 34CH NG 2
TH C TR NG C C U T CH C B MÁY QU N LÝ
T I CÔNG TY NHI T I N UÔNG BÍ 2.1 T ng quan v công ty nhi t đi n Uông Bí
2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a công ty
2.1.1.1 Khái quát chung
- Tên ti ng Vi t: Công ty TNHH m t thành viên
đ i ây là nhà máy phát đi n l n nh t đ c xây d ng trong k ho ch 5 n m đ u tiên c a
s nghi p xây d ng XHCN mi n B c Nh n th c sâu s c v nhu c u đi n n ng c p bách, t p th các cán b , công nhân trên công tr ng đã làm vi c h t mình đ nhanh
chóng đ a các t máy vào s n xu t V i tinh th n đó, ch sau m t th i gian ng n các t máy đã đ c đ a vào v n hành:
Giai đo n 1: G m 2 t máy lò trung áp m i t 12MWH hoàn thành và l p đ t ngày 18-1-1964
Giai đo n 2: G m 2 t máy lò trung áp m i t 12MWH hoàn thành và l p đ t tháng
Trang 35n ngày 26-1-1963 dòng đi n đ u tiên c a nhà máy đã hoà vào l i đi n qu c gia
v i t ng công su t 153MWH N m 1964 nhà máy đi n đã phát đ c 100.200.000 KWH
đi n đ n nay tr i qua g n 50 n m nhà mày đi n đã góp 11.870.000.000 KWH cho đ t
n c
V i b dày l ch s phát tri n, Nhi t đi n Uông Bí đã góp ph n vào công cu c đ i
m i và hi n đ i hóa n n kinh t n c nhà, đã vinh d đ c ng và Chính ph trao t ng huân ch ng, c thi đua và nhi u ph n th ng cao quý khác c a các b , ngành, các t
ch c chính tr xã h i, đoàn th trung ng, ngành, đ a ph ng và UBND t nh Qu ng Ninh t ng cho các t p th , cá nhân trong Công ty nhi u n m qua:
- Danh hi u Anh hùng Lao đ ng: 1973
- Danh hi u Anh hùng LLVT nhân dân: 1998
- 02 Huân ch ng Lao đ ng h ng Nh t: 1968 & 1975
- 01 Huân ch ng Kháng chi n h ng Nhì: 1973
- 01 C thi đua c a Ch t ch H i đ ng B tr ng: 1982
- 02 C thi đua n v xu t s c c a B tr ng B Công th ng: 2007 – 2009 Theo Quy t đ nh s 405/Q -EVN ngày 30 tháng 6 n m 2010 c a Ch t ch H i
đ ng thành viên T p đoàn i n l c Vi t Nam, quy t đ nh đ i nhà máy nhi t đi n Uông
Bí thành công ty Nhi t i n Uông Bí
Hi n nay, Công ty Nhi t đi n Uông Bí đang tích c c ti n hành công tác c ph n hoá theo ch tr ng c a ng, Nhà n c, quy t đ nh c a B Công nghi p và s ch đ o
tr c ti p c a T p đoàn đi n l c Vi t Nam Hy v ng, v i c ch t ch c m i này, Công ty Nhi t đi n Uông Bí s phát huy truy n th ng c a m t đ n v 2 l n Anh hùng, b o đ m kinh doanh ngày càng đ t hi u qu t t h n, góp ph n tích c c vào s phát tri n không
ng ng l n m nh c a ngành i n l c Vi t Nam, vào s phát tri n chung c a đ t n c
2.1.2 K t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty Nhi t đi n Uông Bí
Tr i qua g n 50 n m xây d ng và phát tri n, t 4 t máy v i công su t 153MW
nh ng n m đ u thành l p, đ n nay t ng công su t c a Công ty lên t i 740MW, cung c p cho qu c gia 14 t KWH đi n, đóng góp quan tr ng vào s nghi p phát tri n kinh t -xã
h i th c hi n CNH-H H đ t n c, đ m b o an ninh n ng l ng qu c gia N m 2008,
t ng doanh thu đ t đ c g n 400 t đ ng n n m 2009, t ng doanh thu trên 643 t
đ ng và n m 2010, doanh thu đ t đ c g p 5 l n so v i n m 2008 D i đây là b ng
t ng h p k t qu ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a công ty trong th i gian qua:
Trang 36B ng 2.1 T ng k t tình hình ho t đ ng kinh doanh
n v : VN
T ng tài s n 5.973.777.585.362 7.456.574.888.926 1.118.183.596.266
Doanh thu Thu n 2.137.178.851.429 643.847.108.577 396.191.427.194
Chi phí kinh doanh 2.194.319.319.000 708.473.861.800 396.132.185.600
L i nhu n tr c thu 1.491.925.601 47.863.982.255 16.184.519.463
L i nhu n sau thu 1.491.925.601 36.047.793.702 11.900.530.372
( Ngu n: Phòng Tài chính-k toán Công ty Nhi t i n Uông Bí)
Trong đó, có 3 ch tiêu đánh giá quan tr ng c n ph i quan tâm đó là:
2.1.2.1 Doanh Thu
Do đ c đi m c a ngành ngh kinh doanh c a Công ty là s n xu t đi n, nên DT v
đi n chi m đa s trong t ng DT C c u DT c th đ c miêu t chi ti t bi u đ sau:
Trang 37T ng doanh thu c a công ty n m 2009 là 643.847.108.577 so v i n m 2008 t ng doanh thu là 396.191.427.194 v i s t ng tuy t đ i là 247.655.681.400 g n g p 2 l n Sang n m 2010 con s này đã t ng lên r t nhanh, không ch d ng l i m c hàng tr m t
n a mà đã lên đ n nghìn t Cho đ n cu i quý 4 n m 2010 t ng doanh thu mà công ty
đ t đ c chính xác là 2.137.178.851.429, g p h n 3 l n so v i n m 2009 và g p 5 l n so
v i n m 2008 ây là m t d u hi u r t đáng m ng cho ho t đ ng s n xu t kinh doanh
đi n n ng c a Nhi t i n Uông Bí Các kho n làm gi m tr t ng doanh thu th ng không có Cho lên t ng doanh thu mà công ty có đ c chính b ng doanh thu thu n S d không có các kho n gi m tr này là do đ c thù s n xu t kinh doanh c a công ty là đi n-
m t l nh v c đ c quy n c a nhà n c Vi c t ng nhanh doanh thu đó đã góp ph n r t l n vào vi c c i thi n đ i s ng cho cán b công nhân viên Phát tri n nâng cao c s h t ng,
c i ti n đ i m i máy móc thi t b góp ph n thúc đ y s n xu t T đó th c hi n t t đ c chu k tái s n xu t, nâng cao uy tín c a công ty
th ng tr ng Bên c nh vi c đ t k t qu cao trong kinh doanh, công ty còn m nh d n
đ u t m r ng quy mô ho t đ ng s n xu t kinh doanh v i nhi u b n hàng là các m khai thác than l n trên đ a bàn và khu v c lân c n xung quanh nh : M Than Nam M u,
M Than Vàng Danh Nh ng đ n n m 2010 l i nhu n c a công ty gi m h n ch có 1.491.925.601 B i vì, càng g n th i gian khi nhà máy Nhi t i n UBMR 1 hoàn thành
và kh i công xây d ng ti p nhà máy Nhi t i n UBMR 2 thì các kho n chi phí c a công
ty ngày càng t ng Giá v n hàng bán có t c đ t ng t ng đ ng v i t c đ t ng doanh
Trang 38thu Trong khi doanh thu đ t con s h n 2 nghìn t thì giá v n hàng bán đã chi m h n 5/6 doanh thu t c là 1.769.787.160.899, các kho n chi phí c ng t ng g p 2 l n Do đó, đã khi n l i nhu n công ty gi m đi r t nhi u
2.1.2.3 Chi Phí Kinh Doanh
Chi phí kinh doanh c a công ty bao g m 3 lo i chính là giá v n hàng bán, chi phí tài chính (ch y u là chi phí lãi vay) và chi phí qu n lý doanh nghi p
Bi u đ 2.3 Chi phí kinh doanh
365.2 54.058.499
1.750.000.000 29.128.127.180
643.847.10 8.577 14.67 9.175.732 49.947 577.597
1.769.787.16 0.89
9
319.390.7 16.358 105.141.443.079
0200,000,000,000400,000,000,000600,000,000,000800,000,000,0001,000,000,000,000
(Ngu n: Phòng Tài chính-k toán)
Giá v n hàng bán nhìn chung t ng đ i cao, t ng đ u qua các n m N m 2008 là 365.254.058.499 nh ng sang đ n n m 2009 là 643.847.108.577 và t ng m nh vào n m
2010 v i con s 1.769.787.160.899 Nguyên nhân đây là do d án nhà máy Nhi t i n
m r ng giai đo n 1 đã hoàn thành lên chi phí mua nhiên li u c ng t ng lên
Chi phí tài chính ch y u là chi phí lãi vay T khi b t đ u nhà máy Nhi t i n 2
đ c kh i công xây d ng thì kho n chi phí tài chính càng t ng cao h n N m 2009 ch
có 14.679.175.732 nh ng sang n m 2010 là 319.390.716.358 g p g n 22 l n v i s tuy t
đ i là 304.711.540.626 Trong khi đó n m 2008 ch là 1.750.000.000 Vi c công ty vay
v n v i s l ng ngày càng l n không có ngh a là công ty đang r i vào tình tr ng n Chi phí lãi vay tuy là m t kho n báo hi u tình tr ng thi u v n c a công ty nh ng nó l i
Trang 39kho n vay đ c dùng cho các ho t đ ng đ u t xây d ng c s h t ng, nhà x ng, nâng
c p, tu s a máy móc trang thi t b , mua s m dây chuy n s n xu t cho d án UBMR 2
N m 2008, chi phí qu n lý doanh nghi p là 29.128.127.180 N m 2009 t ng g n
g p đôi là 49.947.577.597 và sang đ n n m 2010 là 105.141.443.078 Con s nh v y là
vì c c u ho t đ ng, t ch c c a công ty ngày càng m r ng Tháng 6/2010 v i s ra
nh p c a nhà máy Nhi t i n 2 đã làm cho t ch c b máy công ty t ng d n c v quy
mô và s l ng Các phòng ban đ c m r ng h n và yêu c u qu n lý ngày càng t ng lên, đòi h i ph i chi m t kho n t ng đ i l n cho công tác qu n lý, đáp ng nhu c u c a doanh nghi p s d ng t t chi phí này ph i có bi n pháp x lý và s d ng các y u t chi phí cho phù h p v i yêu c u trong công tác h ch toán kinh doanh c a đ n v T đó
đ ra các bi n pháp kh c ph c m t cách hi u qu nh t
2.1.2.4 N ng su t lao đ ng
N ng su t lao đ ng là n ng l c hay hi u su t c a lao đ ng c th trong quá trình
s n xu t N ng su t lao đ ng là ch tiêu quan tr ng nh t th hi n tính ch t và s ti n b
c a công ty Trong 3 n m qua k t 2008-2010 s n l ng đi n c a đ n v luôn đ t và
v t k ho ch giao N m 2008 s n xu t đ c 759 tri u KWH N m 2009, m c dù máy
s 5 b s c và Nhà máy Nhi t đi n Uông Bí m r ng 1 ch m đ a vào ho t đ ng, nh ng Công ty không nh ng hoàn thành k ho ch tr c 2 tháng 10 ngày mà còn đ t 128% k
ho ch T p đoàn i n L c giao s n xu t đ c 742 tri u KWH N m 2010, Nhi t i n Uông Bí m r ng giai đo n 2 ph n đ u v t ti n đ hoàn thành tr c 4 tháng nh d
ki n, không ch b sung cho đi n l i qu c gia 1.980 t KWH/n m mà còn đóng góp quan tr ng vào công vi c kh c ph c tình tr ng thi u đi n trong mùa khô, góp ph n thúc
đ y phát tri n kinh t -xã h i c a t nh Qu ng Ninh và khu v c phía B c Minh h a b ng
Trang 40nh h ng phát tri n nh ng n m ti p theo Công ty Nhi t đi n Uông Bí là ti n hành quy ho ch xây d ng Nhi t đi n Uông Bí m r ng 3 đ a s n l ng đi n đ t trên 4 t KWH vào n m 2015, t ng 44% so v i n m 2010 N m 2011 ph n đ u đ t trên 2,6 t KWH i s ng c a cán b , công nhân viên lao đ ng không ng ng đ c nâng cao
2.2 Th c tr ng c c u t ch c b máy qu n lý c a công ty Nhi t i n Uông Bí
Nh n xét: Mô hình b máy qu n lý c a công ty đ c t ch c theo ki u c c u ch c
n ng, th c hi n chuyên môn hóa, tránh đ c s b trí ch ng chéo ch c n ng, nhi m v
gi a các b ph n Tuy nhiên, c c u này làm cho c p d i ph i ph c tùng nhi u đ u m i
ch đ o khác nhau c a cùng m t c quan c p trên công ty Nhi t i n Uông Bí, Phòng
Giám đ c
P.T ng h p CBSX
