đích tránh thai vƠ phá thai..
Trang 1SINH VIÊN TH C HI N LÊ PH NG LIÊN
CHUYÊN NGÀNH : Y T CÔNG C NG
HÀ N I 2012
Trang 3L I C M N
Trong quá trình th c hi n khóa lu n t t nghi p C nhơn Y t công c ng nƠy, tôi
đư nh n đ c r t nhi u s quan tơm c ng nh giúp đ c a các th y cô, gia đình vƠ b n
bè
L i đ u tiên, Tôi xin trân tr ng c m n ng u , Ban Giám hi u tr ng i h c
Th ng Long, B môn Khoa Y t Công c ng, B môn d ch t h c ậ tr ng H c vi n
Quân y đư giúp đ và t o đi u ki n thu n l i cho tôi h c t p và hoàn thành khoá lu n
Tôi xin bày t lòng kính tr ng, bi t n sơu s c t i TS Ph m Ng c Hùng, ng i
th y đư dành nhi u th i gian và công s c t n tâm h ng d n tôi, đư g i m cho tôi
nh ng Ủ t ng nghiên c u, và t o m i đi u ki n đ tôi ti n hành nghiên c u
c các th y cô đư gi ng d y và trang b ki n th c đ tôi hoàn thành b n khóa lu n này
Cu i cùng đ có đ c k t qu này, tôi xin bày t lòng bi t n đ n B m tôi cùng
giúp đ tôi trong su t quá trình h c t p và th c hi n khoá lu n
Hà N i, ngƠy 16 tháng 7 n m 2012
Sinh viên
Lê Ph ng Liên
Trang 5M C L C
CH NG 1: T NG QUAN TÀI LI U 1
1.1 M t s khái ni m 1
1.1.1 K ho ch hóa gia đình 1
1.1.2 Bi n pháp tránh thai 1
1.2 L ch s phát tri n c a các bi n pháp tránh thai trên th gi i 2
1.3 Tình hình s d ng các bi n pháp tránh thai t i Vi t Nam 3
1.4 Các bi n pháp tránh thai lâm sàng ph bi n và m t s nghiên c u v s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng t i Vi t Nam 5
1.4.1 Các bi n pháp tránh thai lâm sàng ph bi n t i Vi t Nam 5
1.4.2 M t s k t qu nghiên c u v s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng t i Vi t Nam 8
CH NG 2: I T NG VÀ PH NG PHÁP NGHIÊN C U 11
2.1 i t ng, đ a đi m, th i gian nghiên c u 11
2.1.1 i t ng nghiên c u 11
2.1.2 a đi m nghiên c u 11
2.1.3 Th i gian nghiên c u 12
2.2 Ph ng pháp nghiên c u 12
2.2.1 Thi t k nghiên c u 12
2.2.2 Ph ng pháp ch n m u và cách xác đ nh c m u 12
2.3 Ph ng pháp thu th p thông tin 13
2.3.1 Công c thu th p thông tin 13
2.3.2 K thu t thu th p thông tin 13
2.3.3 Ng i thu th p thông tin: đi u tra viên 14
2.3.4 T ch c thu th p thông tin t i đ a ph ng 14
2.4 Các ch s , bi n s nghiên c u 14
2.5 Ph ng pháp x lý s li u 15
2.6 V n đ đ o đ c trong nghiên c u 15
2.7 Các bi n pháp kh ng ch sai s 15
2.8 H n ch c a nghiên c u 15
CH NG 3: K T QU NGHIÊN C U 17
3.1 Th c tr ng s d ng các BPTT lâm sàng t i Hà N i và Hòa Bình 17
3.2 M t s y u t nh h ng vƠ tác đ ng đ n vi c s d ng các BPTT lâm sàng 21
CH NG 4: BÀN LU N 27
4.1 Thông tin chung v đ i t ng: 27
4.2 Bàn lu n v th c tr ng s d ng các BPTT lâm sàng t i Hà N i và Hòa Bình 27
4.2 M t s y u t nh h ng đ n vi c s d ng các BPTT lâm sàng 29
K T LU N 31
KHUY N NGH 32 TÀI LI U THAM KH O
PH L C
Trang 6DANH M C CÁC B NG
B ng Tên b ng Trang
B ng 1.1: T l ph n 15-49 tu i hi n có ch ng đang s d ng bi n pháp tránh thai
chia theo nhóm tu i, Vi t Nam 1998-2008 4
B ng1.2: S ng i m i ch p nh n tính theo bi n pháp giai đo n 1998-2007 4
B ng 2.1: a bàn nghiên c u 12
B ng 3.1: Phân b đ i t ng nghiên c u theo nhóm tu i và các bi n pháp tránh thai lâm sàng 17
B ng 3.2: T l s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng theo khu v c 17
B ng 3.3: T l s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng theo t nh nghiên c u 18
B ng 3.4: Phân b đ i t ng nghiên c u theo các bi n pháp tránh thai đang s d ng
và s con hi n có 18
B ng 3.5: T l s d ng các bi n pháp tránh thai lơm sƠng theo đi u ki n kinh t 19
B ng 3.6: a đi m đư th c hi n các bi n pháp tránh thai lâm sàng 19
B ng 3.7: T l các bi n pháp tránh thai đư t ng đ c s d ng tr c đơy 21
B ng 3.8: T l có v n đ s c kh e liên quan đ n bi n pháp tránh thai lơm sƠng đang s d ng 21
B ng 3.9: T l th t b i khi s d ng các bi n pháp tránh lâm sàng 22
B ng 3.10: Lý do l a ch n bi n pháp tránh thai hi n t i 24
B ng 3.11: a đi m phù h p đ th c hi n bi n pháp tránh thai lâm sàng 23
B ng 3.12: Lý do không s d ng các bi n pháp tr c 25
B ng 3.13: Liên quan gi a lý do b và các bi n pháp tránh thai s d ng tr c 26
Trang 7DANH M C CÁC BI U
Bi u đ 3.1: Nhu c u s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng 20
Bi u đ 3.2: T l các bi n pháp tránh thai hi n đang đ c s d ng 20
Bi u đ 3.3: Ng i quy t đ nh s d ng các bi n pháp tránh thai hi n t i 22
Bi u đ 3.4: S hƠi lòng đ i v i bi n pháp tránh thai lơm sƠng đang s d ng 23
Bi u đ 3.5: Lý do không mu n s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng 24
Bi u đ 3.6: Hi u bi t v đ a đi m th c hi n các bi n pháp tránh thai lâm sàng 25
Trang 8T V N
Vi t Nam lƠ n c có t l t ng dơn s hƠng n m x p x 1,2% [1] gi m t l
t ng dơn s , chính ph Vi t Nam đư u tiên hƠng đ u cho công tác k ho ch hóa gia đình đ c bi t là trong công tác v n đ ng và khuy n khích s d ng các ph ng ti n
sinh v i t ng t su t sinh t 2,25 con (2001) gi m xu ng 2,08 con (2008), t su t sinh
dân đư quen v i vi c thay th ph ng th c cung c p ph ng ti n tránh thai mi n phí
qu đáng m ng cho công cu c k ho ch hóa gia đình n c ta
Tr c th p k chín m i c a th k XX, khi nói đ n các bi n pháp k ho ch hóa gia đình, ng i ta ch ngh vƠ bi t đ n bi n pháp đ t vòng tránh thai Bi n pháp
n m 1988, vòng tránh thai chi m 62,4% trong khi thu c viên u ng tránh thai và bao
cho ng i s d ng có thêm c h i l a ch n nh ng bi n pháp tránh thai phù h p, khuynh h ng hi n nay quan tr ng nh t trong nghiên c u tránh thai trên th gi i lƠ đa
nay, t l s d ng bi n pháp tránh thai lâm sàng có tác d ng lâu dài và hi u qu tránh
thai cao lƠ đ t vòng tránh thai có xu h ng gi m t : 61,6% n m 1998 xu ng còn 55,8% vƠo n m 2008 [5] Vì v y, v n đ đ t ra là c n có các nghiên c u đánh giá th c
đ xu t các chính sách và th c thi ch ng trình dơn s K ho ch hoá Gia đình m t
cách có hi u qu
Xu t phát t th c t trên tôi ti n hành nghiên c u đ tƠi: “Th c tr ng s
d ng các ph ng ti n tránh thai lâm sàng t i Hà N i và ảòa Bình n m 2010” v i
Trang 91
T NG QUAN TÀI LI U 1.1 M t s khái ni m:
1.1.1 K ho ch hóa gia đình: [19]
nh m b o v s c kh e, nuôi d y con có trách nhi m, phù h p v i chu n m c xã h i và
đi u ki n gia đình
v n đ vô sinh đ i v i các c p v ch ng do có nh ng v n đ thu c b máy và ch c
n ng sinh s n Tuy nhiên hi n nay ch ng trình KHHG n c ta m i ch đ c p đ n
m t s n i dung có liên quan đ n vi c ki m soát và h n ch sinh
đ y đ các BPTT, đ c cung c p d ch v an toàn và thu n ti n
- Kín đáo và tôn tr ng khách hàng, không phân bi t tôn giáo, thành ph n xã
h i, tu i hay hoàn c nh kinh t
nguy c , trong đó có c nguy c m c b nh lây truy n qua đ ng tình d c
- Khuy n khích trách nhi m c a nam gi i (ch ng ho c m ch ng) và nh ng nhà
lưnh đ o c ng đ ng vƠo ch ng trình KHHG
đáng k v m t s c kh e c ng nh l i ích khác ngoài l i ích tránh thai c a công tác KHHG
1.1.2 Bi n pháp tránh thai
Bi n pháp tránh thai (BPTT) là các bi n pháp can thi p tác đ ng lên cá nhân
nh m ng n c n vi c th thai ng i ph n Các BPTT th ng áp d ng là thu c, hóa
ch t, thi t b đ a vƠo c th , các th thu t ngo i khoa c t đ t đ ng đi, ng n c n tinh
trùng g p tr ng, ho c các n l c c a các cá nhân nh m tránh th thai Bi n pháp tránh
Phân lo i các BPTT:
vòng tránh thai (VTT) hay còn g i là d ng c t cung, thu c viên tránh thai, thu c
Trang 10tiêm tránh thai (TTTT), thu c c y tránh thai (TCTT), bao cao su, mƠng ng n ơm đ o,
tri t s n nam và n , thu c di t tinh trùng
- BPTT truy n th ng là các bi n pháp không có s can thi p c a khoa h c k thu t g m có: tính vòng kinh, xu t tinh ngoƠi ơm đ o, vô kinh do con bú
- BPTT lâm sàng là các BPTT có s can thi p c a cán b y t g m có: vòng tránh thai, tri t s n n , tri t s n nam, thu c tiêm tránh thai, thu c c y tránh thai
- BPTT phi lâm sàng là các BPTT không c n có s can thi p c a cán b y t
g m có: viên u ng tránh thai, thu c di t tinh trùng, bao cao su
gian:
- Các BPTT v nh vi n: nh tri t s n nam, tri t s n n Bi n pháp này ch s
thêm con Tr c khi ti n hành tri t s n, các c p v ch ng ph i đ c cung c p đ y đ
thông tin, t v n k vƠ đ m b o các đi u ki n ch đ nh, ch ng ch đ nh v m t y t , v
các m t khác nh v n hóa, xư h i đ tránh r i ro và h n ch nhu c u tái h i sinh s n
- Các BPTT t m th i: nh vòng tránh thai, thu c viên tránh thai, thu c u ng tránh thai, thu c c y tránh thai
1.2 L ch s phát tri n c a các bi n pháp tránh thai trên th gi i: [29] [30] [31]
đ u tiên đ c ghi nh n là do ph n Ai C p c đ i s d ng H bôi phân cá s u vào
ơm đ o nh m t ch t di t tinh trùng Ph ng pháp nƠy đư đ c khoa h c hi n đ i gi i
thích v s t o thành lactic acid - m t ch t có kh n ng di t tinh trùng
Tr c khi các BPTT hi n đ i đ c phát minh và s d ng r ng rãi, ph n s ng
th o d c có tác d ng tránh thai ho c gây s y thai Tuy v y hi u qu tránh thai c a các
ph ng pháp c đi n này không ch c ch n vƠ đôi khi gơy nguy hi m, th m chí gây
ch t ng i
Fallopius đư mô t vi c s d ng bao b ng lanh đ ng n ng a s lây nhi m c a b nh
cao nh các lo i bao cao su latex hi n đ i, nh ng đư đ c s d ng nh lƠ m t bi n pháp tránh thai c ng nh cho hy v ng tránh giang mai, t ng là m t ch ng b nh ghê
g m tr c khi các lo i thu c kháng sinh đ c tìm ra Bao cao su làm b ng ru t c u
đ c m t bác s ng i Anh s ng trong th i đ i vua Charles II phát minh N m 1884,
bao cao su đ c b t đ u s d ng r ng rưi nh lƠ m t bi n pháp tránh thai
Trang 113
l c đƠ cái đ tránh cho nh ng con l c đƠ nƠy có thai trong nh ng hành trình dài xuyên
minh N m 1860, m c t cung ra đ i, ngay sau đó đ c s d ng r ng rãi châu Âu,
N m 1960, thu c tránh thai ra đ i vƠ đ c s d ng r ng rãi M t n m 1965
đích tránh thai vƠ phá thai VƠo n m 1998 đư đ c ch p nh n s d ng t i M
1.3 Tình hình s d ng các bi n pháp tránh thai t i Vi t Nam:
đi u tra bi n đ ng dân s và k ho ch hóa gia đình 1/4/2010, dân s Vi t Nam là 86,7
tri u ng i, n m 2010 chúng ta đư g n đ t m c sinh thay th (2,11 con/ph n ) gi m
t ng t l s d ng các BPTT hi n đ i Theo niêm giám th ng kê y t c a B y t n m
2001 vƠ 55,3% vƠo n m 2005, trong khi đó hai bi n pháp thu c u ng tránh thai và bao cao su t ng t ng ng v i các th i đi m trên là 10,0% và 12,5%, 7,8% và 9,7% Tuy nhiên đình s n nam vƠ đình s n n l i có xu h ng gi m t 8,3% n m 2001 xu ng 6,6% n m 2005 i v i bi n pháp tri t s n, n u nh bình quơn m i n m giai đo n
c s không đ đ duy trì v ng ch c xu th gi m sinh [2]
BPTT theo đ tu i lƠ t ng đ i gi ng nhau, m c đ s d ng các BPTT t ng d n theo
đ tu i vƠ đ t c c tr t i nhóm tu i 35-39 chi m t i 89,8% trên t ng s ng i s d ng
[21]
Trang 12Thu c tiêm
Trang 135
lỦ do đang mang thai chi m 12,9% Trong s các lý do khác (44,2%) lý do không s
d ng các BPTT do đư mưn kinh c ng chi m t l khá l n 18,1%, đ c bi t là nh ng ph
n đư l n tu i Các lý do không bi t ho c b ch ng ph n đ i chi m t tr ng khá nh ,
thai/ đư mưn kinh, s c kh e y u thì t l không s d ng BPTT th p h n nhóm tu i
tr vƠ t ng d n theo đ tu i [21]
Theo World Contraceptive Use 2008, t l s d ng các BPTT Vi t Nam là
75,7% cao h n so v i t l s d ng BPTT chung c a toàn th gi i lƠ 63,0%, cao h n
cao tri t s n l i có t l s d ng r t th p đ c bi t là tri t s n nam (0,5%) trong khi
- Multiload (MLcu375) đ c s n xu t b ng polyethylene b c đ ng t 1974
Trang 14hai s i dơy monofilament mƠu đen Multiload có 2 c : MLCu chu n cho t cung có
chi u sơu ≥ 7cm, MLCu ng n cho t cung có chi u sâu 5 -6cm Vòng Multiload đ c
đ ng dài 33mm, chân T có dây không màu th t nút t o thƠnh dơy đôi Vòng TCu380A
đ c s d ng trong ch ng trình Dơn s -KHHG Vi t Nam t n m 1991, có tác
d ng tránh thai trong 8 n m, cao h n các lo i vòng tránh thai khác
u đi m:
- Hi u qu tránh thai cao (97-99%), có tác d ng tránh thai trong nhi u n m
- V kinh t : giá thành r h n so v i các BPTT khác
- Thao tác đ t, tháo ra d dàng
- Thích h p, ti n l i không gây phi n hà khi giao h p
- T ng khoái c m vì h t c m giác s b có thai
- S d ng ti n l i, d có thai l i sau khi tháo
- Hi m có các tai bi n n ng
H n ch :
- Thay đ i kinh nguy t, th ng g p 3 tháng đ u: kinh ra dƠi h n, nhi u h n,
ch a ngoài t cung
- Ch đ nh và theo dõi nghiêm ng t sau khi đ t, đôi khi hay gơy tác d ng ph
Thu c tiêm tránh thai (TTTT) [4]: có hai lo i, lo i ch có progestin và lo i có c hai ho t ch t progestin và estrogen TTTT hi n thông d ng n c ta là lo i n i ti t t
C ch tác d ng: hoocmon đ c phóng thích ch m t ch tiêm b p sâu có tác
Trang 15- Có th dùng ngay sau khi đ , sau khi n o hút thai
- Có th giúp phòng ng a m t s b nh: u x t cung, ung th n i m c t cung,
ung th bu ng tr ng
H n ch :
- LƠm thay đ i v kinh nguy t nh kinh không đ u, rong kinh ho c m t kinh trong m t th i gian, đ c bi t trong n m đ u s d ng
- Có th t ng cơn, ch m có thai tr l i sau khi ng ng s d ng
- Ph i quay l i c s y t đ tiêm m i ti p theo
s ng i
- Không có tác d ng phòng tránh các b nh lây truy n qua đ ng tình d c và HIV/AIDS
Thu c c y tránh thai (TCTT): [4]
progestin t ng t nh hoocmon t nhiên trong c th ng i ph n có đ ng kính
nan qu t sau khi c y, que s phát huy tác d ng sau 24 ti ng và có tác d ng tránh thai
trong 5 n m Trong que c y có ch a n i ti t t nên trong kho ng th i gian c y que
thai trong 3 n m
u đi m:
- Hi u qu tránh thai cao và trong th i gian dài (3-5 n m)
ung th bu ng tr ng
Trang 16H n ch :
- LƠm thay đ i v kinh nguy t nh kinh không đ u, ra máu th m gi t vào gi a
k kinh ho c m t kinh trong m t th i gian
- Ph i đ n c s y t đ c y ho c l y nang thu c ra
Theo k t qu nghiên c u c a các tác gi t i h i ngh Cairo 9/1994 cho th y hi u
“Nghiên c u đ an toàn và hi u qu c a d ng c t cung TCu 380A trên ph
đ n 35 vƠ đ ng Ủ đ t d ng c t cung cho th y:
12 tu n (nhóm 2) là 71%
- Nh ng phàn nàn và tác d ng ph : 18,6% nhóm 1 và 11,7% nhóm 2 ch y u
ơm đ o, kinh nguy t nhi u hay ít
- Nghiên c u v lỦ do đình ch cho th y: ch y máu vƠ đau lƠ lỦ do ch y u,
2 nhóm
“Nghiên c u s ch p nh n c a ph n Vi t Nam đ i v i hai lo i vòng TCu 380
C n Th ” n m 1998 c a D ng Th C ng vƠ c ng s ti n hành trên 750 ph n dùng
- T l s d ng vòng TCu 380A là 52,5% và vòng Multiload - Cu 375SL là 49,6% T l đình ch hai lo i vòng trên v i s li u t ng ng là 35,6% và 35%
Trang 179
- T l đình ch khác nhau theo đ a bàn: cao nh t Hu và C n Th lƠ 31,7%,
- T l th t b i đ i v i vòng TCu 380A là 5% và Multiload ậ Cu 375SL là
8,1%
“Xác đ nh t l th t b i, b cu c và nhu c u s d ng các lo i vòng tránh thai
Vi t Nam giai đo n 1995-2000” lƠ m t kh o sát đ c ti n hành b i B Qu c phòng ậ
trên 4203 đ i t ng K t qu chính:
- Kho ng 13 lo i VTT đư đ c ch p nh n và s d ng t tr c t i th i đi m
nghiên c u Vi t Nam
- L a ch n s d ng vòng ch y u v i các lý do: an toàn (43,8%), hi u qu tránh thai cao (35,6%) và thu n l i (17,7%)
- Nhu c u s d ng VTT ch y u hi n t a là TCu 380A và Multiload ậ Cu 375SL T l ph n trong đ tu i sinh đ s d ng vòng tránh thai là 36,2%
Thu c tiêm tránh thai:
“ ánh giá tính an toàn hi u qu và kh n ng ch p nh n c a ph ng pháp
V n ng, Ng c T n và c ng s th c hi n cho th y hi u qu tránh thai đ t 98,9%,
kh n ng có thai tr l i sau khi không tiêm thu c t 6 tháng đ n 1 n m đ t 50% [23]
ph i là bi n pháp phù h p
đ a vƠo s d ng vƠ đ c ch p nh n v i các y u t tác đ ng đ ph n tiêm DMPA
nh : d dàng và thu n l i khi s d ng (62%), hi u qu tránh thai cao (58%), không
nh h ng đ n quan h tình d c (39%) Song k t qu nghiên c u ch ra r ng DMPA là
BPTT có t l b cu c r t cao dao đ ng t 23,68% đ n 43,87% mà nguyên nhân
đó vô kinh lƠ hi n t ng đ c nhi u ng i bi t đ n nh t vƠ ng i ph n tiêm DMPA
Trang 18“Báo cáo nghiên c u đánh giá k t qu 5 n m tri n khai m r ng s d ng thu c
H ng, Nguy n Th Lê t i 3 t nh Thanh Hóa, Yên Bái, ng Tháp trên các đ i t ng
S ch p nh n s d ng thu c tiêm DMPA nhóm tu i tr vƠ có ít con có xu h ng
t ng T l ti p t c s d ng DMPA th p, t l b cu c sau 1 n m s d ng cao kho ng 20%, trong đó b cu c vì tác d ng ph chi m t i 80% ch y u là r i lo n kinh nguy t
và vô kinh [13]
Thu c c y tránh thai:
không có tr ng h p nào có thai trên t ng s đ i t ng tham gia nghiên c u sau 1 n m
c y thu c, t l này góp ph n ch ng t tính hi u qu tránh thai cao c a bi n pháp c y tránh thai nói chung và thu c tránh thai Implanont nói riêng Ngoài ra các tác d ng
t ng không hài lòng v i bi n pháp vì các tác d ng ph c a thu c [22]
“Báo cáo k t qu nghiên c u s d ng thu c c y tránh thai Implanon t i 2 t nh
c u n m 2004 cho th y hi u qu tránh thai sau khi c y Implanon đ t 100%, tuy nhiên
v n có 45 đ i t ng b cu c(15,4%) v i lý do rong kinh, rong huy t (53,3%), đau
b ng, hoa m t, tê tay (33,3%), vô kinh và mu n sinh con (6,7%) [17]
“Báo cáo tình hình th c hi n thu c c y tránh thai Ấmplanon sau 3 n m t nh Hà
Tây” c a S Y t t nh Hà Tây, tháng 8/2004 cho th y trên t ng s 260 ca đư c y
tr m tr ng là không có, x lý tác d ng ph đ n gi n, ch y u lƠ t v n, có thai l i bình
th ng sau khi ng ng s d ng que c y kho ng 3 tháng [18]
Trang 19đ n h t n m 2008 NgoƠi ra còn d a theo báo cáo V dân s - T ng c c Dân s K
ho ch hóa gia đình tháng 12 n m 2008, có 02 t nh đ c ch n là: Hòa Bình và TP Hà
Hà N i là m t t nh thu c đ ng b ng sông H ng, lƠ đô th lo i I, là trung tâm
v n hóa, chính tr , kinh t xã h i, tr ng h c, b nh vi n trung ng vƠ các ban ngƠnh
ti p th xã h i s d ng các bi n pháp tránh thai hi n đ i
Trang 20dƠnh cho nhóm đ i t ng ph n trong đ tu i sinh đ ch a s d ng ho c đang s
th i đi m đi u tra
2.2.2 Ph ng pháp ch n m u và cách xác đ nh c m u:
Ph ng pháp ch n m u:
(Simple Random Sampling) b ng cách l p danh sách t t c các qu n/huy n c a Hà N i
vƠ Hòa Bình Sau đó ch n ng u nhiên l y hai qu n/huy n c a Hà N i vƠ Hòa Bình đ
nghiên c u, đó lƠ: qu n Thanh Xuân và C u Gi y (Hà N i), huy n L ng S n vƠ
huy n Kì S n (Hòa Bình)
Trang 2113
- Ch n xã nghiên c u theo ph ng pháp ch n m u ng u nhiên đ n (Simple
Random Sampling) b ng cách l p danh sách t t c các xã c a huy n Sau đó ch n
L ng S n); xư Dơn H và xã H p Thành (huy n Kì S n); ph ng Thanh Xuân B c
và ph ng Kh ng Mai (qu n Thanh Xuơn); ph ng Yên Hòa vƠ ph ng Ngh a ô
(qu n C u Gi y)
- Ch n nh ng ph n đ tu i t 15-49 tu i đang sinh s ng t i Hà N i và Hòa
Bình theo ph ng pháp l y m u ch đích (purpossive sampling)
- Z 1- /2 lƠ h s tin c y ng v i đ tin c y 95% thì Z 1- /2 = 1,96
Cac BPTT lơm sƠng c a ph n trong đ tu i sinh đ lƠ 0,68(Theo báo cáo c a V dơn
s n m 2008)
- : sai s t ng đ i cho phép, ch n = 0,1
- n: C m u t i thi u
- DE: h s thi t k (Design effect), ch n DE = 1.2
Áp d ng vƠo công th c ta có n = 217, trên th c t tôi nghiên c u 230
ng i/t nh
2.3 Ph ng pháp thu th p thông tin:
2.3.1 Công c thu th p thông tin:
B câu h i kh o sát bao g m
thu c nhóm này
M u M3: Phi u ph ng v n ng i dơn đang không s d ng BPTT lâm sàng
2.3.2 K thu t thu th p thông tin:
- T p hu n cho các đi u tra viên: các đi u tra viên đ c làm vi c v i b câu h i
vƠ đi u tra th , sau đó ti n hành ch nh s a phi u đi u tra ch a h p lý
Trang 22- Kh o sát th c t t i đ a ph ng, ph ng v n các đ i t ng kh o sát b ng các b
câu h i thi t k s n
2.3.3 Ng i thu th p thông tin: đi u tra viên
2.3.4 T ch c thu th p thông tin t i đ a ph ng:
- Liên h đ a ph ng nghiên c u: Ti p xúc tr c ti p v i chính quy n đ a
ph ng và lưnh đ o chi c c dân s KHHG t nh xin ý ki n v cu c đi u tra và xin danh sách đ i t ng nghiên c u
- T ch c ph ng v n vào ngày cu i tu n đ các đ i t ng có th tham gia đ y đ
Trang 2315
- Nh p s li u vào máy b ng ph n m m EPIINFO 6.04
- X lý và phân tích s li u trên ph n m m STATA 12.0
2.6 V n đ đ o đ c trong nghiên c u:
- Tr c khi ti n hƠnh đi u tra h i ý ki n vƠ đ c s đ ng ý c a đ i t ng
nghên c u n u h có nhu c u mu n bi t
- i t ng nghiên c u hoàn toàn t nguy n tham gia nghiên c u
- i t ng nghiên c u có th t ch i tham gia nghiên c u mà không c n gi i
thích lý do
- Trong quá trình đi u tra, ph ng v n đ i t ng đ c ph ng v n có quy n
ng ng ph ng v n b t c lúc nào
ph ng cho phép ti n hành
2.7 Các bi n pháp kh ng ch sai s :
Sai s Cách kh c ph c
Do đi u tra viên: sai s do k n ng
ph ng v n và ghi chép thông tin không
di n
Trang 24Th i gian th c hi n nghiên c u ng n nên nghiên c u ch t p trung th c hi n
đ c v i các đ i t ng n s d ng các BPTT lâm sàng (vòng tránh thai, thu c c y
b t đ c h n ch c a nghiên c u
Trang 2517
K T QU NGHIÊN C U 3.1 Th c tr ng s d ng các BPTT lâm sàng t i Hà N i và Hòa Bình:
Thu c tiêm tránh thai (n= 61)
i v i VTT, đ tu i t 30-39 tu i chi m t l s d ng cao nh t v i 49,4% sau
đó t l này gi m d n nhóm tu i trên 40 vƠ d i 30 tu i Tuy nhiên đ i v i TTTT và
nào trong c ba bi n pháp nghiên c u VTT, TTTT và TCTT
B ng 3.2: T l s d ng các bi n pháp tránh thai lâm sàng theo khu v c
Bi n pháp tránh thai Thành th (n=153) Nông thôn (n=138)