Luận văn hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty TNHH thanh hưng

2.1 Khái quát chung v CôngătyăTNHHăThanhăH ng...

HẨăN Iăă- 2013

Mã sinh viên : A16729 Chuyên ngành :ăK ătoán

HẨăN Iăă- 2013

L I C Mă N

Tr i qua th i gian dài h c t p trong tr ng, đư đ n lúc nh ng ki n th c c a em

đ c v n d ng vào th c ti n công vi c Em l a ch n làm khóa lu n t t nghi p đ t ng

h p l i toàn b nh ng ki n th c c a mình tài c a em là: “Hoàn thi n k toán t p

h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i Công ty trách nhi m h u h n

Thanh H ng” Trong quá trình làm khóa lu n, em đư nh n đ c nhi u s giúp đ Em

xin c m n Th c s Nguy n Thanh Th y đư nhi t tình h ng d n em hoàn thành t t

khóa lu n c a mình Em xin c m n Công ty trách nhi m h u h n Thanh H ng đư cho

em c h i th c t p, làm vi c và nghiên c u đ đ a ra nh ng gi i pháp, góp ý cho Công

ty Em c ng xin c m n gia đình và b n bè đư giúp đ đ em hoàn thành t t khóa lu n

Khóa lu n c a em còn nh n h n ch v n ng l c và nh ng thi u sót trong quá

trình nghiên c u Em xin l ng nghe và ti p thu nh ng ý ki n c a giáo viên ph n bi n

đ hoàn thi n, b sung ki n th c

Em xin chân thành c m n

M C L C

CH NGă1 LÝ LU N CHUNG V K TOÁN T P H P CHI PHÍ S N

XU T VÀ TÍNH GIÁ THÀNH S N PH M TRONG DOANH NGHI P S N

XU T ầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ ầầ ầầ1

1.1 Vai trò và nhi m v k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n

ph m ầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ 1

1.1.1 Vai trò k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m 1

1.1.2 Nhi m v k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m 1

1.2 Chi phí s n xu t 2

1.2.1 Khái ni m chi phí s n xu t 2

1.2.2 Phân lo i chi phí s n xu t 2

1.2.3 i t ng và ph ng pháp t p h p chi phí s n xu t 4

1.2.4 Ph ng pháp h ch toán chi phí s n xu t 6

1.3 Giá thành s n ph m 21

1.3.1 Khái ni m giá thành s n ph m 21

1.3.2 Phân lo i giá thành s n ph m 21

1.3.3 i t ng tính giá s n ph m 23

1.3.4 Ph ng pháp tính giá s n ph m 24

1.4 T ch c h th ng s s d ng cho h ch toán chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m 27

1.4.1 T ch c s theo hình th c “Nh t ký – s cái” 27

1.4.2 T ch c s theo hình th c “Nh t ký chung” 28

1.4.3 T ch c s theo hình th c “Ch ng t ghi s ” 28

1.4.4 T ch c s theo hình th c “Nh t ký ch ng t ” 29

1.4.5 T ch c s theo hình th c “K toán máy” 30

CH NGă2 TH C TR NG K TOÁN T P H P CHI PHÍ S N XU T

VÀ TÍNH GIÁ THÀNH S N PH M T I CÔNG TY TNHH THANH

H NGầầầầầầầầ.ầầầầầầầầầầầầầầầầầầầ 32

2.1 Khái quát chung v CôngătyăTNHHăThanhăH ng 32

2.1.1 Quá trình hình thành và phát tri n c a Công ty TNHH Thanh H ng 32

2.1.2 c đi m ho t đ ng s n xu t kinh doanh c a Công ty 33

2.1.3 c đi m t ch c b máy qu n lý 37

2.1.4 c đi m t ch c b máy k toán 40

2.2 Th c tr ng k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i CôngătyăTNHHăThanhăH ng 42

2.2.1 K toán t p h p chi phí s n xu t 44

2.2.2 K toán tính giá thành s n ph m 55

CH NGă3 PH NGă H NG HOÀN THI N K TOÁN T P H P CHI PHÍ S N XU T VÀ TÍNH GIÁ THÀNH S N PH M T I CÔNG TY TRÁCH NHI M H U H NăTHANHăH NGầầầầầầầầầầầ 56

3.1 ánhăgiáăho tăđ ng k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m hi n nay c aăCôngătyăTNHHăThanhăH ng 56

3.1.1 u đi m 56

3.1.2 H n ch 58

3.2 Nh ng yêu c u c n hoàn thi n trong k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH ThanhăH ng 58

3.2.1 Lý do ph i hoàn thi n k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH Thanh H ng 58

3.2.2 Nguyên t c c n tuân th trong quá trình hoàn thi n k toán t p h p chi phí và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH Thanh H ng 59

3.3 Ph ngă h ng hoàn thi n k toán t p h p chi phí và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH ThanhăH ng 61

3.3.1 Hoàn thi n k toán h ch toán chi phí s n xu t 61

3.3.2 H ch toán các kho n thi t h i ng ng s n xu t 64

3.3.3 Hoàn thi n k toán tính giá thành s n ph m 64

DANH M CăS ă , B NG BI U

S ăđ 1.1:ăS ăđ h ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti p ầầầầầầ.7

S ăđ 1.2:ăS ăđ h ch toán chi phí nhân công tr c ti pầầầầầầầ ầ9

S ăđ 1.3:ăS ăđ h ch toán chi phí tr tr c ầầầầầầầầầầầ 10

S ăđ 1.4:ăS ăđ h ch toán chi phí ph i tr ầầầầầầầầầầầầầ11

S ăđ 1.5:ăS ăđ h ch toán chi phí s n xu t chung ầầầầầầầầầầ12

S ăđ 1.6:ăS ăđ h ch toán s n ph m h ng ầầầầầầầầầầầầầ14

S ăđ 1.7:ăS ăđ h ch toán thi t h i v ng ng s n xu t theo k ho ch ầ 15

S ăđ 1.8:ăS ăđ t ng h p chi phí s n xu tầầầầầầầầầầầầầ16

S ăđ 1.9: H ch toán tài kho n mua hàngầầầầầầầầầầầầầ 17

S ăđ 1.10: H ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti pătheoăph ngăphápă

S ăđ 1.14: Quy trình h ch toán theo hình th căắNh t ký ậ s cái” ầầ 27

S ăđ 1.15: Quy trình h ch toán theo hình th căắNh tăkýăchung” ầầ 28

S ăđ 1.16: Quy trình h ch toán theo hình th căắCh ng t ghi s ” ầầ 28

S ăđ 1.17: Quy trình h ch toán theo hình th căắNh t ký ch ng t ”ầầ.29

S ăđ 1.18: Quy trình h ch toán theo hình th căắK toánămáy” ầầầầ31

B ng 2.1: M t s ch tiêu v k t qu ho tăđ ng kinh doanh Công ty TNHH ThanhăH ng giaiăđo năn mă2011ăậ 2012 ầầầầầầầầầầầầầầ33

S ăđ 2.1:ăS ăđ quy trình s n xu t các lo i bánh ầầầầầầầầầ 36

S ăđ 2.2ă:ăS ăđ b máy qu n lý Công ty ầầầầầầầầ.ầầầ ầ37

S ăđ 2.3: T ch c b máy k toán c a Công ty ầầầầầầầầầầầ40

S ăđ 2.4:ăS ăđ trình t ghi s k toán có áp d ng ph n m m k toán t i

S ăđ 2.5: Quy trình h ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti pầầầầ.45

S ăđ 2.6: Quy trình h ch toán chi phí nhân công tr c ti p ầầầầầầầầ 48

L I M U

1 Tính c p thi t c aăđ tài

Trong n n kinh t th tr ng hi n nay, s c nh tranh gi a các doanh nghi p di n

ra th ng xuyên v i m c đ gay g t Chính vì đi u này đư đ t lên vai các doanh

nghi p áp l c v ch t l ng, giá c và m u mã c a s n ph m Ch t l ng là y u t

quan tr ng đ t lên hàng đ u đ có th có đ c ni m tin t phía khách hàng Bên c nh

đó, giá c c ng ph i h p lý v i m c thu nh p c a khách hàng m c tiêu, không quá cao

so v i l i l i ích mà s n ph m mang l i cho khách hàng

M c tiêu c a m i doanh nghi p đ u là t i đa hóa giá tr c a doanh nghi p mình,

đi u đó đ ng ngh a v i vi c doanh nghi p làm cho l i nhu n cao nh t và giá thành s n

ph m th p nh t Quá trình t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m vì th

tr nên quan tr ng Nghiên c u quá trình t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n

ph m s đ a ra đ c giá thành t t nh t, đem đ n l i nhu n t i đa cho doanh nghi p và

Xu t phát t th c t đó, em xin l a ch n đ tài nghiên c u là ắHoàn thi n k

toàn t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH

ThanhăH ng” cho khóa lu n t t nghi p c a mình

2 M c tiêu nghiên c u c aăđ tài

M c tiêu nghiên c u c a đ tài là áp d ng nh ng lý lu n đư đ c h c và nghiên

c u vào th c tr ng k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHH Thanh H ng T đó có nh ng nh n đ nh, đánh giá ban đ u v tình

hình k toán t i Công ty D a trên vi c phân tích các k t qu có đ c, đ a ra nh ng

gi i pháp nh m hoàn thi n k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m

ph n k t lu n, bài khóa lu n bao g m:

Ch ngă1:ăLýălu n chung v công tác k toán t p h p chi phí s n xu t và

tính giá thành s n ph m trong doanh nghi p s n xu t

Ch ngă2:ăTh c tr ng k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành

s n ph m t i Công ty TNHHăThanhăH ng

Ch ngă3:ăPh ngăh ng hoàn thi n k toán t p h p chi phí s n xu t và

tính giá thành s n ph m t i Công ty TNHHăThanhăH ng

1

CH NGă1 LÝ LU N CHUNG V K TOÁN T P H P CHI PHÍ S N

XU T VÀ TÍNH GIÁ THÀNH S N PH M TRONG DOANH NGHI P S N XU T

1.1 Vai trò và nhi m v k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n

ph m

1.1.1 Vai trò k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m

Trong công tác k toán, vi c t p h p chi phí s n xu t trong quá trình ho t đ ng

s n xu t kinh doanh và tính giá thành s n ph m hoàn thành có ý ngh a r t thi t th c

Vi c h ch toán đúng chi phí s n xu t giúp cho công tác tính giá thành đ c chính

xác, t đó đ a ra giá bán c a s n ph m phù h p v i th tr ng và đáp ng nhu c u c a

ng i tiêu dùng

ánh giá chính xác giá thành d a trên k t qu chi phí s n xu t có ý ngh a quan

tr ng và là yêu c u không th thi u đ i v i doanh nghi p trong n n kinh t th tr ng

Thông qua nh ng thông tin v chi phí s n xu t do b ph n k toán cung c p, nh ng

ng i qu n lý bi t đ c chi phí s n xu t th c t c a t ng lo i ho t đ ng, s n ph m

c ng nh k t qu c a toàn b ho t đ ng chi phí s n xu t c a doanh nghi p đ đánh giá

tình hình th c hi n các đ nh m c chi phí, tình hình s d ng tài s n v t t …

1.1.2 Nhi m v k toán t p h p chi phí s n xu t và tính giá thành s n ph m

Nhi m v k toán t p h p chi phí và tính giá thành s n ph m:

 Xác đ nh đ i t ng k toán t p h p chi phí s n xu t và đ i t ng tính giá

thành phù h p v i đ c đi m và yêu c u qu n lý doanh nghi p

 T ch c v n d ng các tài kho n k toán đ h ch toán chi phí s n xu t và

 T ch c ki m kê đánh giá kh i l ng s n ph m d dang m t cách khoa h c,

xu t trong k m t cách đ y đ , chính xác

1.2 Chi phí s n xu t

1.2.1 Khái ni m chi phí s n xu t

Chi phí s n xu t là bi u hi n b ng ti n c a toàn b các hao phí v lao đ ng s ng, lao đ ng v t hoá và các chi phí c n thi t khác mà doanh nghi p chi ra ph c v quá

trình ho t đ ng s n xu t trong m t th i k nh t đ nh Trong đó, chi phí v lao đ ng v t

hoá là các chi phí v t li u lao đ ng và đ i t ng lao đ ng nh : chi phí kh u hao t

chi phí v s c lao đ ng đ c bi u hi n đó là chi phí v ti n l ng ph i tr cho ng i lao đ ng

Chi phí s n xu t c a doanh nghi p phát sinh th ng xuyên và g n li n v i quá

trình s n xu t s n ph m, nh ng đ ph c v cho qu n lý và h ch toán kinh doanh, chi

phí s n xu t ph i đ c tính toán và t p h p theo t ng th i k : hàng tháng, hàng quý, hàng n m phù h p v i k báo cáo

1.2.2 Phân lo i chi phí s n xu t

 Theo y u t chi phí

Phân lo i chi phí theo y u t chi phí nh m t p h p, qu n lý chi phí theo n i dung kinh t phát sinh Cách phân lo i này giúp cho vi c xây d ng và phân tích đ nh m c

chính xác và hi u qu h n Theo cách phân lo i này, nh ng kho n chi phí có chung

tính ch t kinh t đ c x p chung vào m t y u t , không k chi phí đó phát sinh đ a

đi m nào và dùng vào m c đích gì trong s n xu t kinh doanh

Theo tiêu chí này thì toàn b chi phí s n xu t đ c chia thành:

 Y u t chi phí nguyên li u, v t li u: Bao g m toàn b giá tr nguyên v t

li u chính, v t li u ph , ph tùng thay th , công c d ng c … s d ng vào

s n xu t kinh doanh (lo i tr giá tr dùng không h t nh p l i kho và ph

li u thu h i cùng v i nhiên li u, đ ng l c)

 Y u t chi phí nhiên li u, đ ng l c: S d ng vào quá trình s n xu t kinh

doanh trong k (tr s dùng không h t nh p l i kho và ph li u thu h i)

 Y u t chi phí ti n l ng và các kho n ph c p l ng: Ph n ánh t ng s

 Y u t chi phí BHXH, BHYT, KPC và BHTN: Trích theo t l qui đ nh

trên t ng s ti n l ng và ph c p l ng ph i tr lao đ ng

3

 Y u t chi phí kh u hao tài s n c đ nh: Toàn b s ti n trích kh u hao tài

s n c đinh s d ng cho s n xu t c a doanh nghi p

 Y u t chi phí d ch v mua ngoài: Toàn b chi phí d ch v mua ngoài

dùng vào s n xu t kinh doanh

 Y u t chi phí b ng ti n khác: Toàn b chi phí b ng ti n khác phát sinh

trong quá trình s n xu t nh ng ch a ph n ánh vào các y u t trên

 Theo kho n m c chi phí trong giá thành s n ph m

 Chi phí nguyên, v t li u tr c ti p: Toàn b chi phí nguyên v t li u chính,

nguyên v t li u ph , nhiên li u… đ c s d ng tr c ti p cho quá trình s n

xu t ch t o s n ph m, lao v , d ch v

 Chi phí nhân công tr c ti p: Bao g m ti n l ng và các kho n ph i tr tr c

ti p cho công nhân s n xu t, các kho n trích theo ti n l ng c a công

nhân s n xu t nh KPC , BHXH, BHYT, BHTN

 Chi phí s n xu t chung: Là các kho n chi phí s n xu t liên quan đ n vi c

ph c v và qu n lý s n xu t trong ph m vi các phân x ng s n xu t Chi

phí s n xu t chung bao g m các kho n chi phí phát sinh t i phân x ng

s n xu t nh : Chi phí nhân viên phân x ng, chi phí v t li u, chi phí công

c d ng c , chi phí kh u hao tài s n c đ nh, chi phí d ch v mua ngoài,

chi phí b ng ti n khác

Các y u t chi phí nguyên, v t li u tr c ti p, chi phí nhân công tr c ti p và chi phí s n xu t chung t o nên giá thành s n xu t (giá thành công x ng) c a s n ph m

 Chi phí bán hàng: Là chi phí b o qu n, l u thông và chi phí ti p th phát

sinh trong quá trình tiêu th s n ph m, hàng hóa, lao v , d ch v Lo i chi phí này có: chi phí qu ng cáo, giao hàng, giao d ch, hoa h ng bán hàng, chi phí nhân viên bán hàng và chi phí khác g n li n đ n b o qu n và tiêu

th s n ph m, hàng hóa

 Chi phí qu n lý doanh nghi p: Là các kho n chi phí liên quan đ n vi c

ph c v và qu n lý s n xu t kinh doanh có tính ch t chung c a toàn doanh nghi p

Cùng v i các y u t c u thành nên giá thành s n xu t s n ph m, chi phí bán hàng

và chi phí qu n lý doanh nghi p góp ph n t o nên giá thành tiêu th (giá thành toàn

b ) s n ph m, hàng hóa, lao v , d ch v

 Theo quan h c a chi phí v i kh i l ng công vi c hoàn thành

Cách phân lo i này giúp cho vi c phân lo i chi phí h p lý h n, tránh lưng phí không đáng có Theo cách phân lo i này chi phí g m có:

 Chi phí b t bi n (còn g i là chi phí c đ nh hay đ nh phí): Là các kho n chi

phí mà t ng s không thay đ i khi có s thay đ i m c ho t đ ng

 Chi phí kh bi n (còn g i là chi phí bi n đ i ho c bi n phí): Là các chi phí thay đ i v t ng t l v i s thay đ i c a m c ho t đ ng Tuy nhiên, có

lo i chi phí kh bi n t l thu n tr c ti p v i bi n đ ng c a m c ho t

đ ng nh chi phí nguyên v t li u tr c ti p, chi phí nhân công tr c ti p…

nh ng có khi chi phí kh bi n ch thay đ i khi m c ho t đ ng thay đ i

móc, thi t b…

 Chi phí h n h p: Là lo i chi phí mà b n thân nó g m c các y u t c a chi

phí bi n đ i và chi phí c đ nh (nh chi phí đi n tho i, fax, chi phí thuê

ph ng ti n v n chuy n v a tính giá thuê c đ nh v a tính giá thuê theo quưng đ ng v n chuy n th c t )

lo i hình s n xu t và yêu c u và trình đ qu n lý, t ch c s n xu t kinh doanh

 Theo đ c đi m quy trình công ngh s n xu t:

ph n s n ph m, các giai đo n ch bi n, toàn b quy trình công ngh

 Theo lo i hình s n xu t:

 S n xu t đ n chi c và s n xu t hàng lo t nh : i t ng h ch toán là các

đ n đ t hàng riêng bi t

5

 S n xu t hàng lo t v i kh i l ng l n: i t ng h ch toán là s n ph m,

nhóm s n ph m, chi ti t, nhóm chi ti t, giai đo n công ngh

- Theo yêu c u và trình đ qu n lý, t ch c s n xu t kinh doanh

Tùy theo trình đ k toán mà m c đ chi ti t các đ i t ng h ch toán là khác

nhau

1.2.3.2 Ph ng pháp t p h p chi phí s n xu t

Ph ng pháp t p h p chi phí s n xu t là cách th c mà k toán s d ng đ t p

h p, phân lo i các kho n chi phí s n xu t phát sinh trong m t k theo các đ i t ng

t p h p chi phí s n xu t đư xác đ nh Có hai ph ng pháp t p h p chi phí s n xu t là

ph ng pháp tr c ti p và ph ng pháp gián ti p

 Theo ph ng pháp tr c ti p: Ph ng pháp này đ c s d ng đ t p h p các

lo i chi phí có liên quan tr c ti p đ n các đ i t ng t p h p chi phí đư xác

đ nh, đ i t ng k toán chi phí s n xu t riêng bi t K toán viên c n c vào

các ch ng t ban đ u đ h ch toán tr c ti p cho t ng đ i t ng riêng bi t

T p h p tr c ti p đ m b o tính chính xác cao, các doanh nghi p nên áp

d ng t i đa ph ng pháp này n u đi u ki n cho phép

 Theo ph ng pháp phân b gián ti p: Ph ng pháp này đ c s d ng đ t p

đ c xác đ nh mà k toán không th t p h p tr c ti p các chi phí này cho

mà t p h p vào m t tài kho n chung, sau đó l a ch n m t tiêu chí nào đó đ

phân b cho các đ i t ng

Công th c phân b chi phí:

B că1:ăXácăđ nh h s phân b theo công th c

Hi = Ti / T

Trong đó:

T: Là đ i l ng tiêu chu n phân b c a các đ i t ng c n phân b chi phí

B c 2:ăXácăđ nh chi phí c n phân b cho t ngăđ iăt ng t p h p c th

Ci = Hi x C

Trong đó:

Ci: Ph n chi phí phân b cho đ i t ng i

Hi: Là h s phân b chi phí

C: T ng chi phí c n phân b cho các đ i t ng

1.2.4 Ph ng pháp h ch toán chi phí s n xu t

Doanh nghi p có th có hai ph ng pháp đ h ch toán chi phí s n xu t là theo

ph ng pháp ki m kê đ nh kì và ph ng pháp kê khai th ng xuyên

1.2.4.1 H ch toán chi phí s n xu t theo ph ng pháp kê khai th ng xuyên

Ph ng pháp kê khai th ng xuyên là ph ng pháp theo dõi và ph n ánh th ng

xuyên liên t c, có h th ng tình hình nh p – xu t – t n kho v t t hàng hóa trên các tài

kho n k toán hàng t n kho Ph ng pháp này có đ chính xác cao và cung c p thông

tin v hàng t n kho m t cách k p th i c p nh t T i b t k th i đi m nào, k toán đ u

có th xác đ nh đ c l ng nh p – xu t – t n kho c a t ng lo i hàng t n kho Tuy nhiên, nh c đi m c a ph ng pháp này là t n nhi u công tính toán

a T p h p chi phí s n xu t phát sinh trong kì

 Chi phí nguyên v t li u tr c ti p:

Chi phí nguyên v t li u tr c ti p là toàn b nguyên v t li u đ c s d ng tr c

ti p cho quá trình s n xu t ch t o s n ph m, lao v , d ch v , tr c ti p c u thành nên hình thái v t ch t c a s n ph m Các y u t thu c chi phí nguyên v t li u tr c ti p bao

g m: Giá tr nguyên v t li u chính, v t li u ph , nhiên li u xu t dùng tr c ti p đ ch

t o s n ph m

 N u t p h p chi phí theo ph ng pháp tr c ti p thì nguyên v t li u xu t dùng cho đ i t ng nào thì h ch toán tr c ti p cho đ i t ng đó

 N u nguyên v t li u xu t dùng đ c t p h p theo ph ng pháp gián ti p

thì ph i phân b theo tiêu th c phù h p

Công th c phân b chi phí nguyên v t li u tr c ti p :

7

Ch ng t đ c s d ng đ h ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti p là Phi u

nh p kho, B ng t ng h p nh p – xu t – t n, S kho, Th kho, Phi u xu t kho, Hóa đ n

Giá tr gia t ng, B ng phân b chi phí nguyên v t li u

Tài kho n s d ng: TK 621: Chi phí nguyên v t li u tr c ti p

Thu GTGT (n u có)

TK 632

K t chuy n chi phí nguyên

v t li u tr c ti p v t m c

bình th ng Nguyên v t li u mua s d ng

tr c ti p s n xu t s n ph m

 Chi phí nhân công tr c ti p

Chi phí nhân công tr c ti p bao g m:

 Ti n l ng chính, l ng ph và các kho n ph c p có tính ch t l ng (ph

c p khu v c, đ c h i)

 BHXH, BHYT, KPC , BHTN do doanh nghi p ch u tính vào chi phí s n

xu t kinh doanh trong kì theo t l quy đ nh

Trích tr c ti n l ng ngh phép c a công nhân tr c ti p s n xu t: Khi ti n hành trích tr c ti n l ng ngh phép cho công nhân tr c ti p s n xu t, k toán viên ghi

nh n thông qua tài kho n chi phí tr tr c (TK 335) Khi nào nhân viên th c t ngh

phép, s ghi nh n vào tài kho n ph i tr ng i lao đ ng (TK 334)

Cách xác đ nh ti n l ng ngh phép trích tr c:

Ch ng t s d ng đ h ch toán là B ng ch m công, B ng phân b ti n l ng,

B ng thanh toán ti n l ng, Phi u chi…

Tài kho n s d ng: TK 622: Chi phí nhân công tr c ti p

K t c u TK 622:

T ng ti n l ng chính ph i tr cho công nhân

s n xu t thỀo k ho ch trong n m

T ng ti n l ng ngh phép ph i tr cho công nhân s n xu t thỀo k ho ch trong n m

niên 1 công

nhân s n xu t

M c l ng

bình quân 1 công nhân

- K t chuy n chi phí nhân công

tr c ti p sang chi phí s n xu t, kinh doanh d dang

- K t chuy n chi phí nhân công

tr c ti p v t trên m c bình th ng

9

TK 622 không có s d cu i k

S ăđ 1.2:ăS ăđ h ch toán chi phí nhân công tr c ti p

 Chi phí tr tr c

Chi phí tr tr c (chi phí c n phân b ) là các kho n chi phí th c t đư phát sinh

nh ng ch a tính h t vào chi phí s n xu t kinh doanh c a k này mà đ c tính cho 2

hay nhi u k h ch toán sau đó

Chi phí tr tr c g m nh ng kho n chi phí phát sinh m t l n quá l n ho c do b n thân chi phí phát sinh có tác đ ng t i k t qu c a nhi u k h ch toán Chi phí tr tr c

bao g m: Giá tr công c d ng c nh xu t dùng thu c lo i phân b nhi u l n; Giá tr

s a ch a l n tài s n c đ nh ngoài k ho ch; Ti n thuê tài s n c đ nh, ph ng ti n kinh doanh… tr tr c; Giá tr bao bì luân chuy n, đ dùng cho thuê xu t dùng; D ch

v mua ngoài tr tr c (đi n, n c, đi n tho i); Lãi ti n vay tr tr c

Tài kho n s d ng: TK 142: Chi phí tr tr c

Các kho n trích theo l ng c a công nhân tr c ti p s n xu t

K t chuy n chi phí nhân công

tr c ti p đ xác đ nh giá thành

TK 632

K t chuy n chi phí nhân công

tr c ti p v t m c bình th ng

S ăđ 1.3:ăS ăđ h ch toán chi phí tr tr c

 Chi phí ph i tr

Chi phí ph i tr (chi phí trích tr c) là nh ng kho n chi phí th c t ch a phát sinh nh ng đ c ghi nh n là chi phí c a k h ch toán

Chi phí ph i tr bao g m các kho n sau: Trích tr c ti n l ng ngh phép c a

công nhân tr c ti p s n xu t; Chi phí s a ch a tài s n c đ nh trong k ho ch; Chi phí

b o hành s n ph m trong k ho ch; Thi t h i v ng ng s n xu t trong k ho ch; Lãi

Các kho n chi phí tr tr c đư phân

b vào chi phí s n xu t kinh doanh trong k

Tài kho n này có th m chi ti t cho t ng đ i t ng, t ng lo i s n ph m, t ng b

ph n, t ng giai đo n s n xu t và đ c m tài kho n chi ti t c p 2 theo y u t chi phí

Ch ng t s d ng: Hóa đ n GTGT, Phi u xu t kho, B ng tính và phân b kh u

hao tài s n c đunh dùng cho cho phân x ng, Phi u chi, B ng phân b ti n l ng

(gián ti p), B ng phân b nguyên v t li u (gián ti p), Gi y báo n …

Tài kho n s d ng: TK 627: Chi phí s n xu t chung

K t c u tài kho n:

TK 627 không có s d cu i k

TK 627 bao g m các tài kho n c p 2 sau:

TK 6271: “Chi phí nhân viên phân x ng”

TK 6272: “Chi phí v t li u, nhiên li u”

TK 6273: “Chi phí d ng c s n xu t”

TK 6274: “Chi phí kh u hao tài s n c đ nh”

TK 6277: “Chi phí d ch v mua ngoài”

TK 6278: “Chi phí b ng ti n khác”

S ăđ 1.5:ăS ăđ h ch toán chi phí s n xu t chung

- Các chi phí s n xu t chung phát sinh trong k t i phân x ng

đ nh không phân b đ c ghi

nh n vào tài kho n 632 do m c

s n xu t th c t s n xu t ra th p

h n công su t bình th ng

Chi phí v t li u, công c d ng c phân b cho phân x ng

K t chuy n ho c phân b chi phí

Phân b chi phí tr tr c và chi

phí ph i tr Thu GTGT kh u tr

 H ch toán các kho n thi t h i trong s n xu t

Tài kho n s d ng: TK 1381: Tài s n thi u ch x lý

S ăđ 1.6:ăS ăđ h ch toán s n ph m h ng

 Thi t h i v ng ng s n xu t

Nh ng kho n chi phí chi ra trong th i gian ng ng s n xu t vì nh ng nguyên nhân

ch quan ho c khách quan (thiên tai, d ch h a, thi u nguyên v t li u) đ c coi là thi t

h i v ng ng s n xu t

N u thi t h i v ng ng s n xu t theo k ho ch d ki n thì theo dõi TK 335

N u ng ng s n xu t b t th ng, các chi phí b ra trong th i gian ng ng s n xu t

TK 152, 1388…

Ph li u thu h i và các kho n b i th ng

Giá tr th c t c a s n

ph m h ng s a ch a đ c

TK 155

ti p, chi phí nhân công tr c ti p, chi

phí s n xu t chung phát sinh trong k

TK 627, 641, 642

TK 133 Thu GTGT

(n u có)

S ăđ 1.8:ăS ăđ t ng h p chi phí s n xu t

1.2.4.2 H ch toán chi phí s n xu t theo ph ng pháp ki m kê đ nh k

Ph ng pháp ki m kê đ nh k là ph ng pháp theo dõi không th ng xuyên, liên

t c tình hình bi n đ ng c a hàng t n kho Cu i k , c n c vào k t qu ki m kê hàng

t n kho, k toán xác đ nh giá tr hàng t n kho cu i k và giá tr hàng t n kho xu t kho

trong k M i bi n đ ng v v t t không đ c theo dõi, ph n ánh trên tài kho n 154

mà theo dõi trên tài kho n 611: “Mua hàng” Các tài kho n hàng t n kho ch s d ng

đ k t chuy n s d đ u k và s d cu i k vào th i đi m đ u k và cu i k

u đi m c a ph ng pháp này là gi m nh đ c kh i l ng công vi c h ch toán

cho k toán viên Tuy nhiên, công vi c k toán l i d n vào cu i k , không ki m tra

đ c th ng xuyên tình hình nh p – xu t – t n kho c a hàng t n kho, khó phát hi n

sai sót khi ki m kê hàng hóa th c nh p kho không trùng v i s k toán

Ph ng pháp ki m kê đ nh k th ng áp d ng các doanh nghi p kinh doanh

m t hàng có giá tr th p, s l ng l n, nhi u ch ng lo i, quy cách và các đ n v s n

xu t ra m t lo i s n ph m, hàng hoá nào đó vì trong tr ng h p này m i tính đ c

t ng đ i chính xác giá thành

S d đ u k (n u có)

17

Tài kho n s d ng: TK 611: “Mua hàng”

K t c u tài kho n 611:

TK 611 không có s d cu i k , đ c m chi ti t thành 2 tài kho n c p 2:

S ăđ 1.9: H ch toán tài kho n mua hàng

- K t chuy n giá tr nguyên v t li u,

công c d ng c t n đ u k

- Giá tr nguyên v t li u, công c d ng

c mua vào trong k

- Giá tr nguyên v t li u, công c d ng

c mua vào đ c chi t kh u th ng m i,

K t chuy n giá tr NVL, CCDC t n kho cu i k

(n u có)

 H ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti p

Theo ph ng pháp ki m kê đ nh k , giá tr nguyên v t li u xu t dùng trong k s

đ c tính toán d a trên giá tr nguyên v t li u t n kho đ u k , giá tr nh p mua trong

k và giá tr ki m kê t n kho cu i k

S ăđ 1.10: H ch toán chi phí nguyên v t li u tr c ti pătheoăph ngăphápăki m

kêăđ nh k

 H ch toán chi phí nhân công tr c ti p và chi phí s n xu t chung

H ch toán chi phí nhân công tr c ti p và chi phí s n xu t chung theo ph ng

pháp ki m kê đ nh k t ng t nh ph ng pháp kê khai th ng xuyên Cu i k , toàn

b chi phí nhân công tr c ti p và chi phí s n xu t chung đ c k t chuy n sang TK

631

 T ng h p chi phí s n xu t theo ph ng pháp ki m kê đ nh k

Toàn b chi phí s n xu t đ c t p h p trên TK 631 và đ c chi ti t nh h ch

+

Giá tr nguyên

v t li u mua vào trong k

-

Giá tr nguyên

v t li u t n kho cu i k

19

Tài kho n 631 không có s d cu i k

S ăđ 1.11: T ng h p chi phí s n xu tătheoăph ngăphápăki măkêăđ nh k

1.2.4.3 Ki m kê và đánh giá s n ph m d dang

Khái ni m: S n ph m d dang là nh ng s n ph m ch a k t thúc giai đo n ch

tính đ c giá thành s n ph m, doanh nghi p c n thi t ph i ti n hành ki m kê

K t chuy n chi phí s n xu t chung cu i k

Theo ph ng pháp này, toàn b chi chí ch bi n đ c tính h t cho thành ph m

Trong giá tr s n ph m d dang ch bao g m giá tr c a v t li u chính

cho vi c tính giá thành đ c nhanh chóng

 Nh c đi m: chính xác không cao vì không tính đ n các chi phí ch

bi n n m trong giá thành s n ph m

 Theo s n l ng hoàn thành c tính t ng đ ng

Q’d: S l ng s n ph m d dang quy đ i thành s n ph m hoàn thành

 u đi m: K t qu tính toán có m c đ chính xác h p lý cao h n vì chúng

đ c tính toán đ y đ các kho n m c chi phí

 Nh c đi m: Kh i l ng tính toán l n, m t nhi u th i gian, khi ki m kê

s n ph m d dang đ xác đ nh m c đ hoàn thành c a s n ph m d dang

21

đ n gi n cho vi c tính toán, k toán gi đ nh s n ph m d dang đư hoàn thành

 Theo chi phí nguyên v t li u tr c ti p ho c theo chi phí tr c ti p: Trong giá

tr s n ph m d dang ch bao g m chi phí nguyên v t li u tr c ti p ho c chi phí tr c ti p (nguyên v t li u tr c ti p và nhân công tr c ti p) mà không

tính đ n các chi phí khác

 Theo chi phí đ nh m c ho c k ho ch: C n c vào m c tiêu hao (ho c chi

phí k ho ch) cho các khâu, các b c, các công vi c trong quá trình ch t o

s n ph m đ xác đ nh giá tr s n ph m d dang Ph ng pháp này d th c

hi n, thao tác tính toán nhanh vì có b ng tính s n Tuy nhiên, m c đ chính xác không cao vì chi phí đ nh m c khó có th kh p chính xác v i chi phí

th c t

1.3 Giá thành s n ph m

1.3.1 Khái ni m giá thành s n ph m

Giá thành s n ph m là bi u hi n b ng ti n c a toàn b các kho n hao phí v lao

đ ng s ng và lao đ ng v t hóa có liên quan đ n kh i l ng công tác, s n ph m, lao v

đư hoàn thành

Giá thành s n ph m là m t ch tiêu mang tính gi i h n và xác đ nh, v a mang

tính khách quan v a mang tính ch quan Giá thành s n ph m là ch tiêu kinh t t ng

h p ph n ánh ch t l ng và trình đ ho t đ ng s n xu t, k t qu s d ng lao đ ng, v t

t , ti n v n trong quá trình s n xu t c a doanh nghi p

Giá thành s n ph m có hai ch c n ng ch y u là th c đo bù đ p chi phí và ch c

n ng l p giá Toàn b các chi phí s n xu t mà doanh nghi p chi ra đ s n xu t s n

ph m s đ c bù đ p b i doanh thu t vi c bán s n ph m ng th i, c n c vào giá

thành s n ph m, doanh nghi p m i có th xác đ nh đ c giá bán s n ph m h p lý, đ m

b o doanh nghi p có th trang tr i chi phí đ u vào và có lãi

1.3.2 Phân lo i giá thành s n ph m

 Theo th i đi m tính và ngu n g c s li u

Theo tiêu chí này, giá thành s n ph m đ c chia thành 3 lo i

Giá tr s n

Giá tr nguyên v t li u chính n m trong s n ph m

 Giá thành k ho ch: Giá thành đ c xác đ nh tr c khi b c vào kinh doanh trên c s giá thành th c t k tr c và các đ nh m c, các d toán

chi phí c a k k ho ch Giá thành k ho ch do b ph n k ho ch c a doanh nghi p tính tr c khi b t đ u s n xu t, ch t o s n ph m; là m c

tiêu ph n đ u c a doanh nghi p, c n c đ phân tích, đánh giá tình hình

th c hi n k ho ch giá thành, k ho ch h giá thành c a doanh nghi p

hành t i th i đi m nh t đ nh trong k k ho ch Giá thành đ nh m c c ng

đ c tính toán tr c khi ti n hành quá trình s n xu t s n ph m Giá thành

đ nh m c là th c đo đ xác đ nh k t qu s d ng các lo i tài s n, v t t ,

v n c a doanh nghi p, t đó có c s đánh giá các gi i pháp kinh t , k

thu t mà doanh nghi p áp d ng

 Giá thành th c t : Là ch tiêu đ c xác đ nh sau khi k t thúc quá trình s n

xu t s n ph m trên c s các chi phí phát sinh trong quá trình s n xu t

Giá thành th c t ch xác đ nh đ c sau khi k t thúc quá trình s n xu t s n

ph m Giá thành th c t là c s đ xác đ nh k t qu ho t đ ng s n xu t

kinh doanh c a doanh nghi p

Cách phân lo i này có tác d ng trong vi c qu n lý và giám sát chi phí xác đ nh

đ c các nguyên nhân v t (h t) đ nh m c chi phí trong k k toán T đó đi u ch nh

k ho ch ho c đ nh m c cho phù h p

 Theo ph m vi phát sinh chi phí

 Giá thành s n xu t (giá thành công x ng): Là ch tiêu ph n ánh t t c

trong ph m vi phân x ng, b ph n s n xu t, bao g m chi phí nguyên v t

li u tr c ti p, chi phí nhân công tr c ti p, chi phí s n xu t chung

- Giá thành tiêu th (giá thành toàn b ): Là ch tiêu ph n ánh toàn b các kho n chi

phí phát sinh liên quan đ n vi c s n xu t, tiêu th s n ph m (chi phí s n xu t, qu n lý

23

Cách phân lo i này có tác d ng giúp cho nhà qu n lý bi t đ c k t qu kinh

doanh (lãi, l ) c a t ng m t hàng, t ng lo i d ch v mà doanh nghi p kinh doanh Tuy nhiên do nh ng h n ch nh t đ nh khi đ a ra l a ch n tiêu th c phân b chi phí bán

hàng, chi phí qu n lý cho t ng lo i s n ph m, hàng hóa d ch v nên cách phân lo i này

 S n xu t hàng lo t v i kh i l ng l n: Tùy theo quy trình công ngh s n

xu t mà doanh nghi p xác đ nh đ i t ng tính giá c a mình i t ng

tính giá có th là s n ph m cu i cùng hay bán thành ph m

 Theo yêu c u và trình đ qu n lý, t ch c s n xu t kinh doanh

Tùy theo trình đ k toán cao hay th p mà m c đ chi ti t các đ i t ng h ch

toán là khác nhau

 M i quan h gi a chi phí s n xu t và giá thành s n ph m

V th c ch t chi phí và giá thành là 2 m t khác nhau c a quá trình s n xu t Chi phí s n xu t ph n ánh m t k t qu s n xu t T t c nh ng kho n chi phí phát sinh (phát sinh trong k , k tr c chuy n sang) và các chi phí tính tr c có liên quan trong k s

t o nên ch tiêu giá thành s n ph m Nói cách khác, giá thành s n ph m là bi u hi n

b ng ti n toàn b các kho n chi phí mà doanh nghi p b ra b t k k nào nh ng có liên quan đ n kh i l ng công vi c, s n ph m đư hoàn thành trong k

 Gi ng nhau: Chi phí s n xu t và giá thành s n ph m đ u bao g m các chi

phí v lao đ ng s ng và lao đ ng v t hóa mà doanh nghi p đư b ra trong

quá trình ch t o s n ph m

 Khác nhau: Chi phí s n xu t bao g m toàn b chi phí b ra trong th i k

s n xu t kinh doanh còn giá thành s n ph m ch bao g m nh ng chi phí có liên quan đ n vi c s n xu t ra kh i l ng s n ph m, d ch v hoàn thành

Chi phí phát sinh trong doanh nghi p đ c phân thành các y u t chi phí, có

cùng m t n i dung kinh t , không nói rõ đ a đi m và m c đích b ra chi phí Còn

nh ng chi phí nào phát sinh nói rõ đ a đi m và m c đích b ra chi phí đó thì đ c t p

h p l i thành các kho n m c đ tính toán giá thành s n ph m, d ch v

Chi phí s n xu t trong k không ch liên quan đ n s n ph m hoàn thành mà còn

liên quan t i s n ph m d dang cu i k và s n ph m h ng Giá thành s n ph m không

liên quan đ n chi phí s n xu t c a s n ph m d dang cu i k và s n ph m h ng nh ng

M i quan h gi a chi phí s n xu t và giá thành s n ph m đ c th hi n qua công

th c sau:

Khi chi phí s n xu t d dang đ u k và cu i k b ng nhau ho c không có chi phí

s n xu t d dang thì t ng chi phí s n xu t phát sinh trong k chính là t ng giá thành

Giá tr s n

ph m, d ch v d dang cu i k

25

Ph ng pháp này áp d ng v i các doanh nghi p mà quá trình s n xu t s n ph m

đ c th c hi n nhi u b ph n s n xu t, nhi u giai đo n công ngh

Áp d ng trong các doanh nghi p s n xu t nhi u lo i s n ph m có quy cách, ph m

…

 Ph ng pháp lo i tr giá tr s n ph m ph

Áp d ng đ i v i các doanh nghi p mà trong cùng m t quá trình s n xu t, bên

c nh các s n ph m chính thu đ c còn có th thu đ c nh ng s n ph m ph

Giá tr s n ph m ph có th đ c xác đ nh theo nhi u ph ng pháp nh giá có

th s d ng, giá tr c tính, giá k ho ch, giá nguyên li u ban đ u

 Ph ng pháp liên h p

Là ph ng pháp áp d ng trong nh ng doanh nghi p có t ch c s n xu t, tính

ch t quy trình công ngh và tính ch t s n ph m làm ra đòi h i vi c tính giá thành ph i

k t h p nhi u ph ng pháp khác nhau nh các doanh nghi p s n xu t hóa ch t, d t kim, đóng gi y, may m c…

 Ph ng pháp phân b c

Ph ng pháp này áp d ng đ i v i doanh nghi p có quy trình công ngh g m

nào s đ c t p h p cho giai đo n đó Chi phí s n xu t chung s đ c t p h p theo

Hình th c s này đ c áp d ng cho lo i hình doanh nghi p kinh doanh đ n gi n,

quy mô kinh doanh nh , t p trung, có ít nghi p v phát sinh và s d ng ít tài kho n

Lo i s s d ng: S nh t ký – s cái

S ăđ 1.14: Quy trình h ch toán theo hình th căắNh t ký ậ s cái”

 u đi m: D ghi, d đ i chi u, s lao đ ng k toán ít

 Nh c đi m: D trùng l p, kích th c s c ng k nh, khó phân công lao

đ ng, không phù h p v i đ n v có quy mô l n

Chi phí v t li u chính tính cho thành ph m

Chi phí b c 1 tính cho thành ph m Chi phí b c 2 tính cho thành ph m Chi phí b c n tính cho thành ph m

T ng giá thành

s n

ph m hoàn thành

Báo cáo tài chính