Đảng ủy công an trung ương lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện sáu điều bác hồ dạy công an nhân dân (năm 1998 – năm 2008)

Sáu điều về “Tư cách người Công an cách mệnh” đã trở thành linh hồn, là ngôi sao dẫn đường cho mỗi cán bộ, chiến sĩ công an trong cuộc chiến đấu thầm lặng bảo vệ Đảng, bảo vệ nhân dân, b

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

NGUYỄN THỊ THU TRANG

ĐẢNG ỦY CÔNG AN TRUNG ƯƠNG LÃNH ĐẠO PHONG TRÀO HỌC TẬP, THỰC HIỆN SÁU ĐIỀU

BÁC HỒ DẠY CÔNG AN NHÂN DÂN

(NĂM 1998 – NĂM 2008)

LUẬN VĂN THẠC SĨ LỊCH SỬ

HÀ NỘI - NĂM 2009

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

NGUYỄN THỊ THU TRANG

ĐẢNG ỦY CÔNG AN TRUNG ƯƠNG LÃNH ĐẠO PHONG TRÀO HỌC TẬP, THỰC HIỆN SÁU ĐIỀU

BÁC HỒ DẠY CÔNG AN NHÂN DÂN

MỤC LỤC

Chương 1: Phong trào Công an nhân dân học tập, rèn luyện về

“Tư cách người công an cách mệnh” (1948-1997)

Chương 2: Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào học

tập, rèn luyện tư cách người công an nhân dân trong thời kỳ công

nghiệp hóa, hiện đại hóa (1998 – 2008)

45

2.1 Lực lượng Công an nhân dân đẩy mạnh việc rèn luyện phẩm chất đạo đức

và bản lĩnh chính trị của cán bộ, chiến sĩ trong tình hình mới (1998-2003)

45

2.2 Phong trào Công an nhân dân thi đua thực hiện khẩu hiệu “Công an nhân

dân vì nước quên thân, vì dân phục vụ” (2003-2008)

60

Chương 3: Thành tựu, hạn chế và những kinh nghiệm chủ yếu 75

3.2 Bài học kinh nghiệm chủ yếu và một số kiến nghị 92

DANH MỤC VIẾT TẮT

CAND: Công an nhân dân XHCN : xã hội chủ nghĩa CNXH: chủ nghĩa xã hội

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Công an nhân dân (CAND) là lực lượng vũ trang trọng yếu của Nhà nước, của nhân dân nên Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt chú ý đến việc giáo dục, rèn luyện CAND về phẩm chất đạo đức cách mạng Người luôn nhắc nhở mỗi cán bộ, chiến sĩ công an phải ý thức đầy đủ vị trí và trách nhiệm của mình trước nhân dân, trước Đảng, trước Chính phủ Người đã xác định: “Đối với nhân dân, đối với Đảng, với cách mạng xã hội chủ nghĩa, trách nhiệm của công an là rất lớn, rất nặng nề” [48, tr.31] và “Nhiệm vụ của công an thì nhiều, nhưng nói tóm tắt là bảo vệ sự nghiệp xã hội chủ nghĩa” [48, tr.447] Để lực lượng CAND làm tròn nhiệm vụ to lớn, đáp ứng được lòng tin cậy của nhân dân, của Đảng, của Chính phủ, việc rèn luyện tư cách đạo đức là điều kiện tiên quyết

Vì vậy, trong mọi hoàn cảnh, khi đến thăm các đơn vị công an, hay lúc

dự các hội nghị của lực lượng công an, trong các thư, điện, chúc mừng, thăm hỏi cán bộ, chiến sĩ công an, Người luôn động viên, nhắc nhở cán bộ, chiến sĩ công an phải thường xuyên rèn luyện tư cách, phẩm chất của người công an cách mạng Trong thư gửi đồng chí Hoàng Mai (lúc đó là Giám đốc Sở Công an Khu XII), ngày 11-3-1948, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định rõ “Tư cách người công an cách mệnh” gồm 6 điều là:

“Đối với tự mình, phải cần, kiệm, liêm, chính

Đối với đồng sự, phải thân ái, giúp đỡ

Đối với Chính phủ, phải tuyệt đối trung thành

Đối với nhân dân, phải kính trọng, lễ phép

Đối với công việc, phải tận tụy

Đối với địch, phải cương quyết, khôn khéo.” [44, tr.406]

Lực lượng CAND thường gọi 6 điều đó là: 6 điều Bác Hồ dạy CAND Trong luận văn này, tôi xin được dùng cụm từ “Tư cách người Công an cách mệnh” mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết trong thư

Sáu điều về “Tư cách người Công an cách mệnh” của Chủ tịch Hồ Chí Minh dạy là kim chỉ nam cho hành động của mỗi cán bộ, chiến sĩ CAND trong suốt gần 60 năm qua Có thể khẳng định rằng, ở đâu và khi nào mà mỗi cán bộ công an quán triệt và chiến đấu, rèn luyện theo 6 điều dạy trên, khi đó an ninh trật tự được đảm bảo, công an được nhân dân tin yêu, Đảng, Chính phủ tin cậy Sáu điều về “Tư cách người Công an cách mệnh” đã trở thành linh hồn, là ngôi sao dẫn đường cho mỗi cán bộ, chiến sĩ công an trong cuộc chiến đấu thầm lặng bảo vệ Đảng, bảo vệ nhân dân, bảo vệ chính quyền cách mạng, trong những tháng năm (1945-1946), trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ (1946-1975) và trong thời kỳ đầu xây dựng CNXH

Trong Kế hoạch số 81/KH/ĐU(X15) ra ngày 30-06-2003 về “Đẩy mạnh nghiên cứu, tuyên truyền, giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh trong lực lượng CAND”, Đảng uỷ Công an Trung ương đã chỉ rõ: “Các đơn vị làm công tác tư tưởng, lý luận, cơ quan nghiên cứu khoa học, các Học viện, nhà trường cần có chương trình, các đề tài nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm góp phần làm sáng tỏ những vấn đề mới, sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh trong lĩnh vực bảo vệ an ninh trật tự và xây dựng lực lượng CAND chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại…”[8, tr.3]

Ngày 07-11-2006, Bộ Chính trị khoá X ra Chỉ thị số 06-CT/TW về tổ chức cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” trong đó một lần nữa khẳng định: phải “làm cho toàn Đảng, toàn dân nhận thức sâu sắc những nội dung cơ bản và giá trị to lớn của tư tưởng đạo đức và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về ý thức tu dưỡng, rèn luyện và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh trong toàn xã hội, đặc biệt là trong cán bộ, đảng viên, công chức, đoàn viên, thanh niên, học sinh…”,

từ đó nâng cao phẩm chất đạo đức cách mạng, ý thức tổ chức kỷ luật, ý thức trách nhiệm, ý thức phục vụ nhân dân; khắc phục những thiếu sót khuyết điểm, yếu kém, đấu tranh chống chủ nghĩa cá nhân, quan liêu, tham nhũng, lãng phí…

Trước bối cảnh mới của đất nước, vấn đề an ninh trật tự đang đặt ra yêu cầu cao hơn, nhiệm vụ của các cán bộ, chiến sĩ công an càng nặng nề hơn, khó khăn hơn Trong tình hình mới, có nhiều nhân tố tích cực phát triển, số đông cán bộ, chiến sĩ lực lượng công an được rèn luyện, thử thách, giữ được phẩm chất, đạo đức cách mạng, phát triển được trình độ chuyên môn, kiến thức, năng lực ngày càng cao Tuy nhiên, trước mặt trái của nền kinh tế thị trường, những nhân tố tiêu cực cũng có cơ hội phát triển Thực tế là, trong thời gian qua, một

số cán bộ, chiến sĩ công an chưa phấn đấu giữ gìn tư cách người công an cách mệnh, bị thoái hóa về chính trị, phẩm chất, đạo đức, lối sống, lợi dụng địa vị, chức quyền, cơ hội, thực dụng… làm giảm uy tín, sức mạnh của công an đối với Đảng, với nhân dân Vì vậy, việc tiếp tục đẩy mạnh phong trào học tập, quán triệt 6 điều về “Tư cách người Công an cách mệnh” là hết sức cần thiết, giúp lực lượng CAND vươn lên tầm cao mới cả về trí tuệ, bản lĩnh và phẩm chất cách mạng trong tình hình mới

Nghiên cứu quá trình Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện 6 điều Hồ Chủ tịch dạy CAND từ năm 1998 - 2008, tác giả

có điều kiện đánh giá tổng kết 60 năm thực hiện phong trào trong kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ và những năm đầu đổi mới Hơn nữa, trước thực tiễn cách mạng Việt Nam, tháng 09/1998 Bộ Công an đã ra Hướng dẫn số 640 - HD

“Về tiếp tục đẩy mạnh phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy CAND trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”, tạo điều kiện để toàn lực lượng CAND tiếp tục phấn đấu, rèn luyện

Nghiên cứu vấn đề trên để góp phần nhận thức sâu sắc hơn về ý nghĩa thực tiễn của 6 điều Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người công an cách mệnh, làm sáng tỏ sự lãnh đạo phong trào rất đúng đắn, sáng suốt, sâu sát của Đảng ủy

Công an Trung ương đã tạo không khí thi đua sôi nổi trong toàn lực lượng suốt gần 60 năm qua, là động lực làm nên những chiến công hiển hách, những đơn vị điển hình, những cá nhân anh hùng Đồng thời từ đó rút ra những kinh nghiệm quý báu để trong thời gian tới, với nhiệm vụ mới, Đảng ủy Công an Trung ương nói chung, Đảng bộ cơ sở nói riêng sẽ lãnh đạo, chỉ đạo phong trào sâu rộng hơn nữa, đạt hiệu quả cao hơn nữa nhằm xây dựng lực lượng CAND cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại

Đó là lí do tôi lựa chọn vấn đề: “Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện 6 điều Bác Hồ dạy Công an nhân dân từ năm 1998 - 2008” làm đề tài luận văn Thạc sĩ Lịch sử chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam

2 Lịch sử nghiên cứu vấn đề

Nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về lực lượng CAND, về an ninh trật tự,… đã được tiến hành từ lâu và có những kết quả quan trọng Trong các nghiên cứu đó có một số công trình nghiên cứu về phong trào CAND học tập, thực hiện sáu điều Hồ Chủ tịch dạy như: “Chủ tịch Hồ Chí Minh với ngành CAND Việt Nam”; Kỷ yếu Hội thảo khoa học - thực tiễn “CAND thực hiện 6 điều Bác Hồ dạy trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước”; đề tài nghiên cứu về quá trình vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về tư cách người CAND trong thời kỳ đổi mới Nội dung các công trình nghiên cứu chủ yếu tập trung làm rõ tính khoa học, tính nhân văn, tính cách mạng, tính biện chứng, tính hoàn chỉnh của Sáu điều Bác Hồ dạy… Ở Đảng bộ cơ sở, địa phương chủ yếu là các báo cáo tổng kết, đánh giá phong trào hàng năm

Là một phong trào hoạt động sâu rộng trong toàn lực lượng CAND từ năm 1948 đến nay nhưng chưa có công trình nghiên cứu nào đi sâu phân tích, đánh giá quá trình Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào CAND học tập, thực hiện sáu điều Bác Hồ dạy dưới góc độ nghiên cứu lịch sử, đồng

thời đưa ra tổng kết những bài học kinh nghiệm và đề xuất một vài kiến nghị cụ thể cho phong trào trong thời gian tới

3 Mục đích, nhiệm vụ, phạm vi nghiên cứu

Mục đích của luận văn là làm rõ một bước yêu cầu về nhận thức và hành động theo nội dung 6 điều Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người công an cách mệnh trong thời kỳ mới Từ đó, tìm hiểu chủ trương đúng đắn, cụ thể và kết quả quá trình Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện

6 điều Bác Hồ dạy từ năm 1998- 2008

Những kinh nghiệm quý báu rút ra và những kiến nghị sẽ là giải pháp để cán bộ, chiến sĩ rèn luyện phẩm chất đạo đức, nâng cao hiệu quả chiến đấu, công tác trong các đơn vị công an từ Trung ương đến địa phương, cơ sở

Để thực hiện mục đích trên, luận văn có nhiệm vụ trình bày một cách khoa học quá trình Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người công an cách mệnh từ năm 1998 - 2008 Nhiệm vụ đó bắt đầu từ việc thu thập, xử lý, tổng hợp các Chỉ thị, Hướng dẫn, Kế hoạch, các báo cáo tổng kết của Đảng ủy Công an Trung ương về phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy… Từ đó, luận văn

có nhiệm vụ rút ra những đánh giá, nhận xét về thành tựu, hạn chế và kinh nghiệm trong quá trình lãnh đạo phong trào của Đảng ủy Công an Trung ương

4 Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu

Đề tài thực hiện được dựa trên khá nhiều nguồn tư liệu Trước hết là những bài viết của các nhà kinh điển của Chủ nghĩa Mác- Lênin về xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa; đặc biệt là những bài viết, bài nói của Chủ tịch

Hồ Chí Minh về lực lượng CAND, về đạo đức cách mạng….; các bài viết của một số đồng chí lãnh đạo Đảng, Nhà nước, lãnh đạo Bộ Công an đánh giá kết quả phong trào Bên cạnh đó, luận văn đã sử dụng những văn bản gốc chủ yếu

là Chỉ thị, Kế hoạch, Hướng dẫn… của Đảng ủy Công an Trung ương trong quá trình lãnh đạo phong trào và các công trình nghiên cứu liên quan

Phương pháp nghiên cứu chủ yếu của luận văn là phương pháp luận chủ nghĩa duy vật biện chứng, chủ nghĩa duy vật lịch sử, phương pháp nghiên cứu khoa học lịch sử nói chung, của chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam nói riêng Cụ thể luận văn chủ yếu sử dụng phương pháp lịch sử, phương pháp lôgic, sự kết hợp của hai phương pháp đó, ngoài ra luận văn còn thể hiện

có mức độ phương pháp thống kê, phương pháp phân tích, tổng hợp, so sánh…

5 Sự đóng góp của luận văn

Tác giả mong muốn luận văn sẽ cung cấp tài liệu được hệ thống hóa nhằm làm rõ hơn về chủ trương, phương pháp cụ thể của Đảng ủy Công an Trung ương trong quá trình lãnh đạo phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Bác

Hồ dạy CAND từ năm 1998 - 2008 Những thành tựu cũng như hạn chế của phong trào thời gian qua là cơ sở để Đảng ủy Công an Trung ương lãnh đạo phong trào thành công hơn nữa trong thời gian tới Đồng thời, một lần nữa, khẳng định giá trị thực tiễn sâu sắc của Sáu điều Hồ Chủ tịch dạy về “Tư cách người công an cách mệnh”

6 Cấu trúc của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn được chia làm 3 chương:

Chương 3: Thành tựu, hạn chế và kinh nghiệm chủ yếu

CHƯƠNG 1 PHONG TRÀO CÔNG AN NHÂN DÂN HỌC TẬP, RÈN LUYỆN

VỀ “TƯ CÁCH NGƯỜI CÔNG AN CÁCH MỆNH” (1948-1997)

1 1 Quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về “Tư cách người Công an cách mệnh”

Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời đã đánh dấu bước ngoặt lịch sử vĩ đại với cách mạng Việt Nam Vừa mới ra đời, Đảng đã lãnh đạo và tổ chức một phong trào đấu tranh của quần chúng rộng lớn mà đỉnh cao là Xô Viết Nghệ Tĩnh Từ trong cao trào đó, đã xuất hiện những Đội tự vệ đỏ gồm những người ưu tú, có tinh thần hăng hái, can đảm trách nhiệm và có sức khỏe tốt được cử ra từ các nông hội, công hội, đoàn thanh niên cộng sản… Những Đội tự vệ đỏ là hạt nhân đầu tiên của lực lượng vũ trang cách mạng, của nhân dân do Đảng ta lãnh đạo Ngay từ khi mới ra đời, Đảng ta rất coi trọng công tác xây dựng lực lượng chính trị và lực lượng vũ trang cách mạng Đây là yếu tố cực kỳ quan trọng và

có ý nghĩa quyết định đến thắng lợi của cuộc đấu tranh cách mạng Việt Nam Tháng 3 năm 1935, Đại hội I của Đảng đã ra Nghị quyết về Đội Tự vệ Đảng ta

đã khẳng định: “Không có một sản nghiệp nào, một làng nào có các cơ sở của Đảng, của Đoàn, của các Hội quần chúng cách mạng mà không có tổ chức Đội

Tự vệ” [34, tr.199]

Trong cao trào kháng Nhật cứu nước từ tháng 3.1945 đến tháng 8.1945, cuộc khởi nghĩa từng phần, giành chính quyền bộ phận đã diễn ra sôi nổi Những nơi chính quyền nhân dân đã thành lập, Đảng ta tổ chức thêm các Đội trừ gian, Tự

một lực lượng nòng cốt, một đội quân xung kích, một cơ quan chuyên trách vững về chính trị, có tổ chức chặt chẽ, tập hợp những người trung kiên nhất của Đảng để làm nhiệm vụ đấu tranh bảo vệ Đảng, bảo vệ những thành quả cách mạng đã giành được

Thắng lợi của cuộc cách mạng tháng Tám năm 1945, hệ thống chính quyền cách mạng dân chủ của toàn dân đã được thành lập trong cả nước từ cơ sở đến Trung ương Ngày 2-9-1945, thay mặt Chính phủ nước Việt Nam dân chủ Cộng hòa, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã long trọng đọc bản Tuyên ngôn độc lập tuyên bố trước quốc dân đồng bào và thế giới: nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa đã ra đời Quyền độc lập tự do của dân tộc Việt Nam được khẳng định trong Tuyên ngôn độc lập đã đặt cơ sở pháp lý quan trọng đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa “Toàn thể dân tộc Việt Nam quyết đem tất cả tinh thần và lực lượng, tính mạng và của cải để giữ vững quyền tự do, độc lập ấy”[44, tr.4] Nhà nước cách mạng vừa mới ra đời đã phải đối phó với tình thế “ngàn cân treo sợi tóc” Đó là nguy cơ “giặc đói”, “giặc dốt” và đặc biệt là giặc ngoại xâm với sự xuất hiện của quân Tưởng, quân Anh, quân Pháp Các loại phản động trong nước cấu kết chặt chẽ với đế quốc bên ngoài hoạt động phá tan an ninh trật tự, bạo loạn lật đổ chính quyền cách mạng nổi lên như bọn Việt quốc, Việt cách…

Trước tình thế khó khăn của đất nước và yêu cầu bức thiết của cách mạng, Đảng ta xác định: “ Nhiệm vụ cơ bản, trước mắt của cách mạng nước ta là củng

cố chính quyền dân chủ nhân dân, chống thực dân Pháp xâm lược, bài trừ nội phản, cải thiện đời sống nhân dân” [35, tr.26-27]

Để thực hiện nhiệm vụ trọng đại và thiêng liêng đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh, Người xây dựng nền Cộng hòa Dân chủ Việt Nam, đã chăm lo xây dựng các lực lượng vũ trang nhân dân, trong đó có lực lượng Công an Việt Nam, một lực lượng nòng cốt thực hiện giữ gìn an ninh quốc gia, chống lại các lực lượng phản động âm mưu lật đổ chế độ dân chủ nhân dân Vì vậy, ngày 21-02-1946,

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trực tiếp ký Sắc lệnh số 23/SL thành lập “Việt Nam Công an vụ” trên cơ sở hợp nhất các Sở Liêm phóng và Sở Cảnh sát trong toàn quốc Sắc lệnh xác định Việt Nam công an vụ có nhiệm vụ:

“- Tìm kiếm và tập trung các tin tức và tài liệu liên can đến sự an toàn quốc gia, hoặc bề trong, hoặc bề ngoài

Tiếp theo Sắc lệnh số 23/SL, Bộ trưởng Bộ nội vụ Võ Nguyên Giáp đã

ký ban hành Nghị định số 121/NĐ quy định tổ chức Việt Nam Công an vụ thành ba cấp: Công an Trung ương, Công an kỳ, Công an tỉnh Công an Trung ương gọi là Nha Công an Việt Nam, ở cấp kỳ gọi là Sở Công an, ở tỉnh gọi là

Ty Công an Thực hiện Nghị định 121/NĐ, ở miền Bắc có Sở Công an Bắc Bộ,

ở miền Trung có Sở Công an Trung Bộ và ở miền Nam có Sở Công an Nam Bộ

Ở cấp tỉnh và thành phố của cả nước đã đều lần lượt lập Ty Công an

Sự kiện lịch sử ngày 21-02-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 23/SL về việc thành lập Việt Nam Công an vụ để thực hiện những nhiệm vụ cơ bản và trọng yếu về an ninh quốc gia và với một cơ cấu tổ chức có hệ thống được thành lập trong toàn quốc, là một mốc son lịch sử ra đời của lực lượng Công an cách mạng của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa

Ngày 16/02/1953, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh 141-SL đổi Nha Công an Trung ương thành Thứ Bộ công an trực thuộc Hội đồng Chính phủ

Đến tháng 8/1953, thấy rõ tầm quan trọng đặc biệt của công tác công an, Hội đồng Chính phủ quyết định đổi tên Thứ Bộ Công an thành Bộ Công an và giao cho đồng chí Trần Quốc Hoàn-ủy viên Trung ương Đảng làm Bộ trưởng

Ngày trong năm đầu mới thành lập, Công an Việt Nam thực sự là một công cụ sắc bén để giữ gìn an ninh quốc gia đã đánh bại các lực lượng phản động chống lại nền Cộng hòa Dân chủ Việt Nam, góp phần quan trọng để giữ vững chính quyền cách mạng, vượt qua tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”, chuẩn

bị cùng cả nước đi vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp

Thực dân Pháp đã khước từ thiện chí hòa bình của nhân dân ta, từng bước lấn tới, đẩy ta vào tình thế không còn con đường nào khác buộc phải chủ động bước vào cuộc chiến đấu bảo vệ độc lập, tự do, bảo vệ thành quả Cách mạng tháng Tám Ngày 19-12-1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát động cuộc kháng chiến trong cả nước

Hưởng ứng “Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến” của Người, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Chính phủ, lực lượng công an đã vượt qua khó khăn dành toàn

bộ lực lượng phục vụ đắc lực và có hiệu quả cuộc kháng chiến toàn dân, toàn diện của nhân dân ta Từ năm 1945-1948, trong quá trình đấu tranh cách mạng, lực lượng CAND Việt Nam luôn luôn bám sát và phục vụ kịp thời mục tiêu, nhiệm cách mạng do Đảng đề ra, đã kết hợp chặt chẽ đấu tranh chống thù trong, giặc ngoài, đồng thời đảm bảo cứng rắn về nguyên tắc, khôn khéo mềm dẻo về sách lược đã trấn áp kịp thời và hiệu quả mọi âm mưu thâm độc của bọn phản cách mạng, bảo vệ vững chắc chính quyền dân chủ nhân dân Trong cuộc chiến

đó, lực lượng công an đã lập nên những chiến công lớn

Quán triệt chủ trương của Đảng, Công an các tỉnh đều thành lập “Đội trừ gian”, “Đội danh dự trừ gian”, “Công an xung phong”, “Biệt động đội” để đi sâu vào vùng địch nắm tình hình, diệt trừ bọn tề điệp nguy hiểm, phá chính quyền địch, phá hoại âm mưu của địch, bảo vệ thành quả cách mạng đã đạt được

Công an các địa phương trên cả nước lập rất nhiều thành tích tiêu biểu như Công an Sài Gòn, Công an Hải Phòng, Công an Hà Nội, Công an Hoà Bình…

Một thành công lớn của Nha Công an Trung ương năm 1947 là đã phá vụ

án phố Ôn Như Hầu Lực lượng công an đã lên kế hoạch cụ thể bố trí lực lượng

bí mật đột nhập trụ sở tại 132 Đuy-vi-nhô (nay là phố Bùi Thị Xuân) và số 7 phố Ôn Như Hầu (nay là phố Nguyễn Gia Thiều) của bọn phản động Quốc dân Đảng Kết quả là ta bắt được gần 100 tên phản động, thu toàn bộ các loại tài liệu, truyền đơn, áp phích, súng, lựu đạn, dụng cụ làm bạc giả, dụng cụ tra tấn, thuốc mê và đào được 6 xác người bị chúng giết chôn trong vườn… Đặc biệt, ta thu được một bản tài liệu do chính Trương Tử Anh viết về kế hoạch lật đổ Chính phủ Hồ Chí Minh nên đã kịp thời đập tan âm mưu và hoạt động của thực dân Pháp cấu kết với bọn phản động tay sai định lật đổ Chính phủ ta

Đánh giá thắng lợi trong các trận truy quét bọn phản cách mạng, đồng chí Trường Chinh, Tổng Bí thư của Đảng viết: “Những vụ khám bắt trên đây có một tác dụng vô cùng quan trọng,… Nó lôi ra ánh sáng… một bọn giả danh chính trị, giả danh quốc gia, dân tộc và do đó, nó làm cho sự đoàn kết của các đảng phái yêu nước và của toàn dân ngày một chặt chẽ thêm Mấy cuộc khám bắt vừa đây cắm một cái mốc trên con đường thống nhất dân tộc và biểu lộ sức mạnh và uy tín của chính quyền nhân dân” [20, tr.106-107]

Ngày 25-1-1948, Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ II được tổ chức tại Tuyên Quang gồm 30 đại biểu đến dự Hội nghị thống nhất tiếp tục củng cố bộ máy công an gọn nhẹ, bí mật, phù hợp với tình hình mới

Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ II đã phát động trong toàn lực lượng công an phong trào “Rèn cán bộ, lập chiến công” Phong trào là một sinh hoạt chính trị sôi nổi, tạo không khí hăng say, nhiệt tình trong công tác và chiến đấu của cán bộ, chiến sỹ công an hoạt động trong lòng địch cũng như ở hậu phương, căn cứ

Để xây dựng bộ máy công an ngày càng vững mạnh, nâng cao trình độ nghiệp vụ và chính trị cho cán bộ, chiến sỹ, ngày 21-2-1948, Nha Công an Trung ương xuất bản nội san “Rèn luyện” Nội san bao gồm những bài viết thiết thực cho công tác chiến đấu và rèn luyện cán bộ Đây là cơ quan ngôn luận duy nhất lúc đó của Nha, đã tăng cường giáo dục, trao đổi kinh nghiệm chiến đấu trong lực lượng công an nhân dân Nội san có ý nghĩa nhằm rèn luyện cho công

an các cấp trong toàn quốc một tinh thần liên lạc, đoàn kết, tương thân, tương

ái, dẻo dai, bền bỉ, dân chủ, rèn luyện cho mỗi chiến sĩ Công an Việt Nam một bản lĩnh cao cường, một tinh thần kỷ luật sắt đá song song với một tinh thần chiến đấu bền bỉ Những số nội san đầu tiên đơn giản, chỉ phát hành 14 bản nhưng dần phát triển lên 320 bản, ra đều hàng tháng

Cũng thời gian này, tại các địa phương, công an các Khu, các Ty cũng ra những tờ nội san địa phương mình nhằm tăng cường công tác giáo dục chính trị, nâng cao bản lĩnh chiến đấu, tuyên truyền và động viên tinh thần chiến đấu, trao đổi và nêu gương điển hình trong công tác học tập và chiến đấu Điển hình có các nội san của công an Nam Định với tờ “Luyện tiến”, Công an Cao Bằng có

tờ “Kiến thiết”, Công an Sơn Tây có tờ “Cố gắng”, Công an Bắc Giang có tờ

“Tiến”, Công an Tuyên Quang có tờ “Trau dồi”, Công an khu IV có tờ “Rèn luyện”… Công an khu XII cũng xuất bản nội san “Bạn dân” Một ngày đầu xuân năm Mậu Tý (1948), tại căn cứ ATK, Bác Hồ nhận được tờ Nội san “Bạn dân” số báo Tết của Công an khu XII do đồng chí Hoàng Mai, Giám đốc Công

an khu XII gửi tặng Gửi tặng Bác Hồ số báo Tết, cán bộ, chiến sỹ vừa muốn kính chúc Bác năm mới mạnh khoẻ để lãnh đạo quân và dân trong cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và những chiến công của CAND ba miền đồng thời vừa muốn xin ý kiến Bác về nội dung, hình thức, số lượng trang của tờ nội san

Ngày 11-3-1948, Bác viết thư gửi trả lời đồng chí Hoàng Mai Trong thư Bác đã góp ý cụ thể về hình thức, số lượng trang báo: “…từ 24 đến 32 trang thì dài quá Cần làm ngắn lại và viết những vấn đề thật thiết thực, mọi người đọc

đều có thể hiểu và làm được Như thế mới có tác dụng giúp đẩy mạnh công tác, đẩy mạnh thi đua” [44, tr.406-407] Trong thư, Người cũng căn dặn chung toàn thể cán bộ, chiến sỹ công an phải biết dựa vào sức mạnh của quần chúng nhân dân: “Trên báo, cần thường xuyên làm cho anh chị em công an nhận rõ công an của ta là công an nhân dân, vì dân mà phục vụ và dựa vào nhân dân mà làm việc” [44, tr.407] Bác còn nêu: nhân dân ta có hàng chục triệu người, có hàng mấy chục triệu tai mắt, tay chân Nếu biết dựa vào dân thì việc gì cũng xong Người căn dặn: “Trên tờ báo phải luôn luôn nhắc nhở anh em rèn luyện tư cách đạo đức Tư cách người Công an cách mệnh là:

“Đối với tự mình, phải cần, kiệm, liêm, chính

Đối với đồng sự, phải thân ái, giúp đỡ

Đối với Chính phủ, phải tuyệt đối trung thành

Đối với nhân dân, phải kính trọng, lễ phép

Đối với công việc, phải tận tuỵ

Đối với địch, phải cương quyết, khôn khéo”

Nói tóm lại là những đạo đức và tư cách mà người Công an cách mệnh phải có, phải giữ cho đúng” [44, tr.407]

Nhận thức sâu sắc tình cảm và sự quan tâm của Bác đối với lực lượng CAND, ngay sau khi nhận thư Bác, Nha Công an Trung ương đã cho đăng nội dung bức thư trên tờ Nội san “Rèn luyện” Số báo được phát hành đông đảo đến lực lượng CAND ở khắp ba miền, tạo niềm vui, động lực thúc đẩy công tác, học tập và chiến đấu ở cán bộ, chiến sĩ

Những điều Bác Hồ dạy CAND đã đi sâu vào thực tế công tác chiến đấu của toàn lực lượng CAND, Nha Công an Trung ương đã quyết định mở cuộc vận động thi đua nhân dịp kỷ niệm 58 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/05/1890 – 19/05/1948) làm ngày chính thức tổ chức phong trào thi đua học tập và làm theo sáu lời dạy của Bác Hồ dưới hình thức lớp “Chỉnh huấn tập

trung” mà nội dung là “Tổng kiểm thảo” do Nha Công an tổ chức tại Rừng Thông, thuộc huyện Đông Sơn, tỉnh Thanh Hoá

Lớp chỉnh huấn tập trung được mở đầu bằng hoạt động Lễ tuyên thệ của đại biểu công an nguyện tuyệt đối trung thành với Tổ quốc và đăng ký học tập, làm theo Sáu điều Bác Hồ dạy Phía ngoài cửa các trại là một rừng cờ giăng, biểu ngữ, panô dán hình Bác với dòng chữ “Kỷ niệm ngày sinh nhật”,”Học tập làm theo lời Bác”, “Tư cách người Công an cách mệnh”…

Sau khi lễ tuyên thệ kết thúc, công an các khu toả về các nơi và được chia làm 6 nhóm tượng trưng cho Sáu lời dạy của Bác Mỗi nhóm cắm một trại Mỗi khu trại đều có panô, áp phích ghi Sáu điều Bác Hồ dạy để hàng ngày cán bộ, chiến sĩ học tập và nguyện làm theo Trong suốt quá trình sinh hoạt, với tinh thần “Kiểm thảo thành thật”, cán bộ, chiến sĩ công an mỗi trại đều tổ chức đầu buổi sáng học thuộc Sáu lời dạy của Bác, sau đó, từng địa phương kiểm điểm kết quả công tác của mình, đánh giá những ưu điểm, hạn chế và rút kinh nghiệm việc thực hiện những lời dạy của Bác

Cuối đợt “Tổng kiểm thảo” có tổng kết, đánh giá tình hình và biểu dương những địa phương có thành tích xuất sắc trong chiến đấu, học tập và công tác

Hình thức lớp “chỉnh huấn tập trung” mà nội dung là “kiểm thảo thành thật”, lần đầu tiên lực lượng CAND đã đưa việc học tập Sáu điều Bác Hồ dạy thành chương trình hành động để rèn luyện tư cách đạo đức, phẩm chất năng lực của người chiến sĩ công an Đó là tiền đề của phong trào CAND học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy trong suốt chặng đường xây dựng, chiến đấu và trưởng thành của lực lượng CAND từ trong kháng chiến chống Pháp, chống

Mỹ, trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam XHCN Ngày nay, những cán

bộ, chiến sĩ công an đang tiếp tục rèn luyện, tu dưỡng đạo đức tư cách theo Sáu lời dạy của Bác Hồ kính yêu với tầm cao mới với nội dung và hình thức phong phú hơn, phạm vi, quy mô sâu rộng hơn, phù hợp với tính chất đặc điểm của mỗi thời kỳ lịch sử cụ thể

Trong tư cách người công an cách mệnh, Hồ Chí Minh nêu ra 6 nhiệm vụ, được khắc hoạ trong 3 mối quan hệ: đối với chính bản thân mình (đối với tự mình); đối với người khác (Chính phủ, nhân dân, đồng sự, với địch); đối với

công việc, nhiệm vụ của mình Ba mối quan hệ này vừa có tính độc lập, vừa có

quan hệ với nhau, tổng hòa với nhau hình thành nên bản chất người chiến sĩ công an nhân dân Việt Nam

Sáu điều Hồ Chủ tịch về tư cách người công an cách mệnh dạy thể hiện tính toàn diện, mang tính nhất quán và chứa đựng triết lý nhân sinh sâu sắc về tư cách, đạo đức, lối sống, tác phong công tác và trách nhiệm chính trị của mỗi chiến sĩ công an Đây là những định hướng cơ bản, có tính nguyên tắc trong chỉ đạo công tác xây dựng lực lượng CAND trong suốt hơn 60 năm qua Sáu điều Bác Hồ dạy tư cách người công an cách mệnh thể hiện trên những nội dung sau :

Một là, với bản thân, việc rèn luyện đạo đức cách mạng là yêu cầu trước

hết, là ưu tiên quan trọng nhất trong tư cách người cán bộ công an Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng đạo đức của người cán bộ chiến sĩ công an trước hết là cần, kiệm, liêm, chính là phẩm chất quan trọng đầu tiên, được đặt ở điều thứ nhất và mang tính bao trùm toàn bộ tư cách người cán bộ công an cách mạng

Chủ tịch Hồ Chí Minh cho rằng, cần, kiệm, liêm, chính không phải là một khẩu hiệu mà là một vấn đề hàng ngày phải quan tâm rèn luyện Xem xét tư cách người công an cách mạng phải đặt trong mối quan hệ biện chứng giữa công việc chuyên môn và việc rèn luyện đạo đức cần, kiệm, liêm, chính Cần trước hết là thái độ đối với công việc, không nề hà việc lớn, việc nhỏ, bất kỳ công tác gì cũng đều phải siêng năng, tăng năng suất lao động Cần hoàn toàn

xa lạ với chủ nghĩa trung bình và thái độ làm việc cầm chừng, lề mề chậm chạp, hành chính quan liêu Kiệm ở đây mang nhiều nội dung mới, ý tưởng mới, nhưng điều quan trọng nhất theo Chủ tịch Hồ Chí Minh là mỗi người cán bộ công an phải hết sức tránh thói rườm rà, làm việc kiểu hành chính bàn giấy vừa

lãng phí thời giờ của nhân dân vừa lãng phí của cải của ngành và xã hội Tiết kiệm luôn đi đôi với chống tham ô, lãng phí, xa hoa, tiêu xài vung tay quá trán Chữ Liêm được Chủ tịch Hồ Chí Minh đề cao Người cán bộ phải tuyệt đối không tham lam, lạm dụng của công, không tham lam quyền lực, danh vọng, địa vị, tiền tài Khi cách mạng thành công, các cán bộ, đảng viên tham gia cách mạng đã có vị trí trong các cơ quan lớn của Đảng, có quyền hành trong chính quyền, trong đoàn thể các cấp, hơn nữa, đất nước bước vào thời kỳ mới cũng bắt đầu xuất hiện những mặt trái ảnh hưởng trực tiếp đến tư tưởng hành động của các cán bộ, đảng viên Con đường làm cách mạng không phải là con đường

để kiếm sống, để làm kinh tế, càng không phải là con đường mưu cầu lợi ích, hạnh phúc cá nhân Mọi biểu hiện sống bằng cách chiếm đoạt sức lao động của nhân dân, của xã hội hoặc sử dụng của công quá tiêu chuẩn, không phù hợp với mục đích của tập thể, thậm chí lợi dụng quyền lực, chức tước, địa vị, quyền hành của cá nhân để mưu cầu lợi ích riêng … đều là bất Liêm Khi người chiến

sĩ công an cách mạng phạm phải một trong những biểu hiện bất Liêm ấy thì họ

đã tự đào thải mình

Đặt quan hệ với ‘tự mình’ lên hàng số một là vấn đề ý nghĩa thực tiễn rất sâu sắc Trước hết, người công an phải luôn đối diện với chính mình, tự mình phải nêu gương, phải là kiểu mẫu, lấy đó làm gương cho cấp dưới, làm gương cho nhân dân học tập, đi theo

Do đặc thù công việc và hoạt động trong môi trường phức tạp của lực lượng công an, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ: việc đánh địch bên ngoài đã khó, đánh địch bên trong còn khó khăn hơn Vì vậy, việc thường xuyên nâng cao tính kỷ luật tổ chức là một yêu cầu quan trọng bậc nhất trong tư cách người công an nhân dân Đối với người công an chân chính không có chỗ cho căn bệnh cá nhân chủ nghĩa tồn tại Vì chủ nghĩa cá nhân là một thứ vi trùng rất độc, do nó

mà sinh ra các thứ bệnh nguy hiểm: bệnh tham lam, bệnh lười biếng, bệnh kiêu ngạo, bệnh hiếu danh, thiếu kỷ luật, óc hẹp hòi, địa phương, cục bộ, bệnh xu

ninh, a dua, bệnh tị nạnh, bệnh bàn giấy Mắc vào căn bệnh cá nhân chủ nghĩa

sẽ dẫn tới chắc chắn hỏng việc

Hai là, đạo đức, tư cách người CAND còn thể hiện ở tinh thần thân ái,

đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau giữa đồng chí, đồng sự, đồng nghiệp Đồng đội, đồng chí là những người cùng công tác, cùng chung chí hướng, cùng phấn đấu cho lý tưởng, sự nghiệp bảo vệ an ninh trật tự của Tổ quốc Mở rộng ra là những người cùng chung vai gánh sức với lực lượng công an trong cuộc đấu tranh bảo vệ an ninh Tổ quốc Điều đó vừa thể hiện tình cảm giai cấp, tình cảm dân tộc hoà quyện tình cảm dân tộc với tình cảm cách mạng thiêng liêng cao cả trong đại gia đình công an, vừa là điều kiện để hoàn thành nhiệm vụ của ngành công an

Lĩnh vực hoạt động bảo vệ an ninh trật tự rất phức tạp, một người, một lực lượng, một bộ phận của lực lượng công an không thể làm nổi mà cần sự hợp tác, phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ giữa các lực lượng trong ngành và cả ngoài ngành

Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng tỏ rõ thái độ nghiêm khắc phê phán kiểu đoàn kết, thân ái giúp đỡ một chiều, né tránh đấu tranh phê bình, hoặc xuê xoa bỏ qua những thói hư tật xấu trong nội bộ Người kiên quyết đấu tranh chống lại những biểu hiện của thói tham lam, ích kỷ, cá nhân chủ nghĩa, chia rẽ, bè phái, địa phương cục bộ, hoặc thái độ ô dĩ hoà vi quý ằ, bao che, dung túng khuyết điểm của nhau Người chỉ ra phương thuốc hiệu nghiệm để khắc phục, chữa trị các căn bệnh đó là cần phải luôn nêu cao tự phê bình và phê bình với tinh thần nhân

ái và lập trường cách mạng, phải kiên quyết chống chủ nghĩa cá nhân

Ba là, lòng trung thành tuyệt đối với Đảng, với lý tưởng cách mạng,

với dân vừa là yêu cầu đòi hỏi tất yếu vừa là cơ sở cho mọi hành động đúng của

CAND Hiện nay, các loại tội phạm, các thế lực thù địch không ngừng tìm mọi

cách, sử dụng những thủ đoạn tinh vi, thâm độc chống phá nhằm mục tiêu sâu

xa nhất là xóa bỏ chế độ mới, loại bỏ sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Để chiến

đấu đập tan và phòng ngừa âm mưu đó, mỗi cán bộ, chiến sĩ công an phải có tư tưởng nhất quán, xác định vai trò quyết định của Đảng ta trong sự phát triển của đất nước Nếu tư tưởng không kiên định, lập trường không vững chắc, trước sự mua chuộc, cám dỗ của các thế lực thù địch cán bộ, chiến sĩ công an nhân dân

dễ dao động trong tư tưởng, lập trường cách mạng, dễ bị kích động mà có những suy nghĩ mơ hồ, lệch lạc và giảm sút lòng tin vào Đảng, giảm sút ý chí chiến đấu, thậm chí sa vào con đường tội lỗi, phản bội Đảng và nhân dân, đi ngược lại với mục tiêu cách mạng Đây là ngòi châm làm nảy sinh những phức tạp, những hiện tượng thoái hóa biến chất từ trong nội bộ lực lượng CAND Để giữ vững lòng tin và sự trung thành với lý tưởng cách mạng với sự lãnh đạo đúng đắn của Đảng, cần khẳng định, bồi dưỡng và thường xuyên nâng cao hơn

tư cách đạo đức người CAND

Cuộc đời và sự nghiệp cách mạng của Người là tấm gương sáng ngời về niềm tin, sự trung thành với lý tưởng cách mạng, với sự nghiệp cách mạng mà mỗi người công an nhân dân phải học tập

Bốn là, quan hệ giữa đức và tài, bản lĩnh chính trị và năng lực chuyên

môn của người công an theo tư tưởng Hồ Chí Minh là sự hoà quyện, gắn bó mật thiết, không được tách tời nhau, có tài phải có đức Song nhất thiết đức phải có trước tài, phải có chính trị trước rồi có chuyên môn, chính trị là linh hồn, chuyên môn là thể xác Nói tóm lại, chính trị là đức, chuyên môn là tài

Chủ tịch Hồ Chí Minh không bàn cụ thể và đưa ra những tiêu chuẩn về tài, trí, trình độ chuyên môn và sự hiểu biết nghiệp vụ của người công an, nhưng Người đã nêu ra những tiêu chí chung phải gắn liền ô cái tài, cái trí ằ với năng lực chuyên môn nghiệp vụ của người công an, đó là: trước hết phải luôn nắm vững đường lối, chính sách của Đảng và Chính phủ, phải làm cho công tác công

an gắn chặt với đường lối chính trị của Đảng, đi đúng đường lối chính trị, tuyệt đối không được thoát ly đường lối; phải có kế hoạch chu đáo, phải dự đoán trước được diễn biến của tình hình, để có chủ trương, biện pháp bảo vệ tốt; tác

phong phải thật khách quan, thiết thực; phải chặn được tay bọn phá hoại, giữ gìn thật tốt trật tự an ninh Về công tác nghiệp vụ, phải biết điều tra nghiên cứu, phải đi sâu, phải thiết thực, không được chủ quan, tự túc, tự mãn; phải tăng cường công tác điều tra nghiên cứu tổng kết và trao đổi kinh nghiệm giữa các lực lượng trong ngành; phải luôn cảnh giác, biết trấn áp kẻ địch bên trong và kẻ địch bên ngoài; phải tổ chức đoàn kết toàn dân, Người công an phải toàn tâm, toàn ý hoàn thành mọi việc được giao Làm công tác công an phải luôn xác định

rõ không có việc nào sang việc nào hèn, phải thực sự cầu thị, dốc lòng tận tuỵ, nhẫn nại, có kỷ luật cao, luôn xây dựng ý thức chăm lo đổi mới, cải tiến phương pháp làm việc, hình thành tác phong làm việc có hiệu quả

Năm là, đức, tài của người công an phải được thể hiện thái độ và cách

xử lý trong hai mối quan hệ đặc trưng là: quan hệ với nhân dân và quan hệ với

kẻ thù Đối với nhân dân, lực lượng Công an luôn xác định công an nhân dân từ nhân dân mà ra, vì nhân dân phục vụ, dựa vào dân để hoàn thành nhiệm vụ CAND nhận thức rõ về vai trò có tính chất quyết định của nhân dân, song để có thể phát huy được vai trò to lớn đó, được dân cho làm chỗ dựa thì bản thân mỗi cán bộ, chiến sĩ công an phải "kính trọng, lễ phép" với nhân dân

Nét nổi bật trong sự kính trọng, lễ phép với nhân dân biểu hiện ở thái độ trong giao tiếp hơn thế CAND phải thấy sức mạnh tiềm tàng trong nhân dân để tôn trọng dân, lấy tinh thần vì dân là lý tưởng sống, là mục tiêu phấn đấu của mình Biểu hiện cao hơn là tạo điều kiện để nhân dân phát huy dân chủ, thực hiện quyền lợi và nghĩa vụ của mình trên mặt trận bảo vệ an ninh, trật tự, nâng cao hiểu biết và làm theo pháp luật Đồng thời tổ chức cho nhân dân phê bình, góp ý với công an nhằm xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh Đặc biệt hiện nay, có một bộ phận công an đã đi ngược lại với đường lối quần chúng, làm suy giảm phần nào lòng tin của một bộ phận nhân dân, ảnh hưởng đến uy tín của toàn lực lượng

“Đối với địch, phải cương quyết, khôn khéo” là sự phát triển, cụ thể hóa quan điểm “Dĩ bất biến, ứng vạn biến” của Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh đạo cách mạng Việt Nam Trong sự nghiệp đấu tranh bảo vệ an ninh trật tự, chống kẻ thù

và các loại tội phạm, cương quyết là giữ vững đường lối, chiến lược, nguyên tắc, mục tiêu cơ bản của cách mạng, không khoan nhượng, thỏa hiệp trước kẻ thù về những vấn đề cơ bản của quốc gia, dân tộc Đồng thời cần sáng tạo, linh hoạt, mềm dẻo về sách lược, biện pháp, nghệ thuật công tác để vừa làm thất bại,

âm mưu, hoạt động của kẻ địch, vừa tránh hao tổn lực lượng, từ đó có biện pháp, chiêu thuật phù hợp đấu tranh với địch thường xuyên, liên tục trên mọi mặt trận, mọi địa bàn, lĩnh vực… Công an phải mưu trí, sáng tạo, bình tĩnh vận dụng linh hoạt, sắc bén các biện pháp và chiến thuật nghiệp vụ trong đấu tranh với kẻ thù để giành thắng lợi

“Cương quyết” và “khôn khéo” là hai mặt có mối quan hệ biện chứng, không thể tách rời Chỉ khi nào, nơi nào mỗi cán bộ chiến sĩ công an thấm nhuần, biết kết hợp chặt chẽ giữa “cương quyết” và “khôn khéo” thì cuộc đấu tranh với kẻ thù, đấu tranh với tội phạm mới đảm bảo thành công

Đức, tài của người cán bộ công an không phải tự dưng mà có, càng không phải ở trên trời rơi xuống mà nhất thiết ô phải từ việc học tập chuyên cần

và rèn luyện hàng ngày tạo nên ằ Chủ tịch Hồ Chí Minh thường xuyên nhắc nhở các cấp uỷ đảng, chính quyền, đoàn thể và lãnh đạo chỉ huy trong công an phải quan tâm giáo dục, động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện để công an rèn luyện đạo đức cách mạng, nâng cao nhận thức chính trị-tư tưởng và có đủ trình

độ tri thức để hoàn thành nhiệm vụ được Đảng và Nhà nước giao phó Người luôn đòi hỏi đối với mỗi cán bộ chiến sĩ công an phải cố gắng, gương mẫu trong học tập, trong công tác; phải xây dựng ý thức tự giác rèn luyện đạo đức cách mạng, lối sống trong sạch lành mạnh, tự giác phấn đấu vươn lên không ngừng,

tự mình thường xuyên học tập trau dồi kiến thức và đạo đức cách mạng, chống

chủ nghĩa cá nhân để có đủ trình độ, năng lực, phẩm chất chính trị đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao

1.2 Công an nhân dân học tập, vận dụng quan điểm về ‘tư cách người Công an cách mệnh’ (1948-1997)

1.2.1 Trong kháng chiến chống Pháp (1948-1954)

Thực hiện chủ trương của Đảng và lời dạy của Bác Hồ về “tư cách người Công an cách mệnh”, công an các khu, tỉnh, thành phố chú trọng công tác giáo dục chính trị cho cán bộ, chiến sĩ hoàn thành tốt nhiệm vụ

Ngay từ năm 1948, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp bước vào giai đoạn gay go, quyết liệt, phong trào CAND học tập, thực hiện Sáu điều Bác

Hồ dạy đã gắn với phong trào thi đua ái quốc của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta do Chủ tịch Hồ Chí Minh phát động

Quan điểm, tư tưởng chỉ đạo của Đảng đã được quán triệt trong các Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 2 (tháng 1/1948), lần thứ 3 (tháng 7/1948) và lần thứ IV (3/1949) Đặc biệt, Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 2 đã tập trung giải quyết ba vấn đề lớn: chủ trương, đối sách với từng loại phản cách mạng; hoạt động của lực lượng CAND chống bọn gián điệp do thám và bọn hội

tề trong vùng sau lưng địch; quan hệ phối hợp với các ngành, các cơ quan, vấn

đề liên hệ giữa công an với nhân dân

Thực hiện các nghị quyết hội nghị công an toàn quốc, lực lượng CAND

đã tập trung thực hiện những công việc cụ thể sau:

Ở vùng tạm chiếm, công an các địa phương đã tổ chức đánh đồn, phá tề, trừ gian

Đây là cuộc chiến đấu giằng co, quyết liệt liên tục diễn ra giữa ta và địch

ở các vùng bị tạm chiếm Dựa vào làng, xóm để chiến đấu và lấy nhân dân làm điểm tựa, bằng cách đánh mưu trí, sáng tạo, kiên cường, lực lượng cơ sở nội tuyến hoạt động sâu trong lòng địch đã tiêu diệt những tên tay sai, đầu sỏ, gian

ác

Hưởng ứng thực hiện 6 lời dạy của Hồ Chủ tịch, trong công tác phá tề, các đội hành động của Công an liên tỉnh Sơn Tây, Hoà Bình, Tuyên Quang, Công an Quảng Bình, Quảng Trị, Thừa Thiên, Quảng Nam-Đà Nẵng, các tỉnh ở Tây Nguyên, thành phố Sài Gòn… đã đi sâu vào vùng địch tuyên truyền, vận động quần chúng nổi dậy diệt tề, trừ gian Công an Hoà Bình, Công an Tuyên Quang được Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi tặng áo lụa “vì đã lập thành tích xuất sắc trong công tác diệt tề, trừ gian”

Điển hình trong phong trào là tấm gương của đồng chí Bùi Thị Cúc – Công an Hưng Yên Đồng chí được giao nhiệm vụ tiếp cận đối tượng và phối hợp với lực lượng của ta lập kế hoạch diệt tên Doãn Nhi- một tên Việt gian nguy hiểm, tạo điều kiện phát triển cách mạng ở vùng này Không may, khi đồng chí đã hoàn thành nhiệm vụ cũng là lúc địch phát hiện và bắt được đồng chí Chúng dụ dỗ và dùng nhiều cực hình như cắt vú, chặt hai tay, rạch nát thân thể nhưng đồng chí vẫn kiên quyết không khai báo, giữ vững khí tiết của người công an cách mạng cho đến hơi thở cuối cùng Ngày 15-1-1952, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ký Sắc lệnh số 77/SL truy tặng đồng chí Bùi Thị Cúc Huân chương độc lập Hạng Ba và tặng 6 chữ vàng “Sống anh dũng, chết vẻ vang”

Tiêu biểu là tấm gương của đồng chí Võ Thị Sáu - đội viên Công an xung phong quận Đất Đỏ- Bà Rịa Đồng chí đã tham gia làm liên lạc cho đội Công an xung phong từ khi 14 tuổi Đồng chí đã mưu trí, dũng cảm, luồn sâu vào vùng địch bị tạm chiếm để nắm tình hình địch, vào tận sào huyệt của địch, tham gia tiêu diệt nhiều tên Việt gian nguy hiểm như tổng Tòng, Cả Đay, Cả Suốt… làm cho bọn tề và quân lính khiếp sợ không dám lùng sục như trước nữa Một lần, khi hành động mặc dù được đồng đội yểm trợ nhưng do quân địch đông nên chị

đã bị bắt giam tại khám Chí Hoà (Sài Gòn) Trong tù, chị rất lạc quan, quân địch không khuất phục được chị, quyết định đưa chị ra Côn Đảo để hành hình Không cần bịt mắt, chị hiên ngang nhìn thẳng vào họng súng kẻ thù, hát vang

bài Tiến quân ca rồi ho to Chủ tịch Hồ Chí Minh muôn năm! Việt Nam độc lập muôn năm!

Gương hy sinh của chị Sáu đã trở thành lời hiệu triệu thúc giục bao con tim yêu nước quyết tâm quyết chiến, quyết tử với kẻ thù

Trong phong trào phá tề, trừ gian, bên cạnh những đơn vị, những tấm gương chiến đấu dũng cảm, mưu trí như chị Bùi Thị Cúc, anh Bửu Đoá còn rất rất nhiều tấm gương chiến sĩ công an khác như đồng chí Trần Việt Hùng, đội trưởng Đội trừ gian Ty công an Hải Dương (sau khi đồng chí hy sinh, công an lấy tên đội trừ gian là đội Việt Hùng), Trần Văn Châu (Công an Nam Định), Nguyễn Xuân Thưởng (Công an Thừa Thiên)…

Trước hoạt động ráo riết của cơ quan tình báo gián điệp của Pháp, thời gian này công an làm tốt công tác điệp báo

Từ ngày 8 đến 15 -1-1950, Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ 5 tổ chức tại Tuyên Quang Nhân dịp này, Chủ tịch Hồ Chí Minh gửi thư thăm hỏi tới tất cả cán bộ, chiến sĩ công an trong cả nước Bác khen ngợi: “Năm vừa qua, công an

đã tiến bộ khá, nhất là công an ở Thừa Thiên, Sài Gòn, Hải Phòng, Hà Nội đáng khen… và có nhiều nhân viên công an đã oanh liệt hy sinh cho Tổ quốc, Chính phủ sẽ ghi tên những vị anh hùng ấy” [45, tr.9]

Cuối tháng 5-1950, Nha Công an thành lập Ty Tình báo do đồng chí Trần Hiệu làm trưởng ty Lợi dụng sơ hở của địch khi mới quản lý vùng tạm chiếm, các ban điệp báo đã bố trí lực lượng bí mật xâm nhập trở lại hoạt động gây cơ

sở ngay trong hàng ngũ địch, nắm tình hình, ngăn chặn hoạt động tình báo của địch

Điển hình là chiến công của Tổ điệp báo do Hoàng Đạo và Kim Sơn thực hiện Lợi dụng lúc cơ quan tình báo chiến lược Pháp (SEH) đang ra sức tìm kiếm, mua chuộc nhứng cán bộ kháng chiến “ly khai” về hợp tác với chính phủ Bảo Đại Ty Điệp báo Nha Công an Trung ương đã lần lượt đưa các điệp viên Hoàng Đạo (A13), Kim Sơn (A14) với danh nghĩa là “những cán bộ kháng

chiến ly khai” vào hoạt động trong lòng địch Các điệp viên của ta đã vượt qua nhiều thủ đoạn kiểm tra thử thách của địch Tổ điệp báo có nhiệm vụ đi sâu leo cao vào cơ quan đầu não của Pháp và chính phù bù nhìn để thu thập tin tức Tổ điệp báo được Pháp và Bảo Đại tin tưởng phong cho A13 chức “Quốc vụ khanh” và A14 là đại uý “Võ ngự lâm quân” Qua đó, tổ điệp báo thu được nhiều tin tức tình báo chiến lược quan trọng phục vụ cho sự lãnh đạo của Đảng đối với cuộc kháng chiến

Ngày 27-9-1950, Tổ Điệp báo đã phối hợp với Công an Thanh Hoá tổ chức đánh đắm Thông báo hạm A-mi-ô-đanh-vin của Pháp ở vùng biển Sầm Sơn gây cho chúng nhiều thiệt hại Theo kế hoạch, đồng chí Nguyễn Thị Lợi (A16) đóng vai phu nhân của “Quốc vụ khanh” Hoàng Đạo mang theo một vali

có chứa 30 kg thuốc nổ lên hạm A-mi-ô-đanh-vin Khi chiếc Thông báo hạm đang chạy thì bị nổ tung, 200 lính và sĩ quan Pháp cùng hàng trăm tấn vũ khí quân trang quân dụng của địch bị nhấn chìm xuống vùng biển Sầm Sơn, Thanh Hoá Chị Lợi – một chiến sĩ điệp báo Công an Hà Nội đã anh dũng hy sinh vì sự nghiệp cách mạng của dân tộc Ngày 3-8-1995, đồng chí Nguyễn Thị Lợi được Nhà nước truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân

Chiến công của ta đã làm thất bại âm mưu của cơ quan tình báo, phản gián Pháp, làm xôn xao dư luận, làm cho Chính phủ Pháp và tay sai hoang mang dao động, nội bộ chúng lục đục, mâu thuẫn, nghi ngờ lẫn nhau

Bên cạnh đó, tại các vùng hậu phương, căn cứ của ta và các vùng tự do công an nhân dân đấu tranh chống phản cách mạng bảo vệ an ninh trật tự

Công an đã thực hiện tốt nhiệm vụ bảo vệ an toàn các cơ quan đầu não kháng chiến và các chiến dịch quân sự

Ngày 12-5-1951, Ban Bí thư Trung ương Đảng ra Chỉ thị số 05-CT/TW về nhiệm vụ và tổ chức công an trong đó nêu rõ: nhiệm vụ của công an là bảo vệ: bảo vệ Đảng, bảo vệ chính quyền dân chủ nhân dân, bảo vệ kinh tế quốc dân, bảo vệ quân đội, bảo vệ nhân dân

Để bảo vệ an toàn các chiến dịch, ngành công an đã thành lập “Ban công an Tiền phương” Nhiệm vụ của Ban là bảo vệ các lực lượng tham gia chiến dịch, bảo vệ dân công, bảo vệ kho tàng, giao thông vận chuyển, bảo vệ an toàn lãnh

tụ và các đồng chí lãnh đạo cao cấp của Đảng, Chính phủ, Bộ chỉ huy chiến dịch trong các chiến dịch Đông – Xuân (1952-1953) và chiến dịch Điện Biên Phủ

Tham gia phong trào thi đua yêu nước, phong trào học tập, thực hiện 6 điều

Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người công an cách mệnh, dù phải chiến đấu trong điều kiện đất nước có chiến tranh, bị chia cắt thành nhiều vùng và phải đương đầu với kẻ thù lớn mạnh hơn ta gấp nhiều lần nhưng lực lượng công an đã nhận thức rõ âm mưu thâm độc của kẻ thù và nắm chắc đường lối kháng chiến của Đảng Trong cuộc đấu tranh góp phần làm thất bại âm mưu của địch, lực lượng công an nhân dân các đơn vị, địa phương đã nêu cao chủ nghĩa anh hùng cách mạng trong chiến đấu để chiến thắng kẻ thù với tinh thần đoàn kết, dũng cảm, mưu trí, sáng tạo, tự lực, tự cường, sẵn sàng chiến đấu hy sinh vì nền độc lập tự

do của Tổ quốc, vì sự bình yên của nhân dân, góp phần đưa cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đến toàn thắng

Trong chiến đấu, nhiều cán bộ, chiến sĩ công an nêu cao tinh thần mưu trí, dũng cảm, kiên cường, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Tiêu biểu là đồng chí Đỗ Thị Nhiệm, nữ điệp viên đội Điệp báo Ty công an Bắc Giang, tận tuỵ, mưu trí trong công tác, xây dựng được nhiều cơ sở trong vùng địch, thu được nhiều tài liệu quan trọng Bị địch bắt, tra tấn dã man nhưng chị vẫn giữ vững khí tiết, không khai báo và anh dũng hy sinh Chị đã được Chính phủ truy tặng Huân chương chiến công Hạng Ba Hay đồng chí Nguyễn Văn Quang (công an Gia Định), lập thành tích bắt, trấn áp nhiều tên Việt gian, đồng chí Bùi Văn Dốc (công an Châu Đốc)… Biết bao tấm gương hy sinh oanh liệt của những cán bộ, chiến sĩ công an đã góp phần đưa cuộc kháng chiến chống Pháp đi đến thắng lợi hoàn toàn

Trong kháng chiến chống Pháp, lực lượng CAND đã phát triển cả về quy mô

và chất lượng Tại Hội nghị Công an toàn quốc lần thứ năm tháng 1/1950, Nha Công an đã đưa “Đề án CAND Việt Nam” Đề án đã tập trung làm rõ những quan điểm cơ bản về tính chất của CAND, những nguyên lý cơ bản về xây dựng lực lượng CAND Đây là một văn kiện đầu tiên của nền móng lý luận xây dựng lực lượng CAND

1.2.2 Phong trào trong thời kỳ cả nước thực hiện đồng thời hai chiến lược cách mạng(1954-1975)

Trong kháng chiến chống Mỹ xâm lược, phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy về tư cách người công an cách mệnh được gắn với phong trào thi đua yêu nước trong lực lượng CAND Với tinh thần cảnh giác cách mạng, kiên quyết chống phá chiến tranh phá hoại của đế quốc Mỹ; lực lượng công an

đã điều tra, bóc gỡ toàn bộ mạng lưới gián điệp do Pháp cài lại, cùng toàn dân trấn áp kịp thời các hoạt động gây bạo loạn và bắt gọn toàn bộ các toán gián điệp biệt kích của Mỹ-Nguỵ tung ra phá miền Bắc, kiên cường bảo vệ tài sản nhà nước, bảo vệ tính mạng và tài sản của nhân dân

Hoà bình lập lại ở miền Bắc, xuất hiện nhiều vấn đề phức tạp, đặc biệt là đấu tranh chống phản cách mạng, phục vụ nhiệm vụ tiếp quản

Trước yêu cầu cách mạng, Đảng ta xác định tiếp quản là nhiệm vụ cấp bách của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân Để chỉ đạo công tác tiếp quản, ngày 5/9/1954, Bộ Chính trị TW Đảng đã họp và ra Nghị quyết, trong đó nêu rõ:

“ Một nội dung quan trọng nhất trong việc tiếp quản là việc phòng ngừa tình trạng hỗn loạn, phòng ngừa bọn phản động, bọn lưu manh côn đồ lén lút trong thành phố lợi dụng thời cơ ấy quấy rối,…” [18, tr.13] Đồng thời, Trung ương Đảng nhắc nhở cán bộ, đảng viên nâng cao tinh thần cảnh giác cách mạng, rèn luyện ý chí chiến đấu, khi vào tiếp quản các thành phố cần đề phòng và chống lại sự tiến công phá hoại của giai cấp tư sản

Trước khi vào tiếp quản, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi thư cho bộ đội, công

an và cán bộ Người nhắc nhở: “có thể những người khi kháng chiến thì rất anh dũng, trước bom đạn không chịu khuất phục, nhưng đến khi về thành thị lại bị tiền bạc, gái đẹp quyến rũ, mất lập trường sa vào tội lỗi Cho nên bom đạn của địch không nguy hiểm bằng “đạn bọc đường” vì nó hại mình mà mình không thấy” [19, tr.221] Công tác chính trị tư tưởng cũng được đặc biệt chú ý, xoay quanh xây dựng quan điểm, lập trường, ý thức giai cấp, quan điểm quần chúng, chống tư tưởng hoà bình để nghỉ ngơi, hưởng thụ, mất cảnh giác, đề phòng “đạn bọc đường”

Thực hiện sự chỉ đạo của Bộ, công an các địa phương đã bố trí lực lượng nắm tình hình trong thành phố, thị xã, tiếp thu cơ sở vật chất, các cơ quan của Pháp, bảo vệ kho tàng, tài liệu kịp thời trấn áp những phần tử chống đối hiện hành, truy bắt những đối tượng chạy trốn, truy tìm các đối tượng trà trộn trong nhân dân nhanh chóng thiết lập trật tự mới của cách mạng Công an các địa phương như Hà Nội, Hải Phòng, Nam Định, Ninh Bình đã làm tốt công tác này

Những kết quả đạt được trong công tác tiếp quản đã góp phần rất quan trọng trong việc thực hiện nhiệm vụ chính trị của Đảng và Chính phủ

Thời gian này, công an còn tham gia đấu tranh chống địch, dụ dỗ, cưỡng ép đồng bào di cư vào Nam

Năm 1954, địch đã dụ dỗ, cưỡng ép di cư nhiều giáo sĩ và 60 vạn giáo dân vào Nam bằng cách tuyên truyền, xuyên tạc chính sách của Đảng và Nhà nước

ta như: vào Nam là chọn tự do, chính sách khoan hồng chỉ là lúc đầu, lúc sau sẽ

là trừng trị, dùng thần quyền giáo lý “Chúa đã vào Nam” hoặc Mỹ sẽ bỏ bom nguyên tử ở miền Bắc, vào Nam sẽ được chia ruộng đất và có cuộc sống ấm no hạnh phúc Âm mưu của chúng là: gây ảnh hưởng xấu về chính trị, phá hoại tổng tuyển cử, tăng cường lực lượng phản động, làm hậu thuẫn chính trị cho đế

quốc, nguỵ quyền Sài Gòn để chống đối ta, thực hiện ý đồ chia cắt lâu dài đất nước ta

Trước tình hình đó, Trung ương Đảng ra Chỉ thị số 91 CT/TW “Về cuộc đấu tranh chống Pháp và Ngô Đình Diệm dụ dỗ và bắt ép một số đồng bào ta vào Nam” khẳng định đây là một cuộc đấu tranh chính trị gay go và cấp bách

Để đối phó với âm mưu và hoạt động của địch, lực lượng công an phối hợp với các ngành có liên quan, các tổ chức quần chúng kiên trì giải thích chính sách của Đảng, Nhà nước, vạch trần âm mưu thâm độc của kẻ thù Công an các địa phương trong cả nước đã giải tán được hàng trăm vụ cưỡng ép giáo dân di

cư, kịp thời dập tắt các vụ gây bạo loạn Điển hình như việc giải quyết vụ bạo loạn như việc giải quyết vụ gây ra tại xứ đạo Ba Làng thuộc xã Hải Thanh, huyện Tĩnh Gia, Thanh Hoá, âm mưu cưỡng ép đồng bào ta di cư vào Nam, chống chính quyền, gây rối an ninh trật tự vào tháng 10/1954 do linh mục Nguyễn Đức Hiền cầm đầu Chúng tổ chức bọn côn đồ hành hung 41 bộ đội, công an, cán bộ công giáo vận và nhiều hành vi gây rối an ninh trật tự khác Công an Thanh Hoá đã làm tốt công tác tuyên truyền, vận động các gia đình trở

về Toàn bộ bọn phản động phải ra hàng, ta bắt được 451 tên, giải thoát những người bị bắt, thu toàn bộ vũ khí, dẹp yên vụ bạo loạn, một số tên cầm đầu đã bị trừng trị

Trong công tác chi viện cho miền Nam, hình ảnh các chiến sĩ cảnh sát phòng

cháy chữa cháy, cảnh sát đường bộ, cảnh sát giao thông quên mình trong lửa đạn của kẻ thù để cứu người, cứu tài sản và mở đường cho các chuyến xe chi viện cho chiến trường miền Nam là tấm gương sáng ngời “vì nước quên thân, vì dân quên mình” của CAND Việt Nam Nhiều đơn vị, cán bộ, chiến sĩ công an

đã được Nhà nước tuyên dương danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Đó là các đơn vị như Trạm cảnh sát bảo vệ giao thông Kỳ Anh (Hà Tĩnh), Đội cảnh sát bảo vệ trật tự an ninh giao thông thành phố Vinh (Nghệ An), Đội cảnh sát tuần tra kiểm soát Vịnh Hạ Long (Quảng Ninh)… Tiêu biểu là Tiểu đội

cảnh sát giao thông Ngã ba Đồng Lộc đã được Nhà nước phong tặng “Đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân” và đồng chí Nguyễn Tiến Tuẫn chỉ huy được tuyên dương Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân

Giữa lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta đang diễn

ra rất gay go, ác liệt thì ngày 2/9/1969, Chủ tịch Hồ Chí Minh, lãnh tụ vĩ đại của dân tộc ta qua đời Toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta vô cùng đau xót trước tổn thất to lớn này Lãnh đạo Bộ Công an đã ra Chỉ thị số 71-CT/BCA ngày 3/9/1969 gửi các đơn vị, các khu, sở ty công an Chỉ thị đã yêu cầu các đơn vị địa phương làm tốt mọi công tác, đảm bảo an toàn tuyệt đối thi hài của Chủ tịch

Hồ Chí Minh, bảo vệ các đoàn đến viếng tiễn đưa Người Đến tháng 5/1975, một vinh dự và trách nhiệm lớn của CAND trong thời gian này là được Đảng giao nhiệm vụ tham gia bảo vệ và trực tiếp lao động xây dựng Lăng Chủ tịch

Hồ Chí Minh

Ngoài ra, lực lượng công an còn đấu tranh chống gián điệp biệt kích, chống gián điệp cài lại, điển hình là xử lý tốt chuyên án TN 25 (xử lý toán gián điệp ở Thái Nguyên), chuyên án C30; đấu tranh với âm mưu gây phỉ, bạo loạn; làm tốt công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm hình sự và tệ nạn xã hội, giữ gìn trật tự an toàn xã hội

Ở miền Nam, lực lượng An ninh miền Nam đấu tranh chống phản cách mạng góp phần vào sự nghiệp giải phóng miền Nam thống nhất đất nước

Công tác trọng tâm chủ yếu của lực lượng An ninh miền Nam được Hội nghị An ninh miền Nam lần thứ nhất (tháng 1/1963) xác định: ‘Ra sức ngăn ngừa và đánh bại mọi âm mưu phá hoại của gián điệp, phản động để bảo vệ Đảng, bảo vệ lực lượng cách mạng, bảo vệ vùng giải phóng, nhất là vùng căn

cứ phục vụ đấu tranh chính trị và vũ trang nhân dân, mở rộng vùng giải phóng, góp phần giải phóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc ‘ [25, tr.274]

Một là, đấu tranh chống bình định, chiêu hồi

Dưới sự lãnh đạo của Đảng, lực lượng an ninh cùng với nhân dân miền Nam kiên quyết đứng lên đấu tranh chống lại âm mưu dồn dân, lập ”ấp chiến lược’ Lực lượng an ninh các cấp đã bố trí các đội công tác, đội danh dự trừ gian luồn sâu vào các vùng ven, vùng địch còn kiểm soát, xây dựng cơ sở, nắm tình hình, phối hợp với các lực lượng vũ trang đấu tranh bẻ gãy các cuộc càn quét, gom dân vào các ‘ấp chiến lược’ ở khắp các vùng nông thôn Mỹ Tho, Bến Tre đồng thời tuyên truyền giáo dục cho hàng vạn quần chúng, tổ chức cho nhân dân nổi dậy phá ấp trở về quê

Hai là, bảo vệ các cơ quan đầu não kháng chiến, bảo vệ chính phủ cách mạng lâm thời

Điển hình trong công tác này, lực lượng an ninh đã tham gia đào đắp hàng trăm hầm làm việc, nơi hội họp của cán bộ lãnh đạo và hàng nghìn hầm bí mật, công sự chiến đấu, địa đạo liên hoàn từ cấp này sang cấp khác, nối liền khu căn

cứ, giải phóng, đối phó hiệu quả với các cuộc càn quét bắn phá của địch Riêng đội an ninh vũ trang bảo vệ khu uỷ Sài Gòn-Gia Định trong hai năm 1965-1966

đã ‘xây dựng được 95 căn cứ, đào được 3000 công sự chiến đấu, 155 hầm bí mật, 2800m địa đạo, 300 nhà hầm làm việc, nghỉ ngơi của các đồng chí lãnh đạo Khu uỷ’ [20 tr.275]

Khi thực hiện nhiệm vụ bảo vệ cán bộ lãnh đạo, có nhiều tấm gương điển hình dũng cảm, như đồng chí Trần Văn Tư (Đại đội trưởng đại đội 113 an ninh

vũ trang Quảng Đà), trên đường đi công tác bị địch càn quét đã dùng tay mình khoét hầm khoan lỗ thông hơi để đưa các đồng chí lãnh đạo Tỉnh ra ngoài an toàn Sau đó, đồng chí lại trực tiếp chiến đấu với địch và anh dũng hy sinh Đồng chí được tặng danh hiệu Dũng sĩ diệt Mỹ ưu tú, được tặng Huân chương giải phóng hạng Nhì và tuyên dương Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân

Ba là, diệt ác, trừ gian

Các đội biệt động, an ninh vũ trang đã vạch kế hoạch tổ chức diệt trừ và bắt sống nhiều tên ác ôn khét tiếng, có nhiều nợ máu với nhân dân (như vụ diệt

Nguyễn Xuân Chữ -Bộ trưởng chiến tranh tâm lý Nguỵ tại Sài Gòn – Gia Định; Trần Văn Văn, Chủ tịch Quốc hội chính quyền Sài Gòn ) gây hoang mang trong hàng ngũ địch, tạo uy thế cách mạng, cổ vũ phong trào đấu tranh của quần

chúng phát triển

Trong chống càn, xuất hiện nhiều tấm gương chiến đấu dũng cảm, mưu trí như đồng chí Võ Văn Vân, Đồng chí Bùi Quang Hảo đã làm tốt công tác vận chuyển, đưa thiết bị, cán bộ về căn cứ tuyệt đốt an toàn

Ngoài ra, lực lượng An ninh miền Nam đã làm tốt công tác công an phục

vụ các chiến dịch quân sự, đã trực tiếp tham gia Tổng tiến công và nổi dây Tết Mậu Thân (1968) và chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử Lực lượng an ninh đã phối hợp với các lực lượng vũ trang tiến công các cơ quan đàn áp, kìm kẹp của Mỹ-Nguỵ, trực tiếp tham gia chiếm lĩnh các mục tiêu quan trọng như: Bộ Tư lệnh Cảnh sát quốc gia, Bộ Chỉ huy Cảnh sát đô thành, Ty cảnh sát Gia Định và một số ty cảnh sát quận; vận động quần chúng nổi dậy chiếm các cơ quan, công

sở của địch, tạo điều kiện cho lực lượng vũ trang tiến công Cuộc tiến công và nổi dậy mùa xuân năm 1975 đã giành thắng lợi trọn vẹn, miền Nam đã hoàn toàn giải phóng

Có thể nói, dù tình hình rất phức tạp nhưng lực lượng công an hai miền

đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ trong suốt cuộc kháng chiến chống Mỹ Thành tích lực lượng công an đạt được là biểu hiện cao nhất trong việc thực hiện tốt phong trào học tập, thực hiện Sáu điều Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người công

an cách mệnh là : tuyệt đối trung thành với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của nhân dân; cương quyết chiến đấu, chiến thắng địch tới cùng góp phần làm nên thắng lợi vang dội của kháng chiến chống Mỹ, thống nhất đất nước

1.2.3 Phong trào trong những năm 1975-1986

Cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước thắng lợi, non sông thu về một mối Nhân dân toàn quốc bước vào thời kỳ xây dựng lại đất nước đàng hoàng hơn, to đẹp hơn Nhiệm vụ bảo vệ an ninh trật tự diễn ra hết sức phức tạp

Phong trào CAND học tập, thực hiện nghiêm túc Sáu điều Bác Hồ dạy vẫn thường xuyên được duy trì, đẩy mạnh và có sự chỉ đạo sát sao của Đảng uỷ Công an Trung ương

Thành công đột phá có giá trị học thuật và thực tiễn là Hội thảo cấp Bộ:

“Bác Hồ với CAND và CAND với Bác Hồ” do Bộ Công an tổ chức năm 1980 Đây là lần đầu tiên những luận điểm cơ bản của Hồ Chí Minh về CAND nói chung, về an ninh trật tự nói riêng được đề cập nghiên cứu tương đối toàn diện, dưới nhiều góc độ khác nhau Kết quả hội thảo ghi nhận một bước phát triển mới trong nhận thức của lực lượng CAND về tư tưởng Hồ Chí Minh, làm cơ sở cho việc tiến hành những chương trình, kế hoạch nghiên cứu, học tập tư tưởng

Hồ Chí Minh về CAND Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ mới, ngày 25/06/1980 Ban Bí thư TW Đảng đã ra Chỉ thị số 92 mở cuộc vận động “Xây dựng lực lượng CAND trong sạch, vững mạnh và đẩy mạnh phong trào quần chúng bảo

vệ an ninh Tổ quốc trong tình hình mới” Quán triệt tinh thần Chỉ thị của Ban

Bí thư Trung ương Đảng, Lãnh đạo Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an) đã ra nhiều Chỉ thị về đẩy mạnh phong trào CAND học tập, thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy trong từng thời gian cụ thể Chỉ thị 04 ngày 23/05/1983 về “Học tập thấm nhuần sâu sắc và thực hiện nghiêm túc sáu điều dạy của Bác Hồ kính yêu đối với CAND” và Chỉ thị 03 ngày 02/06/1984 về “Tiếp tục đẩy mạnh phong trào học tập, thấm nhuần sâu sắc và thực hiện nghiêm túc sáu điều dạy của Bác Hồ” đã

mở ra hướng phát triển mới cho phong trào Đây là hai chỉ thị đầu tiên của Bộ công an về việc nghiên cứu, học tập, quán triệt sáu điều Bác Hồ dạy Chỉ thị đã khẳng định giá trị lý luận và thực tiễn quan điểm của Người về tư cách người công an cách mệnh, là một di sản tinh thần quý báu với lực lượng CAND, cần phải được nghiên cứu, quán triệt và vận dụng trong công tác của lực lượng CAND

Dưới sự lãnh đạo của cấp uỷ, từng đơn vị, Công an các địa phương đều

có chương trình, kế hoạch thực hiện 6 điều Hồ Chủ tịch dạy về tư cách người

công an cách mệnh phù hợp với tính chất, đặc điểm nhiệm vụ chính trị của mình

Công an các đơn vị, địa phương trong cả nước liên tục phát động phong trào bằng nhiều hình thức, biện pháp, phong phú, sinh động nhằm vận dụng thực hiện đồng bộ cả sáu điều Bác dạy vào từng lĩnh vực công tác chuyên môn, vào cuộc sống hàng ngày của mỗi cán bộ, chiến sĩ Các phong trào “Hành động cách mạng theo sáu điều Bác Hồ dạy, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện”,

“Hành quân theo bước chân người anh hùng” và “Hành quân theo chân Bác” đã thực sự là cuộc vận động lớn, không chỉ trong lực lượng công an chính quy mà

cả trong lực lượng công an xã, bảo vệ dân phố, bảo vệ cơ quan, doanh nghiệp Phong trào đó đã hoà cùng với phong trào thi đua “Sống, chiến đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại” Quán triệt lời dạy của Bác Hồ, công an các đơn vị địa phương đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao phục vụ sự nghiệp cách mạng của Đảng, Nhà nước, bảo vệ tài sản, tính mạng của nhân dân, làm tốt công tác trọng điểm, thực tiễn hoá việc học tập, thực hiện sáu điều Bác dạy

Công an tiến hành đấu tranh chống FULRO

Bị thất bại buộc phải rút quân khỏi Việt Nam, Pháp và Mỹ vẫn tiếp tục sử dụng FULRO – tổ chức chính trị phản động do chúng thành lập và nuôi dưỡng

để thực hiện âm mưu phá hoại cách mạng nước ta trước mắt và lâu dài Chúng tiếp tục chỉ đạo đẩy mạnh hoạt động của FULRO tập trung chủ yếu ở các tỉnh Tây Nguyên và một số vùng Nam khu V cũ

Trước hoạt động của FULRO, ngày 02/02/1977, Ban Bí thư TW Đảng đã

ra Chỉ thị số 04/CT-TW về việc tiếp tục phát động quần chúng xây dựng cơ sở chính trị, truy quét FULRO, bảo vệ an ninh chính trị tại các địa phương Chỉ thị xác định rõ: “Vấn đề FULRO không đơn thuần là vấn đề quân sự mà chủ yếu là vấn đề chính trị, phải giải quyết một cách căn bản, lâu dài Việc truy quét FULRO phải gắn liền với việc thực hiện chính sách của Đảng đối với dân tộc,

tôn giáo, gắn liền với nhiệm vụ cải tạo XHCN và xây dựng CNXH ở Tây Nguyên” [30, tr.231-232]

Lực lượng CAND đã phát động quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc sâu rộng tại các tỉnh Tây Nguyên và Nam khu V cũ, vận động đồng bào các dân tộc thiểu số, động viên, kêu gọi con em theo FULRO trở về làm ăn lương thiện; phối hợp với các lực lượng truy quét các toán, nhóm vũ trang, tiêu diệt số ngoan

cố, chống đối, bảo vệ nhân dân và chính quyền cơ sở Một trong những thành công nổi bật là lực lượng công an đã tổ chức các chuyên án trinh sát đấu tranh với tổ chức FULRO ở những địa bàn trọng điểm Điển hình như chuyên án F.101 (3/1979) đấu tranh với Bộ Chỉ huy quân khu IV của FULRO ở Lâm Đồng

đã “đón bắt 8 chuyến với tổng số 60 tên, xoá sổ Bộ chỉ huy quân khu IV của FULRO; chuyên án F384 đấu tranh với tổ chức FULRO ở Đắc Lắc đã giải quyết dứt điểm số FULRO ở M.Nông ly khai (gọi hàng 47 tên, diệt 2 tên, thu 34 súng các loại và đạn, bóc gỡ một số khung tổ chức ngầm gồm 19 tên cấp xã )” [27,tr.149] Thành công của các chuyên án này không những góp phần quyết định giải quyết vấn đề cơ bản của FULRO vũ trang mà còn góp phần quan trọng vào việc xây dựng và thực hiện chính sách đại đoàn kết dân tộc ở các tỉnh thuộc địa bàn Tây Nguyên

Lực lượng CAND đã tiến hành đấu tranh chống gián điệp, biệt kích xâm nhập làm thất bại “chiến tranh phá hoại nhiều mặt” của phản động quốc tế

Từ năm 1980, bọn phản động quốc tế câu kết với các phần tử chống đối bên trong để thực hiện kiểu “chiến tranh phá hoại nhiều mặt”, tiến hành phá hoại ta trên tất cả các mặt: chính trị, kinh tế, văn hoá-tư tưởng,

Trong giai đoạn này, một trong những chiến công điển hình của lực lượng An ninh Việt Nam là thắng lợi của KH.CM12 Đây là kế hoạch đấu tranh với tổ chức phản động “Mặt trận thống nhất các lực lượng yêu nước giải phóng miền Nam Việt Nam” do Lê Quốc Tuý, Mai Văn Hạnh cầm đầu Tuý và Hạnh đặt “Tổng hành dinh” tại Băng Cốc (Thái Lan), xây dựng mật cứ và phát triển

lực lượng Tuý, Hạnh tuyển chọn tay chân từ các trại tỵ nạn đưa về mật cứ huấn luyện gián điệp, biệt kích rồi tung về nước xây dựng căn cứ, móc nối với bọn phản động nội địa hình thành khung tổ chức bên trong, tiến tới lật đổ chính quyền nhân dân

Trong suốt thời gian đấu tranh chuyên án, cơ quan an ninh đã mưu trí, sáng tạo giành quyền làm chủ hoàn toàn, chủ động bố trí thế trận liên hoàn, tổ chức lực lượng bí mật thâm nhập tổ chức địch làm rõ âm mưu hoạt động của địch, xử lý được nhiều tình huống nghiệp vụ khó khăn, phức tạp “Qua đó ta lần lượt đón 18 chuyến xâm nhập, bắt và tiêu diệt 131 tên gián điệp biệt kích, thu

140 tấn vũ khí các loại cùng 14 tấn tiền giả địch định sử dụng để phá hoại thị trường trong nước” [27, tr.156] Đồng thời, ta cũng phát hiện đầu mối trong nội địa của Lê Quốc Quân (em Lê Quốc Túy)

Thắng lợi của KH.CM 12 không những đập tan âm mưu thâm độc của các thế lực thù địch và bọn phản động quốc tế, mà còn khẳng địch sự trưởng thành vượt bậc về nghiệp vụ của lực lượng An ninh Việt Nam trong việc chỉ huy, chỉ đạo, tổ chức điều hành và sử dụng các lực lượng, phương tiện, biện pháp nghiệp vụ trong công tác đấu tranh bảo vệ an ninh quốc gia Thông qua cuộc đấu trí với trung tâm địch, lực lượng an ninh đã tổng kết được nhiều kinh nghiệm quý báu, góp phần làm phong phú kho tàng lý luận, đặc biệt là lý luận

về công tác đấu tranh chuyên án

Mặt khác, lực lượng công an đã tiếp tục đấu tranh phòng chống các loại tội phạm, giữ gìn trật tự an toàn xã hội

Sau ngày miền Nam hoàn toàn giải phóng, tình hình trật tự an toàn xã hội

ở các tỉnh phía Nam và tình hình tội phạm hình sự cũng rất phức tạp Tình trạng lợi dụng tình trạng lỏng lẻo trong quản lý kinh tế, tệ tham ô, lãng phí, trộm cắp tài sản công cộng diễn ra phổ biến ở các ngành các cấp…

Trước tình hình phức tạp như trên, Ban Bí thư Trung ương Đảng đã ra Chỉ thị số 111/CT-TW về việc đảm bảo thi hành nghiêm chỉnh Pháp lệnh trừng

trị tội hối lộ, Nghị quyết số 128/NQ-HĐBT ngày 2/8/1982 của Hội đồng Bộ trưởng về “Những biện pháp cấp bách bảo vệ tài sản XHCN và giữ gìn trật tự

Quán triệt chỉ đạo của Đảng, Nhà nước và của ngành, lực lượng công an

đã đẩy mạnh công tác đấu tranh, truy quét tội phạm và trật tự xã hội với tinh thần cương quyết, thận trọng, khẩn trương, chính xác, kịp thời Kết quả là ta đã khám phá được nhiều vụ án, kịp thời bắt giữ kẻ phạm tội, nhanh chóng ổn định tình hình, được quần chúng đánh giá cao, như việc khám phá vụ án giết người ở

số 7 Phạm Đình Hổ – Hà Nội (11/1977 đến 2/1978), vụ giết nữ nghệ sĩ Thanh Nga tại thành phố Hồ Chí Minh (11/1978 đến 4/1979) Để trấn áp mạnh mẽ hoạt động liều lĩnh của bọn tội phạm hình sự, Công an thành phố Hồ Chí Minh

có sáng kiến lập đội săn bắt cướp (SBC) và công an các địa phương khác cũng thành lập các đội tương tự như “Cảnh sát hình sự đặc biệt” ở Hà Nội, “Lực lượng săn bắt lưu manh” ở Hải Phòng

Đối với gái mại dâm, thanh niên nghiện xì ke, ma tuý, trẻ em bụi đời, lực lượng công an đã phối hợp với các tổ chức đoàn thể tổ chức trại phục hồi nhân phẩm, các trường giáo dưỡng để giáo dục, dạy nghề và tạo công ăn việc làm

Lực lượng công an còn liên tiếp mở các chiến dịch tấn công, truy quét, lập án đấu tranh làm rõ các vụ tham ô, móc ngoặc, xâm phạm tài sản Nhà nước

ở một số cơ quan xí nghiệp như vụ móc ngoặc, xâm phạm tài sản Nhà nước nghiêm trọng tại Sở Giao thông vận tải và nhà in Bích Lan (1978); vụ tham ô, trộm cắp tài sản XHCN trên đường vận chuyển tại cảng Sài Gòn và Xí nghiệp