LỜI MỞ ĐẦUHiện nay, nhu cầu về công nghệ thông tin ngày càng nhiều.Việc ứng dụng CNTT trong các hệ thống bán hàng đang được sử dụng rộng rãi nhằm quản lí các mặt hàng một cách dễ dàng ,
Trang 1HỌC VIỆN CÔNG NGHỆ BƯU CHÍNH VIỄN THÔNG
KHOA CÔNG NGHỆ THÔNG TIN I
- -BÀI TẬP PHÂN TÍCH THIẾT KẾ HỆ THỐNG THÔNG TIN
ĐỀ TÀI : HỆ THỐNG QUẢN LÝ BÁN HÀNG SIÊU THỊ
Giảng viên hướng dẫn: Nguyễn Đình Hiến
Nhóm thực hiện:
Nguy n Ng c Ánh ễn Ngọc Ánh ọc Ánh Nguy n Th Ng c Bích ễn Ngọc Ánh ị Ngọc Bích ọc Ánh Nguy n Thanh Th y ễn Ngọc Ánh ủy
T Phúc Anh ạ Phúc Anh
HÀ NỘI - 2016
Trang 2LỜI MỞ ĐẦU
Hiện nay, nhu cầu về công nghệ thông tin ngày càng nhiều.Việc ứng dụng CNTT trong các hệ thống bán hàng đang được sử dụng rộng rãi nhằm quản lí các mặt hàng một cách dễ dàng , rút ngắn thời gian kiểm kê , nhập liệu …, việc mua hàng từ đó cũng đơn giản và nhanh gọn hơn rất nhiều so với phương pháp thủ công Nếu như trước đây chưa có ứng dụng của CNTT thì việc quản lí bán hàng thường làm bằng phương pháp thủ công đó là ghi chép sổ sách , phương pháp này đem lại không mấy hiệu quả , dễ sai sót , nhầm lẫn và mất khá nhiều thời gian Với sự bùng nổ của CNTT như ngày nay thì việc áp dụng CNTT vào
hệ thống quản lí bán hàng là rất cần thiết Việc ứng dụng CNTT đã mang lại bước đột phá mới cho công tác quản lý bán hàng, giúp doanh nghiệp nắm bắt thông tin về hàng hóa, vật tư, thông tin khách hàng, và trạng thái các đơn đặt hàng một cách chính xác và kịp thời Từ đó người quản lý có thể đưa ra các kế hoạch và quyết định đúng đắn,giảm chi phí và tăng khả năng cạnh tranh, nâng cao kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh
Tuy nhiên,hệ thống quản lý bán hàng ở nước ta còn nhiều hạn chế và mang tính thủ công.Vì vậy,chúng em đã khảo sát và cố gắng thiết kế một lược đồ hệ thống chương trình giúp cho việc quản lý bán hàng trở nên dễ dàng và tiện lợi hơn
Mong rằng bài phân tích và thiết kế hệ thống này của chúng em sẽ giúp ích được phần nào trong việc quản lý hàng hoá của các nhà quản lý.Với sự nỗ lực chúng
em đã cùng nhau xây dựng và hoàn thành đề tài Song do hiểu biết còn hạn chế nên khó tránh khỏi những thiếu sót rất mong được sự đóng góp ý kiến của thầy
và các bạn để đề tài của chúng em được hoàn thiện hơn
Chương I: Khảo sát yêu cầu
Chương này đưa ra khảo sát sơ bộ đối với hệ thống thực tiễn, sau đó đưa ra yêu cầu với hệ thống mới Từ đó đặc tả lại các yêu cầu cũng như khảo sát chi tiết đối với hệ thống
Trang 3Chương II: Phân tích hệ thống
Chương này xây dựng mô hình use case cho hệ thống Từ đó đưa ra biểu đồ lớp phân tích và biểu đồ trình tự pha phân tích
Chương I : KHẢO SÁT YÊU CẦU
1.1 Khảo sát sơ bộ:
1.Địa điểm khảo sát: Cửa hàng tư nhân tại siêu thị CoopMart Hà Đông
Tên chủ cửa hàng: Nguyễn Thị Minh Trang
-Hệ thống của cửa hàng: Kinh doanh quy mô nhỏ
- Các mặt hàng trong cửa hàng: Túi xách, ba lô, cặp tóc, chun tóc, ví, đồng hồ, dây lưng,…
- Cửa hàng có:
-Quá trình nhập và bán hàng: nhờ sự trợ giúp của máy móc( máy tính PC
và phần mềm quản lý)
- Một số mặt hàng của cửa hàng được bày, cất đi hay xuất đi đều được ghi vào sổ sách
- Hình thức bán hàng là trực tiếp trao tay tại cửa hàng – 1 bên giao tiền 1 bên giao hàng
- Cửa hàng hoạt động cùng giờ mở cửa và đóng cửa của hệ thống siêu thị
- Chi phí của cửa hàng:
2.Các chức năng chính:
- Thanh toán
- Cập nhật danh sách sản phẩm và giá
- Tìm kiếm
Trang 41.2 Xây dựng yêu cầu hệ thống mới:
- Khảo sát thực tế tại cửa hàng bằng cách trực tiếp
- Lấy ý kiến của quản lí cửa hàng , nhân viên bán hàng , xem công việc hàng ngày của họ là gì họ muốn gì ở phần mềm mình định thiết kế
- Khảo sát yêu cầu của khách hàng xem họ muốn gì ở phần mềm này Đưa ra những phương án cho sản phẩm của mình Xây dựng phân tích và thiết kế CSDL qua khảo sát thực tế
- Xây dựng các modul và hoàn thiện sản phẩm
1.3 Khảo sát chi tiết:
* Khảo sát tại cửa hàng :
Hệ thống bán hàng của cửa hàng Cách quản lí hàng hóa tại cửa hàng mỗi lần nhập , xuất hàng Bước tiếp đến cập nhật danh sách khách hàng mua hàng tại của hàng , danh sách các sản phẩm hiện có tại cửa hàng
Giá của từng loại sản phẩm tại cửa hàng Khi mà người nhân viên bán hàng nhập một hoặc nhiều sản phẩm khác nhau với mức giá khác nhau thì hệ thống phải tính ra được số tiền khách hàng phải trả
Cách hiển thị hệ thống các loại sản phẩm , giá của mỗi loại và số lượng tại cửa hàng sao cho nhân viên bán hàng có thể chọn hoặc bỏ những lựa chọn trên form bán hàng một cách dễ dàng nhất
Xây dựng và thiết kế cơ sở dữ liệu Cơ sở dữ liệu phải đáp ứng được yêu cầu thực tế về lưu trữ dữ liệu và để giúp người nhân viên bán hàng có thể dễ hiểu nhất Khả năng đáp ứng của CSDL này đáp ứng bao nhiêu phần trăm công việc Đưa ra hướng tối ưu cho CSDL sau khi khảo sát thực tế
Vì vậy, việc nghiên cứu và xây dựng phần mềm Hệ thống quản lý có những tính năng hỗ trợ mềm dẻo, thích ứng phù hợp cho công tác quản lý là cần thiết Tiêu chí phát triển phần mềm này phải dựa trên cơ sở sau:
1.Tiết kiệm thời gian thanh toán , kiểm kê cho người sử dụng và nhà quản lý
Trang 52.Quản lý dữ liệu chính xác về tình trạng hoạt động bán hàng tại cửa hàng
3.Quản lý đầy đủ thông liên quan đến việc nhập, xuất hàng , thay đổi thông
tin liên quan đến các sản phẩm và xử lý các vấn đề phát sinh trong thực tế
Mục tiêu cần giải quyết:
- Giải quyết tình trạng nhập , xuất , bán hàng hiện nay
- Giúp tiết kiệm thời gian và các chi phí cho việc thanh toán , kiểm kê
- Giúp nhà quản lý dễ dàng nắm bắt thông tin
- Giúp nhà quản lý phát hiện và giải quyết các vấn đề phát sinh trong quá trình
hoạt động
- Hỗ trợ đắc lực cho công tác lập kế hoạch bán hàng trong những dịp quan
trọng
1.4.Đối tượng hướng tới:
Có hai đối tượng là nhà quản lý và khách hàng
sản phẩm mình mua cũng như giá cả của các sản phẩm
cầu của khách hàng, quản lý nhân viên, đảm bảo tính an toàn cho hệ thống
Danh sách sản phẩm và bảng giá :
TT Tên sản phẩm Mã sản phẩm Đơn vị tính Gía (vnđ)
2 Dây lưng DL-01 cái 300.000
3 Túi xách TX-01 cái 500.000
Trang 7Chương II: PHÂN TÍCH HỆ THỐNG
2.1 Biểu đồ use case:
a Biểu đồ use case chính:
b Biểu đồ phân rã chức năng tìm kiếm sản phẩm :
Quan ly
Xem thong tin san pham Nhan vien
Khach hang
Tim kiem theo ten san pham
Tim kiem san ham
Trang 8c Biểu đồ phân rã chức năng Bán hàng:
d Biểu đồ phân rã chức năng thanh toán :
Nhan vien
Gia tri don hang
In hoa don Thanh toan
e Biểu đồ phân rã chức năng cập nhật bảng giá :
Trang 9Quan ly
Sua don gia san pham
Xem bang gia san pham Cap nhat bang gia
f Biểu đồ phân rã chức năng thống kê :
Quan ly
Thong ke doanh thu
In bang thong ke Thong ke
2.2 Bán hàng
a) Kịch bản chính bán hàng :
- Tên use case : Sản phẩm
- Tên kịch bản : kịch bản chính
- Điều kiện tiên quyết :
+ Máy in đã sẵn sàng
+ Nhân viên đã đăng nhập vào hệ thống
- Điều kiện sau đó :
+ Bán được hàng
+ In phiếu bán lẻ
- Sự kiện chính :
+ Khách hàng chọn sản phẩm và đưa cho nhân viên để thanh toán
Trang 10+ Nhân viên đăng nhập vào phần mềm bán hàng của cửa hàng
+ Nhân viên nhập tên sản phẩm và số lượng khách hàng chọn mua vào
hệ thống
+ Sau hệ thống sẽ hiển thị trên màn hình tên sản phẩm mà khách hàng chọn mua , số lượng , giá bán
+ Sau đó khách hàng sẽ trả tiền cho sản phẩm mình mua , nhân viên sẽ
ấn in hóa đơn và thanh toán
Ngoài ra , nhân viên cũng cần thường xuyên cập nhật thông tin về các sản phẩm tại cửa hàng
b) Trường hợp ngoại lệ :
Khách hàng muốn đổi trả hàng khi không vừa hoặc không ưng ý
2.3 Thiết kế cơ sở dữ liệu:
* Hệ quản trị cơ sở dữ liệu được sử dụng trong đề tài là hệ quản trị cơ sở dữ
liệu Microsoft Access 2007
2.4 Bảng CSDL:
MaSP,TenSP,SoLuong,Dongia,ThanhTien)
BẢNG KHÁCH HÀNG
BẢNG SẢN PHẨM
Trang 11Tên trường Kiểu dữ liệu Tham chiếu Ghi chú
BẢNG HÓA ĐƠN THANH TOÁN
2.4.2 Quan hệ giữa các bảng:
Các truy vấn :
Insert into tblhoadon value(MaHD,’MaKH’,’DienthoaiKH’,’NgaylapHD’) Insert into tblchitiethd
value(MaHD,’TT’,’TenSP’,’MSP’,’SL’,Dongia’,Thanhtien’)
Trang 12Select * from tblsanpham
Select Ngay , Sum(Tong) From tblchitiethoadon where Ngay Between <ngày đầu> And <ngày cuối>
2.4.3 Biểu đồ lớp thiết kế
khach hang
makh : string
tenkh : string
diachi : string
sdt : integer
getmakh()
xemsanpham()
datmua()
hoa don thanh toan mahd : string tenhd : string tenkh : string dienthoaikh : integer ngaylaphd : datetime
tt : integer masp : string tensp : string dongia : float soluong : integer thanhtien : float getmahd() getmasp() suahoadontt() xemhoadontt()
+n +1
san pham masp : string tensp : string gia ban : integer ngaysx : datetime donvitinh : string soluongnhap : int getmasp() timkiemsp() capnhatsp()
+n +1
2.5 Biểu đồ trình tự phân tích
Trang 13: Nhan vien
Form sam pham
Form sam pham
1 Cap nhat san pham va gia
2 Luu tru
3 Cap nhat san pham khach hang chon mua
4 Luu tru
5 Hien thi ten san pham va so luong con lai
6 Nhap vao san pham va so luong khach hang chon mua
7 Luu tru
8 In hoa don thanh toan
Nhân viên bán hàng sẽ cập nhật danh sách sản phẩm và giá cho vào hệ thống để lưu trữ lại thông tin qua form sản phẩm để phục vụ cho việc bán hàng Khi nhập các yêu cầu của khách hàng thì cũng lưu lại trong hệ thống biết được các thông tin về sản phẩm đã bán rồi Khi đó, hệ thống sẽ hiển thị lên số sản phẩm còn lại và cuối cùng là nhân viên tính tiền cho khách hàng và in hóa đơn thanh toán
2.6 Biểu đồ trình tự thiết kế
a Chức năng đăng nhập
Trang 14: Nhan vien
Form dang nhap
Form dang nhap
1 Nhap ten dang nhap va mat khau
2 Yeu cau dang nhap
3 Dang nhap khong thanh cong
4 Thong bao sai ten hoac mat khau
5 Nhap lai
6 Dang nhap thanh cong
7 Khoi dong he thong
Kịch bản đăng nhập:
Chọn tên đăng nhập (từ combobox) hoặc nhập tên (từ 5 đến 10 ký tự)
Nhập mật khẩu (từ 8 đến 10 ký tự)
Xác nhận đăng nhập: Hệ thống sẽ so sánh tên đăng nhập và mật khẩu với danh sách tên tài khoản và mật khẩu tương ứng trong cơ sở dữ liệu, nếu trùng khớp thì đăng nhập thành công, nếu không thì yêu cầu đăng nhập lại
Thực hiện đăng nhập: Hệ thống được mở, đưa ra giao diện chính của hệ thống, đợi những thao tác tiếp theo của nhân viên
Trường hợp đăng nhập sai:
Sai tên: Không cần kiểm tra mật khẩu, yêu cầu nhân viên kiểm tra lại và thực hiên đăng nhập lại
Sai mật khẩu: Yêu cầu nhập lại
Nếu đăng nhập sai quá 5 lần thì hệ thống khóa tài khoản, phải đợi người quản
Trang 15b Chức năng tìm kiếm sản phẩm :
: Quan ly / Nhan
vien
: Quan ly / Nhan
vien
Form tim kiem Bang san pham
1.vao giao dien tim kiem
2.hien thi giao dien
3.nhap tu khoa tim kiem
4.Open
5 hien thi ket qua
7 Tiep tuc hoac thoat
6 Hien thi ket qua tim kiem
thoat
Kịch bản tìm kiếm sản phẩm :
Quản lý / nhân viên vào giao diện tìm kiếm khi đó form tìm kiếm sẽ hiển thị giao diện tìm kiếm , khi đó quản lý / nhân viên nhập yêu cầu cần tìm kiếm vào form tìm kiếm , form tìm kiếm sẽ truy suất dữ liệu tới bảng sản phẩm , bảng sản phẩm sẽ trả về kết quả tìm kiếm và hiển thị ra giao diện tìm kiếm Tiếp theo nếu quản lý hoặc nhân viên tiếp tục tìm kiếm hoặc thoát khỏi giao diện tìm kiếm
Trang 16c Chức năng bán hàng
: Khach hang : Nhan vien
Form san pham Bang san pham Bang hoa don
chi tiet Bang hoa don chi tiet
1 gui san pham chon mua
2 Nhap san pham va so luong khach hang chon mua
3 Hien thi so luong san pham con lai
4 Click next
5 Open
6 Hien thi ten san pham , so luong va gia cho khach hang
7 Thong bao cho khach hang
8 Khach hang dong y
9 Click in hoa don thanh toan
10 Luu tru
11 Close
Kịch bản bán hàng :
Khách hàng chọn mua sản phẩm và đưa cho nhân viên bán hàng để thanh toán Khi đó nhân viên bán hàng có nhiệm vụ nhập thông tin khách hàng , tên sản phẩm , số lượng mà khách hàng chọn mua Khi đó form sản phẩm sẽ hiển thị
số lượng các sản phẩm còn lại , nhân viên bán hàng sẽ click next để mở bảng sản phẩm Khi đó bảng sản phẩm sẽ cập nhật và hiển thị thông tin khách hàng , danh sách sản phẩm, giá và số lượng khách hàng chọn mua Tiếp đó nhân viên
sẽ thông báo cho khách hàng về số tiền khách hàng cần thanh toán Khách hàng đồng ý , nhân viên sẽ click in hóa đơn thanh toán và lưu trữ vào bảng chi tiết hóa đơn Sau khi thanh toán với khách hàng xong nhân viên click Close để kết phiên giao dịch với khách hàng
* Trường hợp ngoại lệ:
Trang 17: Khach hang : Nhan vien
Form san pham Bang san pham
1 gui san pham chon mua
2 Nhap san pham va so luong khach hang chon mua
3 Hien thi so luong san pham con lai
4 Click next
5 Open
6 Hien thi san pham thoa man
7 Thong bao cho khach hang
8 Dua ra ten san pham can doi
9 Lua chon theo yeu cau
10 Het hang
11 Thong bao het hang
12 Khong mua
13 Close
d Chức năng cập nhật danh sách sản phẩm và giá
: Quan ly
Form san pham Bang san pham
1 Open
2 Nhap ten san pham va gia can update
3 Update vao bang san pham
4 Close
Trang 18Quản lí mở form cập nhật và nhập vào đó thông tin về sản phẩm và giá cần cập nhật sau đó sẽ update vào trong bảng sản phẩm Khi đó, bảng sản phẩm sẽ tự động lưu vào trong hệ thống để tiện cho nhân viên tìm kiếm tuyến sản phẩmvà giá với đúng yêu cầu của khách hàng Kết thúc quá trình update sản phẩm và giá , quản
lý chọn Close để đóng form sản phẩm lại
e Chức năng thống kê :
: Nhan vien
Form thong ke bang san pham bang chi tiet
hoa don
bang chi tiet hoa don
bang thong ke
1 Dang nhap vao form
2 Hien thi giao dien
3.Nhap ngay dau va ngay cuoi
4 Truy cap vao bang san pham
5 Tra lai ket qua
6 Truy cap vao bang chi tiet hoa don
7 Tra lai ket qua
8 Hien thi so lieu thong ke
9.Luu tru
10 In bang thong ke
11 Thoat
Kịch bản :
Nhân viên đăng nhập vào form thống kê sau đó form thống kê sẽ hiển thị giao diện , nhân viên nhập vào số ngày đầu và cuối cần thống kê , form thống kê sẽ tự truy cập vào bảng sản phẩm , bảng sản phẩm sau đó sẽ trả lại kết quả , form thống kê sẽ truy cập vào bảng chi tiết hóa đơn sau đó bảng chi tiết hóa đơn trả lại kết quả cho form thống kê Khi đó form thống kê sẽ hiển thị số liệu thống kê sau đó hệ thống
sẽ lưu trữ vào bảng thống kê Nhân viên chọn in bảng thống kê và thoát form thống kê