Bài giảng địa lý 7 thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa

 Huế có lượng mưa cao nhất do bức chắn của Trường Sơn và Bạch Mã chắn các luồng gió Đông-Bắc, bão từ biển Đông, do front lạnh và dải hội tụ nội chí tuyến; mưa nhiều VIII-I nên lượng b

KIỂM TRA BÀI CŨ

1/ Hãy nhận xét về sự thay đổi nhiệt độ từ Bắc

vào Nam Giải thích nguyên nhân ?

ĐỊA ĐIỂM 0 C TB

THÁNG 1

0 C TB THÁNG 7

- Do miền Bắc chịu ảnh hưởng mạnh của gió mùa-mùa đông ( 0 C TB tháng 1 thấp )

- Sự chênh lệch 0 C TB tháng 7 không rõ rệt Ở TP Hồ Chí Minh, 0 C TB tháng 7 thấp hơn vì đây là tháng có mưa lớn.

2/ So sánh, nhận xét về lượng mưa, lượng bốc

hơi và cân bằng ẩm của 3 địa điểm trên

Giải thích nguyên nhân ?

MƯA (mm)

LƯỢNG BỐC HƠI (mm)

CÂN BẰNG

ẨM (mm)

 Huế có lượng mưa cao nhất do bức chắn của Trường Sơn và Bạch Mã ( chắn các luồng gió Đông-Bắc, bão

từ biển Đông, do front lạnh và dải hội tụ nội chí

tuyến); mưa nhiều (VIII-I) nên lượng bốc hơi nhỏ

dẫn đến cân bằng ẩm cao.

 TP.HCM có lượng mưa cao hơn Hà Nội do trực tiếp nhận gió mùa Tây-Nam, do dải hội tụ nội chí tuyến hoạt động mạnh hơn ; nhiệt độ cao-đặc biệt trong

mùa khô nên lượng bốc hơi mạnh dẫn đến cân bằng

ẩm thấp hơn Hà Nội.

Trả lời câu 2

BÀI 10

Thiên nhiên nhiệt đới

ẩm gió mùa

( Tiếp)

* Tìm những dẫn chứng từ thiên nhiên Việt Nam

để làm rõ các mối quan hệ:-Khí hậu-địa hình; Khí hậu-sông ngòi; Khí hậu-đất; Khí hậu-sinh vật

Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa đã chi phối các thành phần tự nhiên khác hình thành nên đặc điểm chung nổi bật của tự nhiên nước ta, đó là

thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa

Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa đã chi phối các thành phần tự nhiên khác hình thành nên đặc điểm chung nổi bật của tự nhiên nước ta, đó là

thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa

2/ Các thành phần tự nhiên khác

a, Địa hình:

* H·y tìm hiểu đặc điểm và giải thích tính chất nhiệt

đới ẩm gió mùa của địa hình

NGUYÊN NHÂN -Nhiệt độ cao, mưa nhiều và phân hóa theo mùa.

-Bề mặt địa hình có độ dốc lớn, nham thạch dễ bị phong hóa

NGUYÊN NHÂN

-Nhiệt độ cao, mưa nhiều và phân hóa theo mùa.

-Bề mặt địa hình có độ dốc lớn, nham thạch dễ bị phong hóa

Bị cắt xẻ mạnh, nhiều nơi trơ sỏi đá

Hiện tượng đất trượt, đá lở làm thành

nón phóng vật ở chân núi

Địa hình vùng đá vôi có nhiều hang

động, suối cạn, thung khô

Cỏc vựng thềm phự sa cổ bị chia cắt thành các đồi thấp, đất xám bạc màu.

Bồi tụ nhanh ở vùng đồng bằng

* Th¶o luËn : đọc mục 2 b,c,d/Sgk-trang 45, 46

vµ kiÕn thøc thùc tÕ h·y hoàn thành bảng sau:

GIẢI THÍCH

CÁC THÀNH

PHẦN TỰ

NHIÊN

TÍNH CHẤT NHIỆT ĐỚI

ẨM GIÓ MÙA

GIẢI THÍCH

SÔNG

NGÒI

-Mạng lưới sông ngòi dày đặc.

-Sông ngòi nhiều nước, giàu phù sa

-Chế độ nước theo mùa

-Do có lượng mưa lớn trên nền địa hình phần lớn là đồi núi và

bị cắt xẻ mạnh -Mưa nhiều làm cho sông ngòi

có lượng chảy lớn(mặt khác lại nhận một lượng nước lớn từ lưu vực bên ngoài)

-Hệ số bào mòn và tổng lượng cát bùn lớn là hệ qủa của qúa trình xâm thực mạnh ở vùng đồi núi.

-Mưa theo mùa nên lượng dòng chảy cũng theo mùa.

2/ Các thành phần tự nhiên khác

CÁC THÀNH

PHẦN TỰ NHIấN TÍNH CHẤT NHIỆT ĐỚI

ẨM GIể MÙA

GIẢI THÍCH

ĐẤT

Quỏ trỡnh Feralớt là quỏ trỡnh hỡnh

thành đất chủ yếu ở nước ta

- Do nhiệt ẩm cao- hiện tượng sinh húa học diễn

ra mạnh mẽ, tạo ra sự phõn hủy mựn trong đất.

- Mưa nhiều nờn cỏc chất bazơ dễ hũa tan và bị rửa trụi làm đất chua, đồng thời cú sự tớch tụ ụxớt sắt

và nhụm tạo ra đất feralớt (Fe-Al) đỏ vàng.

2/ Cỏc thành phần tự nhiờn khỏc

Đất feralit có đặc tính gì và ảnh hưởng như thế nào đến việc sử dụng đất trong trồng trọt

SINH VẬT

-Hệ sinh thái rừng nhiệt đới

ẩm gió mùa là cảnh quan chủ yếu.

- Có sự xuất hiện của các thành phần á nhiệt đới và ôn đới núi cao

-Do bức xạ của mặt trời

và độ ẩm phong phú, tương quan nhiệt-ẩm thấp.

-Sự phân hóa của khí hậu tạo nên sự đa dạng của thành phần sinh vật

có nguồn gốc bản địa

2/ Các thành phần tự nhiên khác

d, SINH VẬT

* Dựa vào Átlát, nhận xét nơi phân bố một số loại rừng

chính ở nước ta ?

HST RỪNG NHIỆT ĐỚI ẨM HST RỪNG NGẬP MẶN

3, Ảnh hưởng của thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió

mùa đến hoạt động sản xuất và đời sống

* Đọc mục 3-Sgk-trang 46,47 kết hợp với những hiểu biết của bản thân, hãy nêu những ví dụ chứng tỏ thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió mùa ảnh hưởng thuận lợi và khó khăn đến các hoạt động sản xuất và sinh hoạt ?

3, Ảnh hưởng của thiờn nhiờn nhiệt đới ẩm giú

mựa đến hoạt động sản xuất và đời sống

a) ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp

b, Ảnh hưởng đến các hoạt động sản xuất khác và đời sống

3, Ảnh hưởng của thiên nhiên nhiệt đới ẩm gió

mùa đến hoạt động sản xuất và đời sống

CN KHAI THÁC KHOÁNG SẢN

SX MUỐI

DU LỊCH

NUÔI TRỒNG

b, Ảnh hưởng đến các hoạt động sản xuất khác

và đời sống

B, Thảo nguyên, cây bụi chịu hạn

C, Rừng nhiệt đới ẩm gió mùa phát triển trên đất feralít

D, Rừng thưa nhiệt đới khô phát triển trên đất ba-zan

3/ Nêu biện pháp để nhằm hạn chế hoạt động xâm thực ở vùng đồi núi ở nước ta ?

( Trồng rừng, trồng cây công nghiệp lâu năm, làm ruộng bậc thang, xây dựng hệ thống thủy lợi, khai thác rừng, khoáng sản…hợp lí )

4/ Bằng hiểu biết của bản thân, hãy đề ra

những biện pháp để nhằm hạn chế thấp nhất những thiệt hại do thiên tai?

( Trồng và bảo vệ rừng, khai thác tự nhiên hợp

lí, xây dựng đê, kè, đập ở ven sông, ven biển,

dự báo và phòng chống có hiệu qủa thiên

tai…)

ĐÁNH GIÁ

HOẠT ĐỘNG NỐI TIẾP

 Làm các câu hỏi và bài tập 1,2,3-Sgk-trang 47

 Chuẩn bị bài 11-Sgk-trang 48:

- Đọc hiểu các trang bản đồ: khí hậu, đất, sinh vật trong Átlát địa lí Việt Nam để nắm kiến thức.

- Nhận xét về chế độ nhiệt và chế độ mưa ở 2 biểu đồ khí hậu trong bài.

- Tìm ví dụ thực tế và sưu tầm tranh ảnh,

phim để thấy được sự thay đổi thiên nhiên

từ Bắc vào Nam, từ Đông sang Tây.

3/ Feralít là loại đất chính ở nước ta vì:

A, Mưa nhiều làm cho các chất bazơ dễ tan bị rửa trôi

B, Trong thành phần của đất có nhiều chất bazơ

C, Có sự tích tụ ôxít sắt và nhôm

D, Tất cả đều đúng

4/ Nước ta có mạng lưới sông ngòi dày đặc là do:

A, Tân kiến tạo gây ra nhiều đứt gãy

B, Đồng bằng thấp nằm cạnh vùng đồi núi cao trong điều kiện mưa nhiều.

C, Các đứt gãy Tân kiến tạo trong điều kiện mưa nhiều

D, Mưa nhiều trên địa hình chủ yếu là đồi núi bị cắt xẻ mạnh.

ĐÁNH GIÁ

13

b, SÔNG NGÒI

 Vì sao hàm lượng phù sa của sông Hồng lớn hơn

sông Cửu Long ? Vì sao tổng lượng phù sa của

sông Cửu Long lớn hơn sông Hồng ?

-Do bề mặt địa hình của lưu vực

sông Hồng có độ dốc lớn hơn, lớp

vỏ phong hóa chủ yếu là đá phiến

sét nên dễ bị bào mòn hơn.

-Do lưu vực sông Mêkông lớn

hơn, nhiều phụ lưu và chi lưu chảy qua nhiều miền khí hậu khác nhau, nhận nhiều vật chất hơn

bị rửa trôi hết, tầng tích tụ lộ ra trên mặt, rắn chắc lại thành tầng đá ong Đất càng xấu nếu tầng đá ong

càng gần mặt