Đồ án tốt nghiệp Giải pháp xử lý tại chỗ chất thải rắn y tế nguy hại bằng công nghệ không đốt tại Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu Hải Thị xã Quảng Trị Tỉnh Quảng Trị

Tính cấp thiết của đề tài Hiện tại, chất thải rắn y tế ở bệnh viện đang trở thành vấn đề môi trường và xã hội cấp bách ở nước ta, nhiều bệnh viện trở thành nguồn gây ô nhiễm cho môi trường dân cư xung quanh, gây dư luận trong cộng đồng. Việc xử lý chất thải rắn y tế đang trở thành một bài toán khó đối với các nhà quản lý tại hầu hết các nước trên thế giới, đặc biệt là ở các nước có nền kinh tế đang phát triển trong đó có Việt Nam. Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu Hải đã được hình thành và đang phát triển mạnh mẽ trong những năm qua khẳng định được vai trò quan trọng của mình trong quá trình phát triển chung của đất nước. Nhờ những nỗ lực phấn đấu không ngừng đó mà bệnh viện đã đạt được nhiều thành quả đáng kể trong công tác khám chữa bệnh, phòng bệnh và chăm lo sức khỏe cho người dân. Bên cạnh những thành quả đạt được thì, hiện nay, vấn đề nhức nhối tại bệnh viện là tình trạng CTRYT thải ra với khối lượng khá lớn, đa phần là chất thải nguy hại mà hệ thống quản lý CTRYT chưa đáp ứng được yêu cầu bảo vệ môi trường.

Nội, tôi đã nhận được sự giúp đỡ của Khoa Đào tạo sau đại học, của các Nhàgiáo đã tận tình trang bị cho tôi kiến thức để tự tin bước vào công tác vàhoạt động nghề nghiệp.

Trước hết, tôi xin gởi lời cảm ơn chân thành đến quý thầy cô trường Đạihọc Kiến Trúc Hà Nội, đặc biệt là những thầy cô đã tận tình dạy bảo cho tôisuốt thời gian học tập tại trường

Tôi xin gửi lời biết ơn sâu sắc đến Tiến Sĩ: Nghiêm Vân Khanh đã dànhrất nhiều thời gian và tâm huyết hướng dẫn tôi hoàn thành luận văn tốtnghiệp

Đồng thời, tôi cũng xin cảm ơn tập thể cán bộ phòng Nội Vụ của Bệnhviện ĐKKV Triệu Hải, Thị xã Quảng Trị, Tỉnh Quảng Trị đã tạo điều kiệncho tôi điều tra khảo sát để có dữ liệu viết đồ án Xin cảm ơn gia đình, bạn

bè và các đồng nghiệp đã giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện luận văn Mặc dù tôi đã có nhiều cố gắng hoàn thiện đồ án bằng tất cả sự nhiệttình và năng lực của mình, tuy nhiên, không thể tránh khỏi những thiếu sót,rất mong nhận được những đóng góp quý báu của quý thầy cô và các bạn

Xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày … tháng … năm 2015

Học viên

Nguyễn Thị Thoa

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan Đồ án “Giải pháp xử lý tại chỗ chất thải rắn y tế nguyhại bằng công nghệ không đốt tại Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu Hải -Thị xã Quảng Trị - Tỉnh Quảng Trị” là đề tài nghiên cứu của bản thân tôi với

sự giúp đỡ của giảng viên hướng dẫn Nội dung luận văn có tham khảo và sửdụng một số tài liệu, thông tin được đăng tải trên các tác phẩm, tạp chí và cáctrang web theo danh mục tài liệu tham khảo của luận văn

TÁC GIẢ LUẬN VĂN

Nguyễn Thị Thoa

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Chữ viết tắt Ý nghĩa của chữ viết tắt

BVĐKCTR

Bệnh viện đa khoaChất thải rắn CTRYT

CTRYTNH

Chất thải rắn y tếChất thải rắn y tế nguy hại

DANH MỤC CÁC BẢNGDANH MỤC CÁC HÌNH ẢNH

MỞ ĐẦU

Tính cấp thiết của đề tài

Hiện tại, chất thải rắn y tế ở bệnh viện đang trở thành vấn đề môi

trường và xã hội cấp bách ở nước ta, nhiều bệnh viện trở thành nguồn gây ônhiễm cho môi trường dân cư xung quanh, gây dư luận trong cộng đồng Việc xử lý chất thải rắn y tế đang trở thành một bài toán khó đối với cácnhà quản lý tại hầu hết các nước trên thế giới, đặc biệt là ở các nước có nềnkinh tế đang phát triển trong đó có Việt Nam

Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu Hải đã được hình thành và đangphát triển mạnh mẽ trong những năm qua khẳng định được vai trò quan trọngcủa mình trong quá trình phát triển chung của đất nước Nhờ những nỗ lựcphấn đấu không ngừng đó mà bệnh viện đã đạt được nhiều thành quả đáng kểtrong công tác khám chữa bệnh, phòng bệnh và chăm lo sức khỏe cho ngườidân Bên cạnh những thành quả đạt được thì, hiện nay, vấn đề nhức nhối tạibệnh viện là tình trạng CTRYT thải ra với khối lượng khá lớn, đa phần là chấtthải nguy hại mà hệ thống quản lý CTRYT chưa đáp ứng được yêu cầu bảo vệmôi trường

Phần lớn các CTR y tế phát sinh đều là CTNH luôn tiềm ẩn những nguy

cơ gây bệnh cao và cần được xử lý đúng theo quy định Việc xử lý CTRYTchủ yếu vẫn dùng công nghệ lò đốt Tuy nhiên, bên cạnh một số ưu điểm,công nghệ này càng trở nên không phù hợp do phát thải các chất nguy hạitiềm ẩn, giá cả lại đắt đỏ và thiếu hiệu quả kinh tế Để giải quyết các vấn đềnày, các nhà công nghệ đã nghiên cứu và phát triển những công nghệ khôngđốt phù hợp với khuyến cáo của tổ chức môi trường quốc tế như Chương trìnhMôi trường của Liên Hợp Quốc(UMEP) Qũy Môi trường toàn cầu(GEF), Tổchức Y tế thế giới(WHO), Tổ chức Thực hành y tế không gây hại(HCWH) Nhận thức rõ được tầm quan trọng trong việc xử lý chất thải rắn y tế vànhững mối nguy hại trực tiếp hoặc tiềm ẩn của chất thải y tế gây ra đối với

môi trường và con người thì đề tài “Giải pháp xử lý tại chỗ chất thải rắn y tế nguy hại bằng công nghệ không đốt tại Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu

Hải – Thị xã Quảng Trị, tỉnh Quảng Trị” là hết sức cần thiết, nhằm cải thiện

tình trạng ô nhiễm cho môi trường tại bệnh viện cũng như môi trường xungquanh

Mục tiêu nghiên cứu

-Phân tích, đánh giá hiện trạng công tác xử lý chất thải rắn y tế tại

BVĐKKV Triệu Hải

-Đề xuất những giải pháp xử lý chất thải rắn y tế đáp ứng quy định

theo tiêu chuẩn, quy chuẩn ban hành và phù hợp với điều kiện kinh tế, xã hộicủa địa phương nhằm:

+ Thu hồi, tái chế những chất thải có thể tái chế, tái sử dụng

+ Bảo vệ môi trường, giảm ô nhiễm tại bệnh viện cũng như môitrường xung quanh bệnh viện

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Chất thải rắn y tế nguy hại

- Phạm vi nghiên cứu: Bệnh viện Đa Khoa Khu Vực Triệu Hải, Thị xãQuảng Trị, Tỉnh Quảng Trị

Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp điều tra thực địa

+ Khảo cứu tài liệu : Tham khảo các tài liệu liên quan như Quy chếquản lý chất thải y tế số 43/2007/QĐ-BYT ngày 30/11/2007 về việc ban hànhquy chế quản lý chất thải y tế

+ Khảo sát thực địa: Khảo sát, thu thập các hình ảnh, số liệu ở bệnhviện ĐKKV Triệu Hải

- Phương pháp thống kê, kế thừa:Phương pháp thống kê nhằm thu thập

và xử lý số liệu một cách tổng quan về tình hình quản lý CTRYT tại bệnhviện ĐKKV Triệu Hải, Thị xã Quảng Trị So sánh, xác định độ tin cậy của sốliệu, xử lý và tổng hợp số liệu

- Phương pháp so sánh, tổng hợp

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

- Cung cấp cơ sở dữ liệu từ điều tra thực tế về tình hình quản lý rác thải

y tế tại bệnh viện, thực trạng về hệ thống quản lý CTRYT trong khu vực bệnhviện

- Giải pháp đề xuất góp phần:

+ Giảm thiểu ô nhiễm, nâng cao hiệu xử lý chất thải rắn y tế

+ Chất thải y tế được thu hồi, tái chế, tái sử dụng và được xử lý bằngnhững công nghệ tiên tiến và phù hợp nhằm cải thiện và hạn chế ô nhiễm củabệnh viện

Cấu trúc luận văn

Các khái niệm, thuật ngữ liên quan đến luận văn [8]

+ Chất thải rắn y tế là vật chất ở thể rắn, được thải ra từ các cơ sở y tếbao gồm chất thải y tế nguy hại và chất thải thông thường

+ Chất thải rắn y tế nguy hại là chất thải y tế chứa yếu tố nguy hại chosức khỏe con người và môi trường như dễ lây nhiễm, gây ngộ độc, phóng xạ,

dễ cháy, dễ nổ, dễ ăn mòn hoặc có đặc tính nguy hại khác nếu những chất thảinày không được tiêu hủy an toàn

+ Chất thải y tế thông thường là chất thải không chứa các yếu tố: lâynhiễm, hóa học nguy hại, phóng xạ, dễ cháy, nổ, bao gồm: Chất thải sinh hoạt

phát sinh từ các buồng bệnh (trừ buồng bệnh cách ly), từ các hoạt độngchuyên môn y tế như chai lọ thủy tinh, chai huyết thanh,…mà không dínhmáu, dịch sinh học,… Và chất thải phát sinh từ các công việc hành chính, chấtthải từ các khu vực ngoại cảnh như lá cây,…

+ Quản lý chất thải y tế là hoạt động quản lý việc phân loại, xử lý banđầu, thu gom, vận chuyển, lưu giữ, giảm thiểu, tái sử dụng, tái chế, xử lý, tiêuhủy chất thải y tế và kiểm tra, giám sát việc thực hiện

+ Giảm thiểu chất thải y tế là các hoạt động làm hạn chế tối đa sự phátthải chất thải y tế, bao gồm: giảm lượng chất thải y tế tại nguồn, sử dụng cácsản phẩm có thể tái chế, tái sử dụng, quản lý tốt, kiểm soát chặt chẽ quá trìnhthực hành và phân loại chất thải chính xác

+ Tái sử dụng là việc sử dụng một sản phẩm nhiều lần cho đến hết tuổithọ sản phẩm hoặc sử dụng sản phẩm theo một chức năng mới, mục đích mới + Tái chế là việc tái sản xuất các vật liệu thải bỏ thành những sản phẩmmới

+ Xử lý ban đầu là quá trình khử khuẩn hoặc tiệt khuẩn các chất thải cónguy cơ lây nhiễm cao tại nơi chất thải phát sinh trước khi vận chuyển tới nơilưu giữ hoặc tiêu hủy

+ Xử lý và tiêu hủy chất thải là quá trình sử dụng các công nghệ nhằmlàm mất khả năng gây nguy hại của chất thải đối với sức khỏe con người vàmôi trường

Hoạt động thu hồi và tái chế CTR y tế tại một số bệnh viện Việt Namhiện đang thực hiện không theo đúng quy chế quản lý CTR y tế đã banhành Chưa có các cơ sở chính thống thực hiện các hoạt động thu mua vàtái chế các loại chất thải từ hoạt động y tế ở Việt Nam Quy chế Quản lýchất thải y tế (2007) đã bổ sung nội dung tái chế CTR y tế không nguy hạilàm căn cứ để các cơ sở y tế thực hiện Tuy nhiên, nhiều địa phương chưa

có cơ sở tái chế, do vậy việc quản lý tái chế các CTR y tế không nguy hạicòn gặp nhiều khó khăn Một số vật liệu từ chất thải bệnh viện như: chaidịch truyền chứa dung dịch huyết thanh ngọt (đường glucose 5%, 20%),huyết thanh mặn (NaCl 0,9%), các dung dịch acide amine, các loại muốikhác; các loại bao gói nilon và một số chất nhựa khác; một số vật liệu giấy,thuỷ tinh hoàn toàn không có yếu tố nguy hại, có thể tái chế để hạn chếviệc thiêu đốt chất thải gây ô nhiễm

Năm 2010, đã phát hiện nhiều hiện tượng đưa CTR y tế ra ngoài bán,tái chế trái phép thành các vật dụng thường ngày Việc tái sử dụng các găngtay cao su, các vật liệu nhựa đã và đang tạo ra nhiều rủi ro cho nhữngngười trực tiếp tham gia như các nhân viên thu gom, những người thu mua

và những người tái chế phế liệu

Hình 1.5 Tái chế và tái sử dụng găng tay khám bệnh để bán[10]

Các phương pháp tái chế :

+ Thu gom rồi bán cho đồng nát

+ Trả lại cơ sở sản xuất : Như ống chuyền dịch không dính máu.

1.1.2 Xử lý chất thải y tế thông thường

CTR y tế không nguy hại ở hầu hết các tỉnh, thành phố đều do Công ty môi trường đô thị thu gom, vận chuyển và được xử lý tại các khu xử lý CTR tập trung của địa phương

1.1.3 Xử lý chất thải y tế nguy hại

Lượng CTNH y tế phát sinh khác nhau giữa các loại cơ sở y tế khácnhau Các nghiên cứu cho thấy các bệnh viện tuyến trung ương và tại cácthành phố lớn có tỷ lệ phát sinh CTNH y tế cao nhất Tính trong 36 bệnhviện thuộc Bộ Y tế, tổng lượng CTNH y tế cần được xử lý trong 1 ngày là5.122 kg, chiếm 16,2% tổng lượng CTR y tế Trong đó, lượng CTNH y tếtính trung bình theo giường bệnh là 0,25 kg/ giường/ngày Chỉ có 4 bệnhviện có chất thải phóng xạ là bệnh viện Bạch Mai, bệnh viện Đa khoaTrung ương Huế, bệnh viện Đa khoa Trung ương Thái Nguyên và Bệnhviện K Các phương pháp xử lý đặc biệt đối với CTNH y tế đắt hơn rấtnhiều so với các CTR sinh hoạt, do vậy đòi hỏi việc phân loại chất thải phảiđạt hiệu quả và chính xác

Bảng 1.5 Sự biến động về khối lượng chất thải y tế nguy hại phát sinh tại các

loại cơ sở y tế khác nhau[10]

ĐVT: Kg/giường bệnh/ngày

Bệnh viện chuyên khoa TW 0,23-0,29 0,28-0,35

Bệnh viện chuyên khoa tỉnh 0,17-0,29 0,21-0,35

Bệnh viện huyện, ngành 0,17-0,22 0,21-0,28

Khối lượng CTR y tế nguy hại được xử lý đạt tiêu chuẩn chiếm 68% tổnglượng phát sinh CTR y tế nguy hại trên toàn quốc CTR y tế xử lý không đạtchuẩn (32%) là nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường và ảnh hưởng tới sứckhỏe cộng đồng Các thành phố lớn như Tp Hồ Chí Minh và Hà Nội đã có xínghiệp xử lý CTR y tế nguy hại vận hành tốt, tổ chức thu gom và xử lý, tiêuhuỷ CTR y tế nguy hại cho toàn bộ cơ sở y tế trên địa bàn Một số thành phốlớn đã bố trí lò đốt CTR y tế nguy hại tập trung tại khu xử lý chung của thànhphố

Tại Hà Nội sử dụng lò đốt chất thải y tế DEL- MONEGO công suất 200kg/h ở Cầu Diễn do Công ty TNHH Nhà nước Một thành viên Môi trường đôthị (URENCO) quản lý để xử lý chất thải y tế trong địa bàn Hà Nội

Tại Đà Nẵng, sử dụng lò đốt HOVAL công suất 200 kg/h ở khu xử lý chấtthải rắn Khánh Sơn do Công ty Môi trường đô thị quản lý để xử lý chất thải y

tế trong địa bàn thành phố (CITENCO)

Tại Tp Hồ Chí Minh, sử dụng hai lò đốt HO- VAL công suất 150 kg/h và

300 kg/h đặt tại Nhà máy xử lý chất thải rắn y tế và công nghiệp do Công tyMôi trường thành phố quản lý để xử lý chất thải y tế nguy hại cho các cơ sở y

tế trong và ngoài thành phố

Hình 1.6 Minh họa về hạn chế của công nghệ đốt chất thải y tế nguy hại

Hiện nay có hai loại công nghệ thân thiện với môi trường chủ yếu đượclựa chọn thay thế các lò đốt chất thải y tế là công nghệ khử khuẩn bằng nhiệt

ẩm (autoclave) và công nghệ có sử dụng vi sóng Trong đó, công nghệ sửdụng vi sóng kết hợp hơi nước bão hòa là loại công nghệ tiên tiến nhất hiệnnay bởi có hiệu quả khử tiệt khuẩn cao và thời gian xử lý nhanh, hiện đang

được áp dụng tại Trung tâm y tế Viesovpetro Vũng Tàu Định hướng trongtương lai sẽ hạn chế việc sử dụng các lò đốt để xử lý chất thải y tế nguy hại,từng bước thay thế chúng bằng các thiết bị sử dụng công nghệ khử khuẩnbằng nhiệt ướt, vi sóng hoặc các phương pháp tiên tiến khác

1.2 Giới thiệu chung về Bệnh viện Đa khoa Khu vực Triệu Hải

1.2.1 Thông tin chung về bệnh viện

a Vị trí, diện tích và khu vực xung quanh

- Vị trí :

Địa chỉ : 67 Phan Đình Phùng – Thị xã Quảng Trị – Quảng Trị

Hình 1.1 Bệnh viện Đa khoa khu vực Triệu Hải

- Khu vực xung quanh :

Ranh giới khu đất bệnh viện được xác định như sau:

+ Phía Tây giáp với đường Phan Đình Phùng

+ Phía Đông giáp với khu dân cư

+ Phía Nam giáp với đường giao thông từ thị xã Quảng Trị đi Triệu Tài + Phía Bắc giáp với khu dân cư

Sơ đồ mặt bằng: [25]

b Quy mô bệnh viện

- Loại hình hoạt động: Cấp cứu – Khám bệnh- Chữa bệnh

Tiếp nhận tất cả các trường hợp người bệnh từ ngoài vào hoặc các bệnhviện khác chuyển đến để cấp cứu, khám chữa bệnh, chữa bệnh nội trú hoặcngoại trú

Tổ chức khám sức khỏe và chứng nhận sức khỏe theo quy định của nhànước

Có trách nhiệm giải quyết toàn bộ các bệnh tật thông thường về nộikhoa và các trường hợp cấp cứu về ngoại khoa

Tổ chức giám định sức khỏe, giám định pháp y khi hội động giám định

y khoa tỉnh, hoặc cơ quan bảo vệ pháp luật trưng cầu

- Đào tạo cán bộ

Là cơ sở thực hành cho các trường, lớp trung học y tế

Tổ chức đào tạo liên tục cho các thành viên trong bệnh viện và cơ sở y tếtuyến dưới để nâng cấp trình độ chuyên môn và kỹ năng quản lý chăm sócsức khỏe ban đầu

- Nghiên cứu khoa học về y học

Tổ chức tổng kết đánh giá các đề tài và chương trình về chăm sóc sứckhỏe ban đầu

Tham gia các công trình nghiên cứu về y tế cộng đồng và dịch tễ họctrong công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cấp Bộ và cấp Cơ sở

- Phòng bệnh

Phối hợp với các cơ sở y tế dự phòng tuyến thường xuyên thực hiệnnhiệm vụ phòng bệnh, phòng dịch

Tuyên truyền, giáo dục sức khỏe cộng đồng

- Quy mô bệnh viện

Được thành lập năm 1990 theo quyết định Số 629/QĐ – UB ngày05/05/1990 của Chủ tịch ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị

Năm 2015, bệnh viện đa khoa khu vực Triệu Hải là bệnh viện đa khoacấp tỉnh (Bệnh viện loại III) với số giường bệnh kế hoạch là: 200 GB, sốgiường bệnh thực kê: 200 GB

c Vị trí của bệnh viện trong hệ thống chuyến tuyến

Bệnh viện Đa khoa khu vực Triệu Hải là đơn vị sự nghiệp có nhiệm vụgiúp giám đốc Sở Y tế tổ chức quản lý khám và điều trị các bệnh nhân trongkhu vực Cụ thể như sau:

Tiếp nhận bệnh nhân tuyến dưới là các TTYT trên địa bàn thị xã QuảngTrị như: Trung tâm y tế dự phòng Thị xã Quảng Trị, Phòng y tế thị xã QuảngTrị, các trạm tế trên địa bàn thị xã Quảng Trị và chuyển bệnh nhân lên tuyếntrên có trình độ chuyên môn cao hơn như: Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trịhay các bệnh viện Tuyến Trung ương

Kết hợp với bệnh viện tuyến dưới như: Các TTYT trên địa bàn thị xãQuảng Trị, Trung tâm y tế Dự phòng thị xã Quảng Trị, Phòng y tế thị xãQuảng Trị thực hiện các chương trình về chăm sóc sức khỏe ban đầu trongđịa bàn tỉnh Cử cán bộ chuyên môn luân phiên từ bệnh viện về hỗ trợ khámchữa bệnh tại các trạm y tế Như dự án: Phòng chống Sốt rét, dự án tiêmchủng mở rộng, dự án sức khỏe tâm thần cộng đồng, dự án Tăng Huyết áp Phòng bệnh: Phối hợp với các cơ sở y tế dự phòng thường xuyên thựchiện nhiệm vụ phòng bệnh, phòng dịch, tham gia các Dự án phòng chốngPhong, Dự án, dự án phòng chống Lao, dự án phòng sống sốt rét theo cá dự

án thuộc chương trình mục tiêu Quốc gia về y tế

d Các dịch vụ chính

Dịch vụ Cấp cứu – Khám bệnh – chữa bệnh:

Bệnh viện đa khoa Triệu Hải có nhiệm vụ khám, cấp cứu và điều trịbệnh cho nhân dân trên địa bàn Thị xã Quảng Trị và nhân dân của các vùnglân cận khi có nhu cầu như: Huyện Triệu Phong, Huyện Hải Lăng với cácchuyên khoa như: Nội khoa, ngoại khoa, Nhi Khoa, Sản phụ khoa, chuẩnđoán hình ảnh, xét nghiệm theo hình thức khám chữa bệnh tự nguyện hoặctheo chế độ BHXH, hình thức điều trị nội trú và ngoại trú

Theo báo cáo hoạt động khám chữa bệnh năm 2012 của sở y tế Quảng Trị thìnăm 2012 bệnh viện Đa khoa khu vực Triệu Hải đã thực hiện được: 70.546lượt khám bệnh trong đó số lượt điều trị nội trú là: 11.852 lượt và ngoại trú là

563 lượt Thực hiện số lần xét nghiệm là: 466.844 lượt, số lần chụp Xquanglà: 19.007 lần, số lần siêu âm: 18.860 lần và số lần phẫu thuật là: 7.394 lượt.Ngoài ra bệnh viện còn tham gia thực hiện các dự án thuộc chương trình mụctiêu Quốc gia như:

Dự án phòng chống Sốt rét, dự án tiêm chủng mở rộng, dự án sốt xuấthuyết, dự án phòng chống Lao, dự án phòng chống Phong, dự án sức khỏetâm thần Cộng đồng, dự án tăng huyết áp

e Kết quả hoạt động của bệnh viện

Bảng dưới đây mô tả các hoạt động khám chữa của bệnh viện qua các năm

Bảng 1.2: Kết quả khám chữa bệnh của Bệnh viện đa khoa khu vực Triệu Hải

4 Tổng số bệnh nhân điều trị ngoại trú 349 563

5 Tổng số bệnh nhân điều trị nội trú 9.498 11.852

6 Tổng số ngày điều trị nội trú 69.304 81.289

8 Tổng số lần xét nghiệm chung 396.327 466.844

1.2.2 Cơ cấu tổ chức của bệnh viện

a Cơ cấu tổ chức bệnh viện

Ban giám đốc gồm: Giám đốc và 2 phó giám đốc

Các phòng ban gồm: 4 phòng chức năng:

- Phòng kế hoạch tổng hợp

- Phòng tổ chức hành chính

- Phòng kế toán tài chính

- Khoa phẫu thuật – gây mê

- Khoa liên chuyên khoa

- Khoa y học cổ truyền

- Khoa dược

- Khoa chống nhiễm khuẩn

- Khoa chuẩn đoán hình ảnh

- Khoa xét nghiệm

- Khoa dinh dưỡng

b Quản lý điều hành và trách nhiệm giải trình

Trách nhiệm và nghĩa vụ của giám đốc bệnh viện và các khoa phòng liênquan trong bệnh viện về xử lý chất thải được mô tả như sau:

-Giám Đốc bệnh viện: Có nghĩa vụ và trách nhiệm của chủ nguồn thảichất thải nguy hại theo quy định tại Hướng dẫn điều kiện hành nghề và thủtục lập hồ sơ, đăng ký, cấp phép hành nghề, mã số quản lý chất thải nguy hại(theo Thông tư số 12/2011/TT-BTNMT của Bộ Tài nguyên môi trường); Quychế quản lý chất thải y tế (Ban hành kèm theo Quyết định số 43/2007/QĐ–BYT ngày 03/12/2007 của Bộ trưởng Bộ Y tế); Hướng dẫn công tác kiểm

soát nhiễm khuẩn (Ban hành kèm theo Thông tư số 18/2009/TT– BYT ngày14/10/2009 cuả Bộ trưởng Bộ Y tế).

-Ban chỉ đạo Kiểm soát nhiễm khuẩn: Ban chỉ đạo KSNK được bổnhiệm đúng theo thông tư 18 BYT kể từ 01/01/2012 theo quyết định số139/QĐ– BV ngày 01/01/2012 của Giám đốc bệnh viện

+ Ban chỉ đạo bao gồm: 01 Đồng chí phó giám đốc làm chủ tịch hội

đồng, 01 Trưởng khoa chống nhiễm khuẩn làm Phó chủ tịch hội đồng và 06đồng chí thuộc 06 khoa làm ủy viên

Lập kế hoạch đào tạo cho nhân viên y tế về KSNK, XLCT hàng năm

Theo dõi môi trường bệnh viện bao gồm: Cấy vi sinh trong không khícác khoa phòng trọng điểm, cấy vi sinh nguồn nước các khoa cần an toàn, cấy

vi sinh các dụng cụ y tế tiệt khuẩn, cấy vi sinh bàn tay nhân viên y tế sau rửatay…Theo dõi chất lượng nước thải của bệnh viện sau khi qua xử lý

-Tổ Kiểm soát nhiễm khuẩn: được thành lập từ năm 2012 với 8 thành

viên từ các khoa phòng trong đó: Bác sĩ: Lưu Văn Hiển – Giám đốc làm chủtịch hội đồng Bác sĩ: Nguyễn Việt Cường – Trưởng khoa CNK làm phó chủtịch hội đồng, với nhiệm vụ:

+ Quản lý, giám sát các hoạt động khử khuẩn, tiệt khuẩn, giặt là, cungcấp dụng cụ vô khuẩn, hóa chất sát khuẩn, khử khuẩn đồ vải và vật tư tiêu haophục vụ công tác kiểm soát nhiễm khuẩn trong toàn đơn vị

+ Tham gia nghiên cứu khoa học

+ Tham gia tư vấn cho ban giám đốc, Ban chỉ đạo viết những quy định,quy trình hướng dẫn KSNK, XLCT trong bệnh viện

- Hội đồng bảo hộ lao động: Bệnh viện chưa thành lập Hội đồng bảo hộlao động

- Phòng Hành chính quản trị vàTổ chức cán bộ: có nhiệm vụ:

+ Tổ chức và ký hợp đồng với công ty Công trình đô thị xử lý chất thải

sinh hoạt của bệnh viện, với Sở Tài nguyên & Môi trường giám sát chất lượng

hệ thống xử lý nước thải

+ Quản lý, vận hành, bảo dưỡng và sửa chữa thiết bị và công trình y tế bao gồm: hệ thống cấp thoát nước, hệ thống nước nước sử dụng cho sinh hoạt

trong bệnh viện, vận hành hồ xử lý nước thải, quản lý các nhà chứa chất thải

-Phòng Điều dưỡng: có nhiệm vụ

+ Dự trù, giám sát việc sử dụng vật tư tiêu hao, giám sát hoạt độngkiểm soát nhiễm khuẩn tại đơn vị

c Số lượng nhân viên

Bệnh viện có 152 cán bộ nhân viên, trong đó gồm có 3 thạc sĩ, 1 bác

sĩ, 16 bác sĩ chuyên khoa I, 51 điều dưỡng, 27 kỹ thuật viên, 13 nữ hộ sinh, 15

hộ l

Bảng 1.3: Thống kê cán bộ nhân viên của bệnh viện [6]

d Ngân sách hoạt động của bệnh viện năm 2015

Bảng 1.4: Ngân sách hoạt động của bệnh viện [6]

1.3 Tình hình phát sinh, đặc điểm thành phần, tính chất và công tác xử

lý CTR Y tế tại bệnh viện Đa khoa khu vực Triệu Hải

1.3.1 Phát sinh chất thải tại bệnh viện

Chất thải rắn y tế phát sinh từ:

- Khám chữa bệnh, điều dưỡng, phục hồi chức năng

- Các buồng bệnh nhân, buồng bệnh nhân cách ly

- Các phòng xét nghiệm như bệnh phẩm và dụng cụ đựng dính bệnhphẩm

- Xác các động vật thí nghiệm

- Các dược phẩm quá hạn không còn khả năng sử dụng

Qua sơ đồ mặt bằng tổng thể có thể thấy :

- Chất thải rắn thông thường phát sinh từ các phòng như: Khối khám bệnh

đa khoa (3), khoa nội soi (4), khoa sản(6), khoa dược(8), nhà giặt là(10), nhà

để máy đo(14), nhà để xe(16), quầy thuốc(22)

- Chất thải rắn y tế nguy hại phát sinh từ các phòng như: Khoa phẫu thuật+ điều trị(1), khoa chuẩn đoán hình ảnh + xét nghiệm(2), khối khám bệnh đakhoa(3), khoa truyền nhiễm(9), khoa chống nhiễm khuẩn(11)

- Chất thải rắn tái chế có thể phát sinh các phòng như: Khoa dược(8), khoanội soi(4)

- Chất thải hóa học phát sinh các phòng như : Hóa chất nổ(13), Nhà máynổ(12)

Căn cứ vào số liệu thống kê năm 2015 của bệnh viện, khối lượng chấtthải rắn y tế phát sinh cụ thể như sau:

-Tổng lượng rác thải thông thường: 255 kg/ngày

-Tổng lượng rác y tế lây nhiễm: 45 kg/ngày

-Lượng chất thải tái chế: 40 kg/ ngày

-Lượng chất thải hóa học: 4 kg/ngày

1.3.2 Đặc điểm thành phần, tính chất của chất thải rắn y tế tại bệnh viện

a Thành phần chất thải rắn y tế tại bệnh viện

Các công trình nghiên cứu đặc điểm chất thải rắn y tế được tiến hànhtrước đây cũng đề cập việc miêu tả kỹ đặc điểm CTRYT, xác định các thànhphần trong toàn bộ CTRYT Chất thải rắn y tế tại bệnh viện cũng có thànhphần như sau :

b Tính chất của CTRYT thông thường

Chất thải y tế thông thường là chất thải có chứa thành phần và tínhchất tương tự như chất thải sinh hoạt CTYT thông thường không chứa cácchất độc hại, các tác nhân gây bệnh đối với con người và môi trường CTYTthông thường có thể bao gồm các vật liệu, bao gói: giấy, thùng carton; chainhựa, chai thủy tinh không ô nhiễm, có nguồn gốc phát sinh từ khu vựchành chính, từ các khoa, phòng không cách ly trong cơ sở y tế, Một phầnCTYT thông thường có thể tái sử dụng hoặc tái chế và đem lại nguồn thu chocác cơ sở y tế Thực hiện triệt để đúng quy định trong công tác phân loạiCTYT sẽ góp phần giảm tải tác động của CTYT nói chung tới con người vàmôi trường

c Tính chất của CTRYT nguy hại

CTYT nguy hại là các chất thải phát sinh từ hoạt động y tế có chứacác thành phần gây hại trực tiếp hoặc gián tiếp tới sức khỏe con người và môitrường CTYT nguy hại có một trong các đặc tính sau:

- Gây độc

- Gây dị ứng

- Dễ cháy

- Phản ứng

- Ăn mòn: pH ≤ 2,0 hoặc pH ³ 12,5; có chứa chất độc hại, kim loạinặng như: chì, niken, thủy ngân,

- Chứa các tác nhân gây bệnh

Có hai loại rủi ro liên quan trực tiếp đến CTYT nguy hại bao gồm:Nguy cơ gặp phải chấn thương hoặc bị nhiễm trùng Hai đối tượng được xếpvào nhóm có nguy cơ cao là nhân viên y tế và những người trực tiếp tham giavào quá trình phân loại, thu gom, lưu giữ và xử lý chất thải y tế

Nguy cơ ảnh hưởng chính đến môi trường là nguy cơ lây nhiễm bệnhtật đối với cộng đồng

d Tính chất của CTRYT nguy hại

Tiếp xúc với CTRYT nguy hại có thể có nguy cơ bị chấn thương hoặc

nhiễm mầm bệnh Đặc tính của CTRYT nguy lại có thể bao gồm một hoặcmột số tính chất nguy hại sau đây: Chất thải y tế nguy hại có một số đặc tínhnhư sau:

Có khả năng lây nhiễm

- Gây độc gen, gây độc tế bào

- Có chứa độc chất, hóa chất độc hại

- Có tính ăn mòn

- Có tính phóng xạ (đối với các cơ sở có xạ trị)

- Sắc nhọn

1.3.3 Thu gom, lưu trữ, phân loại chất thải rắn y tế tại bệnh viện

a Thu gom CTRYT tại bệnh viện

Chất thải y tế phát sinh được thu gom, phân loại sơ bộ vào các túi,thùng rác , cụ thể như sau:

- Có hộp đựng chất thải sắc nhọn (kim tiêm, đầu dây truyền ) tuy nhiênhộp này đều là tự chế nên không đảm bảo được về mã màu, các chỉ dẫn, biểutượng phù hợp như quy định

- Có túi nilon đựng chất thải: gồm có 4 loại là túi màu xanh đựng chấtthải sinh hoạt và túi màu vàng đựng chất thải lây nhiễm, túi màu đen đựngchất thải hóa học, túi màu trắng đựng chất thải tái chế nhưng tất cả các túiđựng đều không có nhãn, vạch báo, và các biểu tượng theo quy định

Bảng 1.6 Số lượng túi chất thải/ngày

CTR/ngày(kg) Hệ số

Số lượng túi

Túi mầu trắng (chất thải có thể tái chế) 40 1 40

Bảng 1.7 Số lượng thùng chất thải/ngày

Loại thùng

Khối lượng chất thải /ngày(kg)

- Hộ lý, nhân viên vệ sinh của bệnh viện chịu trách nhiệm thu gom chấtthải trong khoa, phòng Hiện nay, tại bệnh viện không có buồng bẩn tập trungchất thải trong khoa Hàng ngày rác được thu gom ít nhất 1 lần và đột xuất khicần thiết.

Hình 1.2 Thùng đựng chất thải

b Lưu trữ CTRYT tại bệnh viện

Bệnh viện có nhà lưu giữ rác, có các thùng đựng chất thải lây nhiễm,chất thải sinh hoạt, có cân để cân chất thải Nhưng các thùng chưa có biểutượng và chỉ dẫn theo quy định Nhân viên thu gom chất thải chưa có trangphục bảo hộ lao động Nhà lưu chứa chưa có đủ thiết bị và phương tiện làmsạch như bồn rửa tay, hóa chất rửa tay, vòi xịt nước, dụng cụ lau dọn sàn, hóachất làm sạch khử trùng Bộ phận thông hơi không khí – quạt hút khí độckhông đảm yêu cầu Bên cạnh đó vẫn chưa có hệ thống thu nước rỉ rác Cácchí tuyến đều không đảm bảo

Hình 1.3 Nhà lưu giữ rác

c Phân loại CTRYT tại bệnh viện

Chất thải rắn y tế phát sinh tại bệnh viện được phân loại như sau:

Chất thải lây nhiễm:

- Nhóm A - chất thải sắc nhọn: bơm kim tiêm, đầu sắc nhọn của dâytruyền, các ống tiêm, mảnh thủy tinh vỡ và các vật sắc nhọn khác sử dụngtrong bệnh viện

- Nhóm B - chất thải lây nhiễm không sắc nhọn: bông gạc dính máu,thấm dịch sinh học của bệnh nhân, các chất thải phát sinh từ buồng bệnh cáchly

- Nhóm C – chất thải có nguy cơ lây nhiễm cao: chất thải phát sinhtrong các phòng xét nghiệm như bệnh phẩm và dụng cụ đựng, dính bệnhphẩm

- Nhóm D – chất thải giải phẫu: xác động vật thí nghiệm

Chất thải hóa học nguy hại:

Dược phẩm quá hạn, kém phẩm chất không còn khả năng sử dụng.

Chất hóa học nguy hại sử dụng trong y tế.Chất thải chứa kim loại nặng nhưthủy ngân (từ nhiệt kế, huyết áp kế thủy ngân bị vỡ, chất thải từ hoạt động nha

khoa), chì (từ vật liệu tráng chì sử dụng trong ngăn tia xạ từ các khoa chẩnđoán hình ảnh, xạ trị).

Chất thải thông thường:

Chất thải thông thường của Bệnh viện phát sinh chủ yếu là rác thải từcác hoạt động sinh hoạt của cán bộ công nhân viên, thân nhân bệnh nhân vàbệnh nhân Ngoài ra còn kể đến các loại bao bì y tế (không chứa chất độchại), giấy, báo, tài liệu từ hoạt động văn phòng

1.3.4 Xử lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện

a Xử lý chất thải rắn tái chế

Chất thải được phép thu gom phục vụ mục đích tái chế, bao gồmnhựa: chai nhựa đựng các dung dịch không có hóa học nguy hại, các vật liệunhựa không dính các thành phần nguy hại, giấy, báo, bìa, thùng các tông, vỏhộp đựng thuốc và các vật liệu giấy tại bệnh viện

Ước tính khối lượng chất thải tái chế này năm 2015 vào khoảng: 40kg/ngày

Các bình oxy được trả lại nơi cơ sở cấp bình, chai dịch chuyền khôngdính máu và một số đồ khác được mang đi bán phế liệu

b Xử lý chất thải rắn y tế nguy hại

Hiện bệnh viện xử lý rác thải nguy hại bằng phương pháp đốt trong

lò đốt

Tên thiết bị : Lò xử lý rác y tế KW20

Công suất : 20-30 kg/giờ

Nước sản xuất : Hàn Quốc

Năm đưa vào sử dụng: 2009

Đốt bằng lò đốt Incinerator của Hàn Quốc, trung bình 2 ngày đốt 1lần, một lần đốt 40kg ( gồm cả chai lọ thủy tinh) Rác đốt nhiều khói và mùi,ảnh hưởng đến dân cư xung quanh, nên thường đốt lúc 12h-2h sáng

Hình 1.4 Lò đốt rác Incinerator

Theo kết quả phân tích mẫu khí thải từ lò đốt do Trung tâm quan trắc

và kỹ thuật môi trường Quảng Trị thực hiện lấy mẫu ngày 09/04/2013 Kếtquả phân tích mẫu khí thải lò đốt:

Bảng 1.4: Kết quả phân tích chất lượng khí thải [6]

STT Chỉ tiêu Phương pháp

thử

Đơn vị tính

Kết quả thử nghiệm

QCVN 02:2008/ BTNMT

4 CO TCVN

7242:2003

mg/m3

Qua bảng số liệu ta thấy:

- Các nồng độ Bụi, NO2, SO2 đều nằm dưới tiêu chuẩn cho phép

- Nồng độ CO vượt quá tiêu chuẩn cho phép 16 lần

Kết luận: Từ kết quả trên có thể nhận thấy hệ thống lò đốt bệnh viện đang

hoạt động không hiệu quả và gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng

Bệnh viện phân công 01 nhân viên đã được tập huấn về vận hành thiết

bị, theo dõi vận hành và bão dưỡng thiết bị vận hành lò đốt

Sau 3 năm đưa vào hoạt động hiện nay lò đốt đang dần xuống cấp xuấthiện tình trạng thải khói đen Bệnh viện vẫn chưa có thiết bị xử lý tro xỉ sauquá trình đốt, do vậy, hiện nay lượng tro xỉ này được chôn lấp không an toàntrong khuôn viên bệnh viện

c Xử lý chất thải y tế thông thường

Rác thải sinh hoạt được Công ty Cổ phần môi trường đô thị QuảngTrị vận chuyển đến nơi xử lý

Hàng ngày, rác thải sinh hoạt được công ty cổ phần môi trường đôthị Quảng Trị thu gom vận chuyển với tần suất 01 lần/ ngày với khối lượng225kg/ngày và thường thực hiện vào cuối buổi chiều

1.4 Đánh giá thực trạng công tác quản lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện

Bệnh viện đa khoa khu vực Triệu Hải là 1 trong 15 đơn vị tuyến tỉnh, trực thuộc sở y tế tỉnh Quảng trị Qua nghiên cứu thực trạng tình hình phát sinh và công tác phân loại, thu gom, lưu giữ, vận chuyển và xử lý CTRYT hiện nay của bệnh viện cho thấy công tác quản lý CTRYT của bệnh viện mặc dù đã đạtđược những kết quả nhất định, tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập, chưađáp ứng được các yêu cầu bảo vệ môi trường, gây ô nhiễm cho các lĩnh vực môi trường nước, đất và không khí xung quanh Cụ thể:

1.4.1 Những mặt đã đạt được

-Quy trình quản lý CTRYT theo đúng trình tự các khâu như sau: phânloại chất thải tại nguồn, lưu giữ tại khoa phòng, thu gom vận chuyển về nhàlưu giữ chung của bệnh viện và giai đoạn xử lý cuối cùng

-Công tác quét dọn rác tại các phòng bệnh luôn làm tốt, nhìn chung luônsạch sẽ

-Toàn khuôn viên bệnh viện không hề phát sinh mùi hôi hay xuất hiệnruồi nhặng làm ảnh hưởng sức khỏe của toàn thể mọi người trong bệnh viện

-Hệ thống quản lý hành chính trong công tác quản lý chất thải rắn y tếtại bao gồm sự phối hợp của ban lãnh đạo, các phòng ban, tổ Kiểm soát nhiễmkhuẩn và tất cả các khoa tại bệnh viện, trong đó tổ Kiểm soát nhiễm khuẩnchịu trách nhiệm chính Việc quản lý chất thải rắn y tế về mặt hành chính tốt

là đảm bảo hai vấn đề :

 Kiểm tra, giám sát và chỉđạo toàn thể nhân viên thực hiện đúng cácquy trình kỹ thuật về quản lý chất thải rắn theo quy chế quản lý chất thải y tếcủa Bộ y tế ban hành

 Đảm bảo sự an toàn trong công tác quản lý chất thải, khắc phục sự cố

và tránh ảnh hưởng đến sức khỏe của nhân viên và bệnh nhân cũng như ngườithăm nuôi, hạn chế bệnh nghề nghiệp

- Khi quy chế quản lý chất thải y tế được Bộ Y tế ban hành, vấn đề đàotạo, giám sát và chỉ đạo công tác quản lý CTRYT tại bệnh viện đã thực hiện

và đạt được một số thành quả sau:

 Bệnh viện đã nhanh chóng phổ biến kiến thức, quy trình việc phânloại thu gom rác đến toàn thể nhân viên y tế trong bệnh viện

 Tại bệnh viện chưa có xuất hiện hiện tượng người dân vào bới ráchay ghi nhận vi phạm nào về việc nhân viên y tế lấy rác thải đem ra ngoàibán, tái sử dụng trái phép

- Bệnh viện đã trang bị đầy đủ găng tay cao su, khẩu trang cho nhânviên khi có nhu cầu sử dụng Tất cả nhân viên khi làm việc đều phải chấphành quy định, trang bị đầy đủ bảo hộ cá nhân, nếu phát hiện bệnh viện sẽkiểm điểm làm gương, xử phạt nghiêm khắc tránh việc tái phạm lần sau.

-Nhà lưu giữ chưa có đủ thiết bị phương tiện làm sạch như bồn rửa tay,hóa chất rửa tay, vòi xịt nước, dụng cụ lau dọn sàn, hóa chất làm sạch khửtrùng

-Vấn đề vận chuyển chất thải trong bệnh viện còn nhiều hạn chế, vẫnchưa đúng theo quy định Chưa có phương tiện vận chuyển chất thải lâynhiễm, mới có 1 xe vận chuyển chất thải sinh hoạt và phương tiện bảo hộ laođộng cho nhân viện vận chuyển chưa có

-Việc xử lý chất thải nguy hại :

+ Sử dụng lò đốt bệnh viện không hiệu quả và gây ô nhiễm cho môitrường, sau 3 năm hoạt động lòđốt đang dần xuống cấp xuất hiện tình trạngkhói đen

+ Bệnh viện chưa có thiết bị xử lý tro xỉ sau quá trình đốt, do vậy,lượng tro này được chôn lấp không an toàn trong bệnh viện

 Vấn đề ô nhiễm không đảm bảo

- Bệnh viện còn thiếu nhiều giấy phép đăng ký, xin phép như: chưa cóđăng ký Cam kết bảo vệ môi trường, chưa đăng ký mã số chủ nguồn thải chấtthải nguy hại cũng như chưa đăng ký chủ xử lý chất thải y tế nguy hại

1.4.3 Những vấn đề thách thức trong thời gian tới

Trong thời gian tới, để cải thiện điều kiện vệ sinh môi trường, Bệnh viện

đa khoa khu vực Triệu Hải sẽ phải đối mặt với 5 thách thức cần giải quyếtgồm :

- Về mặt pháp lý : bệnh viện cần cụ thể hóa các văn bản hướng dẫn củacấp trên liên quan đến việc quản lý CTRYT của bệnh viện mình

- Về mặt tổ chức quản lý (nhân sự) : bệnh viện cần tăng cường thêm độingũ cán bộ, công nhân Cần hoàn thiện hơn công tác kiểm tra, giám sát tất cảcác quá trình quản lý chất thải rắn y tế tại bệnh viện

- Về mặt kỹ thuật : đầu tư máy móc, trang thiết bị, cải tiến, thay đổi côngnghệ, giải pháp xử lý Cần có giải pháp xử lý chất thải rắn y tế nguy hại thíchhợp hơn để tránh gây ô nhiễm môi trường tại bệnh viện cũng như môi trườngxung quanh Để đảm bảo tính an toàn cho nhân viên y tế, bệnh viện phảitrang bị đầy đủ găng tay cao su, khẩu trang, xà phòng rửa sát trùng cho nhânviên khi có nhu cầu sử dụng Cụ thể như sau:

 Khi ra vào các khoa phải thay trang phục y tế, cởi bỏ các trang thiếtbịđã sử dụng trước khi rời khỏi khu vực làm việc và sau khi chúng đã nhiễmbẩn

 Để các trang thiết bị bảo hộ cá nhân đã qua sử dụng vào đúng vị tríthải bỏ quy định như thùng rác, các vật dụng lưu giữ để giặt, khử trùng và tái

sử dụng hoặc hủy bỏ

 Mang các loại găng tay thích hợp khi tiếp xúc với các chất thải cókhả năng lây nhiễm khác nhau Nếu găng bị rách, bong, thủng hay nghiễmbẩn phải lập tức thay thế bằng một cái khác hoàn toàn nguyên vẹn

 Đối với các loại găng tay có thể sử dụng nhiều lần thì có thế khửtrùng trước khi tái sử dụng, còn về găng tay chỉ được sử dụng một lần nghiêm

cấm các hành vi đem đi tái sử dụng lại, nếu vi phạm sẽ bị xử phạt nghiêmkhắc

- Về mặt quản lý vận hành: bệnh viện cần bổ sung các hướng dẫn thựchiện theo quy trình, chương trình bảo dưỡng, quan trắc, giám sát chất lượngmôi trường

- Về mặt kinh tế, xã hội : cần tổ chức tốt công tác thu hút đầu tư, xã hộihóa, tuyên truyền cho người dân ý thức vệ sinh tốt

2.1.1 Các văn bản pháp lý cấp Nhà nước ban hành

- Luật bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 được Quốc hội nước Cộnghòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua ngày 23/06/2014 và được chủ tịchquốc hội ký lệnh ban hành ngày 23/06/2014 có hiệu lực từ ngày 01/01/2015

- Nghị định số 59/2007/NĐ–CP ngày 09/04/2007 của chính phủ về quản

lý chất thải rắn, trong đó quy định “Nhà nước khuyến khích việc xã hội hóa công tác thu gom, phân loại, vận chuyển và xử lý chất thải rắn”.

- Nghị định số 04/2009/NĐ-CP ngày 14/1/2009 của chính phủ về ưu đãi,

hỗ trợ hoạt động bảo vệ môi trường

- Nghị định số 38/2015/NĐ-CP Về quản lý chất thải và phế liệu

- Quyết định của Bộ trưởng Bộ y tế số 43/2007/QĐ-BYT ngày 30/11/2007

về việc ban hành quy chế quản lý chất thải y tế

- Thông tư 121/2008/TT-BTC ngày 12/12/2008 của Bộ Tài Chính v/vhướng dẫn cơ chế ưu đãi và hỗ trợ tài chính đối với hoạt động đầu tư choquản lý chất thải rắn

- Thông tư 12/2011/TT-BTNMT của Bộ tài nguyên và môi trường banhành ngày 14/04/2011 quy định về quản lý chất thải nguy hại

- Chiến lược quốc gia về quản lý tổng hợp chất thải đến năm 2025, tầmnhìn đến năm 2050 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số2149/QĐ-TTg ngày 17/12/2009

- Căn cứ Công văn số 6178/BYT-TB-CT của BộY tế ngày 8/9/2014 về

việc đầu tư xử lý chất thải rắn y tế nguy hại thuộc “ Dự án hỗ trợ xử lý chất thải bệnh viện”.

- Thông tư số 22/2014/TT-BKHCN ngày 25/8/2014 của Bộ Khoa học vàCông nghệ quy định về quản lý chất thải phóng xạ và nguồn phóng xạ đã qua

sử dụng

- Thông tư số 24/2010/TT-BKH CN ngày 29/12/2010 của Bộ Khoa học và

Công nghệ, Ban hành QCVN 06:2010/BKHCN – Quy chuẩn kỹ thuật quốc

gia về An toàn bức xạ - Phân nhóm và phân loại nguồn phóng xạ.

- Thông tư số 12/2011/TT-BTNMT ngày 14/4/2011 của Bộ Tài nguyên vàMôi trường, Quy định về quản lý chất thải nguy hại

- Thông tư số 27/2012/TT-BTNMT ngày 19/12/2012 của Bộ Tài nguyên

và Môi trường – Ban hành QCVN 02:2012/BTNMT – Quy chuẩn kỹ thuậtquốc gia về lò đốt chất thải rắn y tế

- Quyết định số 27/2004/QĐ-BXD ngày 09/11/2004 của Bộ Xây dựng –

Ban hành TCVNVN 320-2004 “ Bãi chôn lấp chất thải nguy hại – tiêu chuẩn thiết kế”.

- QCVN 55:2013/BTNMT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về thiết bị hấpchất thải y tế lây nhiễm

- QCVN 07:2009/BTNMT: Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về ngưỡng chấtthải nguy hại

2.1.2 Các văn bản pháp lý cấp tỉnh Quảng Trị ban hành

- Căn cứ Quyết định số 46/BYT-QĐ của Bộ Y tế ban hành ngày06/4/2014 về việc Phê duyệt danh mục đầu tư tỉnh Quảng Trị thuộc Dự án “

Hỗ trợ xử lý chất thải bệnh viện” do Ngân hàng Thế giới tài trợ.

- Căn cứ Công văn số 3594/UBND-NN ngày 13/10/2014 của UBND tỉnh

Quảng Trị về việc đầu tư xử lý chất thải rắn y tế nguy hại thuộc “ Dự án hỗ trợ xử lý chất thải bệnh viện”.

- Căn cứ Công văn số 60/UBND-TN ngày 08/01/2015 của UBND tỉnhQuảng Trị về việc Thống nhất chủ trương giao đất Xây dựng khu xử lý rácthải y tế

- Căn cứ theo quyết định 1826/QĐ-UBND của ủy ban nhân dân tỉnhQuảng Trị về “Phê duyệt kế hoạch quản lý chất thải rắn y tế nguy hại trên địabàn tỉnh Quảng Trị đến năm 2015”

- Không phát sinh tro xỉ độc hại.

- CTLN sau khi khử khuẩn được chôn lấp như chất thải thông thường

- Không tạo ra sự khiếu kiện của cộng đồng đối với các cơ sở y tế từ việc

ô nhiễm môi trường không khí, đặc biệt là mùi từ các lò đốt cho khu dân cưxung quanh

- Một số loại chất thải lây nhiễm bằng vật liệu nhựa sau khi khử khuẩn antoàn có thể tái chế đem lại các lợi ích kinh tế cho xã hội

- Cơ sở y tế có thể thực hiện tốt giám sát chất lượng khử khuẩn của thiếtbị

b Ý nghĩa

Áp dụng các công nghệ không đốt trong xử lý CTLN thay thế cho côngnghệ đốt ở nước ta hiện nay là rất cần thiết, phù hợp với xu hướng chunghiện nay của thế giới, góp phần thực hiện các cam kết của Việt Nam khitham gia Công ước Stockholm về giảm phát thải không chủ định các chất ônhiễm hữu cơ khó phân hủy từ công nghệ đốt

Áp dụng công nghệ không đốt tại các CSYT chứng minh được hiệu quảcủa công nghệ này trong việc khử trùng các CTLN, góp phần vào việc bảo

vệ môi trường và sức khỏe của cán bộ, công nhân viên và người bệnh trongcác CSYT

2.2.2 Các loại hình công nghệ không đốt

Mục đích của việc xử lý CTR y tế là loại bỏ những đặc tính nguy hiểmnhư lây nhiễm, truyền bệnh để biến chúng thành rác thải thông thường và cóthể xử lý giống như các loại rác phổ thông khác như chôn xuống đất hoặc chothoát vào hệ thống nước thải Từng chính phủ sẽ có quy định cụ thể đối vớicách thức xử lý rác thải y tế, các quy định này phù hợp với hướng dẫn chung

về xử lý rác thải y tế của những tổ chức mang tính toàn cầu như Liên hợpquốc, Tổ chức y tế thế giới Hiện quả của từng hình thức xử lý rác thải y tếđược đo lường qua những chỉ số kiểm nghiệm chất vi sinh Chỉ số này sửdụng để xác định sự tồn tại của các chất vi sinh gây hại Một hệ thống xử lýrác thải y tế tốt phải đảm bảo không còn dấu hiệu nào cho thấy còn lượng lớnchất vi sinh chưa được xử lý

Ngày nay có nhiều cách thức xử lý CTR y tế trong bệnh viện Việc lựa

chọn đúng cách thức xử lý rác đem lại nhiều lợi ích cho bệnh viện, giúp xử lýhiệu quả CTR y tế theo cách tiết kiệm nhất Các giải pháp xử lý CTR y tếbằng công nghệ không đốt đang được sử dụng rộng rãi Là xu thế mới thânthiện với môi trường Các công nghệ xử lý CTR y tế bằng công nghệ khôngđốt được khái quát thành 5 nhóm chính:

- Phương pháp nhiệt độ thấp

- Phương pháp nhiệt độ cao

- Phương pháp nhiệt độ trung bình

Phương pháp nhiệt độ thấp

Phương pháp nhiệt độ thấp là phương pháp sử dụng năng lượng nhiệt

để khử trùng CTRYTNH tại nhiệt độ không đủ để gây ra sự phá hủy hóa

học, thường dao động từ 100oC đến 180oC Phương pháp nhiệt độ thấp baogồm 2 loại cơ bản là: quá trình sử dụng nhiệt ướt (hơi nước) và quá trình

sử dụng nhiệt khô (khí nóng) để khử trùng CTRYTNH

Quá trình sử dụng nhiệt ướt là sử dụng hơi nước để khử trùngCTRYTNH và thường được tiến hành trong nồi hấp khử trùng hoặc trongthiết bị vi sóng kết hợp hơi nước bão hòa Quá trình sử dụng nhiệt khô làkhông bổ sung thêm nước hay hơi nước vào thiết bị xử lý CTRYTNH.Thường trong thiết bị này, CTRYTNH được làm nóng bởi tính dẫn nhiệt,đối lưu tự nhiên hay cưỡng bức hoặc sử dụng bức xạ nhiệt hay bức xạhồng ngoại (Health Care Without Harm, 2001)

So với việc khử trùng bằng nhiệt khô, thì việc khử trùng bằng hơi nướckết hợp với áp suất cao có một số ưu điểm nhất định, cụ thể như sau:

- Trong điều kiện môi trường ẩm ướt, vi khuẩn trở lên nhạy cảm hơn.Hơi ẩm cũng làm các bào tử giãn ra và mất khả năng kháng nhiệt

- Trong điều kiện nhiệt độ và áp suất cao, hơi nước có vai trò như chấtthủy phân, góp phần vào việc khử trùng CTRYTNH

Trong phương pháp này sẽ giới thiệu một số công nghệ không đốt sửdụng để xử lý CTLN trong ngành Y tế

 Công nghệ không đốt sử dụng nhiệt ướt để xử lý CTRYT nguy hại

Để tránh sự phơi nhiễm với mầm bệnh cho nhân viên vận hành các thiết

bị xử lý chất thải y tế, không nên áp dụng các công nghệ nghiền cắt