Giáo án Vật lý 10 bài 37: Các hiện tượng bề mặt của chất lỏng tài liệu, giáo án, bài giảng , luận văn, luận án, đồ án, b...
Trang 1Bài 37: CÁC HIỆN TƯỢNG BỀ MẶT CỦA CHẤT LỎNG
1 MỤC TIÊU
1.1 Kiến thức:
- Mô tả được thí nghiệm về hiện tượng căng bề mặt; nói rõ được phương, chiều và
độ lớn của lực căng bề mặt
- Mô tả được thí nghiệm về hiện tượng dính ướt và hiện tượng không dính ướt; mô
tả được sự tạo thành mặt khum của bề mặt chất lỏng ở sát thành bình chứa nó trong trường hợp dính ướt và không dính ướt
- Mô tả được thí nghiệm về hiện tượng mao dẫn
1.2 Kĩ năng:
- Vận dụng được công thức tính lực căng bề mặt để giải các bài tập
- Vận dụng được công thức tính độ chênh lệch của mức chất lỏng bên trong ống mao dẫn so với bề mặt chất lỏng bên ngoài ống để giải các bài tập đã cho trong bài
2 CHUẨN BỊ
2.1 Giáo viên:
Bộ dụng cụ thí nghiệm chứng minh các hiện tượng bề mặt của chất lỏng: hiện tượng căng bề mặt, hiện tượng dính ướt và hiện tượng không dính ướt, hiện tượng mao dẫn
2.2 Học sinh:
- Ôn lại các nội dung về lực tương tác phân tử và các trạng thái cấu tạo chất
- Máy tính bỏ túi
3 TIẾN TRÌNH DẠY, HỌC
Tiết 1:
Hoạt động 1: Thí nghiệm nhận biết hiện tượng căng bề mặt chất lỏng.
- Thảo luận để giải thích hiện tượng
- Trả lời C1
- Tiến hành làm thí nghiệm như hình 37.2
- Cho HS thảo luận
Trang 2Hoạt động 2: Tìm hiểu về lực căng bề mặt.
- Ghi nhận về lực căng bề mặt
- Quan sát hình 37.3 và trình bày
phương án dùng lực kế xác định độ lớn
lực căng tác dụng lên chiếc vòng
- Lấy ví dụ về ứng dụng của hiện tượng
căng bề mặt chất lỏng
- Nêu và phân tích về lực căng bề mặt chất lỏng( phương, chiều và công thức
độ lớn)
- Gợi ý: lực căng có xu hướng giữ chiếc vòng tiếp xúc với bề mặt nước
- Nhận xét ví dụ của học sinh
Hoạt động 3: Tìm hiểu hiện tượng dính ướt và không dính ướt.
- Nhận xét hình dạng giọt nước trong
các thí nghiệm
- Trả lời C3 và rút ra khái niệm về hiện
tượng dính ướt và không dính ướt
- Dự đoán về dạng bề mặt chất lỏng ở
sát thành bình chứa
- Mô tả dạng bề mặt chất lỏng ở sát
thành bình chứa
- Tiến hành thí nghiệm hình 37.4, yêu cầu học sinh quan sát
- Lưu ý 2 trường hợp tương ứng với hiện tượng dính ướt và không dính ướt
- Tiến hành thí nghiệm (hoặc sử dụng hình ảnh video có sẵn) kiểm tra
- Phân tích khái niệm mặt khum lõm và mặt khum lồi
Hoạt động 4: Giao nhiệm vụ về nhà.
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau
Tiết 2:
Hoạt động 1: Thí nghiệm nhận biết hiện tượng mao dẫn
- Tiến hành thí nghiệm và quan sát hiện
tượng (bằng kính lúp) theo nhóm
- Trả lời C5
- Nhận xét về kích thước của các ống có
- Hướng dẫn: xác định rõ ống nào có thành bị dính ướt và không dính ướt
- Nêu và phân tích khái niệm hiện tượng mao dẫn và ống mao dẫn
Trang 3xảy ra hiện tượng mao dẫn.
Hoạt động 2: Tìm hiểu và vận dụng công thức tính mực chất lỏng trong ống mao
dẫn
- Nhận xét sơ bộ về các yếu tố ảnh
hưởng đến mực chất lỏng trong ống mao
dẫn
- Ghi nhận công thức tính mực chất lỏng
trong ống mao dẫn cho 2 trường hợp
hiện tượng dính ướt và không dính ướt
- Làm bài tập ví dụ trong SGK
- Lấy ví dụ về ứng dụng của hiện tượng
mao dẫn
- Gợi ý: so sánh mực chất lỏng giữa các ống có tính chất khác nhau và đường kính trong khác nhau trong thí nghiệm
- Nêu và phân tích công thức 37.2
- Giới thiệu một số ứng dụng của hiện tượng mao dẫn
Hoạt động 3: Giao nhiệm vụ về nhà
- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà
- Ghi những chuẩn bị cho bài sau
- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà
- Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau