DANH MỤC BẢNGBảng 1.1. Bộ tiêu chí Quốc gia về Nông thôn mớiBảng 3.1a. Bảng đánh giá kết quả tiêu chí nông thôn mới đạt được năm 2010 tại xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.Bảng 3.1b. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Quy hoạch và thực hiện quy hoạchBảng 3.2. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Giao thông.Bảng 3.3. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Thủy lợi.Bảng 3.4. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Điện.Bảng 3.5. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Trường học.Bảng 3.6. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Cơ sở vật chất văn hóa.Bảng 3.7. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Chợ nông thôn.Bảng 3.8. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Bưu điện.Bảng 3.9. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Nhà ở dân cư.Bảng 3.10. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Thu nhập.Bảng 3.11. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hộ nghèo.Bảng 3.12. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Tỷ lệ lao động có việc làm thường xuyên.Bảng 3.13. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hình thức tổ chức sản xuất.Bảng 3.14. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Giáo dục.Bảng 3.15. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Y tế.Bảng 3.16. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Văn hóa.Bảng 3.17. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Môi trường.Bảng 3.18. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh. Bảng 3.19. Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí An ninh, trật tự xã hội. MỞ ĐẦU1.Tính cấp thiết của đề tài.Từ xưa tới nay, Việt Nam là một đất nước thuần nông với khoảng 70% dân số là nông dân, chính vì vậy nông dân được coi là lực lượng nòng cốt trong quá trình phát triển đất nước. Địa bàn rộng lớn của nông thôn có vị trí hết sức quan trọng để phát triển kinh tế, giữ vững ổn định chính trị và đảm bảo an ninh quốc phòng. Nhân thức được tầm quan trọng đó, Đảng và nhà nước ta đã đã đề ra các chủ trương, chiến lược phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn toàn diện theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng nông thôn mới. Không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nông dân. Thực hiện xóa đói, giảm nghèo. Hệ thống chính trị ở nông thôn được củng cố và tăng cường. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững. Vị thế của người nông dân ngày càng được nâng cao.Tuy nhiên vẫn còn rất nhiều những vấn đề còn tồn đọng, xã hội phát triển đồng nghĩa với tốc độ đô thị hóa quá nhanh, dẫn tới sự chênh lệch lớn giữa các vùng. Đời sống vật chất và tinh thần của người dân nông thôn còn yếu kém, tỷ lệ hộ nghèo cao nhất là ở các vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, chênh lệch giàu nghèo giữa các vùng còn lớn,các vấn đề xã hội phức tạp phát sinh… Nhận thức được vấn đề này, tại hội nghị lần thứ 7 ban chấp hành trung ương đảng khóa X về “ Nông nghiệp, nông dân, nông thôn” đã xác định: “ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.”, trong mối quan hệ mật thiết giữa nông nghiệp, nông dân và nông thôn, nông dân là chủ thể của quá trình phát triển. Thực hiện Nghị quyết 26 NQTW, ngày 05082008, hội nghị lần thứ 7 ban chấp hành trung ương Đảng khóa X về “ Nông nghiệp, nông dân, nông thôn”, thủ tướng đã phê duyệt “ Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới” ( quyết định số 491QĐ – TTg ngày 16042009) và “Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới” tại Quyết định số 800QĐ – TTg ngày 06042010 nhằm thống nhất chỉ đạo việc xây dựng nông thôn mới trên cả nước. Góp phần thực hiện phong trào xây dựng nông thôn mới của cả nước, chính quyền cũng như toàn thể nhân dân của xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định đã tiến hành thực hiện phương án quy hoạch xây dựng nông thôn mới dưới sự chỉ đạo của Hội đồng nhân dân tỉnh Nam Định về Chương trình quy hoạch phát triển nông thôn mới Tỉnh Nam Định. Sau 5 năm ( 2011 2015) thực hiện đề án quy hoạch nông thôn mới, đời sống tinh thần của người dân, cơ sở vật chất và diện mạo xã Hải Phong đã có rất nhiều sự thay đổi đáng tự hào. Trình độ dân trí ngày một nâng cao, người dân đã biết áp dụng các thành tựu khoa học vào sản xuất nông nghiệp cũng như đời sống, các lĩnh vực y tế giáo dục ngày một tiến bộ, thu nhập bình quân đầu người tăng đáng kể, đường làng ngõ xóm sạch đẹp, điện lưới và nước sạch đầy đủ.
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI
BÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ ÁN XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI XÃ HẢI PHONG, HUYỆN HẢI HẬU, TỈNH NAM
ĐỊNH GIAI ĐOẠN 2011- 2015.
Địa điểm thực tập: UBND xã Hải Phong Giáo viên hướng dẫn: TS Phạm Anh Tuấn Sinh viên thực hiện: Hoàng Thị Thu Hương
Mã sinh viên: DC00204652
Nam Định, tháng 4, năm 2016
Trang 2TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG HÀ NỘI
KHOA QUẢN LÝ ĐẤT ĐAIBÁO CÁO THỰC TẬP TỐT NGHIỆP
ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ ÁN XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TẠI XÃ HẢI PHONG, HUYỆN HẢI HẬU, TỈNH NAM
ĐỊNH GIAI ĐOẠN 2010 - 2015
Địa điểm thực tập: UBND xã Hải Phong.
Giáo viên hướng dẫn: TS Phạm Anh Tuấn.
Người hướng dẫn sinh viên thực tập
Nam Định, tháng 4, năm 2016
Trang 3LỜI CẢM ƠN
Qua quá trình học tập tại khoa Quản lý đất đai – Trường đại học Tài nguyên vàmôi trường Hà Nội và sau thời gian thực tập tại UBND xã Hải Phong, huyện Hải Hậu,tỉnh Nam Định , em đã học được rất nhiều kiến thức bổ ích và những kinh nghiệm từ thựctiễn cuộc sống vô cùng quý báu Vận dung những kiến thức có được em đã tiến hành
nghiên cứu đề tài : “ Đánh giá kết quả thực hiện đề án xây dựng nông thôn mới tại
xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định giai đoạn 2011- 2015”.
Trước tiên em xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc nhất tới sự giúp đỡ nhiệt tình của
TS Phạm Anh Tuấn đã dành thời gian quý báu của mình để tận tình hướng dẫn và giúp
đỡ cho em hoàn thành tốt đồ án Tiếp đến em xin gửi lời cám ơn tới tập thể các thầy côgiáo trong khoa Quản lý đất đai đã trang bị cho em những kiến thức hữu ích; dãy dỗ, chỉbảo em trong suốt quá trình học tập tại trường
Em cũng xin chân thành cám ơn toàn thể cán bộ trong UBND xã Hải Phong đã tạođiều kiện, giúp đỡ, chỉ bảo, hướng dẫn cho em để em có thể hoàn thành tốt nhất đồ án củamình
Cuối cùng, em xin gửi lời cám ơn sâu sắc nhất tới gia đình, bạn bè đã luôn bêncạnh giúp đỡ, động viên em trong suốt quá trình học tập tại trường cũng như thời gianthực tập địa phương vừa qua
Em xin chân thành cám ơn !
Nam Định, ngày tháng năm
Sinh viên
Hoàng Thị Thu Hương
Trang 4DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
STT Chữ viết tắt Dịch nghĩa
9 XDNTM Xây dựng nông thôn
mới
10 VH- TT- DL Văn hóa- Thể thao-
Du lịch
Trang 5DANH MỤC BẢNG
Bảng 1.1 Bộ tiêu chí Quốc gia về Nông thôn mới
Bảng 3.1a Bảng đánh giá kết quả tiêu chí nông thôn mới đạt được năm 2010 tại xã HảiPhong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định
Bảng 3.1b Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Quy hoạch và thực hiện quy hoạchBảng 3.2 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Giao thông
Bảng 3.3 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Thủy lợi
Bảng 3.4 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Điện
Bảng 3.5 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Trường học
Bảng 3.6 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Cơ sở vật chất văn hóa
Bảng 3.7 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Chợ nông thôn
Bảng 3.8 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Bưu điện
Bảng 3.9 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Nhà ở dân cư
Bảng 3.10 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Thu nhập
Bảng 3.11 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hộ nghèo
Bảng 3.12 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Tỷ lệ lao động có việc làm thườngxuyên
Bảng 3.13 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hình thức tổ chức sản xuất
Bảng 3.14 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Giáo dục
Bảng 3.15 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Y tế
Bảng 3.16 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Văn hóa
Bảng 3.17 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Môi trường
Bảng 3.18 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí Hệ thống tổ chức chính trị xã hội vữngmạnh
Bảng 3.19 Đánh giá mức độ đạt được của tiêu chí An ninh, trật tự xã hội
Trang 6MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài.
Từ xưa tới nay, Việt Nam là một đất nước thuần nông với khoảng 70% dân số lànông dân, chính vì vậy nông dân được coi là lực lượng nòng cốt trong quá trình phát triểnđất nước Địa bàn rộng lớn của nông thôn có vị trí hết sức quan trọng để phát triển kinh
tế, giữ vững ổn định chính trị và đảm bảo an ninh quốc phòng Nhân thức được tầm quantrọng đó, Đảng và nhà nước ta đã đã đề ra các chủ trương, chiến lược phát triển nôngnghiệp, nông dân, nông thôn toàn diện theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xâydựng nông thôn mới Không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nông dân.Thực hiện xóa đói, giảm nghèo Hệ thống chính trị ở nông thôn được củng cố và tăngcường An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững Vị thế của người nông dânngày càng được nâng cao
Tuy nhiên vẫn còn rất nhiều những vấn đề còn tồn đọng, xã hội phát triển đồngnghĩa với tốc độ đô thị hóa quá nhanh, dẫn tới sự chênh lệch lớn giữa các vùng Đời sốngvật chất và tinh thần của người dân nông thôn còn yếu kém, tỷ lệ hộ nghèo cao nhất là ởcác vùng sâu, vùng xa, vùng dân tộc thiểu số, chênh lệch giàu nghèo giữa các vùng cònlớn,các vấn đề xã hội phức tạp phát sinh… Nhận thức được vấn đề này, tại hội nghị lầnthứ 7 ban chấp hành trung ương đảng khóa X về “ Nông nghiệp, nông dân, nông thôn” đãxác định: “ Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn là nhiệm vụ quantrọng hàng đầu của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.”, trong mối quan hệmật thiết giữa nông nghiệp, nông dân và nông thôn, nông dân là chủ thể của quá trìnhphát triển Thực hiện Nghị quyết 26- NQ/TW, ngày 05/08/2008, hội nghị lần thứ 7 banchấp hành trung ương Đảng khóa X về “ Nông nghiệp, nông dân, nông thôn”, thủ tướng
đã phê duyệt “ Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới” ( quyết định số 491/QĐ – TTgngày 16/04/2009) và “Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới” tạiQuyết định số 800/QĐ – TTg ngày 06/04/2010 nhằm thống nhất chỉ đạo việc xây dựngnông thôn mới trên cả nước
Góp phần thực hiện phong trào xây dựng nông thôn mới của cả nước, chínhquyền cũng như toàn thể nhân dân của xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định đãtiến hành thực hiện phương án quy hoạch xây dựng nông thôn mới dưới sự chỉ đạo củaHội đồng nhân dân tỉnh Nam Định về Chương trình quy hoạch phát triển nông thôn mớiTỉnh Nam Định Sau 5 năm ( 2011- 2015) thực hiện đề án quy hoạch nông thôn mới, đờisống tinh thần của người dân, cơ sở vật chất và diện mạo xã Hải Phong đã có rất nhiều sựthay đổi đáng tự hào Trình độ dân trí ngày một nâng cao, người dân đã biết áp dụng cácthành tựu khoa học vào sản xuất nông nghiệp cũng như đời sống, các lĩnh vực y tế giáo
Trang 7dục ngày một tiến bộ, thu nhập bình quân đầu người tăng đáng kể, đường làng ngõ xómsạch đẹp, điện lưới và nước sạch đầy đủ
Cho tới năm 2015 thì Hải Hậu là một trong những huyện đầu tiên trong cả nướchoàn thành xong đề án nông thôn mới, tiếp tục phấn đấu là huyện NTM bền vững, ngàycàng phát triển, nâng cao chất lượng các tiêu chí về nông thôn Và Hải Phong cũng làmột trong những xã của huyện hoàn thành rất tốt các tiêu chí nhà nước đã đưa ra, vì vậydưới sự hướng dẫn của thầy Phạm Anh Tuấn em tiến hành thực hiện đề tài : “ Đánh giákết quả thực hiện nông thôn mới tại xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định giaiđoạn 2011 – 2015”
Chương 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Cơ sở lý luận về nông thôn mới
1.1.1 Một số khái niệm cơ bản
a) Nông dân &Nông thôn
Theo từ điển bách khoa toàn thư: “ Nông dân là những người lao động cư trú ở vùng nông thôn, tham gia sản xuất nông nghiệp Nông dân sống chủ yếu bằng ruộng vườn, sau
đó đến các ngành nghề mà tư liệu sản xuất chính là đất đai Tùy từng quốc gia, tưng thời
kì lịch sử, người nông dân có quyền sở hữu khác nhau về ruộng đất Họ hình thành nên giai cấp nông dân, có vị trí, vai trò nhất định trong xã hội.”
Hiện nay chưa có một định nghĩa chuẩn xác được chấp nhận một cách rộng rãi về nông thôn Tuy nhiên khi tổng hợp các ý kiến của các nhà xã hội học, kinh tế học có thể đưa ra
khái niệm tổng quát về vùng nông thôn như sau “Nông thôn là vùng khác với đô thị là ở
đó có một cộng đồng chủ yếu là nông thôn, làm nghề chính là nông nghiệp, có mật độ dân cư thấp hơn; có kết cấu hạ tầng kém phát triển hơn; có mật độ phúc lợi thua kém hơn; có trình độ dân trí, trình độ tiếp cận thị trường và sản xuất hàng hóa thấp hơn”
Trang 8Tuy nhiên khái niệm trên cần được đặt trong điều kiện thời gian và không gian nhất định của nông thôn mỗi nước, mỗi vùng và cần phải tiếp tục nghiên cứu để có khái niệm chínhxác và hoàn chỉnh.
Ở Việt Nam theo Nghị định số: 41/2010/NĐ-CP ngày 12 tháng 4 năm 2010.Về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn quy định “ Nông thôn là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị, các thành phố, thị xã, thị trấn, được quản lý bởi cấp hành chính cơ sở là Ủy ban nhân dân xã”
b) Nông thôn mới là gì?
Nông thôn mới là nông thôn mà trong đời sống vật chất,văn hóa, tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao, giảm dần sự cách biệt giữa nông thôn và thành thị Nông dân được đào tạo, tiếp thu các tiến bộ kỹ thuật tiên tiến, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đóng vai trò làm chủ Nông thôn mới
Nông thôn mới có kinh tế phát tiển toàn diện, bền vững, cơ sở hạ tầng được xây dựng đồng bộ, hiện đại, phát triển theo quy hoạch, gắn kết hợp lý giữa nông nghiệp với công nghiệp, dịch vụ và đô thị Nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hoá dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ Sức mạnh của hệ thống chính trị được nâng cao, đảm bảo giữ vững
an ninh chính trị và trật tự xã hội
c) Xây dựng nông thôn mới là như thế nào?
Xây dựng nông thôn mới là cuộc cách mạng và cuộc vận động lớn để cộng đồng dân cư ởnông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp, phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hóa, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân đượuc nâng cao
Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp cách mạng của toàn Đảng, toàn dân của cả hệ thống chính trị Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế, xã hội mà là vấn đề kinh tế- chính trị tổng hợp
Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoànkết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh
d) Bộ tiêu chí quốc gia về xây dựng nông thôn mới
Quyết định 491/QĐ – TTg ngày 16 tháng 9 năm 2009 của Thủ tướng Chính phủ ban hành
Bộ tiêu chí Quốc gia nông thôn mới
Bộ tiêu chí là căn cứ để xây dựng nội dung Chương trình mục tiêu Quốc gia về xây dựng nông thôn mới, chỉ đạo thí điểm xây dựng mô hình nông thôn mới trong thời kỳ đẩy
Trang 9mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa; kiểm tra, đánh giá công nhận xã, huyện, tỉnh đạt nông thôn mới.
Bộ tiêu chí gồm 5 nhóm với 19 tiêu trí - là cụ thể hóa các định tính của nông thôn mới Việt Nam giai đoạn 2010-2020
+ Nhóm 1: Quy hoạch - 1 tiêu chí
+ Nhóm 2: Hạ tầng kinh tế - xã hội - 8 tiêu chí
+ Nhóm 3: Kinh tế và tổ chức sản xuất - 4 tiêu chí
+ Nhóm 4: Văn hóa - xã hội - môi trường - 4 tiêu chí
+ Nhóm 5: Hệ thống chính trị - 2 tiêu chí
Một xã đạt đủ 19 tiêu chí là đạt tiêu chuẩn nông thôn mới
Căn cứ vào Bộ tiêu chí quốc gia, các Bộ ngành liên quan đều xây dựng quy chuẩn của ngành, chủ yếu là các tiêu chuẩn kỹ thuật cho các công trình hạ tầng, để áp dụng khi xây dựng nông thôn mới
Ngày 20/2/2013 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành quyết định 342/QĐ- TTg sửa đổi 5 tiêu chí của Bộ tiêu chí quốc gia về NTM ban hành tại Quyết định số 491 QĐ- TTg Theo
đó, 5 tiêu chí trong Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới, gồm: tiêu chí số 7 về chợ nông thôn, tiêu chí số 10 về thu nhập, tiêu chí số 12 về cơ cấu hạ tầng, tiêu chí số 14 về giáo dục và tiêu chí số 15 về y tế
Bảng 1.1 Bộ tiêu chí Quốc gia về Nông thôn mới.
T
T
Tên tiêu chí Nội dung tiêu chí
1 Quy hoạch và thự
hiện quy hoạch
1.1 Quy hoạch sử dụng đất và hạ tầng thiết yếu cho
phát triển sản xuất nông nghiệp, hàng hóa, công nghiệp, tiêu thủ công nghiệp, dịch vụ
1.2 Quy hoạch phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội- môi
trường theo chuẩn mới1.3 Quy hoạch phát triển các khu dân cư mới và
chỉnh trang các khu dân cư hiện có theo hướng văn minh, bảo tồn được bản sắc văn hóa tốt đẹp
2 Giao thông 1.1 Tỷ lệ km đường trục xã, liên xã được nhựa hóa
hoặc bê tông hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của
Bộ Giao thông vận tải1.2 Tỷ lệ km đường trục thôn, xóm được cứng hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của Bộ Giao thông
Trang 104 Điện 4.1 Hệ thống điện đảm bảo yêu cầu kỹ thuật của ngành điện
4.2 Tỷ lệ hộ sử dụng điện thường xuyên, an toàn từ các nguồn
5 Trường học Tỷ lệ trường học các cấp: mầm non, mẫu giáo, tiểu học,
THCS có cơ sử vật chất đạt chuẩn quốc gia
6 Cơ sở vật chất văn
7 Chợ nông thôn Chợ đạt chuẩn của Bộ Xây dựng
8 Bưu điện 8.1 Có điểm phục vụ bưu chính viễn thông
8.2 Có Internet dến thôn
9 Nhà ở dân cư 9.1 Nhà tạm, dột nát
9.2 Tỷ lệ hộ có nhà ở đạt tiêu chuẩn của Bộ Xây dựng
10 Thu nhập Thu nhập bình quân đầu người/năm so với mức bình quân
chung của tỉnh
11 Hộ nghèo Tỷ lệ hộ nghèo
12 Cơ cấu lao động Tỷ lệ lao động trong độ tuổi làm việc trong lĩnh vực nông,
lâm, ngư nghiệp
13 Hình thức tổ chức
sản xuất
Có tổ hợp tác hoặc hợp tác xã hoạt động có hiệu quả
14 Giáo dục 14.1 Phổ biến giáo dục trung học
14.2 Tỷ lệ học sinh tốt nghiệp THCS được tiếp tục học trunghọc (phổ thông, bổ túc, học nghề)
14.3 Tỷ lệ lao động qua đào tạo
15 Y tế 15.1 Tỷ lệ người dân tham gia các hình thức bảo hiểm y tế
15.2 Y tế xã đạt chuẩn quốc gia
16 Văn hóa Xã có từ 70% số thôn, bản trở lên đạt tiêu chuẩn làng văn
hóa theo quy định của Bộ VH-TT-DL
17 Môi trường 17.1 Tỷ lệ hộ được sử dụng nước sạch hợp vệ sinh theo quy
chuẩn Quốc gia
Trang 1117.2 Các cơ sở SX-KD đạt tiêu chuẩn về môi trường17.3 Không có các hoạt động gây suy giảm môi trường và
có các hoạt động phát triển môi trường xanh, sạch, đẹp17.4 Nghĩa trang được xây dựng theo quy hoạch
17.5 Chất thải, nước thải được thu gom và xử lý thep quy định
18 Hệ thống tổ chức
chính trị xã hội
vững mạnh
18.1 Cán bộ xã đạt chuẩn18.2 Có đủ các tổ chức trong hệ thống chính trị cơ sở theo quy định
18.3 Đảng bộ, chính quyền xã đạt tiêu chuẩn “trong sạch, vững mạnh”
18.4 Các tổ chức đoàn thể chính trị của xã đều đạt danh hiệutiên tiến trở lên
20 An ninh, trật tự xã
hội được giữ vững
An ninh, trật tự xã hội được giữ vững
( Nguồn: Quyết định 491/QĐ – TTg của Thủ tướng Chính phủ)
1.1.2) Đặc trưng, nguyên tắc xây dựng vai trò của nông thôn mới.
a) Đặc trưng nông thôn mới.
NTM thời kỳ CNH- HĐH, giai đoạn 2010-2020 bao gồm 5 đặc trưng cơ bản sau:
Một: Kinh tế phát triển, đời sống vật chất và tinh thần của cư dân nông thôn được nâng cao
Hai: Nông thôn phát triển theo quy hoạch, có kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội hiện đại, môi trường sinh thái được bảo vệ
Ba: Dân chí được nâng cao, bản sắc văn hóa dân tộc được giữ gìn và phát huy
Bốn: An ninh tốt, quản lý dân chủ
Năm: Chất lượng hệ thống chính trị được nâng cao
b) Nguyên tắc xây dựng nông thôn mới
Nhiệm vụ XDNTM là một trong những nhiệm vụ quan trọng theo tinh thần Nghị quyết Hội nghị lần thứ 7 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn
Theo đó Chương trình mục tiêu Quốc gia XDNTM thực hiện theo 06 nguyên tắc sau:
Trang 12Một: Các nội dung, hoạt động của Chương trình mục tiêu Quốc gia XDNTM phải hướng tới mục tiêu thực hiện 19 tiêu chí của Bộ tiêu chí quốc gia về NTM ban hàng tại Quyết định số 491/QĐ-TTg ngày 16 tháng 4 năm 2009 của Thủ tướng Chính phủ (sau đây gọi là
Bộ tiêu chí Quốc gia NTM)
Hai: Phát huy vai trò chủ thế của cộng đồng dân cư địa phương là chính, Nhà nước đóng vai trò định hướng, ban hành các tiêu chí, quy chuẩn, chính sách, cơ chế hỗ trợ, đào tạo cán bộ và hướng dẫn thực hiện Các hoạt động cụ thể do chính cộng đồng người dân ở thôn,xã bàn bạc dân chủ để quyết định và tổ chức thực hiện
Ba: Kế thừa và lồng ghép các chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình hỗ trợ có mục tiêu, các chương trình, dự án khác đang triển khai trên địa bàn nông thôn
Bốn: Thực hiện Chương trình XDNTM phải gắn với kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, có quy hoạch và cơ chế đảm bảo thực hiện các QHXDNTM đã được cấp
có thẩm quyền phê duyệt
Năm: Công khai, minh bạch về quản lý, sử dụng các nguồn lực; tăng cường phân cấp, trao quyền cho cấp xã quản lý và tổ chức thực hiện các công trình, dự án của Chương trình XDNTM; phát huy vai trò làm chủ của người dân và cộng đồng, thực hiện dân chủ
cơ sở trong quá trình lập kế hoạch, tổ chức thực hiện và giám sát, đánh giá
Sáu: XDNTM là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội; cấp ủy đảng, chính quyền đóng góp vai trò chỉ đạo, điều hành quá trình XD quy hoạch, đề án, kế hoạch và tổ chức thực hiện Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị, xã hội vận động mọi tầng lớp nhân dân phát huy vai trò chủ thể trong XDNTM
c) Mục tiêu xây dựng nông thôn mới.
XD xã NTM nhằm đạt được 04 mục tiêu cơ bản sau:
Một: Không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của dân cư nông thôn Nâng caodân trí, đào tạo nông dân có trình độ sản xuất cao, có nhận thức chính trị đúng đắn, đóng vai trò làm chủ NTM
Hai: XD nền nông nghiệp phát triển bền vững theo hướng hiện đại Nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả trong sản xuất Sản phẩm nông nghiệp có sức cạnh tranh cao.Ba: XDNTM có kết cấu kinh tế - xã hội đồng bộ và hiện đại nhất là đường giao thông, thủy lợi, trường học, trạm y tế, khu dân cư, ; XD xã hội nông thôn dân chủ, ổn định, văn minh, giàu đẹp, bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn bản sắc dân tộc, an ninh trật tự được giữ vững theo định hướng xã hội chủ nghĩa
Bốn: Hệ thống chính trị ở nông thôn dưới sự lãnh đạo của Đảng được tăng cường, XD giai cấp công nhân, củng cố liên minh công nhân - nông dân - trí thức
Trang 13d) Vai trò của xây dựng nông thôn mới.
XDNTM nhằm đưa nông nghiệp, nông dân, nông thôn phát triển toàn diện, có vị trí chiếnlược trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa; là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh, quốc phòng, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, bảo vệ môi trường sinh thái Nâng cao đời sống,vật chất và vị thế của nông dân và nông dân là chủ thể của quá trình phát triển; cơ cấu kinh tế được phát triển hợp lý, kết cấu hạ tầng kinh tế xã hội từng bước được hoàn thiện; sản xuất nông lâm nghiệp phát triển toàn diện, bền vững theo hướng tăng năng suất, chất lượng và khả năng cạnh tranh cao
1.2 Căn cứ pháp lý và tài liệu xây dựng đề án nông thôn mới.
Căn cứ pháp lý chung của đề án xây dựng nông thôn mới.
Căn cứ Nghị quyết 26/NQ-TW ngày 5 tháng 8 năm 2008 hội nghị lần thứ 7 của Ban chấp hành Trung ương Đảng khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn xác định nhiệm vụ xây dựng: “ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới.”
Căn cứ Nghị quyết 24/2008/NQ-CP ngày 28 tháng 10 năm 2008 của Chính phủ ban hành chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết hội nghị lần thứ 7 của Ban chấp hành Trung ương khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn
Căn cứ Quyết định số: 800/QĐ-TTg ngày 4 tháng 6 năm 2010 của Thủ tướng Chính phủ; phê duyệt Chương trình mục tiêu Quốc gia về XDNTM giai đoạn 2010-2020
Căn cứ Quyết định số: 491/QĐ-TTg ngày 16 tháng 4 năm 2009 của Thủ tướng Chính phủ về việc: Ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về NTM
Căn cứ Thông tư số: 32/2009/TT-BXD ngày 10 tháng 9 năm 2009 của Bộ XD về việc: Ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia quy hoạch XD nông thôn
Căn cứ Thông tư số: 31/2009/TT-BXD ngày 10 tháng 9 năm 2009 của Bộ XD về việc: Ban hành Tiêu chuẩn quy hoạch XD nông thôn
Căn cứ Thông tư 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21/08/2009 của Bộ NN&PTNN hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới
Căn cứ Công văn số 2543/BNN – KTHT ngày 21/08/2009 của bộ NN&PTNN hướng dẫn đánh giá và lập báo cáo xây dựng nông thôn mới cấp xã giai đoạn 2010- 2020,định hướng đến năm 2030
Căn cứ Quyết định số 22- QĐ/ TTg của Thủ tướng Chính phủ về “ Phát triển văn hóa nông thôn tới năm 2015, định hướng tới năm 2020.”
Trang 14Căn cứ nghị định số 41/2010/ NĐ- CP của Chính phủ về “ Chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn” để chỉ đạo các chi nhánh, ngân hàng thương mại các tỉnh, thành phố bảo đảm tăng cường nguồn vốn tín dụng xây dựng NTM tại các xã.
Căn cứ pháp lý xây dựng NTM ( Nông thôn mới) xã Hải Phong.
Căn cứ Quyết định số 491/QĐ – TTg ngày 16/04/2009 của thử tướng chính phủ ban hành Bộ tiêu chí Quốc gia Nông thôn mới,Quyết định số 800/QĐ – TTg ngày
04/6/2010 về việc phê duyệt chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn mới giai đoạn 2010- 2020;
Căn cứ quyết định số 242/QĐ- TTg/ QĐ – UBND ngày 16/02/2011 của UBND tỉnh Nam Định về ban hành Bộ tiêu chí nông thôn mới tỉnh Nam Định; Quyết định số 7730/ QĐ- UBND ngày 8/08/2013 của UBND huyện Hải Hậu về việc ban hành bộ tiêu chí công nhận xã, phường, thị trấn nông thôn mới huyện Hải Hậu
Căn cứ hướng dẫn số 01/HD- BCĐ ngày 18/09/2013 của Ban chỉ đạo chương trìnhmục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới huyện Hải Hậu
1.2.1 Tài liệu tham khảo và sử dụng.
Báo cáo tổng hợp Kết quả thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định
Báo cáo đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ phát triển kinh tế xã hội năm 2015, phương hướng nhiệm vụ 2016
1.3 Cơ sở thực tiễn
1.3.1 Tình hình xây dựng mô hình nông thôn mới ở Việt Nam
a Những kết quả bước đầu
Thực hiện nghị quyết trung ương 7 ( khóa X), thủ tướng chính phủ đã ban hành bộ tiêu chí quốc gia nông thôn mới tại quyết định 491/QĐ- TTg, ngày 16/4/2009 và Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010- 2020 tại Quyết định 800/QĐ- TTg, ngày 04/06/2010 để tiến hành xây dựng nông thôn mới Qua 5 năm thực hiện, phong trào xây dựng nông thôn mới đã diễn ra sôi nổi ở khắp các địa phương trên
cả nước, thu hút sự tham gia của toàn thể cộng đồng, phát huy được sức mạnh của cả xã hội Quá trình xây dựng nông thôn mới đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, tạo nên nhiều chuyển biến mới trong nông nghiệp, bộ mặt nông thôn được đổi mới, đời sống nhân dân được nâng lên Nông nghiệp giữ được mức tăng trưởng ổn định, phát triển tương đối toàn diện; năng suất, chất lượng nhiều loại cây trồng vật nuôi được nâng lên, sản xuất tăng thu nhập Kết cấu hạ tầng kinh tế- xã hội cơ bản đảm bảo, tạo sự thuận lợi
Trang 15trong giao lưu, buôn bán và phát triển sản xuất Dân chủ cơ sở được phát huy; an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững; vị thế của giai cấp nông dân ngày càng được nâng cao.
Xây dựng nông thôn mới đã trở thành phong trào quần chúng sôi nổi và tương đối đều khắp cả nước, bộ máy chỉ đạo thực hiện từ TW đến địa phương được tổ chức thống nhất
và đồng bộ Các cơ chế, chính sách được ban hành kịp thời và đồng bộ, đồng thời phổ biến tới người dân một cách rõ ràng, cụ thể
Theo báo cáo tổng hợp của Ban chỉ đạo, tính đến hết tháng 11/2015, cả nước có 1.298 xã(14,5%) được công nhận đạt chuẩn NTM; số tiêu chí bình quân/xã là 12,9 tiêu chí (tăng8,2 tiêu chí so với 2010); số xã khó khăn nhưng có nỗ lực vươn lên (xuất phát điểm dưới
3 tiêu chí, nay đã đạt được 10 tiêu chí trở lên) là 183 xã
Ở cấp huyện, đã có 11 đơn vị cấp huyện được Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết địnhcông nhận đạt chuẩn NTM là: Huyện Xuân Lộc, Thống Nhất, thị xã Long Khánh (ĐồngNai), Củ Chi, Hóc Môn, Nhà Bè (TPHCM), Đông Triều (Quảng Ninh), Hải Hậu (NamĐịnh), Đơn Dương (Lâm Đồng), Đan Phượng (TP Hà Nội), thị xã Ngã Bảy (Hậu Giang).Mức thu nhập bình quân đầu người vùng nông thôn đã đạt 24,4 triệu đồng/năm (tăngkhoảng 1,9 lần so với năm 2010)
Trong quá trình triển khai thực hiện xây dựng NTM, đã xuất hiện nhiều mô hình, cáchlàm hay, kinh nghiệm tốt Cụ thể có tới 22.000 mô hình sản xuất nông lâm nghiệp tiêntiến, hiệu quả Đây là cơ sở để chúng ta nhân rộng, nâng cao thu nhập, đời sống chongười dân
c) Biện pháp thực hiện các giải pháp của Chương trình mục tiêu quốc gia về nông thôn mới.
Trang 16- Về ý nghĩa, tầm quan trọng:
Các ngành, các cấp cần tiếp tục quán triệt sâu sắc việc thực hiện tốt Chương trình mục tiêu quốc gia XDNTM chính là cụ thể hóa Nghị quyết Trung ương 7, Khóa X để công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn, trực tiếp góp phần quan trọng vào công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Do vậy, người đứng đầu cấp ủy và chính quyền các cấp phải trực tiếp chỉ đạo việc triển khai thực hiện Chương trình
XDNTM với mục tiêu cuối cùng là nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dânthông qua quá trình hiện đại hóa nông nghiệp, phát triển công nghiệp và dịch vụ ở nông thôn theo cơ chế thị trường, sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên thiên nhiên, nhân lực
và các nguồn vốn XDNTM là yếu tố quyết định cho sự phát triển nông nghiệp, nông thôn bền vững, đồng thời là nền tảng để đảm bảo sự phát triển bền vững của đất nước
- Về phương hướng, nhiệm vụ, cần chú trọng các nội dung
Một: Cần tập trung đẩy mạnh ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất nông nghiệp để tăng năng suất, tăng sản lượng và giá trị để tăng sức cạnh tranh của các sản phẩm nông nghiệp, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất, nâng cao đời sống nông dân trong điều kiện đấtđai có hạn, dân số tăng lên Hết sức chú trọng đến việc nghiên cứu sử dụng giống cây, giống con; biện pháp tưới tiêu, canh tác mới, giảm tổn thất sau thu hoạch , có cơ chế chính sách đặc thù để khuyến khích các nhà khoa học tạo ra những đột phá trong nghiên cứu giống mới có giá trị cao
Hai: XD quan hệ sản xuất mới phù hợp với sự phát triển của lực lượng sản xuất: Thúc đẩy mạnh mẽ việc liên kết, hợp tác, hình thành các mô hình tổ chức phù hợp yêu cầu điềukiện cụ thể Tăng cường rà soát, điều chỉnh, bổ sung quy hoạch sản xuất nông nghiệp phùhợp với yêu cầu tái cơ cấu nông nghiệp, phát triển thị trường hàng hóa nông nghiệp trongđiều kiện hội nhập quốc tế Quy hoạch NTM cần chú trọng tính liên kết, bảo đảm thống nhất với quy hoạch XD liên vùng và các quy hoạch chuyên ngành khác để có thể phát triển và khai thách đồng bộ kết cấu hạ tầng, đáp ứng sản xuất nông nghiệp hàng hóa lớn.Ba: Có chính sách đủ mạnh, đủ khả năng thu hút doanh nghiệp đầu tư vào địa bàn nông thôn, phát triển sản xuất kinh doanh trong nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ; chú trọng công nghiệp chế biến nông sản và công nghiệp thu dụng nhiều lao động nhằm chuyển dịch cơ cấu lao động và kinh tế nông thôn
Bốn: Huy động các nguồn vốn, tập trung XD kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn Nâng cấp các công trình hiện có, sớm đầu tư hàon chỉnh chỉnh hạ tầng thiết yếu (giao thông, thủy lợi, điện nước, viễn thông ) trên địa bàn các xã; việc đầu tư XD nhà văn hóa, chợ nông thôn, nghĩa trang cần xem xét kỹ lưỡng về tính thiết thực, hiệu quả, tránh hình thức, lãng phí Trong quá trình thực hiền cần hết sức lưu ý việc huy động đónggóp tự nguyện của nhân dân phải cân nhắc, đảm bảo vừa sức dân; tuyệt đối không được yêu cầu dân đóng góp bắt buộc
Trang 17Năm: Chú trọng tạo việc làm cho lao động nông thôn theo cả 2 hướng: Ưu tiên đào tạo tạichỗ bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng để nâng cao năng suất chất lượng công việc của người lao động đang làm và đào tạo ngành nghề mới để người lao động có thể chuyển sang ngành nghề khác Có chính sách khuyến khích, hỗ trợ cho các doanh nghiệp trong việc chủ động đào tạo, nâng cao tay nghề cho lao động làm việc cho doanh nghiệp.
Sáu: Tiếp tục tập trung làm tốt công tác giảm nghèo, chú trọng nhất là các vùng sâu, vùng
xa, vùng đồng bào dân tộc, gắn với việc thực hiện chủ trương tái cơ cấu nông nghiệp theohướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững trên địa bàn
Bảy: Chú trọng quan tâm tổ chức, hướng dẫn, hỗ trợ nhân dân thực hiện các nội dung về phát triển y tế, văn hóa, xã hội, môi trường, đảm bảo an ninh trật tự ở nông thôn; cải tạo cảnh quan môi trường nông thôn xanh - sạch - đẹp, giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa
và truyền thống, tập quán tốt đẹp của làng quê Việt Nam; đảm bảo trật tự an toàn xã hội, phòng, chống các tệ nạn, giữ vững sự bình yên, hạnh phúc trong cuộc sống gia đình và văn hóa cộng đồng ở nông thôn
- Về các giải pháp
Một: Tăng cường nhận thức và quan tâm của cấp ủy Đảng, chính quyền các cấp và của cảhệ thống chính trị về ý nghĩa, tầm quan trọng của Chương trình XDNTM để cùng chung sức tham gia, đóng góp
Hai: Có các cơ chế, chính sách thích hợp và đủ mạnh để thực sự khuyến khích việc ứng dụng khoa học - công nghệ, huy động nguồn lực, thu hút doanh nghiệp, đào tạo nhân lực.Ba: Tăng cường các biện pháp tổ chức, chỉ đạo thực hiện; khẩn trương kiện toàn và nâng cao năng lực hoạt động của Ban Chỉ đạo các cấp, nghiên cứu mô hình tổ chức điều phối giúp Ban Chỉ đạo các cấp ở địa phương theo hướng bố trí cán bộ chuyên trách trong phạm vi tổng biên chế được giao; ở các cấp cần xây dựng chương trình, kế hoạch hoạt động và phân công cán bộ cụ thể Tăng cường công tác kiểm tra, đôn đốc sát sao; tổ chức định kỳ công tác sơ kết, tổng kết để đánh giá, khen thưởng và uốn ănns kịp thười Đẩy mạnh công tác thi đua, khen thưởng, phát hiện kịp thời những cách làm hay, mô hình tốt để phổ biến ra diện rộng
Bốn: Trong quá trình thực hiện Chương trình, lưu ý không áp đặt một cách xơ cứng, máy móc các tiêu chí về NTM, mà cần điều chỉnh phù hợp thực tiễn nhằm đạt được sớm nhất mục tiêu của Chương trình
Năm: Về một số kiến nghị của các tỉnh: Về các kiến nghị của các địa phương liên quan đến huy động và lồng ghép nguồn vốn; điều chỉnh tiêu chí đặc thù XDNTM; mô hình tổ chức bộ máy chuyên trách giúp việc Ban Chỉ đạo các cấp; vay vốn cho nông dân, tín dụng cho người nghèo; cơ chế lồng ghép đầu tư hạ tầng; cơ chế liên kết nông dân và doanh nghiệp: Giao Thường trực Ban Chỉ đạo căn cứ Quyết định 639/QĐ-TTg ngày 5
Trang 18tháng 5 năm 2014 của Thủ tướng Chính phủ Ban hành Chương trình công tác năm 2014 của Ban Chỉ đạo Trung ương Chương trình mục tiêu quốc gia XDNTM, tổng hợp, đôn đốc các Bộ, ngành liên quan khẩn trương ban hành theo thẩm quyền để bổ sung, sửa đổi các cơ chế, chính sách nêu trên, hướng dẫn địa phương thực hiện, báo cáo Thủ tướng chính phủ những vấn đề vượt thẩm quyền.
1.3.2 Tình hình xây dựng nông thôn mới trên thế giới.
Trải qua thời kỳ chiến tranh khó khăn, nền kinh tế của Việt Nam đã bị thụt lùi rất nhiều
so với các nước trên thế giới Và ngày nay, đứng trước bối cảnh nền kinh tế khu vực và trên thế giới phát triển như vũ bão, để cho nền kinh tế, nông nghiệp nông dân, nông thôn Việt Nam có thể sánh bước cùng với các nước trên thế giới thì Việt Nam không những cần phải luôn nỗ lực cố gắng mà còn phải tìm hiểu, học hỏi những kinh nghiệm phát triểnnông nghiệp, nông thôn của các nước trên thế giới
Cho tới thời điểm hiện tại, số lượng các mô hình phát triển trong và ngoài nước, đặc biệt
là các nước châu Á tương đối nhiều, ví dụ như chương trình lang mới Saemaul Undong của Hàn Quốc, mô hình nông thôn mới ở Trung Quốc, mô hình OVOP ở Thái Lan… hay
xa hơn nữa là ở các nước Châu Âu như nông thôn Pháp: trồng nho làm rượu vang, nông thôn Hà Lan:Sự kết hợp thành công giữa nông nghiệp và công nghiệp …
a) Phong trào Saemaul Undong của Hàn Quốc
Hàn Quốc vào đầu thập kỷ XIX là một nước nghèo sau chiến tranh, GDP bình quân đầu người chỉ có 850 USD, không đủ lương thực và phần lớn người dân không đủ ăn Nền kinh tế chủ yếu dựa vào nông nghiệp nhưng hạn hán và lũ lụt thường xuyên xảy ra khắp đất nước Đến năm 1970 vẫn còn 70% dân số sống ở nông thôn, trong số đó 80% sống trong điều kiện khó khăn Sau trận lụt lớn năm 1969, trong khi đi thị sát tình hình dân chúng, Tổng thống Hàn Quốc Pask Chung Hy nhận ra rằng viện trợ của Chính phủ cũng
là vô nghĩa nếu người dân không nghĩ cách làm tự cứu lấy mình Những ý tưởng này là nền tảng của phong trào “Saemaul Undong” Chính phủ vừa tăng đầu tư vào nông thôn vừa đặt mục tiêu thay suy nghĩ ỷ lại, thụ động vốn tồn tại trong đại bộ phận dân cư nông thôn Điểm đặc biệt của phong trào NTM của Hàn Quốc là nhà nước chỉ hỗ trợ một phần nguyên, vật liệu còn nông dân chính là đối tượng ra quyết định và thực thi mọi việc Saemaul Undong cũng rất chú trọng đến phát huy dân chủ trong XDNTM với việc đưa ramột nam và một nữ lãnh đạo phong trào Ngoài ra, tổng thống còn ký mời 2 lãmh đạo ở cấp làng xã tham dự cuộc họp của Hội đồng Chính phủ để trực tiếp lắng nghe ý kiền từ các đại diện Nhằm tăng thu nhập cho nông dân, Chính phủ Hàn Quốc áp dụng chính sách miễn thuế xăng dầu, máy móc nông nghiệp, giá điện rẻ cho chế biến nông sản Ngânhàng nông nghiệp cho doanh nghiệp vay vốn đầu tư về nông nghiệp với lãi suất giảm 2%
so với đầu vào các ngành nghề khác
Trang 19Theo báo cáo của chuyên gia kinh tế Hàn Quốc, trong vòng 10 năm triển khai “Saemaul Undong” từ 1971-1980, tổng kinh phí đầu tư cho các dự án là 3.425 tỷ won ( tương đương khoảng 3 tỷ USD) Trong số đó đóng góp của người dân chiếm phần lớn 49,4%;
hỗ trợ của chính phủ chỉ 27,8%; phần còn lại là các khoản nông dân vay của các tổ chức tín dụng Nếu tính cả phần vốn vay, sự đóng góp của người dân là 72,2% Thực tế cho thấy sự hỗ trợ của chính phủ trong giai đoạn đầu là rất quan trọng, những rõ ràng sự đónggóp của người dân mới quyết định thành công của các dự án
Trong 10 năm, các dự án đã làm được 61.797 km đường vào thôn (đạt 126% kế hoạch); 43.558 km đường trong thôn (166%); 79.516 cầu cống nhỏ (104%); 37.012 nhà văn hóa (104%); 15.559 km đường cống nước thải (179%); 2.777.500 hộ nông thôn được cấp điện (98%); 717 xí nghiệp nông nghiệp (75%); 22.143 nhà kho (64%); 225.000 ngôi nhà được cải tạo (42%) và quy hoạch mới cho 2.747 ngôi làng Thành tích này đã làm thay đổi hoàn toàn diện mạo nông thôn Hàn Quốc
Năm 2005, Nhà nước ban hành đạo luật quy định mọi hoạt động các bộ, ngành, chính quyền phải hướng về nông dân Nhờ hiệu quả của phong trào Saemaul Undong mà Hàn Quốc từ một nước nông nghiệp nghèo nàn , lạc hậu đã cất cánh trở thành nước có nền kinh tế đứng thứ 12 trên thế giới, với thu nhập đầu người hiện nay vượt trên 20.000 USD
b Mô hình phát triển nông thôn ở Trung Quốc.
Từ năm 1978, Trung Quốc đã thực hiện nhiều chính sách cải cách ở nông thôn Đến năm
2009, thu nhập bình quân của cư dân nông thôn, lần đầu tiên đạt trên 5.000 NDT, tăng 8,5% so với năm trước Cũng trong năm 2009, Trung Quốc đầu tư làm mới và sửa chữa khoảng 300.00 km đường bộ nông thôn; hỗ trợ trên 46 triệu người nghèo đảm bảo đời sống tối thiểu; triển khai thí điểm 320 huyện về bảo hiểm dưỡng lão xã hội nông thôn Việc chỉ đạo của Chính phủ trước kia cũng kiểu mệnh lệnh hành chính, nên việc thức hiện khá miễn cưỡng Sau đó việc thực hiện XDNTM linh hoạt hơn, dựa trên quy hoạch tổng thể (ngân sách nhà nước và địa phương) Căn cứ tình hình cụ thể ở các địa phương, đặc điểm tự nhiên, xã hội, để đưa ra chính sách, biện pháp thích hợp Ngân sách nhà nướcchủ yếu làm đường, công trình thủy lợi một phần dùng để xây nhà ở cho dân Đối với nhà ở nông thôn, nếu địa phương nào ngân sách lớn, nông dân chỉ bỏ ra một phần, còn lại
là tiền của ngân sách
Công cuộc cải cách ở nông thôn của Trung Quốc qua nhiều dấu mốc Trong đó, những mốc quan trọng là xóa bỏ công xã nhân dân; xác lập thể chế kinh doanh hai tầng kết hợp, lấy kinh doanh bao thầu gia đình làm cơ sở; mở cửa toàn diệnh thị trường nông sản, xóa
bỏ thuế nông nghiệp, và thực hiện trợ cấp trực tiếp cho nông dân Trung Quốc thực hiện nội dung hai mở, một điều chỉnh, là mở cửa giá thu mua, thị trường mua bán lương thực, một điều chỉnh là chuyển trợ cấp gián tiếp qua lưu thông thành trợ cấp trực tiếp cho nông dân trồng lương thực
Trang 20Trung Quốc thực hiện hạn chế lấy đất nông nghiệp Vấn đề thu hồi đất nông nghiệp của nước này được quy định ngặt nghèo Nếu chuyển đổi mục đích sử dụng đất, phải đúng với chiến lược lâu dài của vùng đó và phải nằm trong chỉ giới đỏ, đảm bảo cả nước luôn duy trì 1,8 tỉ mẫu đất nông nghiệp trở nên.
c Mô hình OVOP ở Thái Lan
Thông qua mô hình OVOP, chính phủ đã XD dự án cấp quốc gia “mỗi xã, một sản phẩm”(Tambon one Product - OTOP) nhằm tạo ra sản phẩm mang tính đặc thù của địa phương
có chất lượng đảm bảo, bán được trên toàn cầu Sản phẩm của OTOP phân loại theo 4 tiêu chí: Có thể xuất khẩu với giá thương hiệu, sản xuất liên tục và nhất quán; Tiêu chuẩnhàng hóa, đặc biệt, mỗi sản phẩm đều có một câu chuyện riêng Các tiêu chí trên đã tạo thêm lợi thêm lợi thế cho du lịch Thái Lan vì du khách luôn muốn tận mắt chứng kiến quá trình sản xuất sản phẩm, từ đó có thể hiểu biết thêm về tập quán, lối sống của người dân địa phương
d Nông thôn ở Hà Lan: Sự kết hợp thành công giữa nông nghiệp và công nghiệp
Hà Lan đạt được nhiều thành tựu đáng kể, đặc biệt là nông nghiệp cây trồng trong nhà kính và yếu tố thành công này chính là hạt nhân “nông thôn mới” ở đây Tỷ lệ sản xuất rau quả và hoa góp phần cung cấp nhu cầu khổng lồ trên toàn thế giới Các nhà quản lý
và xây dựng hình tượng nông thôn mới ở Hà Lan đã rất xuất sắc trong việc nắm bắt các thị trường khác về hoa, cây cảnh và các sản phẩm vườn ươm Bên cạnh hoa tulip là loại hoa làm cho Hà Lan trên thế giới, các loại hoa khác như hoa hồng, hoa cúc, hoa cẩm chướng cũng là đặc sản mà Hà Lan sản xuất trong các “nhà máy kính” chiếm tỷ lệ lớn sảnxuất hoa của thế giới
Hệ thống sản xuất và phân phối của nông dân Hà Lan được tổ chức rất tốt ở tất cả các quy trình Việc trồng cây trong nhà kính đại diện cho hình thức nông nghiệp nhân tạo thành công Đây là quá trình nỗ lực sử dụng các kỹ thuật như trong ống nghiệm tăng trưởng, thủy văn, chế ngự khí hậu hoàn toàn chủ động Đây là loại hình sản xuất có sự kếthợp của các hoạt động công nghiệp và nông nghiệp
Chương II: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu
2.1 Đối tượng, phạm vi , thời gian nghiên cứu
2.1.1 Đối tượng nghiên cứu:
Đánh giá kết quả thực hiện 19 tiêu chí xây dựng nông thôn mới tại
xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định giai đoạn 2011- 2015
2.1.2 Phạm vi nghiêm cứu:
- Phạm vi không gian: đề tài nghiên cứu tại xã Hải Phong, huyện HảiHậu, tỉnh Nam Định
Trang 21- Phạm vi thời gian: Giai đoạn 2011 -2015
- Phạm vi nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu tình hinh thưc hiện đề ánNTM tại xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định
2.1.3 Thời gian nghiên cứu:
Thời gian đánh giá: từ năm 2011 tới 12/2015Thời gian thực hiện chuyên đề: từ tháng 07/3/2016 đến 28/4/2016
2.2 Mục đích, yêu cầu nghiên cứu
a) Mục đích nghiên cứu
- Đánh giá kết quả thực hiện đề án nông thôn mới tại xã Hải Phong theo bộtiêu chí của quốc gia về nông thôn mới, và hiệu quả mà đề án mang lại
- Đề xuất một số ý kiến để tiếp tục xây dựng xã NTM bền vững
b) Yêu cầu nghiên cứu
- Nội dung đề tài bám sát Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới, tuân thủ theoquy định của pháp luật;
- Số liệu, tài liệu thu thập được phải trung thực, khách quan, chính xác
- Những đề xuất phải có tính khả thi, phù hợp với thực trạng của địa phương
2.3 Nội dung nghiên cứu
Đánh giá kết quả thực hiện đề án xây dựng nông thôn mới tại xã Hải Phong, huyệnHải Hậu, tỉnh Nam Định giai đoạn 2011- 2015
2.4 Phương pháp nghiên cứu
a Phương pháp điều tra thu thập số liệu.
- Thu thập số liệu thứ cấp: là phương pháp thu thập số liệu thông qua sách báo, tại liệu,
các niên giám thống kê, báo cáo tổng kết đã được công bố của xã Hải Phong Từ đó sẽ nắm
Trang 22được các tài liệu có liên quan đến điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội, môi trường, trên địa bàn
xã trong thời gian nghiên cứu
- Thu thập số liệu sơ cấp:
+ Phương pháp quan sát: là pương pháp quan sát trực tiếp hay gián tiếp bằng các dụng
cụ để nắm được tổng quan về địa hình, địa vật trên địa bàn nghiên cứu
+ Phương pháp chuyên gia: là phương pháp tham khảo ý kiến của các chuyện gia về
lĩnh vực nghiên cứu Đồng thời sử dụng một số kết quả nghiên cứu có liên quan đến phạm trùnày một cách linh hoạt, hợp lý và cần thiết
+ Phương pháp phỏng vấn bán cấu trúc: là ơhương pháp phỏng vấn dựa trân danh mục
các câu hỏi hoặc chủ đề đề cập đến Tuy nhiên, thứ tự và cách đặt câu hỏi tùy thuộc vào ngữcảnh và tâm trạng của đối tượng phỏng vấn
b Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.
Đề tài được thực hiện tại địa điểm là xã Hải Phong , huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định
xã hội, môi trường
Chương III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Trang 233.1 Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế – xã hội xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.
3.1.1 Điều kiện tự nhiên
3.1.1.1 Vị trí địa lý
Xã Hải Phong nằm phía Tây Nam huyện Hải Hậu, cách trung tâm huyệnkhoảng 12km, có diện tích hành chính là 776,31 ha; có các tuyến giao thông quantrọng của huyện là tuyến An Đông, đường Vạn Phúc, tỉnh lộ 50A, và tuyến 448 cũchạy suốt chiều dài và chiều rộng của xã, hệ thống giao thông khá phát triển thuậnlợi cho việc giao lưu trao đổi hang hóa với các địa phương lân cận và ngoài huyện
Có vị trí tiếp giáp như sau:
- Phía Bắc giáp huyện Trực Ninh;
- Phía Nam giáp xã Hải Ninh;
- Phía Tây và phía Tây Nam giáp xã Hải Toàn và Hải Giang;
- Phía Đông giáp xã Hải Phú
Với hệ thống giao thông của xã khá hoàn chỉnh, Hải Phong rất có điều kiện đểgiao lưu, phát triển kinh tế - xã hội
3.1.1.2 Địa hình, địa mạo
Địa hình của xã Hải Phong tương đối bằng phẳng, đất đai phì nhiêu, có nhiềusông ngòi, là nguồn cung cấp nước dồi dào cho tưới tiêu và sinh hoạt, tạo điềukiện thuận lợi cho phát triển nông nghiệp và nuôi trồng thủy sản
- Đường giao thông chính trong xã có cao độ trung bình +2,3 m ÷ +2,5 m
- Đồng ruộng có cao độ trung bình +0,7 m ÷ +0,8 m
- Nền nhà ở ven trục giao thông chính có cao độ trung bình +2,5m ÷ +2,6m, khudân cư làng xóm có cao độ từ +1,9 m ÷ + 2,5m
- Các dòng chảy chảy theo hướng Bắc - Nam đổ ra biển Các ao hồ có cao độđáy +0,3 m
3.1.1.3 Khí hậu
Xã Hải Phong thuộc đồng bằng Bắc Bộ và nằm gần biển nên mang khí hậuđặc trưng của khí hậu nhiệt đới gió mùa, chia làm 4 mùa, trong đó có mùa xuân vàmùa thu là 2 mùa chuyển tiếp, mùa hạ và mùa đông có khí hậu trái ngược nhau Mùa nóng mưa nhiều từ tháng 5 đến tháng 10, mùa lạnh và khô từ tháng 11 năm trước đến tháng 4 năm sau
*Nhiệt độ không khí:
- Nhiệt độ trung bình trong năm: 23 – 24
- Nhiệt độ trung bình mùa hạ: 27
Trang 24- Nhiệt độ trung bình mùa đông: 18,90
- Nhiệt độ trung bình cao nhất: 24
- Nhiệt độ trung bình thấp nhất: 13
*Lượng mưa:
- Lượng mưa phân bố không đều trong năm, ảnh hưởng đến vụ gieo trồng cây vụ đông và sớm ảnh hưởng đến thu hoạch vụ chiêm xuân
- Lượng mưa trung bình hàng năm: 1.700 – 1.800 mm
- Mùa mưa nhiều từ tháng 5 đến tháng 10 chiếm 80% lượng mưa cả năm, đặc biệt vào tháng 7, 8, 9 Ngày có lượng mưa cao nhất lên đến 200- 250 mm Do lượng nước mưa không đều nên mùa mưa thường có úng, lụt gây thiệt hại cho sản xuất nông nghiệp
* Nắng:
Hàng năm trung bình có tới 250 ngày nắng, tổng số giờ nắng trung bình năm từ 1.650 – 1.700 giờ Vụ hè thu có số giờ nắng cao khoảng 1.100- 1.200 giờ, chiếm 70% số giờ nắng trong năm
Gió ,bão :
Hướng gió thịnh hành thay đổi theo mùa, tốc độ gió trung bình cả năm là 2 – 2,3m/s
- Mùa đông hướng gió thịnh hành là gió Đông Bắc với tần suất 60 – 70% , tốc
độ gió trung bình 2,4 – 3,6 m/s , những tháng cuối mùa đông gió có xu hướngchuyển dần về phía đông
- Mùa hè hướng gió thịnh hành là gió Đông Nam với tần suất 50 – 70% , tốc độgió trung bình 1,9 – 2,2 m/s Tốc độ gió cựa đại ( khi có bão ) là 40m/s , đầumùa hạ thường xuất hiện những đợt gió tây khô nóng gây tác động xấu đến câytrồng
- Bão : do nằm trong vùng Vịnh Bắc Bộ nên hằng năm thường chịu ảnh hưởngcủa gió bão hoặc áp thấp nhiệt đới , bình quân từ 4 – 6 cơn bão một năm Nhìn chung , khí hậu của xã Hải Phong rất thuận lợi cho sự phát triển của hệsinh thái động , thực vật , phát triển sản xuất nông nghiệp , đặc biệt là nviệcgieo trồng có thể tiến hành quanh năm , đồng ruộng mỗi năm canh tác trungbình được hai vụ lúa Tuy nhiên còn có sự khó khan do lượng mưa phân bốkhông đồng đều nên thường xảy ra úng vào vụ mùa Mùa xuân độ ẩm cao, sốgiờ nắng thấp , tạo điều kiện cho sâu bệnh phát triển , ảnh hưởng lớn đến năngxuất , chất lượng cây trồng
3.1.1.4 Địa chất – Thủy văn
Trang 25- Qua các kết quả nghiên cứu địa chất công trình trong khu vực cho thấy có đủđiều kiện để xây dựng công trình 2 ,3 tầng không phải xử lí nền mống phức tạp (Rn = 0,7 ;0,9 kg /cm2 , đất sét )
Nói chung song ngòi kênh mương ở đây rất thuận lợi choviệc tưới tiêu , dẫn nướcvào đồng ruộng và cũng thuận lợi cho lĩnh vực vận tải đường thủy , giao lưu với các xãtrong khu vực
- Mực nước ngầm ở độ cao trung bình phụ thuộc vào mực nước mặt
- Trên địa bàn xã mật độ song ngòi khá dày , chế độ thủy văn phụ thuộc chặt chẽvào chế độthủy văn của hai con song chính là sông Cau và sông Mỹ Ninh Tuynhiên vào mùa mưa khi cường độ mưa lớn và tập trung , khả năng tiêu úngchậm đã gây ra ngập úng cục bộ cho các vùng thấp , trũng , gây ảnh hưởng trựctiếp đến sinh hoạt của nhân dân
3.1.2 Các nguồn tài nguyên
3.1.2.1 Tài nguyên đất
Đất đai của xã hình thành từ lâu đời có nguồn gốc từ đất phù sa của lưu vực sôngHồng, không được bồi đắp hằng năm Đất đai của xã có đặc điểm cơ bản sau:
- Đất nông nghiệp khá dày ( từ 40 – 60 cm), tầng canh tác từ (20- 30 cm)
- Tính chất hóa học của đất: trung tính ít chua, độ pH( KCL) từ 4,5 – 5,5; cácyếu tố dinh dưỡng khác đều ở mức trung bình và khá
- Thành phần cơ giới của đất: cơ bản là đất cát pha, đất thịt nhẹ đến đất thị nặng.Nhìn chung đất đai Hải Phong tương đối màu mỡ, ít bị ảnh hưởng chua mặn Đấtđai bằng phẳng chạy dài theo hương Bắc Nam
3.1.2.2 Tài nguyên nước.
Nguồn nước dung cho sinh hoạt và sản xuất chủ yếu là nguồn nước mặt, đượccung cấp bởi lượng nước mưa hằng năm kết hợp lấy qua hệ thống thủy nông Ngoài racòn có hệ thống ao hồ trong khu dân cư đủ cung cấp nước tưới cho cây trồng, vật nuôi vàsinh hoạt của nhân dân
Nguồn nước ngầm: mực nước khai thác phổ biến từ 80 – 120m là có thể lấy đượcnước ngọt dung cho sinh hoạt Song việc khai thác sử dụng vẫn còn ở mức hạn chế Hệthống giếng khoan UNCEF chất lượng nước tốt đảm bảo sinh hoạt của nhân dân
Hải Phong là xa đất chật người đông, đời sống của người dân đã được cải thiệnnhiều Trong sản xuất nông nghiệp những năm gần đây do sử dụng nhiều phân bón hóahọc và thuốc trừ sâu Hàng ngày lượng rác thải sinh hoạt trong dân chưa được xử lý đưatrực tiếp ra môi trường, đây cũng là một vấn đề bức xúc cần được quan tâm
Trang 26Chính lượng rác thải này đã ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường và nguồn nướcsinh hoạt ( kể cả nước ngầm) Vì vậy cần có những biện pháp tang cường bảo vệ môitrường, tránh ô nhiễm, đặc biệt là nguồn nước mặt Đây chính là chủ trương, đường lốiphát triển kinh tế toàn diện, bền vững.
3.1.2.3 Tài nguyên nhân văn.
Hải Hậu nói chung và xã Hải Phong nói riêng là vùng đất có lịch sử hình thành vàphát triển từ lâu đời với nghề trồng lúa nước truyền thống
Người dân xã Hải Phong có truyền thống cần cù lao động, anh dung trong đấutranh chống phong kiến, chống giặc ngoại xâm, sang tạo, thông minh trong xây dựng quêhương đất nước Trải qua hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước nhân dân xã hải phong
đã xây dựng truyền thống văn hiến, nền văn hóa đậm đà bản sắc dân tộc
Cùng với sự phát triển của đời sống kiinh tế xã hội, các giá trị nhân văn cũng đangđược phục hồi và phát triển, các di tích cần được bảo vệ và tôn tạo, các sinh hoạt văn hóatruyền thống được khôi phục lại
3.1.3 Thực trạng môi trường.
Trong thời gian qua, với nhiền nỗ lực cố gắng, công tác bảo vệ môi trường ở xãHải Phong đã có chuyển biến tích cực Hệ thống chính trị, cơ chế từng bước xâydựng và hoàn thiện, phục vụ ngày càng hiệu quả cho công tác bảo vệ môi trườngcũng như các mục tiêu phất triển kinh tế xã hội Nhận thức về bảo vệ môi trươngcủa các cấp, các ngành và nhân dân đã được nâng lên đáng kể, mức độ gia tăng ônhiễm, suy thoái và sự cố môi trường từng bước được hạn chế Những thành tựu
đó đã góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân,đảm bảo sự phát triển bền vững kinh tế - xã hội của xã
Tuy nhiên, vấn đề quan tâm trong giai đoạn tới như việc sử dụng phân bón vàthuốc bảo vệ thực vật hay việc thu gom rác thải sinh hoạt tại các khu dân cư chưa
có giải pháp xử lý Đây là những vấn đề cần được quan tâm giải quyết trong giaiđoạn tới
3.1.4 Đánh giá chung:
3.1.4.1 Ưu thế:
Ưu thế của xã Hải Phong là có địa hình bằng phẳng, đất đai màu mỡ, khí hậu
ôn hòa, là xã nằm trọng vùng có truyền thống thâm canh trong sản xuất nôngnghiệp Với điều kiện tự nhiên thuận lợi cho việc phát triển đa dạng hóa câytrồng, vật nuôi cho năng suất và chất lượng cao Co nguồn lao động dồi dàothông minh, sáng tạo, cần cù lao động là điều kiện rất thuận lợi cho phát triểnkinh tế
+ Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhanh, sản xuất hàng hóa phát triển mạnh
Trang 27+ Ngành nghề dịch vụ đã có bước phát triển khá thu hút nhiều lao động mang lạihiệu quả kinh tế cao.
+ Nhiều ngành nghề thủ công dịch vụ, thương mại đang trên đà phát triển như:nghề mộc, nề, sản xuất nguyên vật liệu xây dựng, dịch vụ cơ khí…
Cơ cấu kinh tế đang chuyển dịch đúng hướng, tốc độ tang trưởng khá Đời sốngnhân dân đang được dần cải thiện
3.1.4.2 Khó khăn, hạn chế:
+ Mặt hạn chế cơ bản của xã Hải Phong là cơ cấu nông nghiệp vẫn là chủ yếu,trong đó cây lúa chiếm vị trí chủ đạo Ngành chăn nuôi mấy năm gần đây cóphát triển hơn nhưng chưa mạnh
+ Tiềm năng đất đai có hạn, đất canh tác bình quân trên đầu người thấp, khảnăng mở rộng diện tích đất nông nghiệp hạn chế Mật độ dân số lớn, lao động
dư thừa, việc bố trí sản xuất tạo công ăn, việc làm rất khó khăn Xã vẫn cònnghèo về cơ sở hạ tầng Vốn đầu tư còn thiếu nhiều và chưa đồng bộ Đây cũng
là thách thức lớn của việc sử dụng đất đai trong quá trình phát triển kinh tế - xãhội của xã trước mắt cũng như lâu dài
+ Tình trạng rác thải gây ô nhiễm môi trường xảy ra bừa bãi, chưa có biệnpháp cử lý Một bộ phận nhân dân thiếu ý thức trong việc bảo vệ môi trường
3.1.5 Thực trạng phát triển kinh tế, văn hóa – xã hội.
3.1.5.1 Về sản xuất nông nghiệp.
- Đã tập trung chỉ đạo chuyển đổi sản xuất, chuyển dịch cơ cấu mùa vụ, cơcấu cây trồng, chủ động phòng trừ sâu bệnh Diện tích gieo cấy 405 ha Năngsuất lúa đạt 127,2 tạ/ha
- Tiếp tục chỉ đạo trồng rau màu và chuyển đổi mùa vụ Tổng diện tíchtrồng rau màu đạt 110 ha Trong đó: trên chân ruộng lúa: 22ha
- Tăng cường quản lý nhà nước của UBND xã đối với nông nghiệp và pháttriển nông thôn Công tác quản lý điều hành của ban quản lý 2 HTX đã pháthuy tốt được vai trò, hiệu quả tổ chức sản xuất và điều hành các hoạt động dịch
vụ nhưL dịch vụ khuyến nông, cung ứng vật tư, thóc giống đã đáp ứng nhu cầuphục vụ sản xuất, đẩy mạnh công tác làm thủy lợi nội đồng đảm bảo cho việcgieo cấy đúng thời vụ Tiêu biểu là HTX Nam Hải đã chỉ đạo xã viên cấy trên95% diện tích, HTX Hồng Phú 85% diện tích lúa ở vụ mùa theo phương phápkhông cày bừa nhưng năng xuất vẫn đạt khá, bước đầu đem lại hiệu quả kinh tếcao
- Về chăn nuôi:
+ Đã chỉ đạo chặt chẽ tiêm phòng và phòng chống dịch bệnh cho đàn gia súc,gia cầm không để dịch bệnh lây lan, đã tiêm phòng cho gần 3800 con lợn, sốtrâu bò, đàn chó hiện có và hơn 30 nghìn lượt gia cầm, đảm bảo an toàn, đạt
Trang 28chỉ tiêu kế hoạch đề ra Các tiến bộ trong chăn nuôi ứng dụng rộng rãi, khuyếnkhích chăn nuôi theo hướng trang trại Nhiều hộ đã có thu nhập lãi từ chănnuôi 30 đến 50 triệu đồng/năm.
Nét nổi bật trong sản xuất nông nghiệp năm 2015 là tập trung chỉ đạo chuyểnđổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, cơ cấu mùa vụ, đưa giống lúa mới chiếm từ 80 –
85 % diện tích, đem lại hiệu quả kinh tế cao hơn Đẩy mạnh việc phát triển chănnuôi lợn hướng nạc theo phương pháp bán công nghiệp nhất là phương pháp cấylúa không cày bừa ở vụ mùa đem lại hiệu quả kinh tế cao
3.1.5.2 Giao thông thủy lợi.
Đã kiện toàn ban chỉ đạo phòng chống lụt bão từ xã đến cơ sở xóm đội,triển khai phương án phòng chống bão lụt, thiên tai và giao chỉ tiêu đóng góp tiềnvật tư cho các xóm đội theo kế hoạch Ban chỉ đạo giải tỏa mặt bằng và hành langgiao thông đường 488 để xây dựng cầu qua sông, kè sông Ninh mỹ ở xóm 9B vàđường liên xóm đảm bảo yêu cầu, chất lượng tốt Tổ chức giải tỏa vật cản dòngchảy phục vụ tưới tiêu nước, đảm bảo chống úng ngập
3.1.5.3 Công tác tài chính ngân sách.
Tiếp tục chỉ đạo thực hiện đẩy mạnh xây dựng ngân sách xã Thu chi ngânsách theo luật, đảm bảo quản lý khai thác các nguồn thu Triển khai tốt kế hoạch thu thuếcác loại, đảm bảo chỉ tiêu trên giao, tăng cường thu thuế, phí, lệ phí có hiệu quả Triểnkhai và chỉ đạo tốt công tác thu hồi sản phẩm năm 2015 UBND xã và 2 HTX thu đạt100% kế hoạch ( kết quả thu chi ngân sách năm 2015 có báo cáo chi tiết kèm theo)
3.1.5.4 Công tác giáo dục.
Chất lượng giáo dục toàn diện được giữ vững ở các ngành học cả về chấtlượng phổ cập, đạo đức, văn hóa Tăng cường quản lý công tác giáo dục, việc thu chi cáckhoản đóng góp của học sinh, giữ vững kỷ cương nề nếp, tích cực ngăn ngừa tiêu cực vàtệ nạn xã hội xâm nhập vào trường học Đã làm tốt công tác tuyên truyền và cung cấp cáckiến thức khoa học, nuôi dạy trẻ tới gia đình và cộng đồng, kỷ cương nề nếp được giữvững, chất lượng giảng dạy và học tập có nhiều chuyển biến tích cực Duy trì tốt nề nếphọc tập nâng cao chất lượng dạy và học, giữ vững phổ cập, tham mưu tốt với Đảng ủy,chính quyền tiếp tục đầu tư cơ sở vật chất phục vụ cho công tác dạy và học, tích cực ngănchặn các tệ nạn xã hội xâm nhập vào trường học, các nhà trường tiếp tục đẩy mạnh cuộcvận động “ hai không” với 4 nội dung do bộ giáo dục và đào tạo phát động và cuộc vậnđộng học tập làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh; giáo dục tốt ý thức đạo đức chohọc sinh, không có học sinh vi phạm đạo đức và các tệ nạn xã hội, qua tổng kết năm2014-2015 được đánh giá xếp thứ 14/35 xã thị trấn
3.1.5.5 Công tác y tế - dân số- kế hoạch hóa gia đình.
Trang 29Thực hiện tốt các biện pháp chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cho nhân dân, phòngchống dịch bệnh, đảm bảo an toàn thực phẩm, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh chonhân dân, trẻ em dưới 1 tuổi được tiêm chủng đầy đủ Hoàn thành chỉ tiêu về kế hoạchhóa gia đình năm 2015 Các nhà trường có 100% học sinh tham gia bảo hiển y tế tỷ lệngười dân có thẻ bảo hiểm y tế là 69% giảm 3% so với năm 2014.
3.1.5.6 Công tác xây dựng chính quyền
UBND xã đã quản lý điều hành toàn diện các mặt công tác theo điều 111 đến điều
117 luật tổ chức hội đồng nhân dân và UBND Duy trì chế độ họp thường xuyên mộttháng một lần và họp đột xuất khi có công việc đột xuất, nội dung cuộc họp được chuẩnbị chu đáo, phát huy trí tuệ mở rộng dân chủ,giữ vững kỷ cương
- Thường xuyên quan tâm xây dựng chính quyền từ xã tới cơ sở xóm, thực hiệntốt chức năng quản lý điều hành các hoạt động kinh tế xã hội trên địa bàn.Thường xuyên phối hợp chặt chẽ với ban mặt trận tổ quốc xã và các đoàn thểnhân dân, phát huy quyền làm chủ, chăm lo bảo vệ lợi lợi ích chính đáng củanhân dân và vận động nhân dân tham gia xây dựng chính quyền vững mạnhnhất là đề án xây dựng nông thôn mới
- Tiếp tục chỉ đạo, điều hành và triển khai thực hiện các đề án phát triển kinh tế
xã hội: “ Đề án xây dựng nông thôn mới; Đề án đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấukinh tế nông nghiệp, chuyển đổi cơ cấu mùa vụ,, mở rộng sản xuất vụ đông.” “
Đề án tiếp tục nâng cấp, cải tạo hệ thống thủy lợi nội đồng ”
3.1.6: Hiện trạng sử dụng đất năm 2015
3.1.6.1 Đất nông nghiệp.
Năm 2015, diện tích đất nông nghiệp của xã là 568,72 ha, trong đó:
- Đất lúa nước : 407,12 ha
- Đất trồng cây hằng năm khác: 33,48 ha
- Đất trồng cây lâu năm: 55,70 ha
- Đất nuôi trồng thủy sản: 69,07 ha
- Đất nông nghiệp khác: 3,35 ha
3.1.6.2 Đất phi nông nghiệp.
Năm 2015, diện tích đất phi nông nghiệp của xã là 207,59 tăng 9,45 ha, so vớinăm 2011 Trong đó:
- Đất trụ sở cơ quan công trình sự nghiệp của nhà nước là 0,98 ha
- Đất cơ sở sản xuất kinh doanh: 3,73 ha
- Đất sản xuất vật liệu xây dựng: 0,23 ha
- Đất xử lý chôn lấp chất thải: 1,37 ha
Trang 30- Đất tôn giáo tín ngưỡng: 2,46 ha.
- Đất nghĩa trang, nghĩa địa: 11,70 ha
- Đất sông và mặt nước chuyện dùng: 1,22 ha
- Đất phát triển hạ tầng: 137,85 ha
- Đất ở nông thôn: 47,26 ha
- Đất phi nông nghiệp khác: 0,61 ha
3.2 Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế , xã hội và môi trường 3.2.1 Thuận lợi:
- Nền kinh tế của xã trong những năm qua đã có tốc độ tăng trưởng khá, có kết quảkhả quan trong việc phát triển kinh tế nhất là dịch vụ, thương mại và du lịch Đời sốngnhân dân từng bước được cải thiện Đầu tư phát triển kinh tế- xã hội đang từng bướcđược quan tâm, tạo môi trường và chính sách thuận lợi
- Việc sử dụng đất đai có nhiều tiến bộ, ngày càng chú trọng đến hiệu quả sử dụngđất Sản xuất nông nghiệp đã chuyển đổi cơ cấu mùa vụ, cơ cấu cây trồng vật nuôi theohướng sản xuất hàng hóa
- Là vùng đất có truyền thống các mạng, truyền thống văn hóa Người dân chămchỉ, cần cù trong lao động và sản xuất
- Xã nằm ở phía Tây Nam của huyện, có các tuyến giao thông quan trọng củahuyện là tuyến An Đông, đường Vạn Phúc, tỉnh lộ 50A và tuyến 488 cũ chạy suốt chiềudài và chiều rộng của xã, thuận lượi cho việc giao lưu trao đổi hàng hóa với các địaphương lân cận và ngoài huyện
- Có mạng lưới đường giao thông trục chính phân bố đều trên địa bàn xã thuận lợicho việc giao lưu, vận chuyển hàng hóa trong phạm vi cụm xã và khu vực
- Có tiềm năng phát triển nông nghiệp, trong đó có tiềm năng về sản phẩm nôngnghiệp chất lượng cao, lúa chất lượng cao, hoa màu, cây công nghiệp ngắn ngày, ngànhchăn nuôi gia súc, gia cầm
- Xã đang được đầu tư xây dựng nhiều công trình trọng điểm của tỉnh, huyện như:dự án nâng cấp cải tạo tuyến An Đông, đường Vạn Phúc, tỉnh lộ 50A và tuyến TL488
3.2.2 Khó khăn:
- Chuyển dịch cơ cấu kinh tế còn chậm, sản xuất nông nghiệp vẫn là ngành chủyếu mang nặng tập quán canh tác thuần nông, chưa chủ động khai thác hết tiềm năng đấtđai và khả năng lao động Sản xuất chưa mang tính hàng hóa cao, còn manh mún nhỏ lẻ
Trang 31- Công tác quản lý đất đai giao cho các dự án chưa có hiệu quả kinh tế, việc thuhút đầu tư các doanh nghiệp và khu tiểu thủ công nghiệp thực hiện còn chậm nên chưađạt kết quả như dự định.
- Cơ sở hạ tầng xã hội và hạ tầng kỹ thuật còn nhiều thiếu thốn, chưa được đầu tưđồng bộ, nhất là kênh mương cấp III, cầu, cống và hệ thống giao thông nội đồng
- Do sức ép của sự gia tăng dân số, phát triển kinh tế- xã hội và sự tác động xấutiêu cực của con người đã và đang gây ra những biến động xấu đến môi trường đất,nguồn nước, không khí, ảnh hưởng trực tiếp đến môi trường sinh thái
3.3.Thực trạng nông thôn tại xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định tại thời điểm lập đề án NTM.
3.3.1.Những điều kiện thuận lợi.
Hải Phong có địa hình bằng phẳng, đất đai phì nhiêu, khí hậu ôn hòa Ngoài ra trênđịa bàn còn có hàng chục tuyến sông nội đồng khác phân bố đều trên địa bàn theo môhình bàn cờ rất thuận lợi cho việc chủ động tưới tiêu và sinh hoạt của nhân dân Điều kiệnthự nhiên phù hợp với trồng trọt và thâm canh cây trồng là yếu tố cơ bản nhất để pháttriển sản xuất nông nghiệp, góp phần tạo ra sản phẩm hàng hóa công nghiệp có năng suấtcao
Có hệ thống giao thông, thủy bộ tương đối phát triển, xã có điều kiện thuận lợigiao lưu kinh tế, trao đổi hàng hóa bên ngoài, có điều kiện tiếp thu và ứng dụng các tiến
bộ khoa học kỹ thuật, phát triển một nền kinh tế đa dạng về cơ cấu và ngành nghề
Có nguồn lao động dồi dào, năng động, người dân ham học hỏi, tiếp thu những kỹthuật, phương pháp sản xuất mới Có nhiều ngành nghề truyền thống với sản phẩm hànghóa có giá trị kinh tế, hình thành cơ cấu sản xuất hợp lý, đáp ứng được các nhu cầu pháttriển
Ngành chăn nuôi của xã còn gặp nhiều khó khăn do dịch bệnh ngày càng pháttriển, người dân sản xuất với quy mô nhỏ lẻ, cho thu nhập không cao Chưa phát huyđược tiềm năng lớn về nuôi trồng thủy sản
Trang 32Cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất nông nghiệp còn nhiều hạn chế, thiếu đồng bộ gâykhó khăn trong việc đẩy mạnh sản xuất.
Cơ sở hạ tầng kỹ thuật chưa hoàn thiện đặc biệt là hệ thống cấp nước và thoátnước, hệ thống giao thông nông thôn cần được nâng cấp cải tạo
Tỷ lệ lao động được đào tạo còn thấp, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế theohướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa
Hệ thống giao thông nội đồng chưa hoàn thiện nên khó khăn cho việc đầu tư máymóc cơ giới hóa nông nghiệp, giải phóng sức lao động nâng cao hiệu quả sử dụng đất vàgiá trị sản lượng nông nghiệp
Bảng 3.1a Bảng đánh giá kết quả tiêu chí nông thôn mới đạt được năm 2010 tại xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.
ST
T
Tên tiêu chí Nội dung tiêu chí Tiêu chí xã
NTM tỉnh Nam Định
Hiện trạng năm 2010
nông nghiệp
triển khai1.3 Quy hoạch xây dựng nông
thôn mới
triển khai
II Hạ tầng kinh tế- xã hội
2 Giao thông 2.1 tỷ lệ km đường trục xã, liên xã
được nhựa hóa hoặc bê tông hóađạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của
bộ GTVT
2.2 Tỷ lệ km đường trục thôn,xóm được cứng hóa đạt chuẩntheo cấp kỹ thuật của bộ GTVT
2.3 Tỷ lệ km đường ngõ, xómsạch và không lầy lội vào mùamưa
100% (cứnghóa)
Đạt
2.4 Tỷ lệ km đường trục chính nộiđồng được cứng hóa, xe cơ giới đilại thuận tiện
3 Thủy lợi 3.1 Hệ thống thủy lợi cơ bản đáp
ứng yêu cầu xản xuất và dân sinh
3.2 tỷ lệ kênh mương do xã quản 85% Chưa
Trang 33lý được kiên cố hóa
- Vùng động lực (bơmđiện)
- Vùng trọng lực ( tự
chảy)
Theo khảnăng về vốn
4 Điện 4.1 Hệ thống điện đảm bảo yêu
cầu kỹ thuật của ngành điện
4.2 Tỷ lệ hộ dung điện thườngxuyên, an toàn từ các nguồn
5 Trường học Tỷ lệ trường học các cấp: mầm
non, mẫu giáo, tiểu học, THCS có
cơ sở vật chất đạt chuẩn quốc gia
6 Cơ sở vật chất
văn hóa
6.1 Nhà văn hóa và khu thể thao
xã đạt chuẩn theo tiêu chí của bộVH- TT- DL
6.2 Tỷ lệ thôn có nhà văn hóa vàkhu thể thao đạt quy định của bộVH- TT- DL
7 Chợ nông thôn Chợ đạt chuẩn của bộ xây dựng Đạt Đạt
8 Bưu điện 8.1 Có điểm phục vụ bưu chính
III Kinh tế và tổ chức sản xuất
10 Thu nhập 10.1 Thu nhập bình quân đầu
người/năm so với mức bình quânkhu vực nông thôn của tỉnh
1,5 lần Chưa đạt
10.2 Giá trị sản xuất bình quân/hacanh tác
120triệuđồng/ha
Chưa
chưa đạt
12 Cơ cấu lao động Tỷ lệ lao động trong độ tuổi làm
việc trong lĩnh vực nông, lâm,ngư nghiệp
IV Văn hóa xã hội – môi trường
14 Giáo dục 14.1 Phổ cập giáo dục trung học Đạt Đạt
Trang 3414.2 Tỷ lệ học sinh tốt nghiệpTHCS được tiếp tục học trung học( phổ thông, bổ túc, học nghề)
16 Văn hóa 16.1 Xã có từ 70% số thôn, bản
trở lên đạt tiêu chuẩn “ Làng vănhóa “ theo quy định của bộ VH-TT- DL
17 Môi trường 17.1 Tỷ lệ hộ được sử dụng nước
sạch hợp vệ sinh theo tiêu chuẩnquốc gia
17.2 Các cơ sở sản xuất – kinhdoanh đạt tiêu chuẩn về môitrường
17.3 Không có các hoạt động gâysuy giảm môi trường và các hoạtđộng phát triển môi trường xanh,sạch đẹp
18.2 Có đủ các tổ chức trong hệ
thống chính trị cơ sở theo quy
Trang 35định18.3 Đảng bộ, chính quyền xã đạttiêu chuẩn “ trong sạch vữngmạnh”
18.4 Các tổ chức đoàn thể chínhtrị của xã đều đạt danh hiệu tiêntiến trở lên
( UBND xã Hải Phong)
So với bộ tiêu chí nông thôn mới theo quyết định 491/ QĐ- TTg, ngày 16/4/2009 của Thủtướng Chính Phủ, xã Hải Phong đã đạt được những kết quả sau:
- Nhóm tiêu chí về Quy hoạch: 2/2 tiểu mục đang triển khai Nhóm tiêu chí nàychưa đạt
- Nhóm tiêu chí về hạ tầng kinh tế kỹ thuật: 9/16 tiểu mục đạt 100%; 7/16 tiểumục chưa đạt hoặc đạt dưới 50% Nhóm tiêu chí này đạt 56,25%
- Nhóm tiêu chí về Kinh tế và tổ chức sản xuất: ¼ tiểu mục đạt 100%; nhóm tiêuchí này đạt 25%
- Nhóm tiêu chí về văn hóa- xã hội- môi trường: 7/13 tiểu mục đạt 100%; còn lạiđạt trên 50% Nhóm tiêu chí này đạt 53,8%
- Nhóm tiêu chí về hệ thống chính trị: nhóm này 5/5 tiểu mục đạt tiêu chí Quốcgiá Nhóm này đạt 100%
Như vậy trong 19 tiêu chí Quốc gia về NTM:
+ Có 8 tiêu chí đạt: điện, trường học, chợ, nhà ở dân cư, giáo dục, hình thức tổchức sản xuất, hệ thống tổ chức chính trị xã hội và an ninh trật tự xã hội
+ 11 tiêu chí chưa đạt: giao thông, thủy lợi, cơ sở vật chất văn hóa, bưu điện, thunhập, tỷ lệ hộ nghèo + cơ cấu lao động, y tế, văn hóa, môi trường
Chi tiết cụ thể có 23/40 mục đạt; 17/40 mục chưa đạt
3.4 Khái quát đề án Quy hoạch nông thôn mới xã Hải Phong , huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định giai đoạn 2011 – 2015.
3.4.1 Sự cần thiết lập quy hoạch.
- Hải Phong thuộc vùng đồng bằng ven biển, nằm về phía Tây Nam của huyện HảiHậu, có các tuyến giao thông quan trọng của huyện là tuyến đường An Đông, đường VạnPhúc, tỉnh lộ 50A và tuyến 488 cũ chạy suốt chiều dài của xa, dân số 8.397 người PhíaBắc giáp huyện Trực Ninh; phía Nam giáp xã Hải Ninh, Hải Phú; phía đông giáp xã Hải
Trang 36Đường, Hải Phú; phía Tây và Tây Nam giáp xã Hải Toàn, Hải Giang Trong những nămvừa qua kinh tế xã có nhiều chuyển biến tích cực, kinh tế tăng trưởng với tốc độ cao, cơcấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực, năng lực sản xuất được cải thiện… Tuynhiên, cùng với những thành tựu đạt được vẫn còn một số hạn chế như: việc chuyển dịch
cơ cấu giống cây trồng, vật nuôi còn chậm, chưa khai thác hết tiềm năng đất đai và sức
Một trong những nguyên nhân chính dẫn đến những hạn chế tồn tại nêu trên dotrong thời gian qua, xã Hải Phong chưa lập được quy hoạch xây dựng nông thôn mới làm
cơ sở triển khai thực hiện các chương trình xây dựng nông thôn mới
Để phát triển kinh tế xã hội thơ hướng đồng bộ, toàn diện, ổn định lâu dài và bềnvững, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế xã hội địa phương theo các định hướng pháttriển kinh tế, xã hội của tỉnh, huyện, việc lập Quy hoạch xây dựng nông thôn mới xã HảiPhong huyện Hải Hậu là việc làm cấp thiết nhằm đảm bảo sự phân bố và phát triển hợp lýgóp phần thúc đẩy kinh tế- xã hội của xã phát triển Đồng thời Quy hoạch xây dựng nôngthôn mới còn là quá trình đúc kết từ các cơ sở khoa học và thực tiễn nhằm xây dựng cácđịnh hướng phát triển phù hợp với địa phương để khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn cótrên địa bàn xã tạo thành động lực thúc đẩy các hoạt động kinh tế- xã hội địa phươngnagỳ càng phát triển
3.4.2 Mục tiêu và nhiệm vụ.
a Mục tiêu.
Quy hoạch xây dựng NTM xã Hải Phong, huyện Hải Hậu được lập nahừm cụ thểhóa các định hướng xây dựng nông thôn mới theo chủ trương của Đảng, định hướng pháttriển kinh tế của huyện Hải Hậu thể hiện các mục tiêu chính sau:
- Xây dựng NTM phát triển toàn diện theo hướng hiện đại, sản xuất hàng hóalớn, có năng suất, chất lượng, hiệu quả và khả năng cạnh tranh cao, đạt mứctăng trưởng cao đảm bảo vững chắc ăn ninh lương thực Quốc gia cả trước mắt
và lâu dài
- Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng dần tỷ trọng công nghiệp và dịch
vụ, giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập của dân cư nông thôn, thu ngắn cáchbiệt giữa nông thôn và thành thị
- Phát huy năng lực nội tại kết hợp với các nguồn lực hỗ trợ của nhà nước và xãhội để xây dựng các hình thức tở chức sản xuất phù hợp với yêu cầu của nềnnông nghiệp hiện đại, dản xuất hàng hóa gồm cả công nghiệp và phi nôngnghiệp
- Hoàn thiện đồng bộ kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn, xây dựng nôngthôn mới bền vững theo hướng văn minh, giàu đẹp, bảo vệ môi trường sinh
Trang 37thái, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, phù hợp quy hoạch không gian xây dựnglàng xóm và quy hoạch phát triển kinh tế xã hội của ngành, của địa phương.
- Nâng cao chất lượng cuộc sống vật chất, tinh thần của dân cư nôgn thôn, đảmbảo điều kiện học tập, chữa bệnh, sinh hoạt, văn hóa, thể dục thể thao cho dân
cư nông thôn, tạo điều kiện thuận lợi để nông dân tham gia đóng góp và hưởnglợi nhiều hơn và quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước
- Xây dựng, tổ chức cuộc sống của dân cư nông thôn theo hướng văn minh, hiệnđại, giữ gìn bản sắc văn hóa và môi trường sinh thái gắn với phát triển đô thị,thị trấn, thị tứ
- Nâng cao dân trí, đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng đời sống văn hóa mới ở
cơ sở
b Nhiệm vụ.
Để đạt được các mục tiêu nêu trên, đồ án quy hoạch xây dựng nông thôn mới xãHải Phong , huyện Hải Hậu tập trung vào các nhiệm vụ cơ bản sau:
- Phân tích đánh giá điều kiện tự nhiên và hiện trạng kinh tế xã hội năm 2010
- Phân tích hiện trạng sử dụng đất đai năm 2010
- Rà soát đánh giá tình hình hiện trạng của xã theo các tiêu chí nông thôn mới
- Dự báo các chỉ tiêu phát triển chủ yếu của xã đến năm 2020 bao gồm: quy môdân số, nguồn nhân lực và phân bố lao đọng, nhu cầu sử dụng đất đai phải theotừng giai đoạn quy hoạch
- Xác định các chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật chủ yếu về đất đai, xây dựng và hạ tầng
kỹ thuật
- Xây dựng các định hướng phát triển mạng lưới và điểm dân cư nông thôn
- Xây dựng các định hướng quy hoạch vùng sản xuất hàng hóa tập trung quy môlớn
- Quy hoạch hệ thống hạ tầng kỹ thuật chung của xã
- Quy hoạch tổng mặt bằng sử dụng đất, bố trí các công trình xây dựng, côngtrình phải bảo tồn, cải tạo, chỉnh trang, các công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng
xã hội của khu trung tâm xã
- Xây dựng các định hướng quy hoạch sản xuất nông nghiệp xã đến năm 2020
- Xác định các yêu cầu đảm bảo vệ sinh môi trường của điểm dân cư
- Xác định nhu cầu vốn thực hiện quy hoạch, xây dựng danh mục ưu tiên pháttriển và các nguồn lực thực hiện
- Xây dựng kế hoạch thực hiện quy hoạch theo từng giai đoạn
- Đề xuất một số biện pháp thực hiện quy hoạch
3.4.3 Kết quả thực hiện đề án Quy hoạch xây dựng nông thôn mới xã Hải Phong, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định từ khi có đề án Quy hoạch nông thôn mới đến hết năm 2015.
Trang 38Kết quả đánh giá tình hình thực hiện chương trình xây dựng NTM xã Hải Phong,huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định tính đến hết năm 2015 được đem so sánh với 19 tiêu chícủa bộ tiêu chí quốc gia về Nông thôn mới theo QĐ 491/QĐ- TTg và theo 5 nhóm tiêuchí cơ bản sau: Nhóm tiêu chí 1: Quy hoạch; Nhóm tiêu chí 2: Hạ tầng kinh tế- xã hội;Nhóm tiêu chí 3: Kinh tế và tổ chức sản xuất; Nhóm tiêu chí 4: Văn hóa- xã hội- môitrường; Nhóm tiêu chí 5: Hệ thống chính trị.
1: Tiêu chí 1 : Quy hoạch.
Tiêu chí: quy hoạch và thực hiện quy hoạch
a Yêu cầu của tiêu chí Quy hoạch.
- Có quy hoạch nông thôn mới được lập theo quy định tại Thông tư liên tịch số13/2011/TTLT- BXD-BNNPTNT-BTN&MT ngày 28/10/2011 của liên Bộ: BộXây dựng , Bộ Nông nghiệp và phát triển nông thôn, Bộ Tài nguyên và Môitrường quy định việc lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch xây dựng xã nôngthôn mới và được cấp có thẩm quyền phê duyệt và được công bố rộng rãi tớicác thôn
- Các bản vẽ quy hoạch được niêm yết công khai để người dân biết và thực hiện;hoàn thành việc cắm mốc chỉ giới các công trình hạ tầng theo quy hoạch đượcduyệt
- Có Quy chế quản lý quy hoạch được cấp có thẩm quyền phê duyệt
b Kết quả thực hiện tiêu chí.
- Về lập quy hoạch: có đủ 3 quy hoạch cấp xã được phê duyệt
+ Quy hoạch sử dụng đất giai đoạn 2010- 2020 đã lập xong và đã được UBNDhuyện phê duyệt
+ Đã lập quy hoạch phát triển nông nghiệp giai đoạn 2010 – 2020 được UBNDhuyện phê duyệt
+ Quy hoạch xây dựng nông thôn mới đã được UBND huyện Hải Hậu phêduyệt
- Công khai quy hoạch: Các quy hoạch đều được niêm yết công khai tại trụ sởUBND xã, nhà văn hóa của 22 xóm và thông báo công khai trên hệ thống đàitruyền thanh xã
- Quản lý thực hiện quy hoạch: Đã hoàn thành việc dồn điền đổi thửa trong năm
2011 đảm bảo được các tiêu chí : dồn quỹ đất công, góp đất xây dựng đườnggiao thông, quy hoạch vùng sản xuất, giảm số thửa từ 2,9 thửa/hộ xuống còn1,7 thửa/ hộ Diện tích lấy ra từ dồn điền đổi thửa tại các xóm đảm bảo thựchiện được các quy hoạch của địa phương Hiện nay đang tiến hành hoàn chỉnh
hồ sơ địa chính để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đát cho nhân dân saudồn điền đổi thửa
Trang 39+ Hàng năm đều xây dựng kế hoạch sử dụng đất theo quy hoạch đã được phêduyệt.
+ Lập đề án xây dựng nông thôn mới và tổ chức thực hiện theo đúng quyhoạch đã được phê duyệt
+ Đã ban hành quy chế quản lý quy hoạch xây dựng nông thôn mới
Kết quả báo cáo của UBND x· H¶i Phong Khi bắt đầu
triển khai
Thực hiện đến thời điểm báo cáo
Mức độ hoàn thành
Xếp loại
( UBND xã Hải Phong )
2 Tiêu chí số 2 : giao thông.
a Yêu cầu của tiêu chí:
Đường trục xã, liên xã được nhựa hóa hoặc bê tông hóa đạt tỷ lệ 100%
Đường trục thôn được cứng hóa đạt tỷ lệ 100%
Đường ngõ, xóm được cứng hóa, không lầy lội vào mùa mưa đạt tỷ lệ 100%
Đường trục chính nội đồng được cứng hóa, đạt tỷ lệ 100%
b Kết quả thực hiện tiêu chí.
- Đường giao thông trục xã, liên xã: Đã nhựa hóa hoặc bê tông hóa đạt chuẩn được2.15 km/ 2.15 km = 100%
Trang 40- Đường liên xóm, trục xóm được cứng hóa đạt chuẩn: 11.154 km/ 11.154 km =100%
- Đường ngõ, xóm sạch và không lầy lội vào mùa mưa (cứng hóa): 32.39 km/
Kết quả báo cáo của UBND x· H¶i Phong
Khi bắt đầu triển khai
Thực hiện đến thời điểm báo cáo
Mức độ hoàn thành
Xếp loại
2 thông Giao
2.1 Tỷ lệ km đường trục xã, liên xã được nhựa hóa hoặc bê tông hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của
Bộ GTVT
Sốlượng:11.35/11.35
km đạt chuẩn,đạt100%
Đạt
Đạt
2.2 Tỷ lệ km đường trục thôn, xóm được cứng hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của
Bộ GTVT
Số lượng:
15.794/15.794 kmđạt chuẩn, đạt100%
Đạt
2.3 Tỷ lệ km đường ngõ, xóm sạch và không lầy lội vào mùa mưa
Đạt
2.4 Đường trục chính nội đồng cứng hóaĐạt 10%
Số lượng:
18.22/18.22 kmđạt chuẩn, đạt100%
Đạt
2.5 Đảm bảo an toàn giao thông và vệ sinh môi trường trên đường giao thông
Đạt