Quá trình xác lập chủ quyền của Việt Nam tại quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa

Chuyên ngành: Khoa học xã hội Lịch sử Văn hoá Lịch sử Sơ lược: Mở đầu Chương 1. Vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên của quần đảo Chương 2. Sự xác lập chủ quyền Việt Nam tại quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa Chương 3. Tiếp tục củng cố, khẳng định và bảo vệ chủ quyền của Việt Nam trên quần đảo Kết luận Hướng dẫn khoa học: Huỳnh Lứa, Tôn

TRU'C1NGD~I H<)C KHOA H<)C XA H(n vA NHAN VAN

I

TOM TAT LU~N AN TIEN SI LJCH sif

Ngui'ii huang dftn khoa hQc:

1 PGS Huynh L,la

2 PGS,TS Toil Nil QuYllh Trail

THANHpu6 HO CHi MINH

NAM2002

-~-N

Cl)ng trinh duc1c hoan thanh t~i: .

TrU'ong D~i HQc Khoa HQc Xii HQi Va Nhan Van

D~i HQc Qu6c Gia Thanh Ph6 H6 Chi Minh

Danb saeh HQi D6ng ehftm lu(in an tie'n si effp nM nuae theo quye'tdinh s6 514/ DHQG-SDH ngay 31/10/2002:

l.PGS, TS Ng6 Van L~ DHKHXH&NV

DHQGTPHCMDHSPTPHCMVi~n Sa HQCHNDHKHXH&NVDHQGHNDHKHXH&NVDHQGTPHCMVi~n KHXHTPHCMBao Tang ChungTich Chie'n TranhTPHCM

Nguoi huang dAnkhoa hQc:

l.PGS HUYNH UJA

2 PGS, TS TON NO QUYNH TRAN

2.PGS, TS Nguy€n Phan Quang

3.PGS, TS Trftn Duc Cu'ong

4.PGS, TSNguy€n Quang NgQc

5.TS Le Huu Phu'(1c

6.PGS Huynh Lua

7.TS Dinh Van Lien

C6 th~ dQe lu(in an tt;li:

ThU'Vi~n Qu6c Gia T6ng hQp TPHCM

Thu' Vi~n Khoa HQc Xii HQi t~i TPHCM

ThU'Vit;\nTru'CingDHKHXH &NV DHQG TPHCM

ThU'Vi~n TrU'CingDHDL HungVU'dng TPHCM

ThU'Vi~n Tru'CingCDSP TPHCM

Chu tjchPhan bi<$n1Phan bi~n 2Phan bi~n 3ThU'ky lID

Uy vien

Uy vien

PHAN M<1 DA U

1 LY DO VA.MT,JC DICH NGIDEN CUD

Qu~n dao Hoang Sa va Tn1C1ngSa thuQc Hinh th6 Vi~t Nam ti't'nhi€u the'

ky nay Qu~n dao niiy c6 t~m quail trQng d~c bi~t v~ m~t chie'n IU<;1C(n~m tren thuy d~o vii duC1ngbay qu6c te') rang nhu c6 ti~m Hang quantrQng v€ kinh te' (d~u khl, cae san v~t khac) va hi~n dang bi xam ph~mbdi nhi€u nudc nhu Trung Qu6c (baa gc'\m Dai Loan), Philippines,Malaysia, Brunei khie'n trd thanh di€m n6ng chinh tr! cua khu vlfc

Cang trlnh nghien CUllnh~m mt;lc dieh cling c1fp tuli~u mQt each t6ngh<;Jp,M th6ng va cij.n ke v€qua trlnh xac l~p chu qlly~n cua Vi~t Namt~i qu~n dao Hoang Sa va TruC1ngSa Ti't' d6 rut ra nhii'ng lu~n di€mvii'ng char minh chung chu quy~n cua Vi~t Nam tren qu~n dao Hoang

Sa va TruC1ngSa

2 LICH siI NGIDEN CUD VAN DE

Trudc Ham 1909, cM quy~n ctf~ Vic$tNam tren qu~n dao Hoang Sa vaTruC1ngSa clItia bi Trung Qu6c va cac nudc kMc xam ph~m.Chua corang trlnh nghien CUllnao v€ xac l~p cM quy~n, song da c6 nhi~u tt1li~u lien quail de'n chi] quy~n Gua D~i Vi~t d Hoang Sa

Sail Dam 1909., khdi d~u mdi chi la nhii'ng bai baa RQ len nhilt Iii cu6itMp DieD20 d~u tMp HieD30 .

Sail Dam 1954, tIleD hit$p dinh Geneve, Hoang Sa, TrtiC1ngSa thuQc v~chinh quy~n Saigon ki€m soat, viln d~ tranh chilp cM quy~n du<;1cdij.t ragay gat, tiYd6 nhi€u bili nghien CUllda duQc dang baa N6i b~t han ca Iiihai rang trlnh nghien CUllv~ cho quy~n cua Haang Sa tuong d6i c6 ht$th6ng va d~y rang Situ t~m Do la rang trlnh fa dC1ivao Ham 1971,L'affaire des iles Paracels et Spratly devant Ie droit International 298trang daub may, lu~n an tie'n SI (lt$tam c1fp coa ang Le Thanh KM, l<~iInstitut International d'Etudes et de Recherches Diplomatiques Tie'p d6,Dam 1972 xua't hic$ncang tdnh lu~n van t6t nghi~p Ban D6e SI! eua HQc ,Vit$n Qu6c Gia Hanh Chanh (Saigon) eua Dinh Van Cu vdi d~ ad :

"Chu quySn quh dao Hoang Sa va TntC1ngSa n

Tdi nam 1974, C(>ng Hoa Nhan Dan Trung Hoa xam ehie'm loan b9quiln daD Hoang Sa, nhi~u rang tdnh dil dtf<;1ethlfe hi~n trang Dam nay

Nam 1975 daub dilu mQt m6cqtftq-Y9,pftf9V[U1~~~1fnghien Cl]'Uva'nd~ ehii quy~n clja Hoang SaIii Tfn$i~1~!t' Pj~'k9~~9-f!975), d~c khao

ve Hoiing Sa va TrtfC1ngSa, 352 trafigrgddt Jpi~U::ti~li~u, hlnh lnh, ban, 1d6, da du<;1cdanh gia caD r ~-'-~-~'-~ -' !

. San nam 1975

MQt so co quan nhl1 Ban Bien Gioi Chinh PhIl (nam 2002 da xap nh~p

vao BQ Ngo<,liGiao), BQ Ngo<,liGiao, Vi9n Nghien Ct.i'uv~ Tnmg Quoc,cac tntong d<,lihQc bAtdfiu quan Him de'nviln d~ Hoang Sa, di;ic bi9t saucuQc chie'n tranh xam 1l1<;1ccua Trung Quoc thang 2 Ham 1979

Sau d6 lllQt so taG gia va mQt so d~ tai nghien cltu khoa h9C cap quocgia v~ Hoang Sa, Trl1ang Sa dang Olt<;lctie'n hanh Trang do co d~ tilinhl1 "H<;IpBdng Nghien CUll Khoa HQc V~ Ljch SO'Chu Quy~n cua Vi9t

Nam C1hai quftn cIao Hoang Sa va Trl1ang Sa", ma so BBHB 01 -01 do

PTS Nguy~n Quang NgQc (BHTH Ha NQi) chu trl cia baa caD so ke't

ngay 30/4/1995 va HOi Thao Quoc Gia "Lu~n cu Khoa H9C Ljch sO', Bja

Ly va Phap Ly Chli Quy~n Vi9t Nam Tren Hai Quh Bao Hoang Sa VaTrl1ang Sa" t<,liHa NOi ngay 18/1/1996 clIng mOt so ke't qua clu'<;Ictie'pt1,1cGong bo trang nhftng Dam sau d6

Ngoili ra cOn co mOt so bai bao cua l1hi~u lac gia dang tren baa NhanDan, T<,lpChi Ljch SU'Quan Sll, T<,lpChi Han Nom, T<,lpChi Xu'a vaNay

Cac nha nghien cuu Phl1ong Tiiy cling ngay cang quan tam bon vi: vilno~ Hoang Sa va Trudng Sa Tren mi~ng internet thang 12-1999 cang co

hon 900 tai li~u noi den Paracels va Spratley (hi9n nay co 970 tai li~u).

3.D61 TU'<JNG,PI~M VI NGHIEN CUU vA GIdl H~N DE TALBoi tu<;lngnghien cuu cua lu~n an la qua tdnh xac l~p chu quy~n cuaVi9t Nam t;.tiquh dao Hoang Sa va Tntang Sa Tac gia oi sau nghiencuu nhung tlt li9U minh chung va nhung ho<,ltdQng xac l~p, chie'lll hUH,bao V9 chu quy~n cua mlnh tren quftn ciao Hoang Sa va Tntang Sa [rangqua trlnh Ijch siT.Qua do trlnh bay nhung lu~n diem, lu~n CU,lu~n chungv€ chu quy€n clh Vi9t Nam IreD quh dao Hoang Sa va Trl1ong Sa TrQng tam nghien cuu cua d~ tai la qua trlnh xac lap chil quy6n VietNaill v~ mat lich su trong thai ky chlta co xam pham cua cac nttoc ngoai

va khi cI~ c~p Mn s\.fxam ph;.tm Gila cac l1ltoc ngoai [rang boi canh SItx,lm pham chu quy~n Viet Nam ctia Trung Quoc la cluj ye'u

4 PHUONG PIlAP NGHIEN cuu vA CAC NGUON TAl LIEU siJDl)NG

PlnJ'dng phap chu ye'u dtt<jcsiYd~mg Iii phuong phap nghien dtu Ijch Sl~thea quan clie'1l1duy v~t Ijch suo Ngttai nghicn cuu v~n d~1l1gphttcingphap lu~n lich su va phttcingphilp nghien CUlllich sU'C9 tbe Gong pbttcingphap logich

Cong lac su'u Him sU' Mll dli<;Jed~t len hang d~u, lam the' naG Situ t~md~y du, phat hi~n nhii'ng tu' li~lI mdi, tie'p e~n de'n cae tai li~lI goe, taili~lI b~c mQl Tae gia tru'de he't dlla vaG cae saeh v~ thli tieh, nhii'ng taili~lI tham khao cua cae Gong tdnh nghien CUllda co tntde, cae t6ng ml;lesaeh baa, saeh dftn Tae gia con dQe trllc tie'p tirng trang nhii'ng tai li~u

co kha Dang M c~p de'n Hoang Sa vaTrliClng Sa

Cong lac khao chung, xU'19, danh gia tlI'li~u cling dli<;Jcd~c bi~t quaDtam

NgliClinghien CUllcon sU'dl;lng cac phliong phap lien ngiinh nhli nghienCUlldin 19, khao c6 hQc, clan tQChQe va lu~t hQc Cuoi eung la t6ng h<;Jplich sU'

5 CAUTRUC CUA LUJ.N AN.

Lu~n an g6m 3 ph~n :

-Phiin md d~u g6m 6 m1}c

- Philn ke't qua nghien cuu"g6m 3 chliong

- Philo ke't Iu~n va d~ nghi

Sau cung Iii danh m1}cGong trlnh cua lac gia, tai Mu tham khao (211 tib

li~u), eM thich, hlnh anh (61 tilm) va phI,! 1~leg6m cac nguyen van vaban dich chii' Han, cae van ban Mnh chanh, danh ml,lc cac daD va nienbi~u (Xem ml,!e11}c)

~SUD6NGG6pCUALUJ.NA~

Lu~n an Ia Gong trlnh t6ng hop co he thong co tlnh duc ke't mot eachmdi me nhii'ng Gong tdnh nghien CUll,nhii'ng tu' li~u da dliQcphat hi~ntir trlidc de'n nay, vaa d~y du nhfft, vdi mOt so tli lieu mdi va nhii'ng, ,. ,

Iuancu Iuan chtYngxac dang gap phan dffu tranh baa v~ chu quyen cuaVi~t Nam d Hoang Sa va Tru'ClngSa

NglI'Clinghien CUll da n6 Ilfc, co nhung kham pha mdi v~ mat tlI' lieuchlia co ai d€ cap tdi nhu' t~\ilieu cua chlnh ngliCliTrung QuOc Thlch DaiSan trang J-I,\i Ngoai 1(9 Sli cia cho bie't Chua Nguy~n sai thuy~n khai'thac cae san v~t tir cac tau bi d3:m d Van L9 TrliC1ngSa tltc Hoang Sa vaTrlidng Sa eua Vi~t Nam ho~c phat hi~n them do<;t11van thO' 2 rill dili

vie't v€ vi~e xac lZlp chu quy~n trang Khdm D;nh Do; Nam H{jj Diln SII

Le, cung tai Ii~u ve so d6 cac thuy~n bu6m dong theo truy~n thong (j

Co Lao Re dl1'QCsU'dl;lI1gdi bi~n, lrang d6 eo Hoang Sa, Trliong Sa conIu'u gill trang daD gian l~i than Dong, xii Ly I-J.ai,J-Iuyi;n Daa Ly Son tdcCii Lao Re khi xlta, do ong Nglly~n HZlPve )

4Lu~n an cling da trlnh bay vi~c Vi~t Nam qmln h~t to' diu the' ky XVIIqu~n daD Hoang Sa va TntClng Sa thuQc v6 Quang Ngai khi la phIl, tfifn,dnh trang thai ky chua bi cac nudc ngoai xam ph~m Sail do thllQCquanh~t cua dnh ThO'aThien n~i Ba Nang dO'ivdi Hoang Sa va Ba Rja VungTau, r6i Phu KMnh ,Khanh H~a dO'ivdi TruClng Sa Cling trong thai kychua co sl! xam ph~m cua nude ngoai, Vila, tri6u dlnh Vi~t Nam (thaiMinh M~ng) dii tuyen bO'khing djnh Hoang Sa, TruC/ng Sa thuQc cueingvl!c hi€m ye'u cua Vi~t Nam Lu~n an cling di sau, tdnh bay mQt each

M thO'ng,c~n ke nhii'ng ho~t dQng mang tinh nba nudc cua dQi Hoang Sa(dja ban ra dbi, thai gian ho~t dQng, nhi~m Vl},t6 chUc va nQi dung ho~tdQng khoang 17 trang), cling nhu dQi BAe Hai ho~t dQng dudi sl! kiemqU3.nciia dQi Hoang Sa trang khu V\J'cphia Nam ciia Bi€n Bong tUGqu~ndaD Truong Sa Lu~n an cling di Sail VaGcac ho~t dQng mang Hnh nMnudc rat cao la thuy qUaDsuO'tthai Nha Nguy~n bitt dftu Dam 1816, trdthanh 1~ hang Dam thCliMinh M~ng thu 17 (1836), vdi nhii'ng ho~t dQng

dm cQt m6c, bia ehU quy6n xay dl!ng chUa mie'u, trang cay t~i Hoang

Sa va TruClngSa

TO'Dam 1909, Hoang Sa bAt dftu bi Trung Qu6c va sail do bl cac nudckhae xam ph~m ehu quy~n, lu~n an tclnh bay cae chinh quy~n d Vi~tNam co nhi~m v\I qUail 1:9Hoang Sa va TnJ'ClngSa chua baa gib to' boehu quy~n cua mlnhva luau luau cling cO',baa vi; cM quy6n cua Vi~tNam tren quh daD Hoang Sa va Truong Sa

Tae gia con philn tich v~ gia trj phap 19 ciia sl! xac l~p chti quy~n eiiaVi~t Nam t~i quill daD Hoang Sa cling nhu Truong Sa Tae gia du'a ralu~n di€m, lu~n ell' va lu~n chung v~ sl! ehie'm hii'll thilt Stt hail blnh vathuc thi chu quy~n mot deh lien tile t~i qUill daD Hoang Sa va Tntang

Sa Tae gia philn bae l~i nhii'ng lu~n di€m sai lnii bi~n minh eho sl! Xal11ph~m eua nude ngoai nhu eua Trung QuO'c v6 sl! phat hi~n sdm nhift,kinh doanh sam nhat, qUail 'wt sdm nhal ho~e lu~n di€m va clui va dja1:9ke' e~n eua de nude khac (j Bong Nam A Tae gia cling gian lie'p haytf\J'Ctie'p phan bae l~i nhii'ng phan baG eua Trung QuO'c v6 lu li~u Vi0tNam hay v6 cae lu~n di€m cua chinh quy~n Vi~t Nam

Trudc day, trang m(>t thai gian dai, nguoi ViC;Hva nguoi Phuong Tiiy d~u

tuC1ng (j giii'a Bi~n Dong chi c6 m(>t quan daD diii, Mu gQi m(>t ten chung, rat nhat guano Nguoi Vic$t gQi la Biii Cat Yang hay C6n Yang ho~c Hoang Sa, ho~c c6 khi gQi la D;.ti Tnt'ong Sa hay V n Ly Truong Sa.

Nguoi B6 Dao Nha, Hoa Lan gQi quan dolo la Parcel hay Pracel ( tie'ng B6 Dao Nha, Parcel c6 nghTa la da ngam - am !leu); Nguoi Phap, Anh gQi la Paracel VaGthe' ky XVII, XVIII tren cac ban d6 hang hai.

Me:>tdi~u he't suc d~c bi~t la c6 sl)' Dhat quan he't suc 1'6 rang giii'a daub

xUng quan daD ten Vi~t va ten Phuong Tiiy, khi Giam M~c Taberd ghi

rat 1'6 rang C5ban d6 An Nam D iQu6c HQa D6 vdi hang chfi':"Paracel

sell Cat Vang" (Paracel can gQi la Oil Yang)

Quan daD Hoang Sa & Truong Sa n1im trang Bi~n Dong ma nhi~u tMp nien qua, dii c6 nhi~u nM khoa hQc khdng dinh sl)' hinh thanh n~n van bOa hang hai c6 nhii'ng s~c thai hoan toan khac vdi van boa I~c dia Trung Hoa.

1.2 QUAN DAD HOANG SA

Quan daD Hoang Sa n1im trong mQt ph m vi rQng khoang IS.000km2 , gift'a kinh tuye'n III dQ D Mn 113 de:>Dong, khoang 95 h:ii ly (1 hai Iy=1,853 km), tit' 17°05' xu5ng IS°,4S'd(> VI B~c, khoang QOhai Iy; Kung quanh Ja vung bi~n c6 dQ situ hon 1O00m, song giua cac daD c6 dQ silu tllltong dltdi 100m.

Qnan (Ho Hoang Sa Dam ngang bo biln cac dnh Quang Tri, Thit'a Thien, Quang Nam va mQt phan Quang Ngiii.

V~ khmlng cach vdi etat li~n, quan daD Hoang Sa Ham gan etat li€n Vic$t Nam hon ca.

Trang khoang 30 daD, da, biii, c6n, hon hi~n c6 23 dii duQc d~t ten, g6m

15 daD, 3 biii, 3 da, 1 c6n, 1 hon Cac dao tren khong cao, cao nhat la Dao Hon Da (50 feet), daD thap nhil't la Dao Tri Ton (10 feet) (1 foot =30,48 cm) Olc daD chinh g6m 2 nh6m:

- NMm LltOi Li€m (Crescent group) (j Tily Nam.

- Nh6m An VTnh (Amphitrite Group) d Dong Bilc.

6Tac gia trtnh bay chi tie't m6i, daD chlnh v~ phltOng di9n vj trl, dja Iy tlfnhicn de'n dia Iy nhiin van c6 quail h~ de'n chu ql1y~n cua Vi~t Nam.1.3 QUAN DAo TRU<JNG SA.

Nguoi Phap gQi Ii Archipel.des lies Spratly, nguoi Anh, My gQi Iii

Spratley Islands hay Spratlies Trung Qu6c gQi la Nansha (NaIll Sa) hayNan Wei qu~n daD, Philippines gQi la Kalayaan Nh~t gQi Iii ShinnanGuto

Quh daD Truong Sa each qu~n daD Hoang Sa hi~n nay tlnh de'n d.lo gfin

nhilt VflOkhoang 350 hai Iy, daD xa nhilt 500 hai Iy, cach yang Tau 305

hai 1:9,Cam Ranh 250 hii 1:9,dao Phu Qu5c 240 hai ly, each Blnh Thu~n(Phan Thie't) 270 hii ly

Quan dao trai dai tiJ vi dQ 6° 2 vi B t(li 11° 28 vi B, (1.4) tli' kinh dQ 112°

B de'n 115OBtrang vung bi€n chie'm khoang 160.000km2- 180.000km2

Bi€n tHYrQng nhltng di~n rich cac daD, da, bili n6i Ien khoi m~t nudc };,irilt it, chi t6ng cQng khoang 11 kJn2

V~ so' h.t<;1ngdaD thee th6ng ke Dam 1988 baa g6m 137 daD, d.i, baikhong k€ 5 bili ng~m thuQc th~m h,lc dja Vi~t Nam (g6m bili Phuc T~n,Huy~n Triin, Que' Bl1ong, Phuc Nguyen, Tu Chlnh)

Tac gia' cling trtnh bay chi tie't 7 cl,lm daD dlfa vao hai d6 cua Ini QuiinNhiin Dan Viet Nam, tal ban I~n thu hal, Dam 1984

1.4 DIEU IU.(tN T{j NHIEN, THAo M(>C CUA QUAN DAo

-Bi~u kic;n ttf nhien tuy thl1~n l<;1isong khong phai la ye'u to' quye't djnhclio slf xac l~p chii quy€n cua Vi~t Nam Tuy v~y ding c6 nhiIng b~ngchung khoa hQc minh chung nhung di~u ki~n thu~n l<;1iva nhung chungrich clio 51fxac l~p chu quy~n cua Vi~t Nam tren qu~n daD Hoang SaGang nhu Tntang Sa

1.5 TAM QUAN TRONG VE CHIEN u1<,1C QUAN s{j vA TAl

NGUYEN CUA HOANG SA vA TRU<JN'G SA DAN DEN S{j XAM

PH~M CHU QUYEN VIj};TNAM CUA CA C Nuac NGoAI

Khong co Il1Qtvung bien naG tren The' Gidi vdj dj~n rich tuong duong3/4 Bja Trung Hai ma l~j co t~m muc quail tn,Jl1gv~ phuong di~n glaDthong va chie'n lU<;1Cquail slf nhu Bi€n Bong

Tai nguyen thien nhien, nha slf phat tri€n khOii hQc ky thu~t, nhi~u tal

nguycn guy gia, nhilt Ia dfiu khi, dfln ditn c1l(QCkhai thac tiJ long bi€n,nhilt Iii.khi tal nguyen tren dilt li~n ngay Gang bj khai thac c~n ki~t, lanhhili dIng ngay dng co them gia td

CHUaNG 2st.! xAc LAp cln) QUYEN VIl~T NAM T~I QlI,\N DAa

HoANG SA vA TRtJ'(1NG SA

S~i x:ic I;}pchii quy~n Vi~1 Nam 1;.1iquAn d;io Hoang Sa va Tniong Sa

dU\fc minh ch([ng bang nhfing Ill'li(:u lich Sl( khong nhO'ngClia Vi(:1Nam,

ma l'('melb chinh nglioi Trung Hoa cling nhti clla Phll'tfngTiiy, dong Ihtfibang qua Irlnh chie'm hull lh~l s~i, boa blnh va 111l,ielhi lien 1~leelia caenha mide Vi91 Naill qua de lhl'ji k)1 Ijch StYIli d~u lhe' k)1XVII sang thek)1XIX

2.1 cAC NGUON TU ujJ:u MINH CHUNG S(j XAC L~P ClUjQUYEN VIET NAN! T~I QU)\N DAO HOANG SA & TRtJ'(1NGSA

2.1.1 Nhung hi li~u CUllVi~t Nam minh chung chti quy~n Vi~t Namh,i qufin duo Hoang Sa va Truong Sa

Cae IIi lit;u ch(ing minh chii quy0n cll:\ Vit;I Nam off xual hi~n lien 11.IC

qua cae doi: Ilt dfiu thai Chua Nguy~n (llie dfiu lhe' ky XVII), sang lhai Tay Still roi Idi Iri~u Nguy~n (10'vua Gia Long), Vi~1 Nam C0 khoang

gall 30 Iti li~u de lo~i, off khing ojnh cluj quy~n cua Vie;I Nam het sue

ro rang

Trong lhdi ky t-)~lIVI\;I, Iii tht11ky Nam B:lc phiin Iranh va Ih(fl I;; YStill,ngu6n It( lic;u ve Hoilng Sa hall nhli chi con l';IiIll'li~u ella chinh quyenh9 Trinh 0 B5c Ha, chu yell la Thien Nam Tu Chi LO 06 Th;.i, Ham

1686, lrong Hong D([e Ban Do hay Tmln T{lp All Nom &} IrOlig saeh

Tmng Thien Nam Tl'r Chi Ll) 86 Tht( hay To;in T~p An Nam L:\ nam16X6,c6 b;in 06 lit liti li~lI xlia nhal, ghi n') hang nam h9 Nguy~n dlra I Rchien Ihuy~n den khai Ihae d Bai C:il Vang Con IAi lii;u lrong PhI: BienT"Ip Ll,1cciia Le Qui Don, ni'im 1776 Iii lid lic;u co, mo I,i ky cilng nh11

v~ Hoilng Sa, quy6n 2 CIS2 (10:.lnvan (J~c~P t1e'nvii;cChuaNguyen x;'i.GI~p chii ljuy6n cua D:.1iVi~l (,.IiHoang Sa btng hm.lldOng coa dOi Hoang

Sa va t10i Rife H:ii Khi quan Tiiy Son n()i d~y, dan xii An Vinh van tierll.lc ho:.I1dOng t) ngoai khdi xii clHI mlnh vdi Itf odn Iren clla 6ng Ha Lieuvii chi [hi ngay 14 lhang 2 Ham Thai f)(re lhli 9 (1786) elia Thai Ph6T6ng Ly QlInn Binh Dan Cht( VI} Tht(Qng nidng C6ng de gdi cho caich)i Hoang Sa

xSang Ihtli ky TriCu Nguyen III nam 1802 t1en nam !909, (.'(\1'[11nhicu lili lit;u chinh Sll l11inhcluIng Chll l.juycn clla Vit;I Nam Iren l.juiin tUO Holing

Sa v;1 Tnlt1ng Sa:

-Tnf(Jc hel la Dl( Dia Chi lrung I1() Lieh TriCu Hien ChillIng LlH,liChi

nh Phan Huy Cho (1821) va saeh Hoang Vi91 I:)ia DI(Chi (1833) NOi dung vc Hoang Sa nh hai eu6n sikh Iren e6 nhicu di6m 11(1ng I~( nlnl

Irang PllLt Bien T(lfJL~/cet'la Le Qui Don eu6i Ihe ky XVIII.

D(li Nwn 7111!('L~lc I'h£1/1Ti~n Bien Ifl(rtn i(} (so;~n Ham 1821, kh;{c in

Ham 1844, liep 1~lc khJng oinh vii;e x;\c l;Jp ehL! quycn Ctla 1:\li Vi<;1 ding b5ng ho<;lldt)ng eLladOi Hoang Sa va (ll)i Bae Hili

- f)~li Nam Th~(e L~le Chinh Bien 0<; nhal k)' (khae in nam 1848); (1(: nh, k)1 (khifc in xong nam 1864); 0<; lam ky (khae in xoilg Barn 1871)) c() cii Ihay II do;}n viel vc yuan (Ho Hoang Sa va Tn(t1ng Sa vdi nhicu nOi dung mdt, phong rho rill e~1 Ihe' vc s~( tier II.'c xae It}p clllJ yuycn eLla Vi<;l Nam l<,Iiyuan tHo Hoilng Sa va Tn(()ng Sa.

- Trong Khiil11 Binh f);!i Nal11 H(>i f)iGn SI,( L9 (1851) e6 do;,ln v,in de c~p den vi<;:edl,fng mieu d Hoang Sa lrong l.juyGn 207 va do;!n van Irong be) sacCI Khitl11 I:)jnh I:\ti Nal11 H()i I:)£n SI,f L(: guyc'n 221 cher "Bt) Ctlng ItiU rclng: HIilJIl,.'{Sa Ihu(1c khu "{(e ngotli /Ji2'11nli leI hi2/1l yeou Hlllig Ill/Ill Clill pillti di Ilu/111LIt)klllip dll1lhll~1c dLfi/ng he: L(li IIOr 1Ii/l11l1a} 1ft! \'2 ,\'au, 111/]ikhi d(~/Jh(111U1nrIll/Jig gi(~ng, ehie'u ,heu h~ t/:" /l1l1!illl/".

- Tai li(:u ral qui gi;i Iii clui/( hcln Irilu Ngu.)"(~n(lhe" k., XiX), 11c16 ngl(oi la

11mlhi!'y nhung h;ln laB phllc lit'u clla cae dlnh Ih11nde b\) nhl( b0 Cong,

va de cd quan kh;ic hay Hilling tit} cua n\c nhil vua vC vi9l' x,it: I~p chu ljuy0n ClJa Vi91 Nam tren ljUiin t1iio Hoang Sa dL(di Iri6u Nguyen nlll!

vi<;cyang Iham, do d;.le,VC ho'J df>Hoang Sa, dm eQI m6e Nam Thii;u

Trj Ihtf 5 (1845) e6 ehI dlnh hoiin ky yang Ih;lmo Sau d6 ".Ii liep t~IC.

- Vil;1 Sl'( CllrIng Gi;im Kh;\o LI(lJC quy0n IV ctin Nguyen Th(Hlg (1877)

cho hie! (r but;i qu{)c Sl1 Ihl(ong ken nhl(ng dinh lrang hai h9 An I-Hi va

An Vinh.

- Trung b(> s,kh D(l i Nail/ NI1£7'1 Th(1ng Chi (18X2SO;,In ~ong, II) I() SO,!n

1,.li !;'in 2 vil kh~e in) x;\c dinh Hoang Sa lhlJ()e \'C linh Ql1;lng Ngiii vatier \l.le kh~ng djnh ho.p cI(JIlg t1()j Hoang Sa va d0i Bife H;1i do cI(>i

- Trong LJuy0n 111QuCJe T.-icu Chinh Bien To;\1 Yell clla Qut!e Slr Qu,in Iri~u Nguyen, clai vua l'vlinh M;.lng ClJ 3 do.Jn v.ln lien \.juan dc'n vi9C xac I~p ehli qllycn nb Vi~l Nall1 (~Ho;"\ng Sa

Ngo~i rae:ic b.-in06 c6 ciia Vi~1Nall1 Il( Ihe ky XVHden Ihe k)'

XIX a~u ve IHi C:il Yang hay Hoang Sa va V1).OLy Tntl1ng Sa Lrong

nftfog v~(ceua Vi~LNam.

2.L2 Nhung hi Ii~u ci'ia Trung Qu6c va 1)lniling Tfiy minh chungcllli ql1y~n Vil;t Nam t1~iqmin dilo Hoang Sa va Tnlc'1ng Sa

+ Nhung hi 1i1;11Cltn Trung Q116c minh chung clul ql1y~n clla Vil;tNum b.li (Iudn dlio Hoang 5u va Tnlung 511:

. Tnick lien Ii'! Hiii Ngo:~i K)' Sl,f clh Thich I:):~iS:in (nglioi 1'rung

QucJe) n:lm 1696.Trong quycn 3 ellaHili Ngo{Ji Kf 5(1dii nai den

V~n Ly Tniong Sa Itic Hoang Sa va cti\ khRng djnh Chua Nguyen d1\

sat Ihuycn ra khai thae de still V~LLU de Lilu d~II1Lrcn qu:1n c1ao V9n

Ly Tntong Sa

. Cac h:lo <16c6 Trung qutle do chinh ngliOi 1'rung quae ye III flam

1909 In1 v~ Inide dell lIlioh chtillg 1'1\y Sa va Nall1 Sa ehlia Ihu(>e ve Trung qU()c.

KhllO SliI tii'l d de bIt n ai) c6 clla 1'rung qutie Ilt na 1111909 Id1 vE Irude, nglioi la rhilY 151 d de ban d6 Cl1 nlick 1'rung quSe do nglti'1i

Trun)! qu(')c VC kh(mg co b:ln d() nllO co I!hi cae quan dllo 1'iiy Sa, Nall1

Sa Tal c.-Icac b:ln d6 c<3ii'y deu Xlic:dinh d;lc1 HIli Naill Iii eltc Nal1l eiia

bien ciui nhia Nam cua Trunc Qu6e .Sau khi 1'rung Quae dung vii I~ic chic'lIl d6ng Hoang Sa Lhang I Ham

1974, nhieu c1oan khan e6 Trung Qu6e den de dao LhllQequ:1n d:lo nay

va gqi Hi."phar hi~n" nhalll nhieu eti VZiInhlt lien el~,c16sli, dl~ CIach~mIn~ Iren dc Mn dao nay, song dell khong co gia Irj gl elf minh xac chuqllyen Trung QuC)C, Irai I:.li h9 I'll phlll hit;n d "'m~t Bifc ngoi mien

~H()il1lgSa T(/" c~d:lo Vinh Hung, {lie aao Phu Lilll (lIe Boisce), l~i III

bhng chling hi6n nhien vel Ilch nh vi9C Xli<:l~p ehu quyt3n cua Vi91Naill

+ Tll 1i1;1IPhucing Tfiy x11c nh~ n \'~ chli CJlly~nciia Vi~t Nam trcpCJui\ndiio Hoang Sa va Tniong Sa

. Nh~r Ky Lren lau AmphiLrite (nibil 1701) xac nh~JnPameels Iii.m(\1

quaIl CIao Lhl1(k v~ milk An Naill.

. "Le Mcmoirc sur la Cochinchinc" ciia Jean Baptistc Chaigncau(1769 - 1825) viC"1VllO nhi1'ng nam cu6"i c'h'riGia Long (hOl\l1I:'11 n,ll11 1820) ail khftng djnh nam 1816ma Gia Long (1iixac l~p chli quy2n

Vi9( Nallliren 4ulln L1iioParaccls.

10 "Univers, hisloire el description de lolls les peupks, de leursreligions, mtltlrs CI (;OUllImCS"dIU gi'll1l nwc Taberd xufll bi\n nam

1833 cho rhng ho:ing de Gia Long chinh Ihl1<:khdng dinhcluj 4uy6n

trcn qUail d,\o Hoang Sa nal111810.

. An Nam f.:),~iQu6c Hqa 1:)6 clh giam 11ll,ICTabcrd xuill b,in Ham

1838kh~ng dinh Cat Yang (Hoang Sa) la Paraccls va n~m tmng

"ung biin clia Vit;t Nam

. The Journal of the Asiatic Society of Bengal Vol VI dii dang hai Cliagialll ml,ICTabcrd x,ic nMn vua Gia Long chfnh thlfc giu ch1.'1quycnqu~n dao Paracels) .

GulzLafr ghi nh~n <:hfnhquy~n An Nam I~p ra nhung In(ng Ihuy~n

va mOt Ir<}iquail nhli de' Ihu Ihue d Paraccls

2.2 sIj KHANG DINH CHi! QUYEN vA NHiJNG HO~T DONG X,\C

L/~P CHU QUYE~ CUA CAC NUt\ Nude a VI'::T NAl\'1

2.2.1 tit! KHANG DINH CHU QUYEN HoANG SA, TRtfONG SACUA VUACHUA, TRIEU DINH VI~:T NAM

Vua Minh, M<}ngva 3<) Cong ail nhit3u l.in khftng dinh Hoang Sa va

Tn/(fng Sa Iii Ihu(>e Vi91 Nam .

2.2.2 VIEC QUAN LY HANH CII/\NH CiJA C/\C CHINH QUYENVIeT NAM T~I QUAN DAo HOANG SA vA TRlJ(1NG s,~

Trong SUt')lIhi'1i<:htiaNguy~n, ql1~n d,lo Hoang Sa va TnWng Sa lit I1H)1,luon (hfl;fCqUtln Iy hiinh chanh bt~i Oll,lng Nghla hay Ngiii ltic.:Iii phi't,khi la Iran hay Iinh lily Ihl:o thai ky lich su

2.2.3 S~J THANH I).P VA HO~'I' I)<)NG CUA n(H HoANG SA 'I'll

THE KY XVIl DEN THE KY XIX

2.2.3.1 Dia ban ru QUict"1adi)i Hoang Sa IiI d "ling ci'fu biifn 811Iq

va Co Lao Re

Hoan canh(tia Iy II/ nhien, llt vi Irf,t1ia Ihe cling nhl( nhan van cua vung

ctia bi6n Sa Ky- ClI Lao Re khien d,ln n,( l1d6 gil1il1ibi0n.lhli!1ng t1i11m

nhung hiii s,ln quI nhu hiii s,ll11ngay (1Vlll1gkc' (;,}nCu Lao Re, khien

"Cu Lao Rc - cua bien Sa Ky" Iii di nC>ira l1ai cib d0i Hoang Sa.

2.2.3.2 Thifi gian ho~lt c1(ing dIU c1i)iHoillll! Sa.

Vi~(; Ihanh I~p (!()i Hoang Sa phiii c6 In(lk ho,)c I!"lHlglhi'li Chou

Nj!uven Phoc Tiin (I64X-lo87), Ilk IiI lnrdc "h()~(' Imng thl)i ru lWi"

cu6-n sach nth'lI NwlI Tt? Chi L(J tJli nl/( (na 11116X(1) va dC1iHoi\ ng Sa khi lrl)VG (ttl! 1i~1l \'.~I()th,in}! 1,lm am "eh \;10 eira Eo l1i!.YTl( Hien rt'\i

ni)p s;in vallai chinh dinh l~Phu Xuiin Nhulhe, ehllng ta 1:6n1 Sl~(1Ekclluan d6i Hoang Sa fa di'1isdm nhal Ilt lhl)i ehua Nguyen Pink Lan(1635-1648), hay eh~c eh5n tlt Ihl)i chua Nguyfn Phuc Tan (1648-

Tll th;ing ba am licit l1i III Cu Lan Rc den 11(1ih51 dh ho~t dl)ng l' Hoang

Sa la 3,4 ngay dem, den thang 8 dl)i Hoang Sa trl~ve Mil lien Do (Muki~n kh! h~u lue bay gh'1kh6ng clIo ph~p dl)i Hoang Sa tru d flam maph;1i lheo ll1ua, kco diii III (lfiu lhe' ky XVII den the ky XIX

2.2.3.3 Nhi~m V~1cua dt}i Hoang Sa

Tim htQIl1de san v~t III cae tau dam, de hai san qui liYvlIng bi~n phia

Bac quan dao Hoang Sa, kielll qu.in, tn')ng eoi dt)i Bil:cIHi l~phia Nam,tham vang, trlnh baa v~ eae bQn thtSphi ngoai biEn

2.2.3.4 Tfi chuc vit nQi dung I1m.ltdl)ng clia dQi Hoang Sa

BQi Hoang Sa la mQt t6 ehae diin binh vua mang tinh diin Sl,tvtta mangtinh quan sL!; vua mang tinh tu'uhiin vua mang tinh nhil nude, vtta coclul'c Bang kinh Ie, vua co chuc n;1ngqu:in 19 thoi ay l) Bi6n 86ng.B(Ji Hoang Sa da tl1llIltt;11Utntdc he'l nhli'ng lull V~I llui h~a Hoang Sa

uhu' h;ii sam, 6c hoa, fie lai VOl.Quao In;>ngnIJar Iii cae hang boa 0'( de

lau d~m, phfin nhicll la vang b~.Ie,tien I~, sung 6ng

Vit;e di bi~n xa (vi6n dttdng) khie'n de Ihanh "ien dQi Hoang Sa rat giGicti bi~n, sau clltt;1Celi' cti hltang d5n hiti I('lnhelm thtiy quail tri~u Nguy~n.2.2.4 D(n BAC HAl HO~ T DONG DUOI sfj KIEM QUAN CUAD(>I HOANG SA TRONG KHU VVC PHIA NAM CUA BII1N DONG

TUC QUAN DAO TRVONG SA VA VUNG PH1) C~N .'CaechuaNguyen van d6 <1QiHoang Sa kicl1llluiirttl~u c6 I11Qldftum6i,

M eo the' de dang nifm 11nhhlnh a BiEn Dong DQi Bil:e H1iikhong djnh

Intac bao nhieu su5t Ho~c chQn ngltoi thon Tet Chinh (0 gftn bo biEn)

thuQc phii Blnh-Thll~n, ho~c chQn ngltoi lang Canh-Dttdng lay nhli'ngngttoi nnh nglly~n b6 sung vao ctQiHac- Hiti Ai nnh nguy~n di thl cap

giKy sai di va chi Ihi sai ph.!i dQi ay di lam cong taco

2.2.5 cAC HO~T DONG CUA THUY QU;\.NTRlfiu DlNH VIET

12Cong chi Oi.lOOnlYqUail ph6i h<;1pvdi gi,\m thanh, vdi ala phltelng QuangNgai.

2.2.5.2 Cae ho1.lt d{)ng dm cQt m6c, bin cM quyt!n d~ xac I~p chuquy~n cua Vi~t Naill tren qu!in dao Hoang Sa va Tniang Sa tit dau

nit ky XIX

De'n nam Minh M,~ng lhll' 14 (1833), vua Minh M~ng dft chi lhj cho BQCohg day m<).nhvi~c dl;fngbia chu quy~n, dm cQt m6c a Hoang Sa M6i flam cQt m6c d~u kh!{c r6 nien hi~u, flam, chuc VJ;I,h9 ten vien chihuy "1l;fchJ'Qnglhuy qUail d~c nhii;m ", au<;1CphJ;lngm~nh ra Hoang Sa vaghi diu d6 nhd Cong lac tren thanh 1~ tu nam 1836

2.2.5.3 Xfiy dlfng chila mie'll va tr6ng city t~i qudn d:1o Hoang Sa vaTruong Sa

Vua Minh Mi.lng rift quan Him den vi~c dl;fngchua mieu va tr6ng cay ti.liquitn diu Hoang Sa va TruOng Sa Tr6ng cay cot lam da'u d/; nh~n radao ma tranh thuy€n bj lai n<).ndam vao dao

TIEP TUC CUNG cO, KI-rA.NGDJNH vA nAo vt CHD QUYENCUA yrE;T NAM TREN QUAN DAO HoANG SA vA TRUONG SA

TU KID nJ CAC Nu0CNGoAI XAM PI~M

3.1 TIEP TUC CLINGco, KHANGDJNHvA nAo vt cnDQUYEN CUA VItT NAM T~I HoANG SA VA TRUONG SA TV

NAM 1909lrifN NAY .

3.1.1 Thai ky tit flam 1909 de'n i945

Chinh quy~n thuQc dla Phap dft co nhii'ng hanh dQng CI~th6 cling co,khing djnh va baa v~ chi] quy~n cua Vii;t Nam ti.liquiin dao Hoang Sa

va Truong Sa

.Dang tiec Iii v~ pilla Phap, theo hi~p udc 1884 Ie ra phai co nhi~ll1 VJ;lleu tie'ng phan d6i Ilgay nhung hanh dOng cua Trung Qu6c, song li.li iml~ng ffiQllhCligian

Sau khi nguoi Trung Qu6c sap nh~p quan dao Paracels vao tinh QuangDong thl chinh quy~n thuQc dja Phap mdi bAl dliu quail tam den Hoang

Miii den l1am 1925, nguCiiPhap mdi bAl dau nghien CUltSalt qua trlnhxac l~p chu quyen clia "VUelngquoc Vit;t Nam" NgttCliPhap cho dingHoang Sa van dil thuQc cluj quyen Vi~l Nam kh6ng dn 1l1{?thanh d{?ngchie'-mhuu chu quy6n lren qu1n daD Hoang Sa nlta, nen Vit;n Hiii DtfelngHQCVa Ngh~ Ca Nha Trang oil th~tc hi<)nCllQCkhiia s,lt dftu lien nam

1925 bl'i la u kh,IOs,il ken Il((li Chaluticr De Lancssan do M,A KrClllpl.Tluing 7 na m 1927 kh,lo sLit 11Tn(ong Sa (Spralley),

Chinh du lu~n In\o chi thai do khie'n chinh quy~n thuQe dia Phap khongIh~ lam nglf, NgilY 29 Ihang 4 nam 1932, chinh phii PhilP gl'i khang ugh,nell ro cac bhng chung v~ slf chie'm hUll cUa Vit;I Nam, Sau do, 15ndatIlien PhilP de nghj dua Vl;!Iranh ehftp ra de loa an quo'c Ie' va TrungQul'le dff phLlnd(,)il1Cugh, nay,

Ngay 13 Ihang 4 nam 1933 m()llwm d(ii nha Ihu(H:q1c h!e Il«.fngluiiquan Phap l1e'n chie'm huu Iheo phu(fng Ihlk Plu(lfng Tity quh datiTruong Sa

TU' d6 chinh quycn PIlar t'O nhicu hlll1h d(ing I<iikh5ng dinh, xac dinhchli quyen ciia "vl((fng qui'le An Nam" Il.liqu~n dilo Hoang Sa va Truong

Sa, Ngav 21/12/1933 Phap quvel djnh sLipnh~p Truong Sa vao linh BitRia,

Ngay 29 th,ing 2 nam Bilo E)~i !Ju113 (30 Mars 1938) Hoang de' BaoE)'.1icua nhil Nguyen da ky dl,lsfl 10 co n(ii dung: Hoang Sa do tjnh ThuaThien quan h;.11

Nilm 1938 xiiy I11Qtbia chu qu)'cn dU1.1Cdlfng Iren l1iiOPaille (Hoang Sa)voi dong chIT: Repubiiqut: Fran<;:aise - Royaume 0' An Nam -A1'chipelsdes Paracc1s- 1816- IIe de Pattie 1938~

Cling nam nily, m01 hai dang, mOl InpH khi llfQng (OMM dang ky 56

48860)dUIJCd~ll~ clLioHoang Sa (Pattie), Sl-)48859 l~daD Phil Lam (lIeBoisee), 1111)II1".l111v6 luye'n TSF Iren dao Hoang Sa (Paille) Cung lllQIbia chii qlly~n mQI hai dang mQllr;Jm khi tlfQng va mQllr IJUvo luye'ncling dUlJCdi;.t In~n daD Ba mnh (ltu - Aba), Thang ,6Ham1938, 11191d~n

vi b;lo an linh Vi~1 Naill Idi Hoang Sa .

Ngay 5 thLing5 nam 1939, Toan QlIy~n E)6ng Dl(11ngJules Brcvi~ dn:ranghi (1inh Sl-)32&2,sii'a dl~i nghi dinh In(dc va IMnh I~p hai sd dia ly Irenqu~n dao Hoang Sa

3.1.2 Thili ky tit Ham 1945 de-n num 1954

L<;Iidl.tng hie quan dQi vi~n chinh Ph,lp \'~ Chinh phil ViC;1Nam Dan ChliCQng Hoa do Cluj tich H6 Chi Minh lanh d Iodang b~n ct6i ph() vdi cuQcchien Iranh lOan dic;n sap XLlyra, Ih1 ngay 26 tIlLing 10 na1111946,h~ml1Qidijc bi<;l clla Trung Hoa Dan Quac g61114 chien h 1111dcn chicl11In\iphep Hoang Sa va Tn(tfng Sa,

Chinh phil Phap chinh th((c ph,lo d6i Sl,fchi€m dong bill h1.1ppIlar tn~nciia Trung Qu6c va ngay 17 lh,ing 10 nain 1947 IhtH1g baa b'.1111