tiểu luận cao học báo chí Môn lao động nhà báo

A. LỜI MỞ ĐẦU Người viết báo được xem là kí giả của thời đại và mỗi một tác phẩm báo chí sẽ là tấm gương phản chiếu hiện thực của xã hội. Từng giai đoạn phát triển khác nhau của đất nước thông qua báo chí sẽ được phản ánh trung thực nhất. Mỗi ngày qua đi hàng trăm sự kiện vẫn xảy ra nhưng không có tâm điểm nào đội ngũ báo chí lại bỏ qua. Họ khai thác ở nhiều góc độ khác nhau, họ có mặt ở mọi nơi, mọi lúc để đem thông tin đến cho độc giả. Báo chí hiện nay dưới sự trợ giúp của công nghệ thông tin hiện đại nội dung đã phong phú hơn trước kia rất nhiều. Thông tin không chỉ bó hẹp ở quốc gia nữa mà nó đã mang tính chất toàn cầu, nhất là với những sự kiện mang tầm của quốc gia, tổ chức, khu vực thì các phương tiện thông tin sẽ rầm rộ đưa tin, bài viết liên quan đến vấn đề trung tâm. Tuy nhiên, trong cùng một vấn đề không phải tất cả các tờ báo đều có những thông tin và cách trình bày giống nhau mà luôn luôn có sự khác biệt để làm nên thương hiệu cho một cơ quan báo chí. Những phóng viên, nhà báo bằng năng lực quan sát sáng tạo, tiếp cận vấn đề theo cách riêng của mình sẽ trở thành hạt nhân góp phần quan trọng cho mỗi tòa soạn báo. Đây chính là một phần công việc trong quá trình lao động của nhà báo – một quá trình chi tiết, tỉ mỉ đòi hỏi nhiều công sức chứ không hề đơn giản. Theo quy luật, cái mới luôn luôn bị phủ định bởi một cái mới hơn nó, để rồi chính cái mới này lại bị một cái mới hơn nữa phủ định. Vì thế, nhà báo phải tự xét xem mình có thực sự đam mê nghề thông tin không và có năng khiếu phát hiện thông tin không, sau đó, là có năng khiếu diễn đạt thông tin không? Qua đây cho ta thấy được tầm quan trọng của vai trò sáng tạo, tiếp cận vấn đề trong lao động đối với hoạt động báo chí B. NỘI DUNG I. Vai trò của việc sáng tạo phát hiện và tiếp cận vấn đề: 1. Quan điểm: Sáng tạo: Sáng tạo là luôn luôn vươn tới những chân trời mới. Mỗi bài viết là một công trình sáng tạo, mỗi chuyến đi thực tế là một cuộc quan sát, nghiên cứu lý thú. Sáng tạo là biểu hiện không máy móc. Quan sát: là sự tìm hiểu một cách có mục đích, có quyết tâm. 2. Ý nghĩa của việc sáng tạo, quan sát phát hiện và tiếp cận vấn đề: Sáng tạo, quan sát, phát hiện và tiếp cận vấn đề là những yếu tố cần thiết đối với người viết báo. Thông qua đây sẽ thể hiện được năng lực của người viết bài. Có những người dựa trên kinh nghiệm lâu năm trong nghề của mình mà sử dụng những góc độ quen thuộc nhưng cần thiết để cung cấp thông tin cho độc giả. Nhưng lại cũng có những người bằng khả năng nhạy cảm biết cách phát hiện được lối khai thác mới mà từ trước đến nay rất ít người sử dụng sẽ lại tạo ra được hiệu ứng tốt cho người đọc. Cách khai thác đề tài không theo một khuôn mẫu nào nhất địng nó phụ thuộc vào khả năng của từng người. Như vậy, cùng một đề tài, một lĩnh vực có rất nhiều góc độ để khai thác và trình bày. Chẳng hạn: Cùng một sự kiện, báo A nói thế này, báo B nói thế kia hay chính xác hơn là phóng viên của các báo có những cách tiếp cận và giải quyết vấn đề khác nhau. Một sự kiện có thể được nhìn nhận, tiếp cận và giải quyết từ nhiều góc độ. Ngay trong bản thân phóng viên khi tiếp cận đề tài cũng có nhiều góc độ để khai thác. Góc độ tiếp cận nói lên tôn chỉ mục đích, thương hiệu sức nặng của tờ báo, trình độ của phóng viên và suy cho cùng là tính chất báo chí. Tuy nhiên, nếu không có sự quan sát, phát hiện thì bài viết sẽ thiếu đi nhiều yếu tố, đôi khi chỉ một chi tiết rất nhỏ nhưng vẫn có thể tạo ra được sức hấp dẫn đặc biệt cho bài báo, nhất là đối với những trường hợp cần sự thông cảm, chia sẻ hay giúp đỡ từ phía độc giả. Vì thế trong quá trình sáng tạo một tác phẩm báo chí người viết báo phải hiểu được bản chất, chức năng to lớn của việc sáng tạo ra những góc độ tiếp cận vấn thì khi ấy mới thành công được. II. Giới thiệu sự kiện lễ hội đua ghe:  Lễ hội đua ghe hay lễ hội Bon Om Thook (còn gọi là Lễ hội nước) tại Campuchia bắt nguồn từ rất lâu trong lịch sử. Lễ hội được tổ chức vào đúng lúc nước sông Mê Kông bắt đầu chu kỳ cạn của nó. Có rất nhiều nơi tổ chức lễ hội đua ghe nhưng tập trung đông nhất là lễ hội tổ chức tại thủ đô Phnom Penh trên sông Tonle Sap (có nghĩa là sông ngọt) ngay phía trước mặt Cung điện Hoàng Gia Campuchia. Đây cũng chính là thời điểm duy nhất trong năm Tonle Sap có hiện tượng đổi dòng chảy của nó. Lễ này được tổ chức vào ngày 15 trăng tròn theo lịch âm (thường vào ngày 11 đến 13 tháng 11 dương lịch). Lễ hội đua ghe diễn ra hàng năm vào ngày rằm tháng 11 trùng với cuối mùa mưa. Vào thời điểm này, nước trong các hồ và đầm lầy tràn ngập, tạo ra các cánh đồng nước mênh mông bồi đắp phù sa cho vụ mùa sắp tới. Khi nước sông Mê Kông dâng lên vào mùa mưa từ tháng 8 cho tới tháng 11, nước từ dòng Mê Kông tràn vào sông Tonle Sap chảy ngược lên Biển Hồ phía Tây Bắc. Khi kết thúc mùa mưa, nước từ Biển hồ lại chạy xuôi xuống sông Mê Kông từ tây bắc đến Đông Nam, tạo nên sự điều tiết tự nhiên vô cùng thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp và thủy sản ở Campuchia và Tây Nam Bộ Việt Nam.  Lễ hội là dịp để người Khmer thể hiện bản sắc văn hóa truyền thống, tài năng, sự nhanh nhẹn. Dũng cảm, sự kiên trì, nghệ thuật, hạnh phúc, sự yêu chuộng hòa bình, sự đoàn kết cộng đồng, niềm tự hào dân tộc và trên hết là lòng yêu nước cũng như ý thức bảo vệ đất nước, bảo vệ lãnh thổ, bảo vệ dân tộc. Lễ hội này cũng là dịp để người dân Khmer thể hiện sự phát triển rất đa dạng của nền nông nghiệp lúa nước với rất nhiều sản vật làm ra từ những vùng đất phì nhiêu, màu mỡ. Lễ hội vừa là cuộc tranh tài, vừa là lễ hội cảm ơn Đức Phật đã ban cho mùa bội thu và cầu mong no ấm. Là dịp để ôn lại sức mạnh không thể chia cắt của lực lượng thủy quân của Đế chế Khmer cổ và giới thiệu sự đa dạng của các phương tiện giao thông đường thủy của dân tộc Khmer.  Đua thuyền hay lễ hội nước năm 2010 ở Phnompênh Campuchia trở thành tai họa khi thảm cảnh giẫm đạp lên nhau tại cầu Vồng ( Đảo Kim Cương ) làm rất nhiều người bị thiệt mạng. Xung quang sự kiện này đã có rất nhiều bài viết khai thác từ các góc độ tiếp cận khác nhau. Tuy nhiên, điểm chung nhất là tất cả những bài báo đều được sắp xếp thành một chuỗi theo diễn biến của thời gian. Việc viết bài dưới nhiều góc độ sẽ giúp độc giả tiếp cận được nhiều vấn đề trong cùng một sự việc. Vì tâm lý của công chúng bao giờ cũng muốn có những thông tin mới nhất, nhanh nhất không không thích và không chấp nhận những thông tin cũ, các mô típ quen thuộc. III. Các góc độ phát hiện và tiếp cận vấn đề: 1. Khai thác từ góc độ thông tin sự việc: 349 người giẫm đạp nhau đến chết ở Campuchia Ít nhất 349 người đã thiệt mạng và 329 người bị thương trong một vụ giẫm đạp kinh hoàng tại lễ hội té nước Bon Om Thook ở Campuchia – các phương tiện truyền thông đưa tin hôm nay (2311) Xuất hiện trên truyền hình, Thủ tướng Hun Sen đã đau xót gửi lời xin lỗi đến toàn bộ người dân. Ông nói rằng đây là thảm họa kinh hoàng nhất ở Campuchia kể từ sau vụ khủng bố của quân Khơme Đỏ những năm 1970 đồng thời tuyên bố quốc tang vào ngày 2511 và để cờ rủ. Các nhân chứng kể lại vụ hỗn loạn bắt đầu vào chiều ngày 2211 – ngày cuối cùng của lễ hội té nước sau khi một vài người dân bị điện giật chết trên một cây cầu nhỏ nối giữa thủ đô Phnom Penh với đảo Kim cương. Vì quá hoảng sợ, đám đông người đi dự lễ hội đã ùa chạy, giẫm đạp lên nhau, nhiều người trong số đó bị xô đẩy rơi xuống cầu và chết đuối, số khác bị đè bẹp và chết ngạt khi dòng người tháo chạy. au khi sự cố xảy ra, gần 40 xe cứu thương và trên 200 nhân viên y tế đã được huy động đến hiện trường để hỗ trợ đưa người bị thương đi cấp cứu. Các bệnh viện đều trong tình trạng kẹt cứng vì quá tải. Nhiều người bị thương buộc phải điều trị ngay tại sảnh, trong số này nhiều người bị thương nặng, do vậy số người thương vong có thể sẽ tiếp tục tăng. Hiện tại đội cứu hộ vẫn đang tìm kiếm những thi thể chết đuối. Hãng tin AP cho hay đã nhìn thấy một số xác nổi trên sông và hàng trăm đôi giày còn sót lại trên cầu... Thiên Thư (Theo AP, Reuters) Nhận xét: Đây là bài viết mang tính chất thông tin sự kiện kinh hoàng xảy ra trong lễ hội té nước hàng năm của thủ đô Phnôm Pênh ở Campuchia. Những số liệu trong bài viết vì thế chỉ mang tính chất khái quát ban đầu chứ chưa có kết luận cụ thể cuối cùng: “Theo ước tính của các nhà chức trách, có khoảng trên 1 triệu người đã kéo về về thủ đô Phnom Penh tham dự lễ hội té nước trong 3 ngày vừa qua”. Trong những bài viết thông báo như thế này bao giờ cũng có tiếng nói của chính quyền, của người trong cuộc và người ngoài: “Xuất hiện trên truyền hình, Thủ tướng Hun Sen đã đau xót gửi lời xin lỗi đến toàn bộ người dân”; “Các nhân chứng kể lại vụ hỗn loạn bắt đầu vào chiều ngày 2211 – ngày cuối cùng của lễ hội té nước sau khi một vài người dân bị điện giật chết trên một cây cầu nhỏ nối giữa thủ đô Phnom Penh với đảo Kim cương”. Nhìn chung, đây là bài viết thông tin về một vấn đề vừa xảy ra. Cho nên cách thức trình bày ngắn gọn, không đi sâu vào một chi tiết nào cụ thể. 2. Quan sát từ ngoại hình đến nội tâm: Thảm họa giẫm đạp ở Campuchia Chưa có con số cuối cùng về người Việt thiệt mạng Đã có 10 người Việt Nam thiệt mạng trong thảm hoạ giẫm đạp ở Phnom Penh, Campuchia. Có gia đình mất sạch 2 đứa con, cháu trai cũng chết trong đêm hội kinh hoàng này. Nhưng đó chưa phải là con số cuối cùng. 10 người Việt thiệt mạng Trưa 2411, PV VietNamNet có mặt tại chùa Neak Kovon, nơi đặt thi thể hai chị em người Việt Nam. Chị Nguyễn Thị Ẩn, ngụ quận Tour Kot mặt nhợt nhạt sau hai đêm dài mất ngủ hết đi tìm xác con lại lo đám tang cho chúng. Cả hai đứa con của chị là Nguyễn Thị Bình (20 tuổi) và Nguyễn Văn Sóc (13 tuổi) đều thiệt mạng trong tai nạn kinh hoàng này. Chị kể, năm nào hai đứa con chị cũng dắt nhau đi xem lễ hội nước. Năm nay chúng nó cũng đi mà không về… “Chị gái nó chết tại chỗ, còn nó vẫn còn thở khi được cấp cứu ở nhà thương nhưng cũng không qua khỏi. Hai đứa nó là nguồn sống của vợ chồng chúng tôi. Giờ chúng nó chết hết rồi, không biết sao vợ chồng già này sống nổi…” nhìn vào di ảnh cậu con trai, nước mắt chị chảy dài. Trong lúc chị ngồi bên quan tài các con thì cha của hai đứa trẻ đang đi đào huyệt để chiều nay (2411) đưa chúng đi chôn cất. Gia đình chị Ẩn sống bằng nghề mua bán phế liệu. Ngoài việc học, Sóc là người giúp cha mẹ lấy mối hàng, chở hành cho khách. Nhiều người có mặt ở chùa không khỏi xót xa cho vợ chồng chị Ẩn khi cả hai đứa con đều không còn… Trưa 2411, lực lượng cứu hộ xác định thêm danh tính một nạn nhân được vớt lên từ dưới sông là bé Tan Fa Li (6 tuổi), một đứa cháu của gia đình. Và nỗi đau càng thêm nặng đã trút xuống gia đình nhỏ của chị Nguyễn Thị Ẩn. Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia xác nhận, số nạn nhân người Việt bị thiệt mạng trong vụ giẫm đạp ở lễ hội nước là 10 người. Trong đó đó, có 7 người ngụ Phnom Penh và 3 người ở tỉnh Kandal. 10 người khác bị thương đang được điều trị ở các bệnh viện tại Thủ đô Phnom Penh và 1 người mất tích. Đại sứ quán Việt Nam cũng cho biết sẽ hỗ trợ số tiền 100 USD cho các nạn nhân bị chết và 50 USD đối với những người bị thương. Cùng ngày, đơn vị này đã cử người đi thăm hỏi gia đình các nạn nhân bị thiệt mạng. Hội người Việt Nam ở Campuchia đang tích cực liên hệ với các quận quanh Phnom Penh để nắm tình hình về người bị nạn trong thảm hoạ giẫm đạp tối 2211 Còn theo ghi nhận của chúng tôi, không khí làm việc tại văn phòng Hội người Việt Nam ở Campuchia trở nên hối hả. Cán bộ hội liên tục điện thoại về các địa phương để cập nhật tin tức về người Việt chết hoặc mất tích tích trong thảm hoạ. Ông Nguyễn Ngọc Để, Phó Chủ tịch Đô thành Phnom Penh, Hội người Việt Nam ở Campuchia cho biết, hội đã đi thăm gia đình người Việt có người bị nạn trong thảm hoạ. “Những người mất tích vẫn đang được tiếp tục tìm kiếm nên chưa thể có con số cuối cùng người Việt bị nạn” – ông Để nói. Campuchia nỗ lực tìm kiếm người mất tích Trao đổi với PV VietNamNet, ông Yim Samnang, Phó Giám đốc Công an Phnom Penh cho biết chính quyền vẫn đang điều tra về nguyên nhân thảm hoạ giẫm đạp khủng khiếp này. Nhiều khả năng do quá đông người chen lấn trong lúc cây cầu treo rung lắc mạnh càng làm đám đông hoảng sợ. Một viên cảnh sát có mặt ở hiện trường nhận xét, ước lượng đã có vài ngàn đôi giầy đép, quần áo… được các nạn nhân bỏ lại hiện trường. Hiện lực lượng cứu hộ vẫn đang tiếp tục theo dõi hai bên bờ sông, gần khu vực cầu Poh Pich với hy vọng sẽ tìm kiếm thêm xác các nạn nhân mất tích. Theo giới chức Campuchia, khi xảy ra thảm hoạ có khoảng 50 người đã nhảy khỏi cầu Poh Kich. Nhiều người dự đoán khả năng vẫn còn một số nạn nhân đang nằm dưới sông chưa được vớt lên. Trưa 2411, con số thống kê số người thiệt mạng ở Campuchia đã lên đến 381 người. Tại bệnh viện Russian nơi 140 thi thể người chết và 46 người bị thương đang điều trị bao trùm không khí tang tóc. Khu vực nhà xác, người nhà bệnh nhân đang làm các thủ tục để nhận người thân về. 11h, phòng xác còn duy nhất thi thể nam chưa có người đến nhận. Một người rồi hai người đi tìm người thân vào lật tấm ga trắng che xác chết để nhận diện, nhưng rồi lắc đầu đi ra… 11h15, ông Tep Son cùng gia đình đi tìm đứa cháu trai đã rưng rưng nước mắt khi nhìn cháu nằm lạnh lẽo trong căn phòng. Ông Tep Son cho biết gia đình có 2 người thiệt mạng trong thảm hoạ trên cầu Poh Pich. Cả nhà vừa lo đám tang cho người chị vừa chạy khắp các bệnh viện tìm cậu em trai. “Tôi đã đi tìm nó suốt hai ngày nay. Không ngờ nó lại nằm một mình ở đây…” ông Tep Son mắt ngấn nước nói. Ngay sau đó, quan tài được mang đến và thi thể được chuyển lên xe ô tô về tỉnh Kandal chôn cất. Thái Phương (từ Campuchia) Nhận xét: Trong bài viết này, tác giả lại hướng đến tình cảnh những người Việt có người thân bị thiệt mạng trong thảm họa đêm 23.11.2010. Nếu đơn thuần chỉ đưa thông tin về số người Campuchia bị thiệt mạng thì đó là điều tất nhiên nhưng vì Campuchia là nước có nhiều dân Việt sinh sống. Cho nên, khi vụ thảm họa xảy ra sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến cuộc sống của những người dân xa xứ này. Trong mỗi con người nhu cầu được quan tâm đến người thân, nhu cầu tương ái là một nhu cầu bản năng. Vì thế, việc thông tin về người Việt Nam trong vụ thảm họa là cần thiết, đáp ứng đúng tâm lý của độc giả. Tuy nhiên, không phải thông tin nào cũng được đề cập tới mà phải chọn lọc cho phù hợp với thời điểm xảy ra sự việc. Trong bài viết này ngay từ đầu tác giả đã đem được thông tin muốn truyền tải đến độc giả luôn chứ không vòng vo như khi viết về các thông tin bình thường khác. Thứ nhất, tít chính đã cung cấp được 2 thông tin quan trọng mà người đọc muốn tìm hiểu: “Thảm họa giẫm đạp ở Campuchia chưa có con số cuối cùng về người Việt thiệt mạng ”. Đây là cách đi vào thẳng vấn đề trả lời được câu hỏi nơi xảy ra sự việc đồng thời cũng cho thấy tình hình khó khăn trong việc tìm kiếm những nạn nhân Việt Nam xấu số vẫn chưa đến hồi kết: “ chưa có con số cuối cùng về người Việt bị thiệt mạng”. Thứ hai, cách vào bài đã được tác giả vận dụng theo lối quan sát từ ngoại hình tiếp cận nội tâm. Thực hiện cách viết này cho thấy dụng ý của người viết muốn nhấn mạnh đến nỗi đau của một người khi mất đi người thân như thế sẽ tạo ra được phản hồi tốt từ phía người đọc. Nội dung của bài viết tập trung miêu tả vào hoàn cảnh một gia đình người Việt có hai đứa con và một đứa cháu bị thiệt mạng. Cách tiếp cận vấn đề như thế này sẽ giúp tác giả xoáy sâu vào tạo được một nhân vật trung tâm cho bài viết chứ không tản nạn khiến nội dung bài viết bị nhạt, không gây được ấn tượng mạnh cho người đọc. Thông qua cách miêu tả nhân vật người mẹ cho thấy đây là một nỗi đau quá lớn, không có gì bù đắp được: “Chị Nguyễn Thị Ẩn, ngụ quận Tour Kot mặt nhợt nhạt sau hai đêm dài mất ngủ hết đi tìm xác con lại lo đám tang cho chúng”; “Chị gái nó chết tại chỗ, còn nó vẫn còn thở khi được cấp cứu ở nhà thương nhưng cũng không qua khỏi. Hai đứa nó là nguồn sống của vợ chồng chúng tôi. Giờ chúng nó chết hết rồi, không biết sao vợ chồng già này sống nổi…” nhìn vào di ảnh cậu con trai, nước mắt chị chảy dài”. Đây được xem là những chi tiết đắt giá nó vừa có tính thời sự lại vừa mang tính chân thật, xúc động, người thật việc thật sẽ khiến cho bài viết thêm sâu sắc. Sau khi đi từ một gia đình riêng lẻ tác giả tiếp tục nắm bắt được nhu cầu của công chúng muốn có thông tin tổng quan về những người Việt ở đây. Chính vì thế, nội dung tiếp theo được đề cập trong bài liên quan đến công tác làm việc của Đại sứ quán Việt Nam ở Campuchia: “Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia xác nhận, số nạn nhân người Việt bị thiệt mạng trong vụ giẫm đạp ở lễ hội nước là 10 người. Trong đó đó, có 7 người ngụ Phnom Penh và 3 người ở tỉnh Kandal. 10 người khác bị thương đang được điều trị ở các bệnh viện tại Thủ đô Phnom Penh và 1 người mất tích”. Các ý tiếp theo cho thấy công tác làm việc của Đại sứ Việt Nam ở đây đang rất khẩn trương, có tinh thần trách nhiệm cao. Thứ ba, nhằm giúp độc giả có thể nhanh chóng cập nhật được những thông tin liên quan đến vụ thảm sát thì phần cuối bài tác giả vẫn liên tục đưa ra những động tĩnh từ phía chính quyền Campuchia trong việc tìm kiếm nạn nhân: “Campuchia nỗ lực tìm kiếm người mất tích”. Trong tít phụ thứ hai này, ngoài việc trích dẫn lời của nhân chứng – chính quyền thì người viết còn sử dụng cách quan sát tổng thể hiện trường của vụ thảm khốc nhằm tăng cường nhấn mạnh đến ý tang thương, nghiêm trọng của sự việc: “Một viên cảnh sát có mặt ở hiện trường nhận xét, ước lượng đã có vài ngàn đôi giầy đép, quần áo… được các nạn nhân bỏ lại hiện trường. Hiện lực lượng cứu hộ vẫn đang tiếp tục theo dõi hai bên bờ sông, gần khu vực cầu Poh Pich với hy vọng sẽ tìm kiếm thêm xác các nạn nhân mất tích”. Như vậy, ngoài những bài viết thông tin đơn thuần tác giả đã lựa chọn cho mình một cách viết dưới góc độ tâm lý hướng đến những người Việt Nam đang ở Campuchia. Bằng cách quan sát đi từ ngoại hình để tiếp cận nội tâm của thân nhân người bị thiệt mạng đã giúp bài viết trở nên xúc động hơn, tạo được điểm nhấn quan trọng cho góc độ khai thác, giúp người đọc quan sát được nhiều khía cạnh trong một vấn đề. 3. Khai thác từ góc độ tâm lý: Lưu học sinh Campuchia đau đớn thảm họa quê nhà Cả đêm trông tin nơi quê nhà từ cầu truyền hình trực tiếp, chứng kiến những cảnh tượng hãi hùng, những hình ảnh chết chóc đầy thương tâm chúng tôi không ai có thể chợp mắt…. Đau đáu hướng về quê nhà Căn phòng nằm trong KTX ĐH Luật Hà Nội của các lưu học sinh người Campuchia lúc 8h tối phủ đầy nỗi lo lắng. Ba chiếc máy tính đều đang mở ở những trang mạng thông tin về vụ thảm họa tại thủ đô Phnompenh đêm 2211. Chủ nhân của chúng luôn chờ đợi từng phút cập nhật thông tin về tấn thảm kịch ở quê nhà. Anh Lim Hokchiv 27 tuổi, thạc sỹ ngành Luật sang Việt Nam học đã 8 năm chia sẻ: “Tôi biết tin này lúc 1h đêm 2311 qua internet. Thực sự tôi rất choáng váng và đau xót… Con số người bị nạn quá lớn, lại là trong lễ hội nước lễ hội truyền thống được đông đảo người dân Campuchia yêu thích”. Lim Hokchiv 27 tuổi ngành Luật đang chờ đợi cập nhật từng thông tin về tấn thảm kịch tại quê nhà. “Thật sự là quá đau lòng. Tôi sốc nhất là khi xem những bức ảnh chụp các nạn nhân thiệt mạng nằm san sát nhau trong những túp lều trắng các nhà xác tạm… Hình ảnh những người phụ nữ khóc ngất trước cái chết của người thân… Rồi bức ảnh chụp cây cầu la liệt dép guốc của những người xấu số bỏ lại… Đúng là một thảm họa” anh Yoeu Sopheak: 27 tuổi, Học ĐH Kiến Trúc thốt lên. Đã sáu năm không được tham dự lễ hội truyền thống này ở quê, nhưng những ấn tượng về lễ hội nước ở quê nhà với anh Yoeu Sopheak rất đẹp và yên bình. “Nhà tôi ở thủ đô Phnompenh nên tôi đã vô cùng hoảng hốt. Tôi đọc được tin về vụ việc vào lúc bốn giờ sáng. Vội vã gọi về nhà hỏi han… May là cả gia đình tôi đều không có mặt trong đám đông đó…” anh tâm sự. Dù vậy, nỗi đau khi chứng kiến cái chết của người dân tại quê nhà, anh Sopheak vẫn cảm thấy rất nặng nề. Anh liên tục đảo qua facebook của bạn bè nhằm đón nhận và sẻ chia mọi thông tin về tai nạn này một cách chân thực nhất. “Hầu hết bạn bè trong danh sách facebook của tôi đã để trạng thái, thay đổi avatar bày tỏ niềm tiếc thương và nỗi đau với nhân dân mình. Bản thân tôi luôn phải luôn cập nhật từng phút về con số thương vong và tình hình vụ việc” anh thở dài cho biết thêm. “Tôi không thể tượng tượng được điều gì đã xảy ra. Càng không thể khẳng định nguyên nhân gì đã khiến những người tham gia phải giẫm đạp lên nhau mà bỏ chạy như thế. Song theo đây là nỗi đau chung của cả dân tộc KhMer mà bất cứ người Khmer nào cũng cảm thấy vô cùng đau đớn” một lưu học sinh Campuchia tại ĐH Xây dựng tâm sự. Khu ký túc A3 – ĐH Bách Khoa Hà Nội – một trong những nơi có nhiều lưu học sinh Campuchia với hơn 30 người, từ đêm khi biết tin về thảm họa tại lễ hội té nước ai cũng đều có tâm trạng đau xót và buồn thảm. Không giấu nổi sự mệt mỏi cùng sự lo lắng, sinh viên Sophea chia sẻ: “Khoảng hơn 20h, mình vẫn còn gọi điện về cho bạn ở thủ đô đang tham gia lễ hội để chúc mừng và chia sẻ niềm vui cùng mọi người. Vậy mà chỉ hơn 1 tiếng sau khi xem cầu truyền hình trực tiếp về lễ hội, mình đã không thể tin vào mắt, vào tai mình nữa. Một cảnh tượng đầy náo loạn, chết chóc và thương tâm. Tất cả mọi người trong phòng đã lặng đi. Một cảm giác rất khó diễn tả. Cảm tưởng tim mình bị bóp nghẹt, chân tay thấy rất run. Nhưng lại không biết phải làm gì. Chỉ biết nhìn những cảnh tượng ấy qua màn hình”. Sinh viên Hong Teng nhắc lại những cảm xúc trong đêm thảm họ: “Mọi người trong phòng chỉ còn biết nhìn chăm chăm vào màn hình ti vi. Không ai nói với ai, chỉ biết chờ đợi, lo lắng và hy vọng. Đáng lẽ ngày đó sẽ là ngày vui nhất trong năm nhưng rồi lại biến thành thảm họa”. Choàng mở mắt dậy, anh Mao Lung vội đến ngay chiếc máy tính và thở dài: “Đã từng tham gia rất nhiều lễ hội té nước khi còn ở Campuchia, nhưng quả thật mình không thể ngờ lại xảy ra thảm họa làm nhiều người chết và bị thương đến thế. Thương tâm hơn nạn nhân lại chủ yếu lại là những người tỉnh xa và phụ nữ trẻ”. Thương lắm quê nhà Chia sẻ về kế hoạch tổ chức buổi quốc tang đặc biệt, anh Lun Sophau – Trưởng đoàn lưu học sinh Campuchia tại KTX Bách Khoa nói: “Ban đầu mình cũng chỉ kêu gọi các bạn lưu học sinh Lào tham gia, nhưng tìm hiểu trên các diễn đàn Việt Nam cũng như ý kiến của nhiều bạn đọc trên một số tờ báo mạng điện tử mình cũng muốn kêu gọi nhiều người Việt Nam đến cầu siêu trong buổi tối ngày 2511 tới tại sân ký túc A3 – ĐH Bách Khoa Hà Nội”. Anh Lun Sophau (ĐH Bách Khoa dõi theo tin tức nơi quê nhà qua các trang Web của Campuchia và Việt Nam Đưa tờ thông báo bằng tiếng Campuchia, anh nói thêm: “Ngay tối ngày hôm nay mình sẽ viết thông báo bằng tiếng Việt. Chỉ là một lễ tưởng niệm đơn giản nhưng là tấm lòng của những người xa xứ. Thắp nén hương mà thấy lòng trĩu nặng. Buồn lắm”. Mặc dù sống xa quê, không trực tiếp chứng kiến tấn bi kịch nhưng có lẽ trong lòng mỗi lưu học sinh Campuchia đều cảm nhận rất rõ nỗi đau mà nhân dân mình, dân tộc mình đang phải hứng chịu. “Sáng ra ngồi trước màn hình máy tính la liệt các hình ảnh kinh hoàng về cái chết, con số người thiệt mạng thì tăng nhanh đến không ngờ làm tôi rợn người. Chỉ mong sao cho con số ấy đừng tăng lên nữa, vụ việc mau chóng được giải quyết…” anh Sun Sophal, ĐH Xây Dựng bày tỏ. Cũng thể hiện nỗi day dứt về số thương vong quá lớn trong một lễ hội truyền thống của nước mình, một lưu học sinh Campuchia cho biết: Trong những ngày tết, dịp lễ hội lớn như thế này, lượng người dân đổ về các tỉnh rất đông. Giá như nhà tổ chức lễ hội cẩn trọng hơn, tính toán trước tới lượng khách tham dự, đưa ra nhiều giả thiết đề phòng rủi ro thì đã không quá nhiều người chết đến vậy. Đáng thương nhất là họ đã chết trong lễ hội, chết trong lúc đi tìm niềm vui, niềm may mắn, hạnh phúc… “Dù sao tôi vẫn cho rằng đây là tai nạn ngoài ý muốn. Trong một lễ hội thu hút hàng triệu người tham gia như vậy thì thảm họa cũng có thể xảy ra bất cứ khi nào… Bản thân tôi muốn gửi gắm tới những người gặp nạn lời chia buồn sâu sắc… Xin chân thành chia sẻ với nỗi đau của mọi người” anh Hokchiv ĐH Luật Hà Nội tâm sự. Còn anh Sopheak ĐH Kiến trúc cho biết, ngay sau khi tin về vụ tai nạn lan truyền, đông đảo bạn bè đại học ở Việt Nam cũng nhắn tin hỏi han, chia sẻ và động viên anh rất nhiều. “Những tình cảm quý giá ấy, tôi mong sao có thể gửi trọn vẹn về quê hương mình, nhân dân mình… Mong sao tình cảm ấy có thể để đến được với những nạn nhân không may mắn, giúp xoa dịu phần nào nỗi đau của họ”. H.Khanh – Q.Anh – V.Anh Nhận xét: Trong bài viết này các tác giả cũng chọn góc độ tâm lý để khai thác nhưng nó có nhiều điểm khác biệt so với bài viết trên. Nếu như ở bài viết trên nhân vật chính được khai thác ở góc độ tâm trạng của người thân trước nỗi đau mất đi đứa con ruột thịt thì ở bài viết này các nhân vật lại là những đứa con xa xứ khi biết tin thảm họa ở quê nhà. Tất cá các nhân vật đều là những du học sinh Campuchia đang học tập tại các trường ĐH ở Hà Nội. Như vậy, lại thêm một cách nữa giúp độc giả có thể hiểu được tâm trạng của những người liên quan đến vụ việc. Nó cho thấy sự nhạy bén, tinh tường của người viết. Cách khai thác này phù hợp với những người không được chứng kiến, tiếp xúc trực tiếp với nhân vật tại hiện trường xảy ra vụ việc. Đồng thời, các tác giả còn tạo được sự phong phú cho bài viết của mình bằng cách thực hiện phỏng vấn nhiều nhân vật ở các trường Đại học khác nhau. Có thể nói, thông qua bài viết này tác giả đã cho nhân vật có cơ hội được thể hiện tình cảm của mình trước nỗi đau thương, mất mát to lớn của quê hương. Những lời tâm sự của nhân vật chính xuất hiện vào thời điểm này có rất nhiều ý nghĩa đối với bản xứ của họ. Nó như một niềm an ủi, động viên giành cho những người xấu số đã bị thiệt mạng đồng thời cũng cho thấy sự quan tâm chưa bao giờ hết giành cho quê nhà của những đứa con Khmer khi đi xa quê hương. Thông qua bài viết bằng các cách trình bày của mình các tác giả đã làm rõ những tâm trạng trên của các lưu học sinh. Cụ thể: Thứ nhất, tít chính của bài “Lưu học sinh Campuchia đau đớn thảm họa quê nhà ”. Đối tượng được viết đến trong bài là nhữn lưu học sinh chứ không phải một ai khác. Chọn lưu học sinh có nghĩa tác giả muốn nhấn mạnh đến ý thức, tinh thần trách nhiệm của thế hệ trẻ ở Campuchia. Họ là những con người ưu tú đại diện cho hàng triệu thanh niên, học sinh, sinh viên của đất nước này được cử sang Việt Nam học tập để về cống hiến sức mình cho đất nước. Vì thế thái độ, cách nhìn nhận vấn đề của những nhân vật này trước vụ thảm họa sẽ có ý nghĩa quan trọng. Nhìn chung, cảm giác bao trùng trong tâm trạng của những lưu học sinh này là cảm giác đau đớn. Đây là một cách đặt tít trực tiếp, cần thiết cho thời điểm sự việc đã diễn ra. Thứ hai, ngôn ngữ trình bày trong bài viết khách quan tự nhiên, tác giả chỉ đứng ở vị trí người ghi chép lại suy nghĩ của nhân vật. Điều này được biểu hiện thông qua cách trình bày tác phẩm báo chí, nhân vật tự phát biểu những ý kiến của mình trước thảm họa: Ví dụ: “Anh Lim Hokchiv 27 tuổi, thạc sỹ ngành Luật sang Việt Nam học đã 8 năm chia sẻ: “Tôi biết tin này lúc 1h đêm 2311 qua internet. Thực sự tôi rất choáng váng và đau xót… Con số người bị nạn quá lớn, lại là trong lễ hội nước lễ hội truyền thống được đông đảo người dân Campuchia yêu thích”. Cũng thể hiện nỗi day dứt về số thương vong quá lớn trong một lễ hội truyền thống của nước mình, một lưu học sinh Campuchia cho biết: Trong những ngày tết, dịp lễ hội lớn như thế này, lượng người dân đổ về các tỉnh rất đông. Giá như nhà tổ chức lễ hội cẩn trọng hơn, tính toán trước tới lượng khách tham dự, đưa ra nhiều giả thiết đề phòng rủi ro thì đã không quá nhiều người chết đến vậy. Đáng thương nhất là họ đã chết trong lễ hội, chết trong lúc đi tìm niềm vui, niềm may mắn, hạnh phúc… Thứ ba, những chi tiết đắt đã được sử dụng trong bài tạo nên tính biểu cảm sâu sắc cho người đọc đồng thời tạo được sự đồng cảm giữa những lưu học sinh này. Cụ thể: “Sinh viên Hong Teng nhắc lại những cảm xúc trong đêm thảm họ: “Mọi người trong phòng chỉ còn biết nhìn chăm chăm vào màn hình ti vi. Không ai nói với ai, chỉ biết chờ đợi, lo lắng và hy vọng. Đáng lẽ ngày đó sẽ là ngày vui nhất trong năm nhưng rồi lại biến thành thảm họa”. Thông qua hình ảnh nín lặng chờ đợi tin tức ở quê nhà đã cho thấy được tâm trạng lo lắng của những người này. Đây cũng là minh chứng cụ thể cho tầm quan trọng của sự việc. Tiếp theo không chỉ viết về tâm trạng của nhân vật mà các tác giả còn đi sâu vào hành động của họ để chứng minh cho tinh thần yêu nước hướng về quê nhà chia sẻ nỗi đau với những người xấu số: : “Ngay tối ngày hôm nay mình sẽ viết thông báo bằng tiếng Việt. Chỉ là một lễ tưởng niệm đơn giản nhưng là tấm lòng của những người xa xứ. Thắp nén hương mà thấy lòng trĩu nặng. Buồn lắm”. Như vậy, bằng cách khai thác tâm trạng của những lưu học sinh Campuchia ở Việt Nam bài viết đã góp phần làm phong phú thông tin cho sự kiện. Tạo ra được nhiều điểm nhìn mới mẻ trong cùng một vấn đề. Đây là sự khai thác tốt nó sẽ gắn kết thêm tình bằng hữu giữa hai nước Việt Nam – Campuchia. Bài học trước thảm họa tại Campuchia Thủ tướng Hunsen và phu nhân Bun Rany thắp hương tưởng niệm các nạn nhân trong vụ thảm họa. 4. Sử dụng lối viết tổng hợp với phương pháp quan sát nhiều góc độ, đa diện. Mặc dù lễ quốc tang và cầu siêu cho gần 350 người chết trong vụ giẫm đạp tại Lễ hội Té nước tối 2211 đã qua đi, công tác khắc phục hậu quả vẫn đang được khẩn trương tiến hành, nhưng dư âm về thảm họa này tiếp tục đeo bám những người thân cùng các cơ quan chức năng Campuchia bởi nhiều nguyên nhân khác nhau. Những con số thương tâm Buổi quốc tang và lễ cầu siêu cho gần 350 người chết bắt đầu từ 7h sáng 2511 với sự có mặt của Thủ tướng Hun Sen, phu nhân Bun Rany Hun Sen cùng toàn bộ nội các Campuchia, các thành viên trong Hội đồng Nhà nước và các nghị sĩ để đặt hoa tại hiện trường vụ tai nạn. Trong ngày 2511, tất cả các hoạt động vui chơi trên cả nước Campuchia đều tạm dừng, các cơ quan chính phủ và cơ sở tư nhân đều treo cờ rủ. Thủ tướng Hun Sen đã đề nghị chính quyền Phnom Penh xây tháp lưu giữ tro và hài cốt của các nạn nhân để tưởng niệm những người thiệt mạng và nhắc nhở đất nước và người dân về thảm họa khủng khiếp này. Thi thể những người thiệt mạng đã được chôn cất và hỏa táng trong ngày 2411. Trước đó, Thủ tướng Hun Sen đã gọi đây là thảm họa tồi tệ nhất kể từ thời Khmer Đỏ trong thập niên 70 thế kỷ trước, đồng thời lên tiếng xin lỗi người dân và kêu gọi mọi người cùng cố gắng vượt qua nỗi đau. Thủ tướng Hun Sen cho biết, chính phủ sẽ hỗ trợ 5 triệu rielnạn nhân thiệt mạng (hơn 1.000 USDngười) trong thảm họa trên. Chính phủ Campuchia cũng kêu gọi ủng hộ tiền mặt và vật dụng cho các nạn nhân vụ giẫm đạp. Ông Keo Chup Tay Ma, Chủ tịch thủ đô Phnom Penh cho biết, đây là thảm họa khủng khiếp nhất sau thời kỳ diệt chủng của Khmer Đỏ. Một số người thoát nạn dù đang bị thương nặng cũng cố gắng đến để cầu nguyện cho mình và cho những người đã chết. Không chỉ người dân Campuchia, Việt kiều và nhiều người nước ngoài sống, làm việc ở Campuchia cũng đã đến cầu nguyện cho các nạn nhân. Vì có quá nhiều người tập trung tại hai bên bờ sông nên cảnh sát đã phải tăng cường nhằm đảm bảo an toàn cho người dân đến dự lễ cầu siêu. Ngày 2511, Bộ trưởng Phúc lợi xã hội Ith Samheng đã đính chính về số người chết, từ 456 xuống 347 (trong đó có 221 phụ nữ) và số người bị thương cũng giảm từ 755 xuống 395 so với thông báo trước đó. Cơ quan chức năng đã khuyến cáo về khả năng khai tăng người thiệt mạng để nhận tiền cứu trợ và bồi thường. Tuy nhiên, người ta hy vọng số người chết sẽ dừng lại, còn những người bị thương nhanh chóng xuất viện để sớm trở lại cuộc sống bình thường. Tại Phnom Penh có gia đình mất tới 6 người thân, còn tại tỉnh Ta Keo có gia đình chết 4 người con. Cây cầu nơi xảy ra thảm họa và những người cầu nguyện. Theo thống kê mới nhất, có 20 người gốc Việt Nam chết, bị thương và mất tích tại lễ hội té nước tối 2211. Danh tính của những người xấu số đã được chứng thực. Theo đó, người nhiều tuổi nhất bị chết là bà Nguyễn Thị Bế (54 tuổi), còn người trẻ nhất (18 tuổi) là chị Nguyễn Thị Chại (trong số 5 phụ nữ), số còn lại là 4 cháu bé ở độ tuổi từ 6 đến 13. 10 người bị thương và 1 người mất tích chưa xác định được danh tính. Những người kể trên sống tại tỉnh Kandal và thủ đô Phnom Penh. Tang thương nhất là gia đình bà Nguyễn Thị Ẩn ở Phnom Penh khi cùng lúc hai con ruột là Nguyễn Thị Bình (22 tuổi), Nguyễn Văn Sóc (13 tuổi) cùng cháu ngoại là Tan Phali (6 tuổi) đều bị tử vong trong thảm họa. Theo ông Lê Công Đầy, Ủy viên thường trực của Hội Người Việt ở Phnom Penh cho biết, nếu tối 2211 không có đoàn cải lương từ trong nước sang Phnom Penh biểu diễn phục vụ Việt kiều thì số người Việt chết có thể còn cao hơn. Và ngay sau khi biết tin, ông và các đồng nghiệp đã đi khắp các bệnh viện trong thủ đô để tìm người Việt gặp nạn. Được biết, trong số những người bị thương có 4 người bị gãy tay, chân và được điều trị tại các bệnh viện như Calmette, một trong những bệnh viện chính của thủ đô. Khẩn trương khắc phục hậu quả Trong tuyên bố chiều 2411, Bộ trưởng Phúc lợi xã hội Ith Samheng cho biết, một số tử thi đã được đưa về nhà ngay sau vụ tai nạn, còn một số người bị thương cũng đã chết tại nhà, do đó con số thống kê khó chính xác. Trong mấy ngày qua, nhiều người Campuchia đến để tìm ảnh người thân trong những bản tin về người thiệt mạng. Nhiều người chết hụt sau thảm họa cho biết, không thể ngủ được bởi cứ nhắm mắt là hình ảnh khủng khiếp của tối 2211 lại hiện ra. Nhiều nạn nhân đã chết do ngạt thở vì chen lấn. Bộ Y tế Campuchia cho biết, công tác điều trị cho những người bị thương vẫn đang được tiến hành tích cực, nhưng khó khăn nhất hiện nay là xác định danh tính người thiệt mạng. Chính phủ đã thành lập ngay Ủy ban quốc gia do Phó thủ tướng Sok An lãnh đạo với sự tham gia của tất cả bộ trưởng và thứ trưởng. Tướng Sok Phal, Phó giám đốc Cảnh sát Quốc gia đồng thời là Phó chủ tịch Ủy ban Điều tra thảm họa cho biết, các nạn nhân không thể chết vì điện giật bởi dòng điện cung cấp cho hệ thống đèn màu trên cầu chỉ 12 vol, nên không đủ để gây chết người. Tướng Sok Phal cũng khẳng định, thảm họa trên không liên quan gì đến khủng bố. Trước đó có một số tin đồn về ngộ độc thực phẩm hàng loạt hoặc là xảy ra cướp bóc khiến người dân hoảng loạn, dẫn tới chen lấn, giẫm đạp lên nhau. Sau khi thảm họa xảy ra, chính quyền Campuchia đã nhanh chóng thành lập 3 ủy ban để điều tra nguyên nhân vụ việc, xác định danh tính của các nạn nhân và tìm hiểu nguyên nhân cái chết của từng người. Được biết, vẫn còn một số trẻ em đang ở Trụ sở Cảnh sát Phnom Penh vì chưa có người thân đến nhận. Trong khi đó một số người mẹ vẫn chưa tìm được con bị mất tích bởi chúng còn quá nhỏ nên không nhớ nổi địa chỉ của gia đình. Ông Pung Kheau Se, Chủ tịch Ngân hàng Canadia, chủ sở hữu đảo Kim Cương và cầu Koh Pik cho biết, đã hỗ trợ tiền cho các nạn nhân của vụ giẫm đạp, theo đó thân nhân có người chết nhận 1.000 USDngười và bị thương 200 USDngười. Bài học rút ra từ thảm họa Lễ hội té nước kéo dài từ ngày 20 đến 2211 và là lễ hội thường niên lớn nhất ở Campuchia, nhưng... đảo Koh Pik (Kim Cương) vốn là một cồn cát nhỏ trên sông Bassac và hiện đang bị người dân đặt cho cái tên hòn đảo bẫy sau thảm họa giẫm đạp tối 2211. Ông Prum Sokha, người đứng đầu Ủy ban điều tra cho biết, thảm kịch xảy ra do dòng người đổ lên cầu đến đảo Kim Cương dự Lễ hội quá đông. Ngoài ra, họ không biết Koh Pik là cầu treo nên khi rung lắc, một số người tưởng cầu sắp sập nên đã la hét, hô hoán khiến đám đông hoảng loạn và xô đẩy giẫm đạp lên nhau. Tướng Sok Phal bổ sung, vì nhiều người có mặt trên cầu đến từ các tỉnh và là lần đầu tiên đi cầu treo nên không biết cầu rung lắc là việc bình thường, do đó, khi cầu rung lắc mạnh với số lượng người đông, cộng thêm lời hô hoán cầu sắp sập khiến đám đông hoảng loạn và xô đẩy nhau dẫn đến thảm kịch này. Cảnh sát trưởng Phnom Penh Touc Na Roth cho biết, cây cầu Koh Pik và đảo Kim Cương chưa biết hoạt động trở lại vào khi nào vì nó vẫn đang bị phong tỏa. Ông Touc Na Roth cho biết, khoảng 6 triệu người đã có mặt tại lễ hội té nước. Tuyên bố của cơ quan chức năng trùng với lời khai của nhiều người thoát chết trong tối 2211, đó là cầu không có chân, chỉ có dây cáp, nên đông người sẽ bị nhún khiến người ta nghĩ sập cầu và hoảng loạn đã xảy ra khi mọi người cố gắng chen lấn, xô đẩy và giẫm đạp lên nhau để qua cầu. Được biết, khi tai nạn xảy ra, trên cầu có khoảng 8.000 người. Điều đáng nói là đường dẫn từ cầu vào đảo Kim Cương vốn là 1 chiều nhưng trong lúc tổ chức Lễ hội, nhà đầu tư đã mở thành đường 2 chiều nên khi xảy ra thảm họa, dòng người từ 2 phía đã lao vào nhau dẫn tới tình trạng giẫm đạp lên nhau. Hơn nữa, đây không phải là lần đầu tiên tai nạn xảy ra tại lễ hội té nước năm 2007, 5 người Singapore đã chết khi chiếc thuyền rồng chở 22 người bị lật tại một cuộc đua thuyền. Theo phát ngôn viên chính phủ Khieu Kanharith, họ đã không lường trước được tình huống tai nạn giẫm đạp lên nhau không chú trọng tới vấn đề kiểm soát đám đông, chỉ quan tâm tới công tác bảo đảm an ninh cho tàu thuyền, cũng như tính tới việc cứu hộ nếu thuyền bị lật, đồng thời kiểm soát nạn trộm cắp, móc túi. Ông Khieu Kanharith cũng cho biết, một công ty tư nhân chịu trách nhiệm đảm bảo an ninh trên đảo Kim Cương bởi đây là khu vực của tư nhân, do đó lực lượng an ninh là của họ, cảnh sát chỉ giúp ở vòng ngoài. Được biết, trong lúc xảy ra thảm họa, hơn 10.000 binh sĩ phụ trách an ninh và 2.000 người thuộc lực lượng phản ứng nhanh đã khẩn trương hỗ trợ người dân thoát khỏi thảm họa. Thi thể các nạn nhân đang được xác minh để chuyển cho người thân. Tuy nhiên, một số người thân của nạn nhân đã bày tỏ sự giận dữ đối với công tác an ninh cho lễ hội Tại sao cảnh sát không làm tròn nhiệm vụ? Tại sao để thảm họa xảy ra... Họ cũng chỉ trích cơ quan chức năng gây ra tình trạng tắc nghẽn trên cầu treo vì phong tỏa một cây cầu khác dẫn vào đảo Kim Cương, bất chấp số lượng người tham gia lễ hội quá đông. Các nhân chứng còn chỉ trích sự phản ứng chậm chạp và lúng túng của giới chức hữu quan khi xảy ra thảm họa. Giới chuyên môn cho rằng, thảm kịch là một bài học kinh nghiệm cho chính quyền Phnom Penh họ phải có sự chuẩn bị tốt cho những sự kiện lớn và quan trọng nhà chức trách phải có kế hoạch sơ tán, phòng cháy chữa cháy và chuẩn bị chu đáo đội ngũ y tế dự phòng Được tin tối 2211 tại Lễ hội nước diễn ra ở Phnom Penh, Campuchia đã xảy ra thảm họa lớn làm hơn 300 người chết và hàng trăm người bị thương, ngày 2311, Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh và Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã gửi Điện chia buồn đến Quốc vương Campuchia Norodom Shihamoni. Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng cũng gửi Điện chia buồn đến Thủ tướng Chính phủ Hoàng gia Samdech Hunsen; Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng gửi Điện chia buồn đến Chủ tịch Thượng viện Samdech Chea Sim và Chủ tịch Quốc hội Samdech Heng Samrin. Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Gia Khiêm đã gửi Điện chia buồn đến Phó thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao và Hợp tác Quốc tế Campuchia Hor Namhong. Đồng chí Vũ Mão, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại Quốc hội, Chủ tịch Hội Hữu nghị Việt Nam Campuchia cũng gửi lời chia buồn tới Văn phòng Phó thủ tướng Thường trực Chính phủ Hoàng gia Campuchia Men Sam An, Chủ tịch Hội Hữu nghị Campuchia Việt Nam. Ngân hàng Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã quyên góp được 150.000 USD từ sự đóng góp của gần 1,5 vạn cán bộ, nhân viên để chuyển tới Hội Chữ thập đỏ Campuchia trong thời gian sớm nhất, giúp đỡ các gia đình có người bị nạn. Nhiều cơ quan, doanh nghiệp, cùng các nhà hảo tâm Việt Nam đã có hành động cụ thể chia buồn, động viên, giúp đỡ các nạn nhân Campuchia. Ông Quách Hữu Tuấn, Tham tán cộng đồng Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia cho biết, cán bộ và nhân viên Đại sứ quán đã và đang quyên góp tiền để ủng hộ gia đình các nạn nhân trong thảm họa. Sáng 2511, Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia đã tổ chức quyên góp tiền giúp đỡ các nạn nhân. Quỳnh Trang Tuấn Cường (tổng hợp) Nhận xét: Đây là một bài viết được trình bày theo trình tự thời gian, hoàn toàn logic với diễn biến sự việc nhưng không phải ai cũng có thể nhận ra được đề tài này vì hầu hết mọi người chỉ đang tập trung đưa tin về vụ việc. Thông qua “Bài học trước thảm họa tại Campuchia” đã cho thấy người viết có khả năng tổng hợp thông tin tốt, có năng lực khám phá đề tài, biết đúc rút kinh nghiệm sau sự việc lớn. Đồng thời dù tít chính của bài viết tập trung về bài học kinh nghiệm được trả bằng xương máu để những lần tổ chức sau không mắc phải nhưng tác giả vẫn đưa ra những thông tin nóng hổi trước sau mới bàn đến nội dung chính. Cách làm này sẽ giúp độc giả có cái nhìn khái quát nhất, tổng quan nhất về sự kiện kinh hoàng diễn ra tại lễ hội té nước ở Campuchia vừa qua. Tác giả đã sử dụng phương pháp quan sát nhiều góc độ, đa diện. Bài viết này có sự tổng hợp thông tin cao nhìn từ bốn góc độ khác nhau, nhất là khi đã trích dẫn được lời của người đại diện cho chính quyền Campuchia, công tác chia sẻ từ Việt Nam giành cho nước này. Đầu tiên là đưa ra cái nhìn thiệt hại chung nhất “Những con số thương tâm” tiếp theo là những hành động giải quyết vấn đề của chính quyền Campuchia “Khẩn trương khắc phục hậu quả” từ sự phân tích khách quan trên cuối cùng mới nêu ra “Bài học rút ra từ thảm họa”, đặc biệt là bài viết còn có một box thông tin ghi rất cụ thể những hành động chia sẻ, thông cảm và hành động thực tiễn của các vị lãnh đạo nước ta cho nước bạn Campuchia đang phải chịu đau thương sau thảm họa té nước. Ở từng phần được chia nhỏ tác giả viết dựa trên những nhận định khách quan từ chính quyền đến thân nhân của người bị thiệt mạng và nhân chứng cụ thể trong đêm xảy ra sự việc. Đặc biệt, trong bài viết này nêu rất rõ các hành động giải quyết của chính quyền nước này: “Thủ tướng Hun Sen đã đề nghị chính quyền Phnom Penh xây tháp lưu giữ tro và hài cốt của các nạn nhân để tưởng niệm những người thiệt mạng và nhắc nhở đất nước và người dân về thảm họa khủng khiếp này. Thi thể những người thiệt mạng đã được chôn cất và hỏa táng trong ngày 2411”; “Thủ tướng Hun Sen cho biết, chính phủ sẽ hỗ trợ 5 triệu rielnạn nhân thiệt mạng (hơn 1.000 USDngười) trong thảm họa trên. Chính phủ Campuchia cũng kêu gọi ủng hộ tiền mặt và vật dụng cho các nạn nhân vụ giẫm đạp. Ông Keo Chup Tay Ma, Chủ tịch thủ đô Phnom Penh cho biết, đây là thảm họa khủng khiếp nhất sau thời kỳ diệt chủng của Khmer Đỏ”… Nhìn chung trong 2 phần đầu của bài viết tác giả nhấn mạnh đến việc đưa thông tin tổng quát về sự việc. Phần cuối cùng mới đề cập đến nội dung chính của bài. Đây là kiểu bài viết quan sát ở nhiều góc độ, đa diện. Phần bài học được rút ra không dựa trên ý kiến chủ quan của người viết mà lấy ý kiến khách quan nhất từ những người quan tâm đến sự kiện này. Để có được bài học kinh nghiệm tác giả đã nêu ra nguyên nhân và cách giải quyết sự việc của Campuchia. Nhiều câu hỏi đã được ra cho chính quyền nước này trước việc chuẩn bị cho một lễ hội lớn có ý nghĩa hàng năm: “Tại sao cảnh sát không làm tròn nhiệm vụ? Tại sao để thảm họa xảy ra... Họ cũng chỉ trích cơ quan chức năng gây ra tình trạng tắc nghẽn trên cầu treo vì phong tỏa một cây cầu khác dẫn vào đảo Kim Cương, bất chấp số lượng người tham gia lễ hội quá đông. Các nhân chứng còn chỉ trích sự phản ứng chậm chạp và lúng túng của giới chức hữu quan khi xảy ra thảm họa.” Vì đây là một bài viết sử dụng phương pháp tổng hợp qua nhiều nguồn thông tin nên cách trình của tác giả cũng rất đa dạng nhưng chủ yếu là đưa ra thông tin mình biết chứ không bình phẩm gì ngay cả khi đưa ra kết luận về sự việc: “Giới chuyên môn cho rằng, thảm kịch là một bài học kinh nghiệm cho chính quyền Phnom Penh họ phải có sự chuẩn bị tốt cho những sự kiện lớn và quan trọng nhà chức trách phải có kế hoạch sơ tán, phòng cháy chữa cháy và chuẩn bị chu đáo đội ngũ y tế dự phòng”. Nhìn chung, trong một bài viết tác giả đã đem đến cho độc giả của mình được nhiều thông tin trên nhiều khía cạnh khai thác khác nhau giúp sự việc được triển khai liền mạch. Giúp nhóm công chúng không thường xuyên theo dõi thông tin của sự kiện không phải đọc nhiều bài viết mà vẫn hiểu được nội dung cần giải quyết ngay trong một tác phẩm báo chí. Những bài như thế này thường được viết sau khi sự kiện, sự việc đã xảy ra và sắp đi vào hồi kết. Một lượng thông tin lớn đã được sử dụng trong bài, các nhân chứng, nhân vật đều được đặt đúng vị trí. Do bài viết quá dài nên mỗi phần có thể chia nhỏ ra thành từng bài riêng mà vẫn giữ được chất lượng bài viết. 5. Khai thác từ góc độ ngoại giao, chính trị:  Thảm họa giẫm đạp tại Campuchia: TP Hà Nội giúp Phnôm Pênh 2 tỷ đồng Ngày 2411, lãnh đạo Thành phố Hà Nội đã gửi điện chia buồn tới chính quyền, nhân dân kinh đô Phnôm Pênh và ủng hộ 2 tỷ đồng giúp khắc phục hậu quả sau thảm họa giẫm đạp trong lễ hội nước khiến hơn 400 người chết và hàng trăm người khác bị thương. Điện thư do Bí thư Thành ủy Phạm Quang Nghị ký, có đoạn viết: Nhân dân Thủ đô Hà Nội vô cùng xúc động và đau buồn trước thảm hoạ lớn làm hàng trăm người chết và bị thương xảy ra tại Lễ hội nước ở Kinh đô Phnôm Pênh tối 22112010. Thay mặt 6,5 triệu nhân dân Hà Nội, Thành uỷ Hội đồng nhân dân Ủy ban nhân dân Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố Hà Nội xin gửi lời thăm hỏi thân thiết và lời chia buồn sâu sắc nhất tới chính quyền, nhân dân Kinh đô Phnôm Pênh và gia quyến những người bị nạn. Đảng bộ, chính quyền và nhân dân Thủ đô Hà Nội tin tưởng rằng, dưới sự lãnh đạo sáng suốt của Chính phủ Vương quốc Campuchia, chính quyền và nhân dân Kinh đô Phnôm Pênh sẽ sớm vượt qua đau thương, mất mát và nhanh chóng khắc phục hậu quả nặng nề của thảm họa này, xây dựng Kinh đô Phnôm Pênh và đất nước Campuchia phồn vinh, hạnh phúc. Bức điện thư cũng cho biết, TP Hà Nội chia sẻ và ủng hộ số tiền 2 tỷ đồng Việt Nam (tương đương 100.000 USD) góp phần khắc phục hậu quả và giúp đỡ các nạn nhân của thảm họa. Trước đó, ngày 2311, lãnh đạo Đảng, Nhà nước Việt Nam cũng đã gửi lời chia buồn đến lãnh đạo Campuchia sau thảm họa tại lễ hội. • M. Thư  Lãnh đạo Việt Nam chia buồn thảm họa ở Campuchia Được tin tối 2211 tại Lễ hội nước diễn ra tại Phnom Penh, Campuchia, đã xảy ra thảm họa lớn làm hơn 300 người chết và hàng trăm người bị thương, lãnh đạo Việt Nam đã gửi lời chia buồn sâu sắc nhất đến lãnh đạo, nhân dân Campuchia và gia quyến những người bị nạn; tin tưởng nhân dân Campuchia anh em sẽ vượt qua đau thương to lớn này Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh và Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết đã gửi Điện chia buồn đến Quốc vương Campuchia Norodom Sihamoni. Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng gửi Điện chia buồn đến Thủ tướng Chính phủ Hoàng gia Hun Sen. Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng gửi Điện chia buồn đến Chủ tịch Thượng viện Samdech Chea Sim và Chủ tịch Quốc hội Heng Samrin. Cùng ngày, Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Gia Khiêm cũng đã gửi Điện chia buồn đến Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao và Hợp tác Quốc tế Campuchia Hô Namhông. Những người Việt chết và bị thương trong vụ giẫm đạp ở Phnom Penh Các nạn nhân cư ngụ tại Phnom Penh Quận Đăng Kao: 1 người bị thương và 1 người mât tích. Quận Sen Sok: 1 người mất tích Quận Duon Penh: 1 người chết và 2 người bị thương Quận Toul Kôk: 1 người mất tích Quận Chamcarmon: 2 người chết và 2 người mất tích Quận Meanchey: 2 người chết Các nạn nhân cư ngụ tại tỉnh Kandal: Huyện Ponhialư: 2 người chết (Nguyễn Thị Nhớ, 22 tuổi, và Nguyễn Thị Chại, 18 tuổi), và 4 người bị thương (Dương Thị Gái, 26 tuổi; Nguyễn Thị Cuông, 27 tuổi; Nguyễn Thị Hêng, 26 tuổi; và Chamroeun Minia, 8 tuổi). Huyện Livia Em: 1 người chết (Nguyễn Văn Cu, 12 tuổi), 1 người bị thương (Nguyễn Thị Thắm, 38 tuổi). (Thống kê tính đến cuối ngày 23.11) Nhận xét: Đây là một cách khai thác sự việc dưới độ chính trị, ngoại giao giữa Việt Nam và Campuchia. Nó cho thấy mối quan hệ tốt đẹp giữa hai nước láng giềng và tinh thần hữu nghị của nước ta giành cho nước bạn là thật lòng thông qua những lời chia buồn và việc làm cụ thể ngay khi tai nạn kinh hoàng kia diễn ra. Số tiền nhân dân thành phố Hà Nội giúp Phnôm Pênh chỉ có giới hạn là 2 tỷ đồng nhưng tình cảm mà người dân thủ đô Việt Nam giành cho nước bạn là vô cùng lớn: “Thay mặt 6,5 triệu nhân dân Hà Nội, Thành uỷ Hội đồng nhân dân Ủy ban nhân dân Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố Hà Nội xin gửi lời thăm hỏi thân thiết và lời chia buồn sâu sắc nhất tới chính quyền, nhân dân Kinh đô Phnôm Pênh và gia quyến những người bị nạn”. Mặc dù đây chỉ là một bản tin thời sự ngắn gọn nhưng đã tạo ra được dư luận tốt cho quan hệ hai nước, nhất là hai thủ đô. Một phần nào đó sự chia sẻ này đã làm ấm lòng những người con Việt Nam đang sinh sống và học tập ở nước bạn đồng thời cũng an ủi được người dân Campuchia ở Việt Nam. C. KẾT LUẬN Thông qua việc phân tích sự kiện thảm khốc xảy ra trong Lễ hội té nước ở Campuchia đã cho thấy được sự phong phú từ nhiều góc độ tiếp cận ngay trong một đề tài. Tuy nhiên, không phải đề tài nào cũng tạo ra được nhiều góc độ giống như trên mà nó còn tùy thuộc vào quy mô, tính chất của sự kiện, hiện tượng, sự việc. Đa phần các sự kiện, sự việc lớn có tác động mạnh mẽ đến số lượng công chúng rộng rãi, phạm vi ảnh hưởng rộng không bó hẹp trong một khuôn khổ nhất định sẽ được khai thác ở rất nhiều khía cạnh khác nhau. Còn những sự việc nhỏ, tính chất bình thường chỉ có thể tác động đến một nhóm công chúng nhất định sẽ không được khai thác triệt để ở quá nhiều góc độ. Tuy nhiên, do đặc điểm vấn đề, sự kiện, sự việc mang tính chất rộng khắp có nhiều tờ báo cùng khai thác

A LỜI MỞ ĐẦU

Người viết báo được xem là kí giả của thời đại và mỗi một tác phẩm báochí sẽ là tấm gương phản chiếu hiện thực của xã hội Từng giai đoạn phát triểnkhác nhau của đất nước thông qua báo chí sẽ được phản ánh trung thực nhất Mỗingày qua đi hàng trăm sự kiện vẫn xảy ra nhưng không có tâm điểm nào đội ngũbáo chí lại bỏ qua Họ khai thác ở nhiều góc độ khác nhau, họ có mặt ở mọi nơi,mọi lúc để đem thông tin đến cho độc giả Báo chí hiện nay dưới sự trợ giúp củacông nghệ thông tin hiện đại nội dung đã phong phú hơn trước kia rất nhiều.Thông tin không chỉ bó hẹp ở quốc gia nữa mà nó đã mang tính chất toàn cầu,nhất là với những sự kiện mang tầm của quốc gia, tổ chức, khu vực thì cácphương tiện thông tin sẽ rầm rộ đưa tin, bài viết liên quan đến vấn đề trung tâm

Tuy nhiên, trong cùng một vấn đề không phải tất cả các tờ báo đều cónhững thông tin và cách trình bày giống nhau mà luôn luôn có sự khác biệt để làmnên thương hiệu cho một cơ quan báo chí Những phóng viên, nhà báo bằng nănglực quan sát sáng tạo, tiếp cận vấn đề theo cách riêng của mình sẽ trở thành hạtnhân góp phần quan trọng cho mỗi tòa soạn báo Đây chính là một phần công việctrong quá trình lao động của nhà báo – một quá trình chi tiết, tỉ mỉ đòi hỏi nhiềucông sức chứ không hề đơn giản

Theo quy luật, cái mới luôn luôn bị phủ định bởi một cái mới hơn nó, để rồichính cái mới này lại bị một cái mới hơn nữa phủ định Vì thế, nhà báo phải tự xétxem mình có thực sự đam mê nghề thông tin không và có năng khiếu phát hiệnthông tin không, sau đó, là có năng khiếu diễn đạt thông tin không? Qua đây cho

ta thấy được tầm quan trọng của vai trò sáng tạo, tiếp cận vấn đề trong lao độngđối với hoạt động báo chí

B NỘI DUNG

I Vai trò của việc sáng tạo phát hiện và tiếp cận vấn đề:

1 Quan điểm:

- Sáng tạo: Sáng tạo là luôn luôn vươn tới những chân trời mới Mỗi bài viết là

một công trình sáng tạo, mỗi chuyến đi thực tế là một cuộc quan sát, nghiên cứu

lý thú

- Sáng tạo là biểu hiện không máy móc

- Quan sát: là sự tìm hiểu một cách có mục đích, có quyết tâm

2 Ý nghĩa của việc sáng tạo, quan sát phát hiện và tiếp cận vấn đề:

Sáng tạo, quan sát, phát hiện và tiếp cận vấn đề là những yếu tố cần thiết đối vớingười viết báo Thông qua đây sẽ thể hiện được năng lực của người viết bài Cónhững người dựa trên kinh nghiệm lâu năm trong nghề của mình mà sử dụngnhững góc độ quen thuộc nhưng cần thiết để cung cấp thông tin cho độc giả.Nhưng lại cũng có những người bằng khả năng nhạy cảm biết cách phát hiệnđược lối khai thác mới mà từ trước đến nay rất ít người sử dụng sẽ lại tạo ra đượchiệu ứng tốt cho người đọc

Cách khai thác đề tài không theo một khuôn mẫu nào nhất địng nó phụthuộc vào khả năng của từng người Như vậy, cùng một đề tài, một lĩnh vực có rấtnhiều góc độ để khai thác và trình bày Chẳng hạn:

Cùng một sự kiện, báo A nói thế này, báo B nói thế kia hay chính xác hơn làphóng viên của các báo có những cách tiếp cận và giải quyết vấn đề khác nhau.Một sự kiện có thể được nhìn nhận, tiếp cận và giải quyết từ nhiều góc độ Ngaytrong bản thân phóng viên khi tiếp cận đề tài cũng có nhiều góc độ để khai thác

Góc độ tiếp cận nói lên tôn chỉ mục đích, thương hiệu sức nặng của tờ báo, trình

độ của phóng viên và suy cho cùng là tính chất báo chí

Tuy nhiên, nếu không có sự quan sát, phát hiện thì bài viết sẽ thiếu đi nhiều yếu

tố, đôi khi chỉ một chi tiết rất nhỏ nhưng vẫn có thể tạo ra được sức hấp dẫn đặcbiệt cho bài báo, nhất là đối với những trường hợp cần sự thông cảm, chia sẻ haygiúp đỡ từ phía độc giả

Vì thế trong quá trình sáng tạo một tác phẩm báo chí người viết báo phải hiểuđược bản chất, chức năng to lớn của việc sáng tạo ra những góc độ tiếp cận vấnthì khi ấy mới thành công được

II Giới thiệu sự kiện lễ hội đua ghe:

 Lễ hội đua ghe- hay lễ hội Bon Om Thook (còn gọi là Lễ hội nước) tại

Campuchia bắt nguồn từ rất lâu trong lịch sử Lễ hội được tổ chức vào đúng lúc nước sông Mê Kông bắt đầu chu kỳ cạn của nó Có rất nhiều nơi tổ chức lễ hội đua ghe nhưng tập trung đông nhất là lễ hội tổ chức tại thủ đô Phnom Penh trên sông Tonle Sap (có nghĩa là sông ngọt) ngay phía trước mặt Cung điện Hoàng GiaCampuchia Đây cũng chính là thời điểm duy nhất trong năm Tonle Sap có hiện tượng đổi dòng chảy của nó Lễ này được tổ chức vào ngày 15 trăng tròn theo lịch

âm (thường vào ngày 11 đến 13 tháng 11 dương lịch)

Lễ hội đua ghe diễn ra hàng năm vào ngày rằm tháng 11 trùng với cuối mùa mưa Vào thời điểm này, nước trong các hồ và đầm lầy tràn ngập, tạo ra các cánh đồng nước mênh mông bồi đắp phù sa cho vụ mùa sắp tới Khi nước sông Mê Kông dâng lên vào mùa mưa từ tháng 8 cho tới tháng 11, nước từ dòng Mê Kông tràn vào sông Tonle Sap chảy ngược lên Biển Hồ phía Tây Bắc Khi kết thúc mùa mưa, nước từ Biển hồ lại chạy xuôi xuống sông Mê Kông từ tây bắc đến Đông

Nam, tạo nên sự điều tiết tự nhiên vô cùng thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp và thủy sản ở Campuchia và Tây Nam Bộ Việt Nam

 Lễ hội là dịp để người Khmer thể hiện bản sắc văn hóa truyền thống, tài năng, sự nhanh nhẹn Dũng cảm, sự kiên trì, nghệ thuật, hạnh phúc, sự yêu

chuộng hòa bình, sự đoàn kết cộng đồng, niềm tự hào dân tộc và trên hết là lòng yêu nước cũng như ý thức bảo vệ đất nước, bảo vệ lãnh thổ, bảo vệ dân tộc Lễ hội này cũng là dịp để người dân Khmer thể hiện sự phát triển rất đa dạng của nềnnông nghiệp lúa nước với rất nhiều sản vật làm ra từ những vùng đất phì nhiêu, màu mỡ

Lễ hội vừa là cuộc tranh tài, vừa là lễ hội cảm ơn Đức Phật đã ban cho mùa bội thu và cầu mong no ấm Là dịp để ôn lại sức mạnh không thể chia cắt của lực lượng thủy quân của Đế chế Khmer cổ và giới thiệu sự đa dạng của các phương tiện giao thông đường thủy của dân tộc Khmer

 Đua thuyền hay lễ hội nước năm 2010 ở Phnompênh - Campuchia trở thànhtai họa khi thảm cảnh giẫm đạp lên nhau tại cầu Vồng ( Đảo Kim Cương ) làm rất nhiều người bị thiệt mạng Xung quang sự kiện này đã có rất nhiều bài viết khai thác từ các góc độ tiếp cận khác nhau

Tuy nhiên, điểm chung nhất là tất cả những bài báo đều được sắp xếp thành mộtchuỗi theo diễn biến của thời gian Việc viết bài dưới nhiều góc độ sẽ giúp độc giảtiếp cận được nhiều vấn đề trong cùng một sự việc Vì tâm lý của công chúng baogiờ cũng muốn có những thông tin mới nhất, nhanh nhất không không thích vàkhông chấp nhận những thông tin cũ, các mô típ quen thuộc

III Các góc độ phát hiện và tiếp cận vấn đề:

1 Khai thác từ góc độ thông tin sự việc:

349 người giẫm đạp nhau đến chết ở Campuchia

Ít nhất 349 người đã thiệt mạng và 329 người bị thương trong một vụ giẫm đạp kinh hoàng tại lễ hội té nước Bon Om Thook ở Campuchia – các phương tiện truyền thông đưa tin hôm nay (23/11)

Xuất hiện trên truyền hình, Thủ tướng Hun Sen đã đau xót gửi lời xin lỗi đến toàn

bộ người dân Ông nói rằng đây là thảm họa kinh hoàng nhất ở Campuchia kể từ sau vụ khủng bố của quân Khơ-me Đỏ những năm 1970 đồng thời tuyên bố quốc tang vào ngày 25/11 và để cờ rủ

Các nhân chứng kể lại vụ hỗn loạn bắt đầu vào chiều ngày 22/11 – ngày cuối cùngcủa lễ hội té nước sau khi một vài người dân bị điện giật chết trên một cây cầunhỏ nối giữa thủ đô Phnom Penh với đảo Kim cương Vì quá hoảng sợ, đám đôngngười đi dự lễ hội đã ùa chạy, giẫm đạp lên nhau, nhiều người trong số đó bị xôđẩy rơi xuống cầu và chết đuối, số khác bị đè bẹp và chết ngạt khi dòng ngườitháo chạy

au khi sự cố xảy ra, gần 40 xe cứu thương và trên 200 nhân viên y tế đã được huyđộng đến hiện trường để hỗ trợ đưa người bị thương đi cấp cứu Các bệnh việnđều trong tình trạng kẹt cứng vì quá tải Nhiều người bị thương buộc phải điều trịngay tại sảnh, trong số này nhiều người bị thương nặng, do vậy số người thươngvong có thể sẽ tiếp tục tăng

Hiện tại đội cứu hộ vẫn đang tìm kiếm những thi thể chết đuối Hãng tin AP chohay đã nhìn thấy một số xác nổi trên sông và hàng trăm đôi giày còn sót lại trêncầu

Thiên Thư (Theo AP, Reuters)

Nhận xét: Đây là bài viết mang tính chất thông tin sự kiện kinh hoàng xảy ra

trong lễ hội té nước hàng năm của thủ đô Phnôm Pênh ở Campuchia Những sốliệu trong bài viết vì thế chỉ mang tính chất khái quát ban đầu chứ chưa có kếtluận cụ thể cuối cùng: “Theo ước tính của các nhà chức trách, có khoảng trên 1triệu người đã kéo về về thủ đô Phnom Penh tham dự lễ hội té nước trong 3 ngàyvừa qua”

Trong những bài viết thông báo như thế này bao giờ cũng có tiếng nói của chínhquyền, của người trong cuộc và người ngoài: “Xuất hiện trên truyền hình, Thủtướng Hun Sen đã đau xót gửi lời xin lỗi đến toàn bộ người dân”; “Các nhânchứng kể lại vụ hỗn loạn bắt đầu vào chiều ngày 22/11 – ngày cuối cùng của lễhội té nước sau khi một vài người dân bị điện giật chết trên một cây cầu nhỏ nốigiữa thủ đô Phnom Penh với đảo Kim cương”

Nhìn chung, đây là bài viết thông tin về một vấn đề vừa xảy ra Cho nên cách thứctrình bày ngắn gọn, không đi sâu vào một chi tiết nào cụ thể

2 Quan sát từ ngoại hình đến nội tâm:

Thảm họa giẫm đạp ở Campuchia

Chưa có con số cuối cùng về người Việt thiệt mạng

- Đã có 10 người Việt Nam thiệt mạng trong thảm hoạ giẫm đạp ở

Phnom Penh, Campuchia Có gia đình mất sạch 2 đứa con, cháu trai cũng chết trong đêm hội kinh hoàng này Nhưng đó chưa phải là con số cuối cùng.

10 người Việt thiệt mạng

Trưa 24/11, PV VietNamNet có mặt tại chùa Neak Kovon, nơi đặt thi thể hai chị

em người Việt Nam

Chị Nguyễn Thị Ẩn, ngụ quận Tour Kot mặt nhợt nhạt sau hai đêm dài mất ngủ hết đi tìm xác con lại lo đám tang cho chúng Cả hai đứa con của chị là Nguyễn Thị Bình (20 tuổi) và Nguyễn Văn Sóc (13 tuổi) đều thiệt mạng trong tai nạn kinhhoàng này

Chị kể, năm nào hai đứa con chị cũng dắt nhau đi xem lễ hội nước Năm nay chúng nó cũng đi mà không về…

“Chị gái nó chết tại chỗ, còn nó vẫn còn thở khi được cấp cứu ở nhà thương

nhưng cũng không qua khỏi Hai đứa nó là nguồn sống của vợ chồng chúng tôi Giờ chúng nó chết hết rồi, không biết sao vợ chồng già này sống nổi…” - nhìn vào di ảnh cậu con trai, nước mắt chị chảy dài

Trong lúc chị ngồi bên quan tài các con thì cha của hai đứa trẻ đang đi đào huyệt để chiều nay (24/11) đưa chúng đi chôn cất Gia đình chị Ẩn sống bằng nghề mua bán phế liệu Ngoài việc học, Sóc là người giúp cha mẹ lấy mối hàng, chở hành cho khách Nhiều người có mặt ở chùa không khỏi xót xa cho vợ chồng chị Ẩn khi cả hai đứa con đều không còn…

Trưa 24/11, lực lượng cứu hộ xác định thêm danh tính một nạn nhân được vớt lên từ dưới sông

là bé Tan Fa Li (6 tuổi), một đứa cháu của gia đình Và nỗi đau càng thêm nặng đã trút xuống gia đình nhỏ của chị Nguyễn Thị Ẩn

Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia xác nhận, số nạn nhân người Việt bị thiệt mạng trong vụ giẫm đạp ở lễ hội nước là 10 người Trong đó đó, có 7 người ngụ Phnom Penh và 3 người ở tỉnh Kandal 10 người khác bị thương đang được điều trị ở các bệnh viện tại Thủ đô Phnom Penh và

1 người mất tích

Đại sứ quán Việt Nam cũng cho biết sẽ hỗ trợ số tiền 100 USD cho các nạn nhân bị chết và 50

USD đối với những người bị thương Cùng ngày, đơn vị này đã cử người đi thăm hỏi gia đình các nạn nhân bị thiệt mạng

Hội người Việt Nam ở Campuchia đang tích cực liên hệ với các

quận quanh Phnom Penh để nắm tình hình về người bị nạn

trong thảm hoạ giẫm đạp tối 22/11

Còn theo ghi nhận của chúng tôi, không khí làm việc tại văn phòng Hội người Việt Nam ở Campuchia trở nên hối hả Cán bộ hội liên tục điện thoại về các địa phương để cập nhật tin tức về người Việt chết hoặc mất tích tích trong thảm hoạ

Ông Nguyễn Ngọc Để, Phó Chủ tịch Đô thành Phnom Penh, Hội người Việt Nam

ở Campuchia cho biết, hội đã đi thăm gia đình người Việt có người bị nạn trong thảm hoạ

“Những người mất tích vẫn đang được tiếp tục tìm kiếm nên chưa thể có con số cuối cùng người Việt bị nạn” – ông Để nói

Campuchia nỗ lực tìm kiếm người mất tích

Trao đổi với PV VietNamNet, ông Yim Samnang, Phó Giám đốc Công an PhnomPenh cho biết chính quyền vẫn đang điều tra về nguyên nhân thảm hoạ giẫm đạp khủng khiếp này Nhiều khả năng do quá đông người chen lấn trong lúc cây cầu treo rung lắc mạnh càng làm đám đông hoảng sợ

Một viên cảnh sát có mặt ở hiện trường nhận xét, ước lượng đã có vài ngàn đôi giầy đép, quần áo… được các nạn nhân bỏ lại hiện trường Hiện lực lượng cứu hộ vẫn đang tiếp tục theo dõi hai bên bờ sông, gần khu vực cầu Poh Pich với hy vọng

sẽ tìm kiếm thêm xác các nạn nhân mất tích

Theo giới chức Campuchia, khi xảy ra thảm hoạ có khoảng 50 người đã nhảy khỏicầu Poh Kich Nhiều người dự đoán khả năng vẫn còn một số nạn nhân đang nằm dưới sông chưa được vớt lên Trưa 24/11, con số thống kê số người thiệt mạng ở Campuchia đã lên đến 381 người

Tại bệnh viện Russian nơi 140 thi thể người chết và 46 người bị thương đang điềutrị bao trùm không khí tang tóc Khu vực nhà xác, người nhà bệnh nhân đang làm các thủ tục để nhận người thân về

11h, phòng xác còn duy nhất thi thể nam chưa có người đến nhận Một người rồi hai người đi tìm người thân vào lật tấm ga trắng che xác chết để nhận diện, nhưngrồi lắc đầu đi ra…

11h15, ông Tep Son cùng gia đình đi tìm đứa cháu trai đã rưng rưng nước mắt khinhìn cháu nằm lạnh lẽo trong căn phòng Ông Tep Son cho biết gia đình có 2 người thiệt mạng trong thảm hoạ trên cầu Poh Pich

Cả nhà vừa lo đám tang cho người chị vừa chạy khắp các bệnh viện tìm cậu em trai “Tôi đã đi tìm nó suốt hai ngày nay Không ngờ nó lại nằm một mình ở

đây…” - ông Tep Son mắt ngấn nước nói Ngay sau đó, quan tài được mang đến

và thi thể được chuyển lên xe ô tô về tỉnh Kandal chôn cất

Thái Phương (từ Campuchia)

Nhận xét: Trong bài viết này, tác giả lại hướng đến tình cảnh những người Việt

có người thân bị thiệt mạng trong thảm họa đêm 23.11.2010 Nếu đơn thuần chỉđưa thông tin về số người Campuchia bị thiệt mạng thì đó là điều tất nhiên nhưng

vì Campuchia là nước có nhiều dân Việt sinh sống Cho nên, khi vụ thảm họa xảy

ra sẽ ít nhiều ảnh hưởng đến cuộc sống của những người dân xa xứ này Trongmỗi con người nhu cầu được quan tâm đến người thân, nhu cầu tương ái là mộtnhu cầu bản năng Vì thế, việc thông tin về người Việt Nam trong vụ thảm họa làcần thiết, đáp ứng đúng tâm lý của độc giả Tuy nhiên, không phải thông tin nàocũng được đề cập tới mà phải chọn lọc cho phù hợp với thời điểm xảy ra sự việc.Trong bài viết này ngay từ đầu tác giả đã đem được thông tin muốn truyền tải đếnđộc giả luôn chứ không vòng vo như khi viết về các thông tin bình thường khác Thứ nhất, tít chính đã cung cấp được 2 thông tin quan trọng mà người đọc muốntìm hiểu: “Thảm họa giẫm đạp ở Campuchia chưa có con số cuối cùng về ngườiViệt thiệt mạng ” Đây là cách đi vào thẳng vấn đề trả lời được câu hỏi nơi xảy ra

sự việc đồng thời cũng cho thấy tình hình khó khăn trong việc tìm kiếm nhữngnạn nhân Việt Nam xấu số vẫn chưa đến hồi kết: “ chưa có con số cuối cùng vềngười Việt bị thiệt mạng”

Thứ hai, cách vào bài đã được tác giả vận dụng theo lối quan sát từ ngoại hìnhtiếp cận nội tâm Thực hiện cách viết này cho thấy dụng ý của người viết muốnnhấn mạnh đến nỗi đau của một người khi mất đi người thân như thế sẽ tạo ra

được phản hồi tốt từ phía người đọc Nội dung của bài viết tập trung miêu tả vàohoàn cảnh một gia đình người Việt có hai đứa con và một đứa cháu bị thiệt mạng.Cách tiếp cận vấn đề như thế này sẽ giúp tác giả xoáy sâu vào tạo được một nhânvật trung tâm cho bài viết chứ không tản nạn khiến nội dung bài viết bị nhạt,không gây được ấn tượng mạnh cho người đọc Thông qua cách miêu tả nhân vậtngười mẹ cho thấy đây là một nỗi đau quá lớn, không có gì bù đắp được: “ChịNguyễn Thị Ẩn, ngụ quận Tour Kot mặt nhợt nhạt sau hai đêm dài mất ngủ hết đitìm xác con lại lo đám tang cho chúng”; “Chị gái nó chết tại chỗ, còn nó vẫn cònthở khi được cấp cứu ở nhà thương nhưng cũng không qua khỏi Hai đứa nó lànguồn sống của vợ chồng chúng tôi Giờ chúng nó chết hết rồi, không biết sao vợchồng già này sống nổi…” - nhìn vào di ảnh cậu con trai, nước mắt chị chảy dài”.Đây được xem là những chi tiết đắt giá nó vừa có tính thời sự lại vừa mang tínhchân thật, xúc động, người thật việc thật sẽ khiến cho bài viết thêm sâu sắc

Sau khi đi từ một gia đình riêng lẻ tác giả tiếp tục nắm bắt được nhu cầu của côngchúng muốn có thông tin tổng quan về những người Việt ở đây Chính vì thế, nộidung tiếp theo được đề cập trong bài liên quan đến công tác làm việc của Đại sứquán Việt Nam ở Campuchia: “Đại sứ quán Việt Nam tại Campuchia xác nhận, sốnạn nhân người Việt bị thiệt mạng trong vụ giẫm đạp ở lễ hội nước là 10 người.Trong đó đó, có 7 người ngụ Phnom Penh và 3 người ở tỉnh Kandal 10 ngườikhác bị thương đang được điều trị ở các bệnh viện tại Thủ đô Phnom Penh và 1người mất tích” Các ý tiếp theo cho thấy công tác làm việc của Đại sứ Việt Nam

ở đây đang rất khẩn trương, có tinh thần trách nhiệm cao

Thứ ba, nhằm giúp độc giả có thể nhanh chóng cập nhật được những thông tinliên quan đến vụ thảm sát thì phần cuối bài tác giả vẫn liên tục đưa ra những động

tĩnh từ phía chính quyền Campuchia trong việc tìm kiếm nạn nhân: “Campuchia

nỗ lực tìm kiếm người mất tích” Trong tít phụ thứ hai này, ngoài việc trích dẫn

lời của nhân chứng – chính quyền thì người viết còn sử dụng cách quan sát tổngthể hiện trường của vụ thảm khốc nhằm tăng cường nhấn mạnh đến ý tangthương, nghiêm trọng của sự việc: “Một viên cảnh sát có mặt ở hiện trường nhậnxét, ước lượng đã có vài ngàn đôi giầy đép, quần áo… được các nạn nhân bỏ lạihiện trường Hiện lực lượng cứu hộ vẫn đang tiếp tục theo dõi hai bên bờ sông,gần khu vực cầu Poh Pich với hy vọng sẽ tìm kiếm thêm xác các nạn nhân mấttích”

Như vậy, ngoài những bài viết thông tin đơn thuần tác giả đã lựa chọn cho mìnhmột cách viết dưới góc độ tâm lý hướng đến những người Việt Nam đang ởCampuchia Bằng cách quan sát đi từ ngoại hình để tiếp cận nội tâm của thânnhân người bị thiệt mạng đã giúp bài viết trở nên xúc động hơn, tạo được điểmnhấn quan trọng cho góc độ khai thác, giúp người đọc quan sát được nhiều khíacạnh trong một vấn đề

3 Khai thác từ góc độ tâm lý:

Lưu học sinh Campuchia đau đớn thảm họa quê nhà

- "Cả đêm trông tin nơi quê nhà từ cầu truyền hình trực tiếp, chứng kiến những cảnh tượng hãi hùng, những hình ảnh chết chóc đầy thương tâm chúng tôi không ai có thể chợp mắt…".

Đau đáu hướng về quê nhà

Căn phòng nằm trong KTX ĐH Luật Hà Nội của các lưu học sinh người

Campuchia lúc 8h tối phủ đầy nỗi lo lắng Ba chiếc máy tính đều đang mở ở những trang mạng thông tin về vụ thảm họa tại thủ đô Phnompenh đêm 22/11

Chủ nhân của chúng luôn chờ đợi từng phút cập nhật thông tin về tấn thảm kịch ở quê nhà.

Anh Lim Hokchiv- 27 tuổi, thạc sỹ ngành Luật sang Việt Nam học đã 8 năm chiasẻ: “Tôi biết tin này lúc 1h đêm 23/11 qua internet Thực sự tôi rất choáng váng

và đau xót… Con số người bị nạn quá lớn, lại là trong lễ hội nước- lễ hội truyềnthống được đông đảo người dân Campuchia yêu thích”

Lim Hokchiv- 27 tuổi ngành Luật đang chờ đợi cập nhật từng thông tin về tấn

thảm kịch tại quê nhà.

“Thật sự là quá đau lòng Tôi sốc nhất là khi xem những bức ảnh chụp các nạnnhân thiệt mạng nằm san sát nhau trong những túp lều trắng- các nhà xác tạm…Hình ảnh những người phụ nữ khóc ngất trước cái chết của người thân… Rồi bứcảnh chụp cây cầu la liệt dép guốc của những người xấu số bỏ lại… Đúng là mộtthảm họa”- anh Yoeu Sopheak: 27 tuổi, Học ĐH Kiến Trúc thốt lên

Đã sáu năm không được tham dự lễ hội truyền thống này ở quê, nhưng những ấntượng về lễ hội nước ở quê nhà với anh Yoeu Sopheak rất đẹp và yên bình

“Nhà tôi ở thủ đô Phnompenh nên tôi đã vô cùng hoảng hốt Tôi đọc được tin về

vụ việc vào lúc bốn giờ sáng Vội vã gọi về nhà hỏi han… May là cả gia đình tôiđều không có mặt trong đám đông đó…” - anh tâm sự

Dù vậy, nỗi đau khi chứng kiến cái chết của người dân tại quê nhà, anh Sopheakvẫn cảm thấy rất nặng nề Anh liên tục đảo qua facebook của bạn bè nhằm đónnhận và sẻ chia mọi thông tin về tai nạn này một cách chân thực nhất

“Hầu hết bạn bè trong danh sách facebook của tôi đã để trạng thái, thay đổi avatarbày tỏ niềm tiếc thương và nỗi đau với nhân dân mình Bản thân tôi luôn phảiluôn cập nhật từng phút về con số thương vong và tình hình vụ việc” - anh thở dàicho biết thêm

“Tôi không thể tượng tượng được điều gì đã xảy ra Càng không thể khẳng địnhnguyên nhân gì đã khiến những người tham gia phải giẫm đạp lên nhau mà bỏchạy như thế Song theo đây là nỗi đau chung của cả dân tộc KhMer mà bất cứngười Khmer nào cũng cảm thấy vô cùng đau đớn” - một lưu học sinh Campuchiatại ĐH Xây dựng tâm sự

Khu ký túc A3 – ĐH Bách Khoa Hà Nội – một trong những nơi có nhiều lưu họcsinh Campuchia với hơn 30 người, từ đêm khi biết tin về thảm họa tại lễ hội ténước ai cũng đều có tâm trạng đau xót và buồn thảm

Không giấu nổi sự mệt mỏi cùng sự lo lắng, sinh viên Sophea chia sẻ: “Khoảnghơn 20h, mình vẫn còn gọi điện về cho bạn ở thủ đô đang tham gia lễ hội để chúc

mừng và chia sẻ niềm vui cùng mọi người Vậy mà chỉ hơn 1 tiếng sau khi xemcầu truyền hình trực tiếp về lễ hội, mình đã không thể tin vào mắt, vào tai mìnhnữa Một cảnh tượng đầy náo loạn, chết chóc và thương tâm Tất cả mọi ngườitrong phòng đã lặng đi Một cảm giác rất khó diễn tả Cảm tưởng tim mình bị bópnghẹt, chân tay thấy rất run Nhưng lại không biết phải làm gì Chỉ biết nhìn

Sinh viên Hong Teng nhắc lại những cảm xúc trong đêm thảm họ: “Mọi ngườitrong phòng chỉ còn biết nhìn chăm chăm vào màn hình ti vi Không ai nói với ai,chỉ biết chờ đợi, lo lắng và hy vọng Đáng lẽ ngày đó sẽ là ngày vui nhất trongnăm nhưng rồi lại biến thành thảm họa”

Choàng mở mắt dậy, anh Mao Lung vội đến ngay chiếc máy tính và thở dài: “Đãtừng tham gia rất nhiều lễ hội té nước khi còn ở Campuchia, nhưng quả thật mìnhkhông thể ngờ lại xảy ra thảm họa làm nhiều người chết và bị thương đến thế.Thương tâm hơn nạn nhân lại chủ yếu lại là những người tỉnh xa và phụ nữ trẻ”

Thương lắm quê nhà

Chia sẻ về kế hoạch tổ chức buổi quốc tang đặc biệt, anh Lun Sophau – Trưởngđoàn lưu học sinh Campuchia tại KTX Bách Khoa nói: “Ban đầu mình cũng chỉkêu gọi các bạn lưu học sinh Lào tham gia, nhưng tìm hiểu trên các diễn đàn ViệtNam cũng như ý kiến của nhiều bạn đọc trên một số tờ báo mạng điện tử mìnhcũng muốn kêu gọi nhiều người Việt Nam đến cầu siêu trong buổi tối ngày 25/11tới tại sân ký túc A3 – ĐH Bách Khoa Hà Nội”

Anh Lun Sophau (ĐH Bách Khoa dõi theo tin tức nơi quê nhà qua các trang

Web của Campuchia và Việt Nam

Đưa tờ thông báo bằng tiếng Campuchia, anh nói thêm: “Ngay tối ngày hôm naymình sẽ viết thông báo bằng tiếng Việt Chỉ là một lễ tưởng niệm đơn giản nhưng

là tấm lòng của những người xa xứ Thắp nén hương mà thấy lòng trĩu nặng

Mặc dù sống xa quê, không trực tiếp chứng kiến tấn bi kịch nhưng có lẽ tronglòng mỗi lưu học sinh Campuchia đều cảm nhận rất rõ nỗi đau mà nhân dân mình,dân tộc mình đang phải hứng chịu

“Sáng ra ngồi trước màn hình máy tính la liệt các hình ảnh kinh hoàng về cái chết,con số người thiệt mạng thì tăng nhanh đến không ngờ làm tôi rợn người Chỉmong sao cho con số ấy đừng tăng lên nữa, vụ việc mau chóng được giảiquyết…”- anh Sun Sophal, ĐH Xây Dựng bày tỏ

Cũng thể hiện nỗi day dứt về số thương vong quá lớn trong một lễ hội truyềnthống của nước mình, một lưu học sinh Campuchia cho biết: "Trong những ngày

tết, dịp lễ hội lớn như thế này, lượng người dân đổ về các tỉnh rất đông Giá nhưnhà tổ chức lễ hội cẩn trọng hơn, tính toán trước tới lượng khách tham dự, đưa ranhiều giả thiết đề phòng rủi ro thì đã không quá nhiều người chết đến vậy Đángthương nhất là họ đã chết trong lễ hội, chết trong lúc đi tìm niềm vui, niềm maymắn, hạnh phúc…"

“Dù sao tôi vẫn cho rằng đây là tai nạn ngoài ý muốn Trong một lễ hội thu húthàng triệu người tham gia như vậy thì thảm họa cũng có thể xảy ra bất cứ khinào… Bản thân tôi muốn gửi gắm tới những người gặp nạn lời chia buồn sâusắc… Xin chân thành chia sẻ với nỗi đau của mọi người”- anh Hokchiv- ĐH Luật

Hà Nội tâm sự

Còn anh Sopheak- ĐH Kiến trúc cho biết, ngay sau khi tin về vụ tai nạn lantruyền, đông đảo bạn bè đại học ở Việt Nam cũng nhắn tin hỏi han, chia sẻ vàđộng viên anh rất nhiều “Những tình cảm quý giá ấy, tôi mong sao có thể gửitrọn vẹn về quê hương mình, nhân dân mình… Mong sao tình cảm ấy có thể đểđến được với những nạn nhân không may mắn, giúp xoa dịu phần nào nỗi đau củahọ”

H.Khanh – Q.Anh – V.Anh

Nhận xét: Trong bài viết này các tác giả cũng chọn góc độ tâm lý để khai thác

nhưng nó có nhiều điểm khác biệt so với bài viết trên Nếu như ở bài viết trênnhân vật chính được khai thác ở góc độ tâm trạng của người thân trước nỗi đaumất đi đứa con ruột thịt thì ở bài viết này các nhân vật lại là những đứa con xa xứkhi biết tin thảm họa ở quê nhà

Tất cá các nhân vật đều là những du học sinh Campuchia đang học tập tại cáctrường ĐH ở Hà Nội Như vậy, lại thêm một cách nữa giúp độc giả có thể hiểuđược tâm trạng của những người liên quan đến vụ việc Nó cho thấy sự nhạy bén,tinh tường của người viết Cách khai thác này phù hợp với những người khôngđược chứng kiến, tiếp xúc trực tiếp với nhân vật tại hiện trường xảy ra vụ việc.Đồng thời, các tác giả còn tạo được sự phong phú cho bài viết của mình bằngcách thực hiện phỏng vấn nhiều nhân vật ở các trường Đại học khác nhau Có thểnói, thông qua bài viết này tác giả đã cho nhân vật có cơ hội được thể hiện tìnhcảm của mình trước nỗi đau thương, mất mát to lớn của quê hương Những lờitâm sự của nhân vật chính xuất hiện vào thời điểm này có rất nhiều ý nghĩa đốivới bản xứ của họ Nó như một niềm an ủi, động viên giành cho những người xấu

số đã bị thiệt mạng đồng thời cũng cho thấy sự quan tâm chưa bao giờ hết giànhcho quê nhà của những đứa con Khmer khi đi xa quê hương Thông qua bài viếtbằng các cách trình bày của mình các tác giả đã làm rõ những tâm trạng trên củacác lưu học sinh Cụ thể:

- Thứ nhất, tít chính của bài “Lưu học sinh Campuchia đau đớn thảm họa quê

nhà ” Đối tượng được viết đến trong bài là nhữn lưu học sinh chứ không phải

một ai khác Chọn lưu học sinh có nghĩa tác giả muốn nhấn mạnh đến ý thức, tinhthần trách nhiệm của thế hệ trẻ ở Campuchia Họ là những con người ưu tú đạidiện cho hàng triệu thanh niên, học sinh, sinh viên của đất nước này được cử sangViệt Nam học tập để về cống hiến sức mình cho đất nước Vì thế thái độ, cáchnhìn nhận vấn đề của những nhân vật này trước vụ thảm họa sẽ có ý nghĩa quantrọng Nhìn chung, cảm giác bao trùng trong tâm trạng của những lưu học sinhnày là cảm giác đau đớn Đây là một cách đặt tít trực tiếp, cần thiết cho thời điểm

sự việc đã diễn ra