xuất bản với việc xây dựng nền văn hóa việt nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc

B:CƠ SỞ LÝ LUẬN “Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc là vấn đề sống còn của một nền văn hóa,của một dân tộc. Đây là vấn đề nóng bỏng đang diễn ra trên toàn thế giới. Hiện nay xu thế toàn cầu hóa nền kinh tế và các nền kinh tế phụ thuộc lẫn nhau, cộng với sự bùng nổ thông tin truyền thông đáng là nguy cơ đồng dạng hóa các nền văn hóa. Đó là nguy cơ trước mắt, vì sự đồng dạng hóa ấy dễ theo mô hình văn hóa của những nước có ưu thế lớn về mặt thông tin. “Sự đồng hóa” mới này không những tai hại cho mỗi nền văn hóa riêng biệt, mà còn nguy hại cho cả nhân loại vì nó làm nghèo đi sự nảy nở các giá trị văn hóa đa dạng phong phú của loài người. Sự khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc chẳng những giúp cho sự nghiệp giải phóng dân tộc mà còn rất cần thiết cho sự bảo vệ độc lập và tự do của mỗi dân tộc. Nhìn lại quá khứ, dân tộc Việt Nam ta có lúc hàng thế kỉ hay hàng thập kỉ bị mất độc lập, nhưng nhờ tổ tiên ta ,nhờ các thế hệ cha anh chúng ta giữ được bản sắc văn hóa nên không những không hề bị đồng hóa mà còn bền bỉ nuôi dưỡng tinh thần quật khởi và cuối cùng đã dành lại được độc lập và củng cố độc lập của đất nước. Hơn thế nữa bản sắc văn hóa là một sự giàu có, một động lực thúc đẩy mọi khả năng phát triển của loài người. Bởi vì nó kích thích mỗi dân tộc tự nuôi dưỡng bằng quá khứ, bằng truyền thống của mình đồng thời tiếp nhận những tinh hoa của các dân tộc khác phù hợp với đặc tính riêng của mình để thúc đẩy quá trình sáng tạo của bản thân mỗi dân tộc. Tất cả nền văn hóa đều góp phần vào di sản chung của nhân loại nên bản sắc văn hóa dân tộc và sự đa dạng về văn hóa là gắn bó biện chứng với nhau.Văn hóa là đối thoại trao đổi kinh nghiệm. Sống trong cô đơn thì bất cứ nền văn hóa nào cũng sẽ tàn lụi. Nhưng trước mắt cần nhấn mạnh rằng cả cộng đồng nhân loại phải có nhiệm vụ giữ gìn và bảo vệ bản sắc văn hóa của mỗi dân tộc. “Có thân phải giữ lấy thân Có hồn dân tộc trăm phần phải lo”. Đó là lời của nhà thơ Huy cận về vấn đề văn hóa được trích trong “suy nghĩ về bản sắc văn hóa dân tộc”(nxb chính trị quốc gia).

A: PHẦN MỞ ĐẦU

ĐẶT VẤN ĐỀ

Chúng ta biết rằng kinh tế, khoa học kĩ thuật, công nghệ là thước đotrình độ phát triển của mỗi quốc gia Tuy nhiên mỗi yếu tố này vốn chỉ lànhững điều kiện quan trọng để thực hiện được ý tưởng của con người là cóđược cuộc sông văn minh no đủ Lịch sử phát triển nhân loại cho thấy cùngvới sự phát triển của trình độ sản xuất là trình độ phát triển của văn hóa Quátrình phát triển của văn hóa là một quá trình tất yếu và quá trình này luôn thayđổi Để có thể phát triển văn hóa cần phải biết tiếp thu chọn lọc, đồng thờiquan trọng hơn cả là phải biết phát huy bản sắc văn hóa dân tộc làm động lựcthúc đẩy sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế, xã hội

Trong xu thế toàn cầu hóa hiện nay, việc phát triển kinh tế văn hóa xãhội, phải luôn đi kèm với việc xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắcdân tộc Sở dĩ cần phải xây dựng một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắcdân tộc để chúng ta không tụt hậu với thế giới, nhưng cần phải giữ vững bảnsắc văn hóa dân tộc để không bị mất đi những giá trị đích thực của dân tộc ta

Mỗi dân tộc trên thế giới có nền văn hóa riêng của mình.Khi tất cả đãmất, văn hóa là cái sẽ còn lại,và nó là cái để phân biệt giữa dân tộc này vớidân tộc kia Vì vậy nếu như chúng ta đánh mất bản sắc văn hóa của dân tộcmình, có khác gì chúng ta là những người mất nước? Việc giữ vững văn hóadân tộc thể hiện bản ngã của dân tộc,và là cơ sở để khẳng định vị trí của dântộc trên thế giới

Nói như vậy không có nghĩa là chúng ta cứng nhắc giữ nguyên văn hóacủa dân tộc mình mà bài trừ hoàn toàn những nét đẹp trong văn hóa của cácquốc gia khác Cần tiếp thu một cách có chọn lọc văn hóa của họ,và biến nóthành văn hóa của riêng mình Điều này khác với sự dung hòa các nền vănhóa, học tập tiếp thu không có ý nghĩa là hòa tan,là đi theo văn hóa nướcngoài mà bỏ quên các giá trị truyền thống.Văn hóa không được trau dồi tiếp

thu là một thứ văn hóa không phù hợp với sự phát triển của xã hội Và khi đóvăn hóa sẽ không là động lực để phát triển xã hội nữa Vì vậy xây dựng nềnvăn hóa tiên tiến là thiết yếu.

Qua hàng trăm năm lịch sử,cùng với sự thay đổi của các phương thứcsản xuất,nền văn hóa nước ta cũng có những bước chuyển đổi khá mạnh mẽdựa vào nền tảng có sẵn là bản sắc dân tộc Mặc cho bao thăng trầm biếnđổi ,từ chiến tranh cho tới đô hộ ,nền Văn hóa việt Nam vẫn giữ được bản sắcriêng cho mình.Trong thời đại ngày nay,cùng với sự phát triển để hòa nhậpcùng thế giới.Vấn đề phát triển văn hóa Việt Nam đang là vấn đề cấp bách rấtđược đảng và toàn dân quan tâm Để xây dựng thành công “nền văn hóa ViệtNam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc”nhất thiết phải có sự nỗ lực chung củatoàn xã hội ,các cấp chính quyền ,các ban ngành đoàn thể Trong đó công tácxuất bản các ấn phẩm văn hóa đóng một vai trò vô cùng to lớn trong côngcuộc xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Thông qua xuấtbản các giá trị văn hóa được tuyên truyền và phổ biến rộng rãi trong côngchúng Xuất bản là cây cầu nối quan trọng giữa những giá trị văn hóa tiêntiến đậm đà bản sắc dân tộc với toàn thể bạn đọc Xuất bản đã đóng gópnhững tích cực rất lớn tới việc phát triển nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm

đà bản sắc dân tộc

Với mong muốn tìm hiểu thêm về mối quan hệ, những ảnh hưởng ,tácđộng qua lại giữa hoạt động xuất bản với hoạt động xây dựng nền văn hóaViệt Nam Em đã chọn đề tài “Xuất bản với việc xây dựng nền văn hóa ViệtNam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc”làm đề tài tiểu luận môn cơ sở lý luậnxuất bản Đây là một đề tài hay và cũng khá cấp bách,gần gũi trong thời đạihiện nay,thời đại hội nhập và phát triển đất nước đi lên công nghiệp hóa hiệnđaị hóa

Đề tài “xuất bản với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm

đà bản sắc dân tộc ở Việt Nam” có một vai trò hết sức quan trọng, to lớntrong sự phát triển văn minh nhân loại , trong việc thúc đẩy trình độ phát triển

mỗi quốc gia.Văn hóa và việc xuất bản những ấn phẩm về văn hóa , xuất bảnnhững tác phẩm văn hóa cho độc giả là vấn đề có ý nghĩa hết sức to lớn trongthời đại ngày nay,thời đại toàn cầu hóa Toàn cầu hóa không đồng nghĩa vớinhất thể hóa nền văn hóa Xuất bản đã có những đóng góp rất lớn với nhữngtác phẩm về văn hóa , phát triển hội nhập để thấy rõ được vai trò tuyên truyềncủa mình Bản sắc văn hóa của mỗi dân tộc là chứng minh thư tâm lý của mỗidân tộc ấy ,bây giờ có dịp được soi chiếu dưới nhiều tọa độ ,sẽ được bổ sungbởi nhiều “lớp phù sa văn hóa mới tiên tiến”để phát triển cao hơn, đáp ứngnhững nhu cầu ngày càng cao của lịch sử Xuất bản thể hiển những chuyểnbiến và đặc điểm riêng biệt của nền văn hóa Xuất bản đã đưa những nét “tiêntiến”trong nền văn hóa gắn với những cái truyền thống, những cái “đậm đàbản sắc dân tộc”để phát triển thành những ấn phẩm đưa đến tay người đọc ,làm cho người dân Viêt Nam hiểu rõ hơn, sâu sắc hơn về nền văn hóa nướcmình.

Đề tài “xuất bản với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm

đà bản sắc dân tộc” đã góp một phần rất lớn trong công cuộc làm giàu, làmđẹp nền văn hóa dân tộc, nền văn hóa thế giới Mở ra một cách thức mới cho

sự phát triển mọi mặt của dân tộc góp phần đưa dân tộc Việt Nam tiến bướccùng các cường quốc năm châu Góp phần tích cực cho việc hoàn thiện “cuộccách mạng tri thức”, cho sự hiểu biết của người dấn việt Nam với nền văn hóaviệt Nam Và tham gia góp phần khẳng định sự phát triển của dân tộc, củaquốc gia

Tính chất của hoạt động xuất bản chủ yếu là do tính chất của xuất bảnphẩm và quá trình hoạt động xuất bản quyết định.Vì vậy việc xây dựng nhữngnội dung về văn hóa dân tộc thời đại trong mỗi tác phẩm về văn hóa có mộtvai trò rất lớn trong việc quyết định tính chất của hoạt động xuất bản tronglĩnh vực đó Xuất bản phẩm là một sản phẩm văn hóa tinh thần nên xuất bản

là một hoạt động văn hóa, tư tưởng Đồng thời xuất bản còn là một vật phẩm–một “vỏ vật chất” nhất định để chứa đựng những giá trị vật chất và tinh thần,

những tác phẩm tinh thần nên xuất bản còn là quá trình sản xuất vật chất đểtạo nên những sản phẩm vật chất.

Xuất bản phẩm là một bộ phận thiết yếu của hoạt động văn hoá Nó trởthành phương tiện để phản ánh đời sống văn hoá tinh thần, thông qua các hoạtđộng phát hiện, chọn lựa, sưu tầm, đúc kết, sản xuất, để công bố dưới hìnhthức xuất bản phẩm ở các nhà xuất bản Hơn hẳn các phương tiện khác, xuấtbản đã có lợi thế phản ánh đầy đủ các nền văn minh của nhân loại và của mỗiquốc gia Nó là tấm gương phản chiếu sinh hoạt vật chất và tinh thần của conngười qua các thời đại Với các quốc gia, nó thể hiện đặc trưng bản sắc riêng,trình độ phát triển và sự hòa nhập trong cộng đồng quốc tế Xuất bản phẩm làsản phẩm của lao động xuất bản sinh ra để thực hiện vai trò phản ánh đó Vớicác loại hình đa dạng và phong phú, nội dung chứa đựng trong đó là toàn bộgia sản của xã hội loài người Cái gì xã hội có, xã hội cần và xã hội ủng hộ thì

xuất bản có thể chuyển thành sách Theo như M.Gorki nói: “Mỗi cuốn sách

là tinh hoa lao động tinh thần của loài người Sách là tiếng nói của nhiều trí tuệ được một trí tuệ nói lên Kỳ diệu nhất trong mọi kỳ diệu do con người sáng tạo ra, sách là hiện thân của tất cả tri thức của đời sống thế giới, tất cả lịch sử phát triển của trí tuệ thế giới, tất cả lao động và kinh nghiệm của các dân tộc trên trái đất Sách là vũ khí mạnh mẽ nhất để tiếp tục phát triển sức mạnh tinh thần của loài người”

Hoạt động xuất bản đã góp một phần rất lớn trong công cuộc xây dựngnền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Hoạt động xuất bản góp phầngiữ gìn và tạo một bề dày về văn hóa dân tộc Củng cố và phát triển thêm nềnvăn hóa qua mỗi thời đại, lưu giữ và phát triển các giá trị văn hóa đặc sắc dântộc Tạo nên một nét văn hóa Việt Nam riêng biệt Bản sắc văn hóa dân tộc đó

là cái cốt lõi, cái đặc trưng riêng có của cộng đồng văn hóa trong lịch sử tồntại và phát triển giúp phân biệt dân tộc này với dân tộc khác, nó được thể hiệntrong tất cả những lĩnh vực của đời sống và trong đó hoạt động xuất bản gópmột phần lớn trong quá trình tạo thành đặc điểm riêng biệt cho nền văn hóa

dân tộc Nghị quyết trung ương 4 của đảng khẳng định bản sắc văn hóa củadân tộc Việt Nam là những giá trị bền vững được vun đắp nên qua hàng nghìnnăm lịch sử dựng nước và giữ nước trở thành nét văn hóa đặc sắc của cộngđồng dân tộc Việt Nam đó là lòng yêu nước nồng nàn, tinh thần đoàn kết,truyền thống tương thân tương ái Xuất bản đã góp phần hoàn thiện xây dựngcho con người những đức tính tốt đẹp đó bằng nhiều những xuất bản phẩm,những tác phẩm mà ta được học, được đọc, được nghe từ hồi tấm bé Ngoài ra

để làm giàu cho văn hóa Việt Nam ngay từ rất sớm con người việt nam đãquan tâm đến vấn đề giao lưu và hợp tác với các nước trên thế giới không chỉ

về kinh tế mà còn cả về văn hóa Nên những xuất bản phẩm nói về những nétđẹp trong văn hóa nhân loại cũng là một yếu tố quan trọng trong tiến trìnhlàm giàu nền văn hóa dân tộc.Thông qua xuất bản những nét đẹp,tiên tiến tinhhoa trong văn hóa nhân loại được tiếp thu vào Việt Nam hòa nhập với conngười VIệt Nam một cách chọn lọc

Để nghiên cứu chuyên đề xuất bản với việc xây dựng nền văn hóa việtNam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc hiện nay Bài tiểu luận đã sử dụngnhững phương pháp nghiên cứu thống kê, so sánh, tìm hiểu cùng với việctham khảo những tài liệu về sách báo tạp trí, khai thác thông tin trên cácphương tiện thông tin đại chúng trên cơ sở kiến thức đã được học từ bộ môn

và giáo trình tham khảo để xây dựng và tìm hiểu về chuyên đề

B:CƠ SỞ LÝ LUẬN

“Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc là vấn đề sống còn củamột nền văn hóa,của một dân tộc Đây là vấn đề nóng bỏng đang diễn ra trêntoàn thế giới Hiện nay xu thế toàn cầu hóa nền kinh tế và các nền kinh tếphụ thuộc lẫn nhau, cộng với sự bùng nổ thông tin truyền thông đáng lànguy cơ đồng dạng hóa các nền văn hóa Đó là nguy cơ trước mắt, vì sựđồng dạng hóa ấy dễ theo mô hình văn hóa của những nước có ưu thế lớn vềmặt thông tin

“Sự đồng hóa” mới này không những tai hại cho mỗi nền văn hóa riêngbiệt, mà còn nguy hại cho cả nhân loại vì nó làm nghèo đi sự nảy nở các giátrị văn hóa đa dạng phong phú của loài người

Sự khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc chẳng những giúp cho sựnghiệp giải phóng dân tộc mà còn rất cần thiết cho sự bảo vệ độc lập và tự docủa mỗi dân tộc

Nhìn lại quá khứ, dân tộc Việt Nam ta có lúc hàng thế kỉ hay hàng thập

kỉ bị mất độc lập, nhưng nhờ tổ tiên ta ,nhờ các thế hệ cha anh chúng ta giữđược bản sắc văn hóa nên không những không hề bị đồng hóa mà còn bền bỉnuôi dưỡng tinh thần quật khởi và cuối cùng đã dành lại được độc lập và củng

cố độc lập của đất nước

Hơn thế nữa bản sắc văn hóa là một sự giàu có, một động lực thúc đẩymọi khả năng phát triển của loài người Bởi vì nó kích thích mỗi dân tộc tựnuôi dưỡng bằng quá khứ, bằng truyền thống của mình đồng thời tiếp nhậnnhững tinh hoa của các dân tộc khác phù hợp với đặc tính riêng của mình đểthúc đẩy quá trình sáng tạo của bản thân mỗi dân tộc

Tất cả nền văn hóa đều góp phần vào di sản chung của nhân loại nênbản sắc văn hóa dân tộc và sự đa dạng về văn hóa là gắn bó biện chứng vớinhau.Văn hóa là đối thoại trao đổi kinh nghiệm Sống trong cô đơn thì bất cứnền văn hóa nào cũng sẽ tàn lụi Nhưng trước mắt cần nhấn mạnh rằng cả

cộng đồng nhân loại phải có nhiệm vụ giữ gìn và bảo vệ bản sắc văn hóa củamỗi dân tộc.

“Có thân phải giữ lấy thân

Có hồn dân tộc trăm phần phải lo”

Đó là lời của nhà thơ Huy cận về vấn đề văn hóa được trích trong “suynghĩ về bản sắc văn hóa dân tộc”(nxb chính trị quốc gia)

Văn hóa là một phạm trù rất rộng và mang nhiều yếu tố tạo thành Hơnlúc nào hết trong thời kì hiện nay việc xây dựng nền văn hóa tiên tiên đậm đàbản sắc dân tộc là hết sức cần thiết và quan trọng

Văn hóa có mặt trong hầu hết các lĩnh vực hoạt động của con người.Bất cứ lĩnh vực nào văn hóa cũng góp những chuẩn mực hết sức quantrọng Trong hoạt động xuất bản cũng vậy văn hóa cũng là một yếu tố to lớnảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động xuất bản Hoạt động xuất bản vừa là hoạtđộng văn hóa, tư tưởng vừa là hoạt động sản xuất vật chất Nó là kết quả laođộng sáng taọ cuả con người, là phương tiện quan trọng phản ánh đời sốngtinh thần ,bộ mặt văn hóa của mỗi dân tộc ở mọi thời đại Bản chất của côngtác xuất bản là hoạt động truyền bá văn hóa Các hoạt động sáng tạo văn hóa,các hoạt động khác nhau của đời sống văn hóa đều có ảnh hưởng trực tiếp đếnhoạt động xuất bản Vì vậy để xây dựng một nền văn hóa tiên tiến đậm đà bảnsắc dân tộc ở Việt Nam hiên nay thì hoạt động xuất bản đóng một vai trò tolớn và quan trọng Thông qua xuất bản những nét văn hóa đặc sắc của dân tộcđược truyền bá phổ biến rộng rãi và được lưu truyền từu thế hệ này sang thế

hệ khác Những tinh hoa dân tộc qua mỗi thời đại không bị mất đi mà cònđọng lại trong các xuất bản phẩm về văn hóa trong các tác phẩm phê bình vàcảm nhận về văn hóa (suy nghĩ về bản sắc văn hóa dân tộc-nxb chính trị quốcgia,văn hóa tộc người và văn hóa Việt Nam-nxb khoa học xã hội ) Đồngthời xuất bản cũng là thành tố cơ bản để kết tinh những tiến bộ trong văn hóanhân loại để thông qua đó làm giàu, làm đẹp, làm “tiên tiến”cho nền văn hóa

Việt Nam Theo Kanhiel đã nói:“Sách là biên niên sử của các dân tộc Nó

truyền từ thế kỷ này sang thế kỷ khác gia tài kinh nghiệm vô giá được cả thế giới tích luỹ Nó không chỉ cần cho những nhà bác học tìm trong đó món ăn tinh thần để suy nghĩ được nâng cao Nó giúp cho những người bình thường nhất trong chóng ta nâng cao được năng suất trong bất cứ lĩnh vực nào Sách

có thể thỏa mãn mọi thị hiếu, làm mãn nguyện mọi khát vọng”.

Như vậy xuất bản đóng một vai trò vô cùng to lớn với việc xây dựngnền văn hóa tiên tiên đậm đà bản sắc dân tộc

Để hiểu rõ thêm vấn đề này Chúng ta cần phải đi tìm hiểu sâu hơn vềcác khái niệm có liên quan đến chuyên đề(văn hóa,hoạt động văn hóa,xuấtbản )

I) Văn hóa

Văn hóa là thuộc tính bản chất của con người và xã hội loài người Vănhóa là thế giới riêng do con người sáng tạo ra và có tác dụng làm cho conngười ngày càng hoàn thiện Văn hóa theo nghĩa rộng là mọi cái do con ngườisáng tạo ra,cái gì không phải tự nhiên đều là văn hóa Theo nghĩa đó văn hóa

có mặt trong hầu hết các lĩnh vực của đời sống con người

Theo từ điển bách khoa Việt Nam văn hóa là toàn bộ những hoạt độngsáng tạo và những giá trị của nhân dấn một nước,một dân tộc về sản xuất vậtchất và tinh thần trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước

Ông Mayo, nguyên tổng giám đốc UNESCO đưa ra khái niệm vừa kháiquát vừa có tính đặc thù “văn hóa bao gồm tất cả những làm cho dân tộc nàykhác với dân tộc khác từ những sản phẩm tinh vi hiện đại nhất cho đến tínngưỡng,phong tục tập quán ,lối sống và lao động”

Hồ Chủ Tịch cho rằng “vì lẽ sinh tồn cũng như mục đích cuộc sống,loài người mới sáng tạo và phát minh ra ngôn ngữ, chữ viết, đạo đức, phápluật, khoa học, tôn giáo, văn học, nghệ thuật, nhưng công cụ cho sinh hoạthàng ngày về mặc, ăn, ở và các phương thức sử dụng Toàn bộ những sángtạo và phát minh đó là văn hóa”

Như vậy văn hóa là toàn bộ những giá trị do con người sáng tạo ratrong quá trình hoạt động thực tiễn trên cả hai lĩnh vực sản xuất vật chất vàsản xuất tinh thần Văn hóa của một dân tộc theo nghĩa cơ bản nhất là toàn bộnhững cái mà qua đó một dân tộc tự biểu hiện mình, tự nhận biêt mình vàgiúp các dấn tộc khác nhận biết mình Văn hóa là “tấm thẻ căn cước” của mỗidân tộc.

II) Hoạt động văn hóa:

Hoạt động văn hóa là khái niệm theo nghĩa hẹp của văn hóa đó là mộtlĩnh vực hoạt động của con người – một lĩnh vực văn hóa văn nghệ, khoa học,công nghệ bên cạnh lĩnh vực chính trị kinh tế, xã hội

Lĩnh vực văn hóa – đó là nhừng hoạt động đặc thù của con người thểhiện ý thức muốn làm đẹp thêm cuộc sống của mình dưới nhiều hình thứcphong phú, đa dạng, ngày càng giàu chất sáng tạo, biến cái ý thức làm đẹp đóthành hiện thực cuốc sống

Lĩnh vực đó – hoạt động sáng tạo đó biến những câu hò lao động thànhnhững bài thơ, những đêm nhảy múa bên đống lửa thành nghệ thuật khiêuvũ đó là hoạt động văn hóa

Đời sống văn hóa có những đặc điểm, yêu cầu riêng, có quy luật pháttriển đặc thù

Lĩnh vực văn hóa bao gồm rất nhiều bộ phận hoạt động với các chứcnăng cụ thể khác nhau Song chúng đều phụ thuộc bốn nhiệm vụ cơ bản là:

- Sáng tạo ra các giá trị văn hóa: các giá trị phi vật thể, vật thể, sản xuấtcác sản phẩm văn hóa phục vụ nhu cầu tinh thần của con người Đó là chứcnăng của các hội sáng tạo văn hóa, nghệ thuật, các viện nghiên cứu khoa học

- Truyền bá các giá trị, các sản phẩm văn hóa trong xã hội biến các giátrị văn hóa tinh thần thành các vật phẩm để truyền bá bằng các phương tiện vàcông cụ khác nhau Đó là chức năng của các phương tiện thông tin đại chúng(báo chí, xuất bản, nhà tuyên truyền, người biểu diễn nghệ thuât, người pháthành )

- Bảo tồn các giá trị văn hóa dân tộc, giao lưu văn hóa nhân loại, traotruyền văn hóa cho các thế hệ sau Nhiệm vụ này do nhiều cơ quan đảmnhiệm.

- Tổ chức đời sống văn hóa công cộng để tiêu dùng văn hóa, biến cácgiá trị văn hóa tinh thần thành hiện thực trong cuộc sống, làm phong phú đờisống tinh thần xã hội

Tóm lại, hoạt động văn hóa chính là quá trình hoạt động sáng tạo đặcbiệt của con người nhằm sản xuất, phổ biến và tiêu dùng các giá trị các sảnphẩm văn hóa

Đó là quá trình sản xuất, tái sản xuất mở rộng các giá trị văn hóa, đápứng nhu cầu văn hóa tinh thần ngày càng tăng, xây dựng nên văn hóa đa dạngcủa các dân tộc và nhân loại

Bản sắc văn hóa dân tộc là cái cốt lõi, cái đặc trưng riêng có của mộtcộng đồng văn hóa trong lịch sử tồn tại và phát triển giúp phân biệt dân tộcnày với dân tộc khác nó được thể hiện trong tất cả các lĩnh vực của đời sống,

ý thức của một cộng đồng bao gồm cách sống, cách tư duy, sáng tạo văn hóa,khoa học nghệ thuật

Nền văn hóa tiên tiến là nền văn hóa tiếp thu những giá trị tinh hoa vănhóa nhân loại nhưng phải lấy văn hóa dân tộc làm gốc Trong tiếp thu phải có

sự chọn lọc cái gì đúng và phù hợp với mình ,với bản sắc văn hóa của dân tộcmình thì mới tiếp thu

Vì vậy nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc: hiểu một cách nôm na đó là xây dựng một nền văn hóa bằng cách chắt lọc nền văn hóa truyền thống , hễ cái nào cổ hủ lạc hậu , hủ tục thì bỏ đi , chỉ để lại những văn hóa truyền thống tốt đẹp đầy tính nhân văn để biểu trưng cho dân tộc và tiếp thu nền văn hóa phương tây hay các nước phương đông , tân tiến nhưng chọn lựa lựa chỉ tiếp nhận những văn hóa tốt đẹp thích hợp với truyền thống dân tộc mình , không chạy theo hoàn toàn văn hóa ấy , mà chỉ tiếp thu các gì tốt đẹp để có nền văn hóa tiên tiến Như vậy sẽ có nền văn hóa tiên tiến

nhưng đậm đà bản sắc dân tộc , không chấp nhận triệt để nền văn hóa truyền thống dân tộc mà phủ nhận hoàn toàn nên văn hóa tiên tiến phương tây , mà cũng không chấp nhận hoàn toàn nền văn hóa tiên tiến phương tây mà phủ nhận nền văn hóa truyền thống, mà chọn lựa 2 nền văn hóa ấy cái gì đẹp thì chấp nhận một cách hài hòa giữa văn hóa cũ và văn hóa mới

III) Khái niệm xuất bản:

Khái niệm xuất bản với tư cách là khái niệm của khoa học xuất bản là

sự khái quát hóa một quá trình hoạt động vừa là hoạt động sáng tạo tinh thần,vừa là hoạt động sáng tạo vật chất Nội hàm xuất bản do ba yếu tố tạo thành:

Thứ nhất, xuất bản là hoạt động gia công biên tập đối với các tác phẩm,

làm cho nó phù hợp với các tác phẩm làm cho nó phù hợp với nhu cầu độc giả

- Xuất bản không phải là sáng tác Việc sáng tác là công việc của cácnghệ sĩ và các nhà khoa học, để tạo ra tác phẩm mới Sáng tác nằm ngoài kháiniệm xuất bản, mặc dù xuất bản có thể tác động to lớn đến sáng tác

Xuất bản khai thác đề tài từ những tác phẩm đã có, từ kế hoạch vànhững kết quả sáng tạo của tác giả Việc khai thác thông tin này xuất phát từyêu cầu, khả năng truyền bá với mục đích để truyền bá

Xuất bản là hoạt động lựa chọn văn hóa, sao cho có những tác phẩmphù hợp với nhu cầu tiếp nhận, nhu cầu tinh thần của độc giả

Thứ hai, xuất bản là hoạt động nhân bản hàng loạt tác phẩm đã được

gia công, làm cho nó có một hình thức vật phẩm xác đinh (vỏ vật chất) đểcung cấp cho độc giả sử dụng

Xuất bản là việc thực hiện truyền thông bằng phương tiện, tác phẩmvăn hóa đến với độc giả không phải trực tiếp bằng tryền miệng mà gián tiếpqua các “ vật phẩm trung gian”

Thứ ba, xuất bản là hoạt động truyền bá rộng rãi các sản phẩm xuất bản

đã hoàn thành sau quá trình sản xuât, nhân bản

Do vậy bản chất xuất bản là hoạt động truyền bá Phát hành xuất bảnphẩm vừa là khâu kết thúc, song vừa là khâu mở đầu của xuất bản vì cung cấp

thông tin về nhu cầu của xuất bản đối với xuất bản phẩm bởi vì nó thực hiệntrọn vẹn mục đích của xuất bản, tạo động lực cho xuất bản.

Tóm lại xuất bản là sản phẩm của nền văn minh nhân loại, trở thànhcông cụ quan trọng thúc đẩy sự phát triển của xã hội , gắn liền với sự pháttriển của thông tin đaị chúng Là không gian trung gian giữa tác giả và bạnđọc, là quá trình đồng bộ, hoàn chỉnh của ba khâu biên tập ,nhân bản, pháthành Xuất bản cùng lúc thực hiện ba mặt chức năng:tri thức ,mỹ thuật kĩthuật, thương mại Do đó xuất bản là một tổ hợp hoạt động phức tạp vừa làsản xuất vật chất ,tinh thần vừa là kinh doanh thương mại, là tổ hợp các hoạtđộng mang tính nghề nghiệp khác nhau

Xuất bản phẩm: Là sản phẩm của hoạt động xuất bản Nói cách khác

xuất bản phẩm là các tác phẩm sau khi gia công biên tập, qua chế bản, nhânbản để phát hành tới công chúng

Như vậy xuất bản và nền văn hóa dân tộc có mối quan hệ mật thiết gắn

bó với nhau.xuất bản đóng vai trò quan trọng,rất lớn trong việc xây dựng nềnvăn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc

IV) Thực trạng hoạt đông xuất bản hiện nay đối với việc xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.

Hiện nay nước ta đang trên bước đường hội nhập và phát triển, chúng

ta đang nói về một nền kinh tế tri thức nên rất cần có sách “không có sách thìkhông có tri thức” Sách là hạ tầng cơ sở của tri thức để nâng cao dân trí Nênviệc xuất bản những cuốn sách về văn hóa là việc hết sức cần thiết đối với sựnghiệp xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Tại hội nghịTW10( khóa IX) của đảng đã chỉ rõ “phát triển văn hóa làm nền tảng tinh thầncủa xã hội,gắn kết đồng bộ với phát triển kinh tế là trung tâm ”

Văn hóa đọc là một bộ phận của văn hóa, là một trong những động lựcthúc đẩy sự hình thành nên những con người mới , những công dân có hiểubiết có trí tuệ góp phần to lớn vào công cuộc xây dựng một nền văn hóa mớitiến tiến và đậm đà bản sắc dân tộc

Văn hoá Đọc là một khái niệm có hai nghĩa, một nghĩa rộng và mộtnghĩa hẹp.

Ở nghĩa rộng, đó là ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc của các nhà quản

lý và cơ quan quản lý nhà nước, ứng xử đọc của cộng đồng xã hội và ứng xửđọc của mỗi cá nhân trong xã hội Ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc của cácnhà quản lý và cơ quan quản lý nhà nước là chính sách, đường lối và ứng xửhàng ngày nhằm phát triển nền Văn hoá Đọc Các hoạt động này đều nhằmtạo ra hành lang pháp lý phát triển tài liệu đọc có giá trị và lành mạnh cho mọingười đọc khác nhau và sự thuận tiện của tài liệu đọc đến với người đọc(thông qua các loại cửa hàng sách và các loại hình thư viện, phòng đọc sách).Nghĩa là người đọc, không phân biệt giàu nghèo, không phân biệt tuổi tác,không phân biệt nơi cư trú đều dễ dàng tiếp cận đến những tài liệu đọc giá trị

họ mong muốn, để họ có cơ hội cải thiện chính cuộc sống của họ Nâng caohiểu biết về văn hóa dân tộc và nhân loại với các hình thức, biện pháp tuyêntruyền, hướng dẫn đọc phong phú, đa dạng và hiện đại

Ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc của cộng đồng xã hội là sự phát triểncủa các hội nghề nghiệp liên quan tới đọc như: Hội tác gia, Hội nhà báo, Hộixuất bản, Hội thư viện Tất nhiên các hội này phải hoạt động với mục đíchchính là phát triển nghề nghiệp Ứng xử đọc của cộng đồng xã hội còn phải kểtới truyền thống văn hoá của xã hội hay nói chính xác hơn là truyền thống vănhoá tôn vinh người viết sách, người đọc sách và người truyền thụ kiến thức(kể cả giáo dục kỹ năng đọc và hướng dẫn đọc) Ứng xử, giá trị và chuẩn mựcđọc của mỗi cá nhân trong xã hội là thói quen đọc, sở thích đọc và kỹ năngđọc của mỗi người Trước hết cần tạo ra và phát triển thói quen đọc suốt cuộcđời cho mỗi người Xây dựng thói quen đọc phải được bắt đầu từ tuổi ấu thơ,

ở nhiều nước người ta bắt đầu thực hiện từ tuổi trước khi đến trường, do cácbậc cha mẹ thực hiện Còn trong suốt cuộc đời đi học và sau khi ra đời là quátrình học tập và rèn luyện các kỹ năng đọc Trong suốt quá trình học tập, mỗi

cá nhân phát hiện ra sở thích đọc của chính họ để phát huy sở trường và hạnchế những sở đoản.

Thói quen và kỹ năng đọc mang tính chất đồng loạt, còn sở thích đọclại phụ thuộc hoàn toàn vào từng cá nhân cụ thể (trình độ giáo dục và thiên tư

cá nhân

Yếu tố này tạo ra sự đa dạng, phong phú, giàu màu sắc cho nền văn hoáđọc trong xã hội,đồng thời tạo sự đa dạng phong phú nét tiên tiến cho nền vănhóa dân tộc

Như vậy, ở nghĩa rộng văn hoá đọc, hay nói nền văn hoá đọc của mỗiquốc gia phải bao gồm đầy đủ ba thành phần: ứng xử, giá trị và chuẩn mựcđọc của các quan chức và cơ quan nhà nước; ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọccủa cộng đồng xã hội và ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc của mỗi thành viêntrong xã hội Ở các quốc gia phát triển có nền văn hoá đọc cao họ đều pháttriển khá đồng đều và hài hoà ba thành phần này

Ở nghĩa hẹp, Văn hoá Đọc là ứng xử, giá trị và chuẩn mực đọc của mỗi

cá nhân Ứng xử, giá trị và chuẩn mực này cũng gồm ba thành phần: thóiquen đọc, sở thích đọc và kỹ năng đọc Ba thành phần này cũng là ba lớp, bavòng tròn không đồng tâm, ba vòng tròn giao nhau Ứng xử, giá trị và chuẩnmực đọc lành mạnh của mỗi cá nhân trong xã hội là thói quen đọc, sở thíchđọc và kỹ năng đọc lành mạnh của họ Đó chính là nền tảng của một xã hộihọc tập, của việc học suốt đời, một yêu cầu cũng là một thách thức của xã hộihiện đại

Mục đích cuối cùng của kỹ năng đọc là đọc có hiệu quả cao nhất, nắmchắc nội dung cốt lõi và biết vận dụng những điều đã đọc được vào cuộcsống của chính người đọc Vị lãnh tụ nổi tiếng của giai cấp vô sản V I Lênin

đã từng có câu nói nổi tiếng: “Đọc cũng là một nghệ thuật” Chữ “nghệ thuật”

ở đây có thể hiểu là kỹ năng đọc và sự thể hiện tổ hợp những thao tác tư duyđược xác lập thành thói quen ứng xử đọc

Mục đích cuối cùng của kỹ năng đọc là đọc có hiệu quả cao nhất, nắmchắc nội dung cốt lõi và biết vận dụng những điều đã đọc được vào cuộcsống của chính người đọc Ngày nay người ta đặc biệt lưu tâm tới yếu tố thứ6: biết vận dụng những nội dung đã đọc vào cuộc sống của mỗi người đọc để

có thể cải thiện được chính cuộc sống của họ Không phải vô cớ mà hàng nămUNESCO trao giải thưởng xoá mù chữ cho những cá nhân, tập thể không chỉbiết đọc biết viết đơn thuần, mà phải biết vận dụng những điều đọc được vàocuộc sống của chính họ, cải thiện được cuộc sống nghèo khổ của người mùchữ,nâng cao trình độ văn hóa của họ

Mục đích cuối cùng của phát triển văn hoá đọc là phát triển thói quenđọc, sở thích đọc và kỹ năng đọc cho mọi thành viên trong xã hội, nhưng yếu

tố quan trong và quyết định đi được đến đích cuối cùng đó chính là ứng xử,giá trị và chuẩn mực đọc lành mạnh của các cơ quan quản lý nhà nước và tổchức xã hội Hướng tới hoàn thiện con người,xây dựng nền văn hóa dân tộctiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc

Thông qua văn hóa đọc định hướng đọc cho mọi người dân,tùy thuộcvào trình độ dân trí, nghề nghiệp và điều kiện sống, có thể tiếp cận được vớithông tin tri thức phù hợp, hữu ích nhất cho cuộc sống của mình Văn hóa đọc

có thể giúp cho mỗi cá nhân có một cuộc sống trí tuệ hơn, đẹp đẽ, ý nghĩa,hạnh phúc và hài hòa hơn Chính vì vậy phát triển văn hóa đọc luôn là mộtvấn đề mang tính chiến lược của mọi quốc gia trong việc nâng cao dân trí gópphần phát triển bền vững bản sắc văn hóa dân tộc đồng thời tiếp thu nhữngtiên tiến, tinh hoa dân tộc của mọi thời đại

Đánh giá cao tầm quan trọng của văn hóa đọc, trong kì họp lần thứ 28của đại hội đồng liên hợp quốc tại paris đã quyết định chọn ngày 23-4 hàngnăm là “ngày sách và bản quyền thế giới” trong đó nêu rất rõ mục tiêu và cácthành phần tham gia ngày tôn vinh những giá trị của sách và sự đóng góp củacác tác giả cho sự ra đời của các tác phẩm bất hủ, đồng thời là dịp khuyếnkhích tất cả mọi người, nhất là giới trẻ khám phá niềm yêu thích đọc sách, tôn

vinh văn hóa đọc Hưởng ứng chủ trương của UNESCO, đồng thời để khẳngđịnh những giá trị to lớn của sách báo, hơn 10 năm qua,trên thế giới đã có trên

150 quốc gia kỉ niệm “ngày sách và bản quyền thế giới”với nhiều hoạt độngthiết thực với nhiều hình thức và chủ đề phong phú khác nhau, thu hút đượcnhiều người tham gia, nhất là xây dựng được mối quan hệ mật thiết giữa thưviện-nhà xuất bản-cơ quan phát hành-và bạn đọc Có thể nói khắp nơi đã chàođón ngày đọc sách thế giới rất nhiệt tình và sôi nổi: ví dụ “tặng một cuốnsách-tặng một đóa hồng” là chiến dịch đặc biệt diến ra ở nhiều nước trên thếgiới nhằm tôn vinh ngày đọc sách thế giới Đây thực sự là ngày hội của nhữngngười yêu quý sách trên khắp hành tinh

Tại Việt Nam, xây dựng và phát triển văn hóa trong thời kì công nghiệphóa, hiện đại hóa đất nước góp phần đem lại cho dân tộc sức mạnh của trí tuệtrong công cuộc xây dựng và phát triển đất nước Chính vì vậy ,trong chiếnlược phát triển văn hóa đến năm 2020(ban hành kèm theo quyết định số581/QĐ-TTg ngày 06/5/2009)đã đặt ra mục tiêu ,nhiệm vụ của ngành văn hóa

là phải “xây dựng phong trào đọc sách trong xã hội ,góp phần xây dựng cóhiệu quả thế hệ bạn đọc trong tương lai”.Ngày đọc sách thế giới cũng được tổchức hàng năm do hội đồng anh khởi xướng từ năm 1996 và có nhiều hoạtđộng có ý nghĩa thiết thực để tuyên truyền cho văn hóa đọc Những năm gầnđây Bộ văn hóa,thể thao và du lịchđã quyết định chọn ngày 23/4 hàng năm làngày hội đọc sách của Việt Nam trong thời kì đất nước giao lưu hội nhậpquốc tế “ngày sách và bản quyền thế giới ”được tổ chức hàng năm tại mỗiquốc gia thực sự đảm bảo cho mọi người khám phá và thỏa mãn sở thích đọccủa mình , đồng thời là dịp để tôn vinh những tác giả đã có nhiều đóng gópcho sự tiến bộ của văn hóa , văn minh xã hội của nhân loại Đây cũng là dịpthể hiện sự hợp tác , hợp lực giữa các tác giả ,các nhà xuất bản ,trườnghọc,các thư viện ,các cơ quan nhà nước ,công ty tư nhân ,các tổ chức phichính phủ và các cơ quan thông tin đại chúng trong việc tổ chức lễ kỉ niệm vềsách và các tác giả

Ở nước ta trong mấy chục năm qua văn hóa đọc đã có những phát triểnvượt bậc Điều đó thể hiện ở những con số sau đây Trước năm 1975 cả miềnbắc và miền nam xuất bản hàng năm được khoảng chưa đầy 4000 tên sách,ngày nay hàng năm xuất bản khoảng xấp xỉ 25000 tên sách,tăng gấp 6 lần ,gần đây tốc độ gia tăng hàng năm khoảng 10% Cả nước hiện nay xuất bảnkhoảng gần 400 tên báo, tạp chí , nhiều báo có số lượng xuất bản mỗi số lênđến 500.000 bản.

Số lượng sách xuất bản qua các năm của ngành xuất bản Việt Nam

Như vậy nếu năm 1992 chỉ đạt 4076 cuốn sách thì đến 1996 số đầusách xuất bản đã là 8263 với trên 167 triệu bản.số lượng này tăng đều đặnhàng năm, đây là số liệu đáng mừng Mục tiêu bảo đảm số lượng 5,8 tờ báo ,2,3 bản sách trên một đầu người trong một năm là một cố gắng rất lớn củangành xuất bản nước ta Hoạt động đọc sách đi vào đời sống mỗi con người vì

vậy những xuất bản phẩm về văn hóa được truyền bá rộng rãi và phổ biếntrong hiện nay Số lượng sách xuất bản về văn hóa cũng đã chiếm một phầnlớn trong tổng số lượng sách xuất bản hàng năm Theo số liệu thống kê xuấtbản và phát hành hàng năm 2011 số lượng sách xuất bản về văn hóa phẩm cácloại là 663,003 bản Các xuất bản phẩm về văn hóa rất đa dạng và phong phú

về hình thức và thể loại nhưng vẫn tập trung vào xây dựng một nền văn hóatiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Nhiều cuốn sách nhiều đề tài nghiên cứu vềvăn hóa việt Nam được xuất bản với số lượng lớn, đã cung cấp rất nhiềunhững tri thức ,hiểu biết cho mỗi người

Ngành xuất bản đã có những điều kiện thuận lơi để phát triển Lĩnhvực xuất bản sách văn hóa cũng có nhiều bước tiến Song bên cạnh đó làkhông ít khó khăn trong việc xuất bản sách nói chung và xuất bản sách vănhóa nói riêng để góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đàbản sắc dân tộc Những năm gần đây, hoạt động xuất bản đã có bước pháttriển nhanh, từng bước thích ứng với cơ chế thị trường, đáp ứng nhu cầungày càng cao và đa dạng của người đọc, góp phần tích cực vào việc tuyêntruyền, phổ biến chính sách, đường lối của đảng và nhà nước, nâng cao dântrí, phát triển văn hóa Nhiều bộ phận sách có giá trị được xuất bản Cácmảng sách chính trị-xã hội, khoa học-kĩ thuật-công nghệ và sách cho thanhniên, thiếu niên khá phong phú, đa dạng Chất lượng sách giáo khoa từngbước được nâng cao cả về nội dung và hình thức Công tác chỉ đạo, quản lýxuất bản có tiến bộ, chú trọng đảm bảo định hướng chính trị-tư tưởng vàhiệu quả kinh tế của hoạt động xuất bản, phát hiện, uốn nắn và khắc phụcnhững lệch lạc, sai phạm

Tuy vậy, hoạt động xuất bản còn có nhiều những yếu kém, khuyết điểm:Quy mô, năng lực hoạt động xuất bản ở nước ta vẫn còn chưa đủ đápứng nhu cầu ngày càng lớn và đa dạng của xã hội về cung cấp thông tin, trithức và thưởng thức văn học, nghệ thuật trong thời kì đổi mới, công nghiệphóa, hiện đại hóa, mở rộng giao lưu, hội nhập quốc tế , nhất là còn thiếu nhiều

loại sách phổ cập tri thức phục vụ đông đảo quần chúng Nhưng điều đángquan tâm hơn là chất lượng hoạt động xuất bản chưa cao Sách nghiên cứu,tổng kết thực tiễn còn ít, chất lượng còn hạn chế Sách viết về công cuộc đổimới,những nhân tố mới, con người mới, viết về cuộc đấu tranh giữa những cáimới , tiến bộ và cái cũ, cái lạc hậu, kìm hãm cái hư hỏng còn ít và kém sâusắc, sinh động, vẫn còn xuất bản và lưu hành một số sách có nội dung saiphạm về chính trị, tư tưởng, gây ảnh hưởng tiêu cực trong đời sống xã hội.

Khuynh hướng thương mại hoá, chạy theo lợi nhuận kinh tế thuần tuýtác động xấu đến hoạt động xuất bản Tệ in lậu xảy ra khá phổ biến, nhưngchưa được kiểm tra, ngăn chặn có hiệu quả Mạng lưới phát hành còn chưađến được nhiều vùng sâu, vùng xa, nông thôn, miền núi và vùng đồng bào dântộc thiểu số

Đội ngũ biên tập viên còn hiều hạn chế về trình độ, năng lực Công tácđào tạo chưa được quan tâm đúng mức

Việc hợp tác, liên doanh về xuất bản, in và phát hành xuất bản phẩmvới nước ngoài còn lúng túng

Một số cơ quan chủ quản nhận thức chưa đầy đủ, đúng mức về vai trò,chức năng của xuất bản, chưa làm tốt nhiệm vụ chỉ đạo về công tác tổ chức,cán bộ, về định hướng nội dung, cung cấp thông tin và uốn nắn những saiphạm của nhà xuất bản thuộc quyền, thiếu quan tâm đầu tư kinh phí, cơ sở vậtchất - kỹ thuật, trang thiết bị cho hoạt động xuất bản

Nguyên nhân chính của những yếu kém, khuyết điểm trên là do côngtác lãnh đạo của các cấp uỷ đảng, công tác quản lý nhà nước về xuất bản và

sự lãnh đạo của các nhà xuất bản, cơ số in, mối quan hệ giữa chức năng vănhoá - tư tưởng và nhiệm vụ kinh doanh của hoạt động xuất bản; chậm banhành những chính sách, chế độ, quy định phù hợp với thực tiễn, tạo điều kiệncho hoạt động xuất bản phát triển đúng hướng trong cơ chế kinh tế mới

Tuy còn là một nước kém phát triển về kinh tế ,nhưng Việt Nam ở thập

kỉ 80 cũng đã có trên 300000 người có trình độ đại học và trên đại học,

1,5triệu người đi học hàng năm Nhưng để lo sách đọc cho khoảng trên 60triệu dân với trên 10 triệu gia đình ,ta chỉ có 4500 đến 5000 tấn giấy cho xuấtbản.Hơn một nửa số giấy đã dùng cho sách giáo khoa, nên chỉ còn lại20%giấy cho các sách khác Vì vậy những tư liệu về văn hóa Việt nam đượcxuất bản không nhiều so với số dân, nhưng nội dung về văn hóa bản sắc vănhóa dân tộc chủ yếu được tìm hiểu qua những nội dung học tập được lồngghép trong sách giáo khoa Ngành xuất bản đã cố gắng loại trừ những loạisách độc hạivề tư tưởng văn hóa, những sách có nội dung phản văn hóa Việt.Nhưng những sách chất lượng thấp còn khá nhiều và khá phổ biến Hiện naytrong ngành xuất bản công tác biên tập nội dung được đánh giá là hết sứcquan trọng, đội ngũ biên tập viên được coi như lính gác trên mặt trận tư tưởngvăn hóa.là đội ngũ chủ chốt thực hiện việc soát xét chất lượng nội dung vàngăn chặn các nội dung về văn hóa vi phạm các quy định cấm, cũng như gópphần phát hiện và hoàn thiện các tác phẩm văn hóa có giá trị cao về tư tưởngnghệ thuật về đời sống văn hóa tinh thần,con người Việt Nam Tuy nhiêncông tác này đã trở nên hình thức tại khá nhiều những nhà xuất bản do độingũ biên tập viên vừa thiếu vừa yếu.

Theo quy định hiện hành,các nhà xuất bản phải đăng kí kế hoạch xuấtbản trước khi xuất bản Tuy nhiên hầu hết các nhà xuất bản hiện nay khôngthể chủ động nguồn bản thào và vốn để triển khai xuất bản do nhiều lý do:bản quyền, cạnh tranh về giá cả thị trường, tiến bộ vì vậy họ không thể xâydựng được kế hoạch có tính khả thi cao với tên xuất bản phẩm cụ thể Việcđăng kí kế hoạch xuất bản năm,quý ,tháng chỉ là tình trạng xếp chỗ để lấy số.Hầu như các tên xuất bản phẩm đều thay đổi khi thực hiện hoặc không triểnkhai Vì vậy việc lập kế hoạch ảo của nhà xuất bản cũng như việc cơ quan nhànước phải xác nhận đã gây lãng phí thời gian, vật lực làm mất tính chuẩntrong việc thống kê, dự báo thực trạng này còn tạo kẽ hở để dẫn đến việcdùng số đăng kí một tên sách để xuất bản một tên sách khác gần giống nhưngnội dung và tác giả hoàn toàn khác nhau Điều này đã gây khó khăn rất lớn

cho hoạt động xuất bản nói chug và hoạt động xuất bản sách văn hóa nóiriêng làm ảnh hưởng lớn đến tiến trình xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiêntiến đậm đà bản sắc dân tộc.

Mặt khác một số sách về văn hóa dân tộc hình thức trình bày còn thô

sơ, cứng nhắc chưa thu hút được nhiều bạn đọc Có một thời gian việc xuấtbản ồ ạt tiểu thuyết,truyện trinh thám như “một hội chứng ” xuất bản ở nước

ta Cùng với sự bùng nổ các phương tiện thông tin nghe nhìn việc xuất hiệnloại “sách đen”đã gây tác hại lớn đến bạn đọc Nó làm cho nhận thức về mặtvăn hóa trong nhiều bạn giới trẻ bị lệch lạc và không đúng Nhiều nét văn hóađẹp đã bị những loại sách trên làm cho mất đi đúng nét giá trị của nó Sự tỉnhtáo đúng đắn của đường lối văn hóa văn nghệ của đảng ta và sự trưởng thànhcủa những thế hệ độc giả vốn gắn bó với cách mạng và văn hóa dân tộc đã kịpthời tạo nên con đê chặn đứng xu hướng xuất bản sách độc hại này

Lĩnh vực sách dịch cũng thực sự phong phú, phức tạp trong lĩnh vựcvăn hóa đặc biệt là trong công cuộc xây dựng nền văn hóa việt Nam tiên tiếnđậm đà bản sắc dân tộc hiện nay Nếu như ở thời mở cửa bạn đọc có thể đónngọn gió mát lành từ bốn phương của văn minh văn hóa nhân loại,những nétvăn hóa tiên tiến thì đồng thời cũng lại gặp ngay những cơn gió độc Trongquá trình hội nhập và phát triển ,bên cạnh những cơ hội thuận lợi ,đảng ta đã ýthức về tính chất nguy hiểm trước vấn nạn của “luồng văn hóa độc hại”xâmnhập vào nước ta từ nhiều con đường khác nhau, kịp thời ban hành nghị quyết23-NQ/TƯ của ban bí thư trung ương đảng ,định hướng cho toàn đảng ,toàndân và toàn quân quyết tâm giữu gìn ,bảo vệ “bản sắc văn hóa”trong thời kìhội nhập quốc tế ,yêu cầu các cấp ủy đảng ,chín quyền mặt trận đoàn thể vàđội ngũ đảng viên, cán bộ đặc biệt là sự tham gia của các nhà xuất bản, đạođức người biên tập viên chung tay góp sức ,ngăn ngừa phòng chống sự xâmnhập của các sản phẩm văn hóa độc hại,ảnh hưởng đến văn hóa truyền thống

và đạo đức xã hội Một số nhà xuất bản đã dịch nhiều sách của phương tâythiếu chọn lọc không phù hợp với chức năng và nhiệm vụ của mình và tâm lý

dân tộc Một số cuốn sách có nội dung tư tưởng và tâm lý quá phức tạp, quá

xa lạ với bạn đọc, lợi bất cập hại như cuốn “chiếc chìa khóa” của nxb phụ nữ.Nạn dịch ẩu các tác phẩm văn hóa văn nghệ nước ngoài, dịch sai rồi nhưngvẫn cho xuất bản đã làm cản trở rất nhiều tiến trình xây dựng nền văn hóa dântộc Nhiều nhà xuất bản không có người dịch giỏi, thiếu đội ngũ biết biên tậpnên những người làm sách thiếu lương tâm đã cho ra đời những cuốn sáchdịch “khuyết tật” Làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến nền văn hóa Nhiều nămqua một số sai phạm trong hoạt động xuất bản vẫn đang tiếp diễn và ra tăng

Đó là tình trạng xuát bản phẩm không thông qua nhà xuất bản ,nạn in lậu, Intrái phép ,vi phạm quyền tác giả một số tác phẩm về văn hóa không được biêntập kĩ làm cho nội dung văn hóa được truyền tải nhiều khi bị sai lệch so vơinội dung của tác giả Năm 2011 qua đọc và kiểm tra xuất bản phẩm lưu chiểucục xuất bản đã xử lý 50 cuốn sách vi phạm của nhà xuất bản Trong đó có 13cuốn nhà xuất bản đã phải thu hồi,ba cuốn chuyển thanh tra bộ thông tin vàtruyền thông xử phạt 20 cuốn tạm đình chỉ phát hành để thẩm định, sửa chữa

Hoạt đông xuất bản sách văn hóa trên thị trường hiện nay nhìn chung

đã đạt được nhiều thành tựu, đóng góp trong công cuộc xây dựng nền văn hóatiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc Số lượng sách xuất bản về văn hóa đã mộtphần đáp ứng được nhu cầu đọc và tìm hiểu thêm về nền văn hóa dân tộc.Góp phần xây dựng , hoàn thiện nguồn nhân lực con người nhân tố quyết địnhmọi thành công của xã hội Nhưng bên cạnh đó hoạt động xuất bản sách nóichung và hoạt động xuất bản sách văn hóa nói riêng của nước ta còn nhiều bấtcập và phải dần hoàn thiện Để thực hiện tốt nhiệm vụ này đòi hỏi phải có sựphối hợp, hợp tác chặt chẽ giữa các ngành đặc biệt là liên kết trong xuất bảnvới hoạt động văn hóa

sự kế thừa truyền thống và đương nhiên gái tri chỉ được hình thành từ nộisinh Để xây dựng thành công nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm dà bản sắcdân tộc nhất thiết phải có sự nỗ lực chung của toàn xã hôi, các cấp chínhquyền ,các ban ngành đoàn thể, trong đó có công tác xuất bản và xuất bản trởthành một yếu tố quan trọng thúc đẩy sự hình thành và duy trì Vì vậy phải có

sự thống nhất cao về vai trò của xuất bản một thành tố cơ bản tạo nên diệnmạo của nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc

Tổng thể của đời sống văn hóa xã hội:sản xuất và sáng tạo các giá trịvăn hóa mới làm cho đời sống tinh thàn xã hội ngày càng phồn vinh: Giữgìn,bảo tồn các gái trị văn hóa do cộng đồng dân tộc sáng tạo ra và trao truyềncho các thế hệ.Truyền bá phổ biến rộng rãi các sáng tác văn hóa ra toàn xã hội,toàn thế giới, tổ chức đời sống văn hóa cộng đồng Bốn nhiệm vụ đó có quan

hệ hữu cơ với nhau Hoạt động xuất bản là công cụ thực hiện có hiệu quả bốnnhiệm vụ cơ bản đó Các bộ phận của xuất bản phải gắn bó với nhau trong mộtchỉnh thể hữu cơ Đồng thời phải kết hợp nhuần nhuyễn ,chặt chẽ với lĩnh vựccần tuyên truyền(văn hóa) sẽ nâng cao hiệu quả xây dựng,tuyên truyền

Hoạt động xuất bản đã góp một phần không nhỏ vào việc xây dựng nênnhững tác phẩm ,sáng tạo ra các giá trị văn hóa mới Hoạt động xuất bản mà

cụ thể hơn là khâu biên tập trong hoạt động xuất bản đã góp phàn hoàn thiện

và làm cho những sáng tác ,những tác phẩm về văn hóa được hoàn thiện đầy

đủ Để thúc đẩy sự phát triển của các hoạt động văn hóa xây dựng một nềnvăn hóa Việt Nam đảng ta cũng đã chú trọng rất nhiều đến các chính sách vàcác hoạt động thúc đẩy nền văn hóa Nền văn hóa mà đảng xác định phải xâydựng là nền văn hóa với đặc trưng dân tộc, hiện đại, nhân văn.Một hệ thông lýluận văn hóa được hợp thành với lý luận chung và được truyền bá rộng rãitrong quần chúng nhân dân với những xuất bản phẩm về lý luận văn hóa vềcách xây dựng và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc Chính thức tháng 7 năm1987,hội nghị nghị trung ương 5 khóa VIII ra nghị quyết về xây dựng nền vănhóa Việt Nam tiên tiến đậm dà bản sắc dân tộc