Cóă nh ngă b nhă lỦă ch ngăch ăđ nhăgơyă têăt iăch B nhălỦăv ămáu.. Ch ngăch ăđ nhăt ngăđ i Viêmăthanhăqu năc pătính.. Th oălu năv iăBSăs năkhoaăv ăch ăđ nhăm ăl yăthai,ăxem l iăc
Trang 1BV T
D
I iăt ng
S năph ăđ căch ăđ nhăm ăl yăthai
Ng iă th că hi n: BSă gơyă mêă h iă s că (GMHS),ă k ă thu tă viênă GMHS,ă c ă nhơnă
GMHS
II Ch ăđ nhăậ ch ngăch ăđ nh
1 Ch đ nh
S năph ăt ăch iăhayă
khôngă h pă tácă v iă
ph ngăphápăgây tê
S năph ăt ăch iăgơyătêă(không cóănh ngăy uăt ăd ăbáoăđ tăn iă khíăqu năkhó)
Cóăr iălo năth năkinhăn ng
Ch măphátătri nătơmăth n
Cóă nh ngă b nhă lỦă
ch ngăch ăđ nhăgơyă
têăt iăch
B nhălỦăv ămáu
B nhălỦătimăm chăn ngă(h păvană MCăn ngăầ)
Basedowă ch aă đi uă tr ă năđ nhă ho că cóăd uă hi uă c aă c năbưoă
giáp
Nhi mătrùngăt iăv ătríăch căkim
Nhi mătrùngăhuy t
Tr yătu năhoƠnăn ngăch aăđi uăch nhăđ că(b ngăhuy tădoăsótă nhauăhayăráchăt ăcung,ănhauăti năđ o,ănhauăcƠiăr ngăl c,ănhauă bongănon,ăs năgi t,ăh iăch ngăHELLP)
T ngăápăl căn iăs
Bi tăcóăd ă ngăv iăthu cătêă(hi m)
Cácătr ngăh păc pă
Saădơyăr n
Gơyătêăth tăb iăă Th tăb iăch căkimă ănhi uăv ătrí
Khôngăs ăđ căkheăs ng
auăxu tăhi nătrongăcu căm
2 Ch ngăch ăđ nhăt ngăđ i
Viêmăthanhăqu năc pătính
Laoăph iăti nătri n
Nhi mătrùngăđ ngătiêuăhóaăvƠăhôăh pătrên
Không đ ătrangăthi tăb ăc năthi tăvƠăthi uănhơnăviênăcóăkinhănghi m
III Quiătrìnhăk ăthu t
1 Chu năb ăb nhănhơn
H iăti năc năb nhăn iăậ ngo iăkhoaăkèmătheoănh :
Trang 2BV T
D
ChúăỦăcácăb nhălỦătimăm chă(h pă2ăláăkhít,ăcóăt ngăápăđ ng m chăph i),ăhôăh pă (henăph ăqu n,ăviêmăph i,ălao),ăn iăti tă(ti uăđ ng,ăbasedow)
H iăti năc năd ă ngăcácălo iăthu c,ăth că năgì
Ti năc năgơyămê,ăgơyătêătrongănh ngăl năm ătr c,ăcóăbi năch ngăgìăkhông?
Nh nău ngăn căs chătrongăvòngă2ăgi ăvƠăth că năr nă(k ăc ăth că năcóălipidănh ă
u ngăs a)ătrongăvòngă6ăậ 8ăgi ăN uăb nhănhơnăm iă năth că năr năho cău ngăs aă
d iă6ăgi ănênăđ tăsondeăd ădƠyăvƠăhútăd ch,ăsauăđóărútăsondeăraătr căkhiăđ tăn iă khíăqu n
Th oălu năv iăBSăs năkhoaăv ăch ăđ nhăm ăl yăthai,ăxem l iăch năđoánătrongăbiênă
b năm ăl yăthai,ăvƠăcácăcamăk tăđ ngăỦăm ăc aăb nhănhơn
Xemăh ăs ăchúăỦăcácăxétănghi măsinhăhóa,ăhuy tăh că(n uăm ăch ngătrình:ăcôngă
th cămáuăchúăỦăti uăc uă150.000ăđ nă400.000/mm3, TQ 12 ậ 14 giây, TCK 26 ậ 40
giây, nhóm máu, ch căn ngăganăAST,ăALT,ăurê,ăcreatinin,ăglycemie,ăECG)
tăđ ngătruy năv iăkimălu nă18ăvƠăLactateăRingeră500ml
tămonitoringătheoădõiăSpO2,ăECG,ănh păth ,ăm ch,ăhuy tăáp,ăđoăhuy tăápătayăđ ă soăsánh,ăthôngăti u
Quanăsátăvùngăm i,ămi ngăm ăr ng,ăh uăc ăđ ăd ăđoánănh ngăkhóăkh n:ăc măl m,ă
c ăng n,ăc ngăhƠm,ăviêmăkh păs ngăc ,ămi ngănh ,ăl iăl n,ăr ngăhô
Quanăsátăr ngăk :ătháoăr ngăgi ăraă(n uăcó)
Xácăđ nhăchínhăxácăb nhănhơnă(đúngătênătu i,ăđ aăch ),ăv ătríăph uăthu t,ăđi uăch nhă bƠnăm ăchoăthíchăh pă(đ uăb nhănhơnăngangăvùngăth ngăv ăc aăng iăđ tăn iăkhíă
qu n),ăbƠnăm ăcóăth ănghiêng trái 100đ nă150
Cóă th ă u ngă Citrate de Sodium 0.3Mă (n uă có)ă ho că u ngă Ranitidină viênă 150mgă
d ngăs iăb tăphaăv iă15 mlăn c
Cho metoclopramide ngă10mgătiêmăm ch
2 Chu n b ăph ngăti n
B măth ătúiăh i,ăđènăsoiăthanhăqu năph iăđ ăđ ăsáng
Ki mătraăho tăđ ngămáyăgơyămê,ăngu năd ngăkhí,ămáyăhút,ăbìnhăb căh i
3 Chu năb ăthu c
H iăcơnăn ng,ărútăvƠăphaăl ngăthu căc năs ăd ngă(đi uăch nhătùyătheoătìnhătr ngă
b nhălỦăc aăt ngăb nh nhân)
4 Ti năhƠnhăk ăthu t
Cungăc păoxyă100%ăquaămaskătrongă3ăphútăhayălơuăh năcóăth yêu c uăb nhănhơnă
th ă4ăđ nă8ănh păth ătr căkhiăđ tăn iăkhíăqu n
D năđ uăđ tăn iăkhíăqu nănhanh
năs mănh năv iăápăl că10Năkhiăb nhănhơnăt nh,ăt ngălênă30Năsauăkhiăb nh nhân
m tătriăgiácă(Nghi măphápăSellick)
D năđ uămê v iăm tătrongăcácăthu căsau:
Thiopental:ă4mg/kgăcơnăn ng
Propofol:ă2ăđ nă2,5ămg/kgăcơnăn ng
Trang 3BV T
D
Ketamin:ă1ămg/kgăcơnăn ngădùngătrongătr ngăh păs năph ăb ăgi măkh iă
l ngătu năhoƠnăho căd ă ng
Etomidate:ă 0,2ă đ nă 0,3ă mg/kgă cơnă n ngă choă b nhă nhơnă v iă tìnhă tr ngă huy tăđ ngăh căkhôngă năđ nh
Succinylcholineă1mg/kgăcơnăn ngăhayăRocuroniumă0,6ămg/kgă(khiăcóăch ngăch ă
đ nhădùngăsuccinylcholină*).ăL uăỦ:ăth iăgianădưnăc ăc aăRocuroniumă≥ă45ăphút
Sau khi cho succinylcholină45ăđ nă60ăgiơyă tăn iăkhíăqu nă ngăs ă7ăậ 7.5,
b măbóngăh i
Ngheăph iăc ăhaiăph ătr ngăđ ăxácăđ nhăv ătríăchínhăxácăc aă ngăn iăkhíăqu n
Cóăth ăđ tăthêmăđ ngătruy năt nhăm chăngo iăbiênăn uăc n
Duyătrìăthu cămê:
Th ă máyă v iă FiO2 ≥ă 50%, khôngă cóă PEEP.ă S ă d ngă thu că mêă b că h iă
Isoflurane ho căSevoflurane ho căDesfluran (kho ngă1ăMAC)
Cóăth ăduyătrìămêăb ngăpropofolăkhiăcóăch ngăch ăđ nhăs ăd ngăthu cămêăb că
h i,ăli uăduyătrìămêătrungăbìnhălƠă4ăậ 5ămg/kg/gi ăquaăb mătiêmăđi n(**)
Duy trì thu că dưnă c ă Vércuroniumă trungă bìnhă lƠă 0,02ă ậ 0,04mg/kgă ho că atracuriumă0,2mg/kgăth iăgianădưnăc ăkéoădƠiă25ăậ 40 phút
Duyătrìăhuy tăápătơmăthuă≥ă90ămmHgă hayă80%ăgiáătr ăhuy tăápătơmăthuăbìnhă
th ng.ăX ătrí:ătruy năd chătinhăth ănh ăLactateăRinger,ăcóăth ăph iăh păs ăd ngă
phenylephrine hay éphedrin
Sauăkhiăk păr năs ăd ngăfentanylă1ăậ 2mcg/kg hay sufentanil 0,2mcg/kg cơnăn ng
Gi măn ngăđ ăthu cămêăbayăh iănhómăhalogen kho ngă0,75 MAC đ ătránhăđ ăt ă
cung
B tăđ uătruy năoxytocinăliênăt că(10ăđ năv ătrongă50mlăLactateăRingerătruy năt nhă
m chănhanh,ăsauăđóă15ăđ năv ătrongă500mlăLacateăRingerătruy năt nhăm chăXXXă
gi t/phút)
Xemăxétăs ăd ngănh ngăthu căcoăt ăcungăkhác,ăkhiăt ăcungăcoăh iăkém:
Methylergotamineă ngă0,2mgătiêmăb p
Prostaglandin E1 (Misoprostol viên 200mcg, 4 ậ 5 viên đ tăh uămôn)
Prostaglandin F2 (Prostodină ngă250mcgătiêmăb p)
Gi măd năthu căgơyămêăvƠăng ngăh năthu căkhiăph uăthu tăch măd t
Lúcă đóngă phúcă m c:ă s ă d ngă Paracetamolă 1g/100mlă truy nă t nhă m chă XXXă
gi t/phútă(n uăb nhănhơnăkhôngăcóăch ngăch ăđ nhădùngăthu c)
Ch ărútă ngăn iăkhíăqu năkhiăthu cădưnăc ăđ căhóaăgi iăhoƠnătoƠn,ăb nhănhơnăt nhă
th căhi năđúngăyăl nh
ánhăgiáăl ngămáuăm tăđ ăx ătríă(cơnăg cătr căvƠăsauăm ălƠăph ngăphápăđánhă giáăt ngăđ iăchínhăxác)
Trang 4BV T
D
ánhăgiáăcácăm tăkhác:ăđauăsauăm ,ăbu nănôn,ănôn
Theoădõiăsátăd uăhi uăsinhăt năđ năkhiăs năph ă năđ nhăs ăđ căchuy năsangăphòngă
h iăs cătheoădõi
5 Theoădõiăh uăph u
nău ngăs mălƠmănhuăđ ngăru tămauăh iăph c,ăgiúpăt ngăti tăs aăvƠălƠmăgi măs ă
d ngăthu căvƠăgi măđauăsauăm
NgƠyăph uăthu tă(No):ău ngăn căđ ng,ă năsúpăho căcháo
NgƠyăhômăsauă(N1):ăti păt că năsúp,ăcháoăđ năkhiăcóănhuăđ ngăru tăs ă năch ăđ ă bìnhăth ng
Rútăsondeăti uăs măvƠăt păchoăb nhănhơnăt ăđiăti u
ánhăgiáăh uăph u:
Tìnhătr ngăhuy tăđ ngăh că năđ nh
H tătácăd ngăc aăthu cămê
Hi uăqu ăgi măđau
Nh nădi năvƠăđi uătr ănh ngăbi năch ngăn uăcóăc aăph uăthu tăho c gây mê
(*) Ch ng ch đ nh c a sỐccinylcholin: ỏi n c n gia đình hay b n ỏhân có ỏ ng ỏhân nhi ỏ ác ỏính,
ỏi n c n d ng sỐccinylcholin, m c b nh lý ố c b m sinh, ỏ ng Kali máỐ (sỐy ỏh n n ng, đa ch n
ỏh ng …), ỏi n s n gi ỏ n ng, ỏhi Ố men ly gi i sỐccinylcholin b m sinh (pseudocholinesterase) (**) Ch ng ch đ nh ỏhỐ c mê b c h i: ỏi n c n gia đình b b nh lý s ỏ cao ác ỏính, ỏi n s d ng ỏhỐ c mê h Halogen, ỏi Ố pophyrie Ch ng ch đ nh ỏ ng đ i: s d ng bêta - bloquant s làm sỐy
y Ố c ỏim; b nh nhân dùng adrenaline, ỏerbỐỏaline, ốenỏoline s làm lo n nh p ỏh ỏ; b nh nhân đi Ố
ỏr isoniazide s làm sỐy ch c n ng ỏ bào gan