- Có th dùng nicardipine hay nitroprussiat... HATTr: Huy t áp tâm tr ng... Miller’s Anesthesia, 7th Edition.. Chapter IV- Preoperative Evaluation, section 34.. “2009 ACCF/AHA Focused Upd
Trang 1BV
ÂN
5
GÂY MÊ B NH NHÂN CAO HUY T ÁP
Ban hành kèm theo Quy t đ nh s 236/ Q - BV ngày 28/3/2014
1 I C NG:
B nh lý cao huy t áp r t hay g p trên các BN ph u thu t và h u h t đ u đã
đ c đi u tr các thu c h huy t áp tr c đó Ti p t c s d ng, ng ng thu c hay đi u
ch nh li u thích h p c ng nh các v n đ nh h ng đ n quá trình gây mê c n ph i
đ c cân nh c tu theo m i lo i thu c khác nhau
2 NH NGH A VÀ PHÂN LO I CHA:
Phân lo i HATThu HATTr ng
T i u <120 và <80
Bình th ng <130 và <85
BT cao 130-139 hay 85-89
CHA
Nh 140-159 hay 90-99 Trung bình 160-179 hay 100-109
2 1 NHÓM THU C DÃN M CH TR C TI P:
− Các thu c ti p t c dùng tr c ph u thu t:
Dihydralazine (Nepressol, Trasipressor)
Diazocide (Hyperstat), Minodixil (Lonoten)
− Thu c ph i ng ng: Adelphan-Esidrex (có ch a Reserpine): ng ng
8 ngày tr c m
2 2 NHÓM THU C TÁC D NG LÊN H TH N KINH:
- Reserpine: ng ng 8 ngày
- Clonidin (Catapressan): Ti p t c dùng đ tránh t ng HA d i ng c trong m Không dùng k t h p Droperidol trong gây mê do nguy c t t HA Methyl-Dopa (Aldomet): Có tác d ng gi m tr ng l c giao c m và gi m 40% MAC c a Halogenés
Trang 2BV
ÂN
5
- Alpha-bloquant: Prazocine (Minipress), Urapidil (Eupressyl, Mediatensyl): Dùng ti p t c, chú ý bù d ch thích h p trong m
- Beta-bloquant: Dùng đ n ngày ph u thu t, n u ng ng đ t ng t có
th gây t ng HA trong m
2 3 C CH CALCI:
- Nhóm Dihydropydine, Diltiazem, Amlodipine: ti p t c s d ng
- Verapamil: cân nh c, chú ý nguy c m ch ch m khi k t h p nhóm Halogenés
- Bepridil (Cordium): ng ng 10 - 15 ngày tr c m , có th thay
b ng Tildiem 3 ngày vì nguy c xo n đ nh hay Block AV
2 4 C CH MEN CHUY N:
- Captopril: Không dùng sáng ngày ph u thu t
- Enalapril( Renitec) và các thu c c ch men chuy n khác: Ng ng
đi u tr đêm tr c ph u thu t N u có t ng HA khi d n mê: dùng Loxen
TM Trong m , n u có t t HA k t h p m ch ch m: bù d ch và dùng Ephedrine; n u t t HA k t h p m ch nhanh: Neosynephrine
2.5 I U TR T NG HUY T ÁP TRONG M :
- i u tr c n t ng huy t áp trong m c n s d ng nh ng thu c h
HA đ ng TM có th i gian ti m ph c và th i gian tác d ng ng n
- Sau khi gây mê BN đ đ sâu và gi m đau c n thi t mà v n xu t
hi n c n cao HA đ ng m ch, vi c đi u tr là c n thi t
- Có th dùng nicardipine hay nitroprussiat
2.5.1 Phác đ s d ng nicardipine (Loxen
):
2.5.1.1 Ch ng ch đ nh: Ph n có thai
2.5.1.2 Chú ý khi dùng: B nh nhân có b nh m ch vành
2.5.1.3 Tác đ ng qua l i gi a các thu c:
- Nh ng thu c ch ng CHA khác
- D n ch t nitrat tác d ng làm m nh thêm
- Beta-bloquants nguy c làm suy tim, n u BN có suy tim không ki m soát đ c
Trang 3BV
ÂN
5
- Anti-H2 tác d ng làm m nh thêm
- Phenitoine: làm m nh thêm tác d ng c a Phenitoine (d u
hi u v th n kinh)
- Dantrolène: gây rung th t
2.5.1.4 Tác d ng b t l i:
- Nh c đ u
- Nh p tim nhanh
- a ni u
- Ng ng tim (hi m)
2.5.1.5 Tác d ng t ng k :
B k t t a v i các s n ph m có dung d ch pH > 6 nh :
Bicarbonate
Ringer Lactate
Diazepam
Furazémide
Barbiturates
Nguy c h p th Nicardipine trên nh ng d ng c plastiques khi có m t dung d ch mu i (9‰)
2.5.1.6 Trình bày: ng 10mg/ 10ml
Cách dùng: Pha 30mg/ 30ml (3 ng lo i 10mg)
Theo dõi sát huy t áp trên monitor
Tiêm TM 1 mg nicardipine m i 5 phút
Theo dõi HA m i 2,5 phút gi a các l n tiêm và ngay tr c khi tiêm
L p l i li u thu c c n thi t đ đ t đ c m c HA mong mu n
Có th truy n liên t c v i li u b ng ½ li u bolus đ t hi u qu (tính
b ng mg/ gi ) Ví d : bolus 1 mg x 4 l n đ đ t đ c m c HA mong
mu n, li u duy trì liên t c là 2 mg/ gi
ng i l n tu i ho c có b nh lý tim m ch, li u bolus là 0,5 mg/
l n
Trang 4BV
ÂN
5
2.5.2 Phác đ s d ng sodium nitroprusside (Nipride
):
Là m t thu c dãn m ch tr c ti p, nó tác d ng trên c tr n đ ng m ch
và t nh m ch
2.5.2.1 Ch ng ch đ nh :
- Suy gan, suy th n n ng
- T ng huy t áp còn bù
- Nh c giáp ch a đ c đi u tr n đ nh (vì ch t chuy n hóa thiocyanat
c ch s h p thu và g n iod)
- Ng i b b nh teo dây th Leber thi u thiosulfat sulfuryltransferase (rhodanase)
- Ng i b nh suy tu n hoàn não không có ch đ nh ph u thu t c p c u và quá n ng
2.5.2.2 T ng tác thu c :
- Dùng đ ng th i natri nitroprusiat có th làm gi m n ng đ digoxin
- Tác d ng làm h huy t áp c a captopril v i minoxidil ho c natri nitroprusiat hi p đ ng v i nhau; nên gi m li u các thu c này n u dùng
đ ng th i đ tránh huy t áp b gi m quá m c
- Các thu c li t h ch làm t ng tác d ng h huy t áp c a nitroprusiat
- Các thu c gây mê toàn thân có th làm cho huy t áp không n đ nh 2.5.2.4 Th n tr ng:
- Thu c ch đ c dùng khi đ c theo dõi sát, có ph ng ti n s n sàng đ theo dõi sát huy t áp, h huy t áp có th x y ra nhanh và cho h u qu nghiêm tr ng
- Ng i b nh b suy gi m ch c n ng gan, th n: N ng đ thiocyanat trong huy t t ng ph i đ c theo dõi và không đ c cao quá 5 mg/100 ml
- Ng i b nh cao tu i th ng nh y c m v i thu c h n
- Ng i b nh có n ng đ cobalamin trong huy t t ng th p
- Ng i b nh suy hô h p
- Ng i b nh suy gi m tu n hoàn não hay suy m ch vành B nh não ho c
b nh khác có t ng áp l c n i s Nh ng ng i b nh này đ c bi t nh y
Trang 5BV
ÂN
5
c m v i tác d ng h huy t áp c a nitroprusiat nên ph i truy n v i t c đ
ch m và theo dõi sát đ tránh gi m t i máu cho m ch vành và não
2.5.2.3 Li u l ng và cách dùng:
- Li u: Tùy theo t ng tr ng h p Li u khuyên dùng:
- Ng i b nh không dùng thu c h huy t áp nào khác: Li u kh i đ u là 0,5 microgam/kg/phút (ví d , v i ng i l n n ng 70 kg: 0,3 ml/phút hay
6 gi t/phút dung d ch 50 mg pha trong 500 ml dung d ch truy n) T c đ truy n t ng d n và th ng xuyên đ c đi u ch nh cho đ n khi đ t k t qu mong mu n lên huy t đ ng T c đ t i đa khuyên dùng kho ng 8
microgam/kg/phút và sau 10 phút n u không có đáp ng ph i ng ng tiêm truy n
- Chuy n ngay sang dùng thu c h huy t áp theo đ ng u ng khi có th
đ c, nh m gi m th i gian ph i truy n natri nitroprusiat
- Ð gây h huy t áp khi gây mê: T ng li u t i đa là 1,5 microgam/kg/1’ Chú ý là các thu c li t h ch có th làm t ng tác d ng h huy t áp c a natri nitroprusiat
S đ x lý b nh nhân t ng huy t áp c n ph u thu t
HATT: Huy t áp tâm thu
HATTr: Huy t áp tâm tr ng
PT: Ph u thu t
HATT>180 HATTr>80 Gây mê thích
h p đ ki m
soát HA
PT
T m soát t n
th ng c quan đích
i u tr t i u
Gây mê thích
h p đ ki m soát HA
Trang 6BV
ÂN
5
TÀI LI U THAM KH O:
1 Phác đ đi u tr B nh vi n Nhân Dân 115, 2008
2 Miller’s Anesthesia, 7th Edition Chapter IV- Preoperative Evaluation,
section 34
3 D c Th Qu c Gia Vi t Nam
4 “2009 ACCF/AHA Focused Update on Perioperative Beta Blockade
ioncorporated into ACC/AHA 2007 Guideline on Perioperation cardiovascular
evaluation and care for Noncardiac surgery”