Thực phẩm biến đổi gen được dùng để chỉ các loại thực phẩm có thành phần từ cây trồng chuyển gen, cây trồng biến đổi gen, cây trồng công nghệ sinh học.Thực phẩm biến đổi gen dùng để chỉ những loại cây trồng dành cho con người hoặc gia súc được tạo ra nhờ công nghệ sinh học nhằm tạo ra những phẩm chất mong muốn như tăng khả năng chống cỏ dại, chống sâu bệnh hay tăng hàm lượng dưỡng chất.Xét nội dung trong Nghị định 692010NĐCP, được chia thành 9 chương và 47 điều quy định về các vấn đề
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA TP.HCM
KHOA KỸ THUẬT HÓA HỌC
BỘ MÔN CÔNG NGHỆ THỰC PHẨM
BÁO CÁO LUẬT THỰC PHẨM VÀ QUẢN TRỊ CHẤT LƯỢNG
ĐỀ TÀI
THỰC PHẨM BIẾN ĐỔI GEN
Trang 2I • Tổng quan về Thực phẩm biến đổi gen
1 • Thực phẩm biến đổi gen là gì?
2 • Tích cực và tiêu cực của thực phẩm biến đổi gen
3 • Các loại thực phẩm biến đổi gen
4 • Thực phẩm biến đổi gen ở các nước
II • Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 3TỔNG QUAN VỀ THỰC PHẨM BIẾN ĐỔI GEN
I
Trang 41 Thực phẩm biến đổi gen là gì?
FAO
• Thực phẩm biến đổi gen được dùng để chỉ các loại thực phẩm có thành phần từ cây trồng chuyển gen, cây trồng biến đổi gen, cây trồng công nghệ sinh học.
Việt Nam
trồng dành cho con người hoặc gia súc được tạo ra nhờ công nghệ sinh học nhằm tạo ra những phẩm chất mong muốn như tăng khả năng chống cỏ dại, chống sâu bệnh hay tăng hàm lượng dưỡng chất.
Trang 5GMF có thể là một giải pháp hữu hiệu giải quyết vấn đề lương thực cho dân số tăng vọt này trong những năm tới
Trang 6Những nguy hại của thực phẩm biến đổi gen đối với sức khỏe
• Bi kịch tryptophan
• Khoai tây biến đổi gen gây hại chuột
• Ngô biến đổi gen gây thương gan và thận ở chuột
• Đậu nành biến đổi gen tăng tỷ lệ tử vong ở chuột, giảm khả năng sinh sản ở chuột đồng
Những nguy hại của thực phẩm biến đổi gen đối với môi trường
• Ngô biến đổi gen gây hại cho côn trùng thủy sinh (Ấn Độ)
• Ngô biến đổi gen đe dọa ngô tự nhiên ở Mexico
• Đậu nành biến đổi gen tạo ra "siêu cỏ dại“
Tích cực và tiêu cực của
thực phẩm biến đổi gen
Trang 73 Các loại thực phẩm biến đổi gen
Trang 8Các loại thực phẩm biến đổi gen
ở Việt Nam
Bắp, đậu nành, khoai tây,
gạo, cà chua, đậu Hà Lan
• Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đã công nhận 5 giống ngô biến đổi gen là BT11, GA21, MON98034, NK603, TC1507 (2011) và 3 giống ngô NK66 Bt; NK66 GT và NK66 Bt/Gt (2015)
• Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành Quyết định số 2485 và 2486/QĐ-BTNMT cấp Giấy chứng nhận an toàn sinh học cho ngô biến đổi gen mang sự kiện GA21 và NK603 (2014)
Trang 94 Thực phẩm biến đổi gen ở các nước
• Cấm tuyệt đối: Zambia, Benin và Serbi
• Hàm lượng biến đổi gen được chấp nhận ở ngưỡng từ
0.9 đến 1%: Greenland, Nga, Kazakhstan, Ý, Thổ Nhĩ
Kỳ, Saudi Arabia, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha và hầu
hết các nước Tây Âu
• Có thể cao hơn 1% nhưng bắt buộc phải dán nhãn: Brazil, Trung Quốc, Ukraine, Indonesia, Sri Lanka, Nam Phi và Kenya
• Không xác định ngưỡng GMO: Ấn Độ, Thái Lan, Việt Nam, Tunisia, Cameroon, Ethiopia, Bolivia, Peru và Mali
• Chưa thiết lập các điều luật để kiểm soát: Colombia, Ecuador, Panama, Argentina, Costa Rica, Hoa Kỳ, Canada, Iran, Afghanistan, Pakistan, Iraq, Yemen, Chile, Uruguay, Paraguay, Cuba, Jamaica và nhiều quốc gia khác…
Trang 10II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Mục đích Đối tượng Loại văn bản Nội dung quy định
Trang 11II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 12Đối tượng
• tổ chức cá nhân trong nước
• tổ chức cá nhân nước ngoài có hoạt động liên quan đến sinh vật biến đổi gen, mẫu vật di truyền và sản phẩm của sinh vật biến đổi gen trên lãnh thổ nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam
• các hoạt động liên quan đến cung cấp, trao đổi thông tin và dữ liệu về sinh vật biến đổi gen
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 13Loại văn bản
• Các văn bản luật liên quan đến thực phẩm biến đổi gen
• Luật số: 20/2008/QH12 “đa dạng sinh học”
• Thông tư 72/2009/TT-BNNPTNT “ban hành danh mục loài cây trồng biến đổi gen được phép khảo nghiệm đánh giá rủi ro đối với đa dạng sinh học và môi trường cho mục đích làm giống cây trồng ở việt nam”
• Nghị định 69/2010/NĐ-CP “Về an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen, mẫu vật di truyền và sản phẩm của sinh vật biến đổi gen”
• Nghị định 108/2011/NĐ-CP “Sửa đổi một số điều Nghị định số 69/2010/NĐ-CP ngày 21 tháng 6 năm 2010 của Chính phủ về an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen, mẫu vật
di truyền và sản phẩm của sinh vật biến đổi gen”
• Thông Tư 09/2012/TT-BTNMT “Quy định việc cung cấp, trao đổi thông tin và dữ liệu về sinh vật biến đổi gen”
• Thông tư 08/2013/TT-BTNMT “Quy định trình tự, thủ tục cấp và thu hồi giấy chứng nhận an toàn sinh học đối với cây trồng biến đổi gen”.
• Nghị định 02/2014/TT-BNNPTNT “về an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen, mẫu vật di truyền và sản phẩm của sinh vật biến đổi gen”
• Thông tư 72/2009/TT-BNNPTNT “ban hành danh mục loài cây trồng biến đổi gen được phép khảo nghiệm đánh giá rủi ro đối với đa dạng sinh học và môi trường cho mục đích làm giống cây trồng ở việt nam”
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 14Nội dung của các văn bản luật
Xét nội dung trong Nghị định 69/2010/NĐ-CP, được chia thành 9 chương và 47 điều quy định về các vấn đề
Chương 2 : Đánh giá rủi ro và quản lý rủi ro của sinh vật
biến đổi gen ( điều 5-9)
+ Xác định nguy cơ tiềm ẩn và khả năng xảy ra rủi ro
+ Xác định biện pháp an để phòng ngừa, xử lí, khắc phục+ Trách nhiệm quản lý rủi ro của tổ chức, cá nhân
+ Sự quản lý của cơ quan NN
=> Bộ TN-MT
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 15II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Chương 3 : nghiên cứu KH, phát triển CN VSV biến đổi gen, sản
phẩm của SV BDG (điều 10-13)
- Yêu cầu, điều kiện nghiên cứu : phòng thí nghiệm
- Trình tự, thủ tục đăng kí phòng thí nghiệm nghiên cứu
+ Đơn đăng kí công nhận theo mẫu bộ
+ Bản sao các quyết định về chức năng của tổ chức
+ Giấy tờ liên quan đến phòng thí nghiệm
+ 7 ngày tiếp nhận hồ sơ
+ 45 ngày thẩm định hồ sơ
+ 30 ngày xem xét quyết định công nhận
=> Bộ KH-CN
Trang 16II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Chương 4: khảo nghiệm sinh vật biến đổi gen (điều 14-21)
- Yêu cầu và nội dung của hoạt động khảo nghiệm
- Điều kiện công nhận cơ sở khảo nghiệm
- Thủ tục đăng kí, công nhận
- Nội dung giấy phép khảo nghiệm
+ Tên : KH, thông thường, mã…
+ Thời gian, địa điểm, quy mô khảo nghiệm
+ Số lượng, khối lượng…
- Trách nhiệm thực hiện và công nhận kết quả khảo nghiệm
=> Bộ NN-PTNT
Trang 17Chương 5 : giấy chứng nhận an toàn sinh học (điều
22-26)
- Điều kiện cấp giấy chứng nhận
- Trình tự, thủ tục đăng kí giấy xác nhận ATSH
+ Đơn đăng kí cấp giấy
+ Báo cáo kết quả khảo nghiệm
+ Báo cáo đánh giá rủi ro
+ thời hạn 7 tháng có kết quả
- Nội dung giấy chứng nhận
- Danh mục sinh vật BDG được cấp giấy chứng nhận
=> Bộ TN-MT
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 18Chương 6 : Sinh vật BĐG đủ điều kiện sử dụng làm thực
phẩm, thức ăn chăn nuôi ( điều 27-36)
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Làm thực phẩm Thức ăn chăn nuôi
- Điều kiện cấp giấy chứng nhận
- Trình tự, thủ tục đăng kí giấy xác nhận
+ Đơn đăng kí cấp giấy
+ Báo cáo kết quả khảo nghiệm
+ Báo cáo đánh giá rủi ro
+ thời hạn 7 tháng có kết quả
- Nội dung giấy chứng nhận
Trang 19Chương 7 : sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, xuất khẩu,
vận chuyển, lưu giữ sinh vật BĐG, sản phẩm của SVBĐG (điều 37-42)
- Điều kiện sản xuất, kinh doanh, SV BĐG sử dụng để phóng thích
- Điều kiện SX, KD SVBĐG, sản phẩm của SVBĐG làm thực phẩm và thức ăn chăn nuôi
- Nhập, xuất khẩu SVBĐG, sản phẩm của SVBĐG
- Lưu trữ, đóng gói, vận chuyển
=> Bộ TN- MT
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
Trang 20Chương 8 : thông tin về SVBĐG, sản phẩm của SVBĐG.
- Ghi nhãn => Bộ KH-CN
a Thực phẩm biến đổi gen tương đương với thực phẩm thường
về thành phần, giá trị dinh dưỡng, hàm lượng các chất.
• - Thực phẩm đã qua chế biến: Protein, ADN đã bị biến đổi
còn dư lại trong sản phẩm: Bắt buộc ghi nhãn.
• - Thực phẩm đã qua chế biến: Protein, ADN đã bị biến đổi
không còn dư lại: Không bắt buộc ghi nhãn.
b Thực phẩm biến đổi gen khác thực phẩm thường về thành phần, giá trị dinh dưỡng, hàm lượng các chất : Bắt buộc ghi
Trang 21TRÌNH TỰ PHÁP LUẬT CHO THỰC PHẨM BIẾN ĐỔI GEN
II Luật định về thực phẩm biến đổi gen ở Việt Nam
1 Thí nghiệm
• Gen mới, PTN, hóa chất
• đào tạo nghiên cứu
• => Bộ KH-CN
2 Khảo nghiệm
• Có giấy chứng nhận khảo nghiệm thành công
• => Bộ NN- PTNT
3 Đăng kí giấy chứng nhân an toàn sinh học
• => Bộ TN- MT
4 Cấp giấy chứng nhận làm thực phẩm, thức
ăn chăn nuôi
• Thực phẩm => Bộ Y Yế
• Thức ăn chăn nuôi =>
Bộ NN=PTNT
5 Lưu trữ hồ sơ thông tin (KH- CN)
Trang 22TÀI LIỆU THAM KHẢO
• Nghị định 69/2010/NĐ-CP “Về an toàn sinh học đối với sinh vật biến đổi gen, mẫu vật di truyền và sản phẩm của sinh vật biến đổi gen”